elektro.info

Polskie rozwiązanie w technologii SiC - nowy napęd i system zasilania »

Polskie rozwiązanie w technologii SiC - nowy napęd i system zasilania »

Zobacz katalog osprzętu kablowego NN »

Zobacz katalog osprzętu kablowego NN »

news Konferencja „Zasilanie budynków oraz samochodów elektrycznych w energię elektryczną”

Konferencja „Zasilanie budynków oraz samochodów elektrycznych w energię elektryczną”

Zapraszamy Państwa na kolejną konferencję techniczno-szkoleniową organizowaną przez redakcję „elektro.info”, która została poświęcona dwóm problemom: zasilaniu budynków w energię elektryczną w warunkach...

Zapraszamy Państwa na kolejną konferencję techniczno-szkoleniową organizowaną przez redakcję „elektro.info”, która została poświęcona dwóm problemom: zasilaniu budynków w energię elektryczną w warunkach normalnych i w czasie pożaru oraz ładowaniu samochodów elektrycznych. Konferencja odbędzie się 21 października w Warszawie, Centrum Konferencyjne WEST GATE, Al. Jerozolimskie 92.

Podstawy teorii pożaru

Rozwój pożaru w budynku jest uzależniony od źródła inicjacji pożaru, składu i ilości materiałów, powierzchni, orientacji i geometrii pomieszczenia oraz lokalizacji i wielkości otworów wentylacyjnych

Do powstania pożaru potrzebne są trzy czynniki: materiał palny, utleniacz oraz źródło ciepła o dostatecznie dużej energii umożliwiającej zapłon materiału palnego. Materiały palne są to substancje, które ogrzane ciepłem dostarczonym z zewnątrz zaczynają wydzielać gazy w ilości wystarczającej do ich trwałego zapalenia się. Tlen z kolei jest jednym z najaktywniejszych pierwiastków chemicznych. Wchodzi w reakcję z wieloma pierwiastkami i związkami.

Zobacz także

Norma 12101-10 a zasilanie urządzeń pożarowych

Norma 12101-10 a zasilanie urządzeń pożarowych

Norma 12101-10 odpowiada za system kontroli rozprzestrzeniania dymu i ciepła, a część 10 odpowiada za zasilanie energią. Dlatego wszelkie zasilacze urządzeń przeciwpożarowych powinny spełniać wymagania...

Norma 12101-10 odpowiada za system kontroli rozprzestrzeniania dymu i ciepła, a część 10 odpowiada za zasilanie energią. Dlatego wszelkie zasilacze urządzeń przeciwpożarowych powinny spełniać wymagania ww. normy, aby mogły być zastosowane w systemach wentylacji pożarowej.

Właściwości pożarowe i zagrożenia związane ze stosowaniem materiałów eksploatacyjnych w energetyce

Właściwości pożarowe i zagrożenia związane ze stosowaniem materiałów eksploatacyjnych w energetyce

Właściwości pożarowe i zagrożenia związane ze stosowaniem materiałów eksploatacyjnych w energetyce

Właściwości pożarowe i zagrożenia związane ze stosowaniem materiałów eksploatacyjnych w energetyce

Zasady projektowania sterowań instalacji do odprowadzania dymu i ciepła

Zasady projektowania sterowań instalacji do odprowadzania dymu i ciepła

Głównym zagrożeniem w czasie pożaru, przyczyniającym się do większości wypadków śmiertelnych, jest zadymienie. W skład dymu wchodzą produkty spalania, gazy pożarowe i tlenek węgla. Bardzo niebezpieczna...

Głównym zagrożeniem w czasie pożaru, przyczyniającym się do większości wypadków śmiertelnych, jest zadymienie. W skład dymu wchodzą produkty spalania, gazy pożarowe i tlenek węgla. Bardzo niebezpieczna jest też ich wysoka temperatura, która stwarza dodatkowe zagrożenie, np. poprzez rozgorzenie. Silne zadymienie utrudnia sprawne przeprowadzenie ewakuacji oraz walkę z pożarem, dlatego przepisy z zakresu ochrony przeciwpożarowej w niektórych przypadkach nakładają obowiązek stosowania specjalnych instalacji...

W artykule:

• Fazy rozwoju pożaru
• Krzywe symulujące przebieg pożaru
• Właściwości palne materiałów
• Szybkość wydzielania ciepła

Jeżeli proces ten odbywa się gwałtownie, wówczas towarzyszą mu efekty świetlne oraz wysoka temperatura. Zjawisko to nazywamy paleniem. Rozróżniamy dwa rodzaje palenia się: palenie się z powstaniem płomieni i żarzenie się (bez płomieni).

Na rysunku 1. został przedstawiony tzw. trójkąt pożarowy, obrazujący zależność czynników decydujących o powstaniu pożaru.

teoria pozaru rys1 1

Rys. 1. Warunki niezbędne do powstania pożaru, tzw. trójkąt pożarowy

W opisie pożarów należy wyróżnić dwa podstawowe określenia:

  • spalanie – proces fizykochemiczny, w którym w wyniku zachodzącej z dużą szybkością reakcji chemicznej między paliwem a utleniaczem (reakcji utleniania), wydziela się duża ilość energii; spalanie zapoczątkowuje zapłon; charakteryzuje je możliwość samopodtrzymywania i rozprzestrzeniania się w postaci płomienia [12],
  • pożar – niekontrolowany w czasie i przestrzeni proces spalania materiałów zachodzący poza miejscem do tego celu przeznaczonym [8].

Rozwój pożaru w budynku jest uzależniony od źródła inicjacji pożaru, składu i ilości materiałów, powierzchni, orientacji i geometrii pomieszczenia oraz lokalizacji i wielkości otworów wentylacyjnych [8].

Pożar w pomieszczeniu obejmuje ogół zjawisk związanych z tworzeniem się i rozprzestrzenianiem strefy spalania, czyli płomieni, powstawaniem gazowych produk­tów rozkładu termicznego – dymu oraz wymianą ciepła w pomieszczeniu i w jego bezpośrednim sąsiedztwie. Pożary w przestrzeniach ograniczonych znacznie różnią się od pożarów przebiegających w przestrzeni otwartej. Podobieństwa z reguły występują jedynie w początkowym stadium zjawiska, gdy strefa spalania jest jeszcze mała. W trakcie pożaru następuje stopniowa redukcja stęże­nia tlenu i wzrostem strefy spalania. W tym stadium znaczący wpływ na przebieg pożaru wywierają przegrody budowlane, które stają się źródłem energii zwróconej oraz otwory wentylacyjne. Stan taki powoduje zwiększenie szybkości wydzielania lotnych produktów rozkładu termicznego, które ulegają następnie spalaniu z wydzieleniem coraz większej ilości ciepła i produktów spalania [7] [8].

Wieloletnie badania pożarów w pełnej skali oraz obserwacje pożarów rzeczywistych w budynkach pozwoliły na uogólnienie ich opisu poprzez podanie zależności zmian średniej temperatury gazów spalinowych w czasie, wyróżniając trzy główne fazy przebiegu tego zjawiska (rys. 2.) [7] [8].

teoria pozaru rys2 1

Rys. 2. Krzywa rozwoju pożaru w pomieszczeniu – średnia temperatura pożaru w funkcji czasu [8]

Fazy rozwoju pożaru

Na rysunku 2. zilustrowane zostały fazy pożaru w odniesieniu do przebiegu temperatury pożaru w pomieszczeniu w funkcji czasu. Poszczególne fazy można opisać w następujący sposób:

  • faza I – zwana inaczej wzrostem lub rozwojem pożaru albo też fazą przed rozgorzeniem. Charakteryzuje się stosunkowo niską średnią temperaturą gazu, a szybkość rozkładu termicznego i spalania zależy od eksponowanej na energię powierzchni materiałów palnych. Powstające podczas tego stadium strumienie energii cieplnej nie przekraczają zazwyczaj 50 kW/m2. Pożar jest „kontrolowany przez paliwo” [8],
  • faza II – pożar w pełni rozwinięty, zwany również fazą po rozgorzeniu, podczas której temperatura osiąga swą maksymalną wartość (800 - 1000)°C, a wszystkie materiały palne ulegają spalaniu. W trakcie trwania tej fazy płomienie wypełniają całe pomieszczenie, pożar staje się „kontrolowany przez wentylację” z uwagi na zmniejszenie stężenia O2 [8],
  • faza III – jest to okres wygasania (stygnięcia). Przejście w III fazę najczęściej następuje po wyczerpaniu się materiału palnego i co się z tym wiąże, zmniejszeniem temperatury i pozostałych parametrów pożaru [8]. Przyjmuje się, iż początek tego stadium określa spadek temperatury do 80% wartości maksymalnej [7].

Oprócz opisanych faz pożaru, na rysunku 2. widoczne jest zdarzenie nazwane rozgorzeniem (ang. flashover). Jest to moment przejścia pożaru z I fazy do pożaru w pełni rozwiniętego, polegający na bardzo szybkim rozprzestrzenieniu się płomienia ze spalania powierzchniowego do spalania w całej objętości materiałów palnych w pomieszczeniu. Czas trwania rozgorzenia jest stosunkowo krótki w porównaniu z czasem trwania poszczególnych faz pożaru, dlatego też jest ono uznawane za „zdarzenie”, a nie odrębną fazę [7].

Obraz rozwoju pożaru w pomieszczeniu spowodowany źródłem o niewielkiej mocy, rzędu 5 W (niedopałek papierosa rzucony na fotel) przedstawia rysunek 3. Na rysunku tym symbolicznie oznaczono wzrost wydzielanego ciepła podczas spalania w I i II fazie.

teoria pozaru rys3

Rys. 3. Ogólny obraz I i II fazy pożaru w pomieszczeniu: a) faza początkowa, b) ubogie rozgorzenie, c) pożar w pełni rozwinięty [20]

W bezpośrednim jej sąsiedztwie temperatura jest znacznie podwyższona, co ma niewielki wpływ na temperaturę w pozostałej części pokoju, dlatego temperatura po­żaru, określana jako średnia temperatura gazów spalinowych w pomieszczeniu, jest jeszcze niska. Płomień zwiększa swoją wysokość, oddziałując na otoczenie.

Zwiększenie dynamiki mechanizmów spalania następuje wskutek zintensyfiko­wania wymiany ciepła w rezultacie powiększania się strefy spalania. Decydujące stają się tutaj mechanizmy transportu ciepła na drodze konwekcji i poprzez promie­niowanie. Konwekcja decyduje bezpośrednio o wysokości płomienia. Promieniowanie powoduje głównie rozprzestrzenianie się pożaru w kierunku poziomym. Otocze­nie nagrzewa się, choć nie musi być objęte bezpośrednio płomieniem. Przedmioty sąsiadujące z fotelem, ogrzewane przez źródło pożaru, emitują gazy powsta­jące w wyniku rozkładu termicznego i powoli ulegają zapaleniu.

Ogień zwiększa swoją objętość, ale wciąż jest zlokalizowany w niewielkiej części pokoju. Gorące gazy pod wpływem sił wyporu unoszą się, tworząc kolumnę konwekcyjną (kolumna konwekcyjna stanowi rodzaj pompy zasysającej powietrze z otoczenia wskutek powstającego w jej wnętrzu podciśnienia.), która po zderzeniu z sufitem tworzy górną warstwę produktów spalania. 70% ciepła wydziela­nego w strefie spalania jest przenoszone konwekcyjnie w górne partie pomieszcze­nia, a 30% ciepła jest wypromieniowywane we wszystkich kierunkach. Warstwa górna, będąca mieszaniną gorących gazowych produktów rozkładu termicz­nego i spalania oraz cząstek dymu obniża się, osiągając otwór wentylacyjny, przez który wypływa na zewnątrz. Rosną strumienie tzw. ciepła zwróconego od górnej warstwy dymu i ogrzanych ścian pomieszczenia, które intensyfikują spalanie. Gdy szybkość wy­dzielania ciepła osiągnie wartość Q = 600 kW, płomień sięga do sufitu (ma wysokość ok. 2,5 m). Stężenie tlenku węgla rośnie do wartości około 3% obj. (rys. 3a) [20].

Opisane zjawiska obserwuje się w pierwszej fazie pożaru obejmującej początek i wzrost pożaru (czyli przed rozgorzeniem). W pożarach o dużej dynamice I faza trwa zwykle od kilku do kilkunastu minut. Wraz ze wzrostem wielkości pomieszczeń z ogniskiem pożaru (na przykład typu atrium, gdzie występuje duża pojemność cieplna wynikającą z geometrii przegród budowlanych) czas ten może ulec wydłużeniu.

W przypadku klatek schodowych lub innych ciągów pionowych budowli pojawia się efekt kominowy zwiększający znacznie dynamikę pożaru wskutek formowania się pionowych ciągów gorących gazów i dymu (kolumny konwekcyjne), poruszających się ze średnią pręd­kością (1 – 5) m/s. W I fazie pożaru szybkość spalania materiałów jest zależna od eksponowanej na ciepło powierzchni paliwa, przy dostatecznej ilości tlenu w pomieszczeniu. Mówimy w tym przypadku, że w tej fazie pożar jest kontrolowany przez paliwo. Jeżeli ciepło wydzielane w strefie spalania jest większe od ciepła idącego na gazy­fikację paliwa oraz traconego do otoczenia, następuje akumulacja ciepła w pomiesz­czeniu, co prowadzi do tego, że dotychczasowy powolny wzrost szybkości wydziela­nia ciepła osiąga charakter wykładniczy. Wszystkie materiały palne znajdujące się w pomieszczeniu jednocześnie zaczynają się palić, co powoduje gwałtowny wzrost temperatury. Wartość wydzielanego ciepła osiąga ok. 1000 kW (rys. 3b). Ma wówczas miejsce rozgorzenie, które można określić jako moment [23, 24]:

  1. przejścia I fazy rozwoju pożaru w II fazę gdzie pożar jest w pełni rozwinięty,
  2. utratę kontroli spalania przez paliwo i przejęcie kontroli spalania przez wentylację,
  3. przejście spalania powierzchniowego w spalanie powierzchniowo-przestrzenne,
  4. zapalenie się mieszaniny gazowej znajdującej się pod sufitem,
  5. gwałtownego ubytku tlenu i szybkiego wzrostu stężenia CO oraz CO2 oraz innych produktów rozkładu termicznego i spalania,
  6. wyrzutu płomieni na zewnątrz pomieszczenia objętego pożarem.

Z chwilą zaistnienia zjawiska rozgorzenia temperatura pożaru osiąga wartość rzędu (800 – 1000)°C, a pożar przechodzi w stan quasi-stacjonarny, który charakteryzuje się stosunkowo małymi zmianami jego pa­rametrów w czasie. Szybkość wydzielania ciepła w tym czasie w przeciętnych warunkach wynosi 4500 kW. W tym czasie następuje częściowe oddawanie ciepła do otoczenia poza pomieszczenie objęte pożarem. Stan ten sygnalizują płomienie wydostające się przez drzwi oraz okna. W tej fazie dynamika rozwoju pożaru zależy od dopływu tlenu, którą warunkują w głównej mierze przekroje otworów wentylacyjnych. Szybkość wydzielania ciepła w tej fazie można określić następującym wzorem [7]:

Q = α ⋅ A0 ⋅ 4 H  (1)

gdzie:

α – stała kaloryczna materiału palnego zależna od jego ciepła spalania, w [MJ/m3],

A0 – powierzchnia otworu wentylacyjnego, w [m2],

H – wysokość otworu wentylacyjnego, w [m].

Krzywe symulujące przebieg pożaru

Badania prowadzone nad rozwojem pożarów w różnych obiektach budowlanych pozwoliły na uogólnienie ich przebiegu w czasie i doprowadziły do opracowania normy PN-EN 1363‑2:2001 Badanie odporności ogniowej. Część 2: Procedury alternatywne i dodatkowe. W normie tej zostały określone krzywe pożarowe „temperatura-czas” T = f(t) symulujące przebieg pożarów w pomieszczeniach:

  • krzywa celulozowa (normowa),
  • krzywa węglowodorowa,
  • krzywa zewnętrzna,
  • krzywe parametryczne,
  • krzywe tunelowe.

Krzywa normowa (celulozowa) 

Obrazuje pożary celulozowe. Jest powszechnie stosowana w badaniach ogniowych budynków. Krzywą tę opisuje następujące równanie [36]:

T = 345lg(8t+1)+20 (2)

gdzie:

T – temperatura, w [°C],

t – czas, w [min].

Przykład krzywej normowej odzwierciedlającej rozwój temperatury w pożarach celulozowych to jest w pożarach, w których paliwem jest głównie drewno i materiały drewnopodobne został przedstawiony na rysunku 4.

teoria pozaru rys4

Rys. 4. Krzywa normowa „temperatura – czas” obrazująca pożary celulozowe [36]

Podczas pożaru w budynku temperatura po około 30 minutach od chwili jego zainicjowania osiąga średnio wartość około 800°C i wykazuje nieznaczne tendencje wzrostowe wraz z upływem czasu trwania pożaru:

  • po 30 min temperatura osiąga ok. 822°C,
  • po 60 min temperatura osiąga ok. 928°C,
  • po 90 min temperatura osiąga ok. 955°C.

Krzywa węglowodorowa

Pożary, w których głównym czynnikiem jest ropa naftowa lub jej pochodne – węglowodory, są określane mianem pożarów węglowodorowych. Pożary symulowane przez tę krzywą określa następujący wzór [36]:

T=1080[1−0,325exp(−0,167t)−0,675exp(−2,5t)]+20 (3)

gdzie:

T – temperatura, w [°C],

t – czas, w [min].

Równanie (3) graficznie przedstawia rysunek 5.

teoria pozaru rys5

Rys. 5. Krzywa węglowodorowa „temperatura – czas” obrazująca pożary węglowodorowe [36]

teoria pozaru rys6

Rys. 6. Krzywa zewnętrzna „temperatura – czas” [36]

W pożarach węglowodorowych ma miejsce szybszy wzrost temperatury i są uzyskiwane większe wartości temperatury niż przy pożarach celulozowych.

Krzywa zewnętrzna

W przypadku nienośnych przegród zewnętrznych (np. ścian osłonowych) wzrost temperatury po stronie nienagrzewanej jest niższy na skutek chłodzenia powietrzem zewnętrznym. Takie przypadki opisywane są równaniem [36]:

T = 660[1−0,687exp(−0,32t)−0,31exp(−3,8t)]+20 (4)

gdzie:

T – temperatura, w [°C],

t – czas, w [min],

którego przebieg przedstawia rysunek 6.

Krzywa pełzająca

W przypadku szczególnym pożar początkowo może rozwijać się powoli i wskutek zmiany warunków (np. gwałtowny dopływ powietrza) może przekształcić się w pożar rozwinięty. Takie pożary symulowane są krzywą pełzającą, której przebieg w czasie opisuje się następującymi wzorami:

Wzór 5

Równania (5) graficznie przedstawia rysunek 7.

Krzywa tunelowa

Szczególną grupę pożarów stanowią pożary w tunelach komunikacyjnych, które jako budowle odróżnia:   

  • długość, która jest niewspółmiernie wielka w porównaniu z pozostałymi wymiarami tunelu,   
  • wentylacja pożarowa zależna od długości tunelu,
  • znikome odprowadzanie ciepła na zewnątrz.

Wskutek znikomego odprowadzania ciepła na zewnątrz temperatury pożarowe osiągają najwyższe wartości ze wszystkich pożarów w obiektach budowlanych. Pożary te są symulowane przez krzywe tunelowe:   

  • niemiecką RABT,
  • holenderską Rijkswaterstaat.

Przebiegi obydwu krzywych przedstawia rysunek 8.

teoria pozaru rys7

Rys. 7. Krzywa pełzająca „temperatura – czas” [36]

teoria pozaru rys8

Rys. 8. Krzywe tunelowe „temperatura – czas”, gdzie: 1 – niemiecka RABT, 2 – holenderska Rijkswaterstaat [36]

Pożary w tunelach komunikacyjnych są szczególnie niebezpieczne, ich rozwój jest bardzo szybki z uwagi na występujące zjawisko kominowe. Intensywny napływ świeżego powietrza oraz kumulacja dużych ilości ciepła powodują, iż są to najbardziej niebezpieczne pożary.

Krzywe parametryczne

Oprócz zdefiniowanych wyżej krzywych występują krzywe pożarowe „temperatura-czas” zwane krzywymi parametrycznymi, których przebieg jest uzależniony do wskaźnika otworów oraz od gęstości obciążenia ogniowego, która jest jednym z podstawowych parametrem określających zagrożenie pożarowe.

Określa ona średnią spodziewaną ilość ciepła w [MJ] wydzielanego podczas spalania materiałów palnych zgromadzonych w pomieszczeniu, strefie pożarowej lub składowisku materiałów stałych w odniesieniu do 1 m2 powierzchni i wyraża w [MJ/m2] i określa mianem gęstości obciążenia ogniowego, którą oblicza się ją zgodnie z wymaganiami normy PN-B-02852:2001 Ochrona pożarowa budynków. Obliczanie gęstości obciążenia ogniowego oraz wyznaczanie względnego czasu trwania pożaru [39].

Gęstość obciążenia ogniowego to spodziewana średnia ilość wydzielonego ciepła przy spalaniu materiałów palnych odniesiona do powierzchni strefy pożarowej, pomieszczenia lub składowiska w [MJ/m2]. Wynika ona z sumowania iloczynów ciepła spalania i mas materiałów palnych zgromadzonych w rozpatrywanej przestrzeni podzielonych przez powierzchnię strefy pożarowej, pomieszczenia lub składowiska i może zostać wyznaczona z poniższego wzoru:

Wzór 6

gdzie:

Qd – gęstość obciążenia ogniowego, w [MJ/m2],

n – liczba materiałów palnych zgromadzonych w budynku, w [-],

F – powierzchnia rzutu poziomego netto budynku, w [m2],

mi – masa poszczególnych materiałów palnych zgromadzonych w budynku, w [kg],

qci– ciepło spalania poszczególnych materiałów palnych zgromadzonych w budynku, w [MJ/kg].

Krzywe te wykreślane są na podstawie obliczeń prowadzonych w odniesieniu do określonego pomieszczenia.

Przykładowe krzywe parametryczne temperatura – czas, przedstawia rysunek 9.

Właściwości palne materiałów oraz ich wpływ na dynamikę rozwoju pożaru

Faza I pożaru jest bezpośrednio związana z bezpieczeństwem osób przebywających w budynku objętym pożarem. Jej przebieg zależy od właściwości palnych materiałów znajdujących się w obiekcie, spośród których do najistotniejszych można zaliczyć następujące parametry [6]:

  • zapalność materiału,         
  • kinetykę generacji ciepła,         
  • szybkość wydzielania dymu i toksycznych produktów rozkładu i spalania,         
  • gęstość dymu,         
  • szybkość rozprzestrzeniania się płomienia.

Cecha pożarowa materiału jest jego wartością palną, wyznaczaną empirycznie. Parametrem charakteryzującym każdą cechę pożarową jest określona wartość liczbowa, która stanowi funkcję parametrów układu pomiarowego. Wymienione właściwości palne są tożsame z zakresem badania i oceny wyrobów budowlanych zgodnie z Europejskimi Klasami Reakcji na Ogień określonymi w normie PN‑EN 13501-1:2008 Klasyfikacja ogniowa wyrobów budowlanych. Część 1. Klasyfikacja na podstawie badań reakcji na ogień:   

  • ilość wydzielanego ciepła i szybkość wydzielania energii,         
  • czas do zapalenia,
  • rozprzestrzenianie płomieni,
  • wytwarzanie dymu,         
  • występowanie płonących kropli i odpadów.

Z punktu widzenia ochrony przeciwpożarowej najistotniejszy wpływ na dynamikę procesu spalania posiada szybkość wydzielania ciepła (ang. Heat Release Rate – HRR) oraz całkowita ilość wydzielonego ciepła (ang. Total Heat Release – THR).

Szybkość wydzielania ciepła

Spośród znanych metod określania ciepła wydzielanego podczas testowego spalania materiałów najlepsze rezultaty daje metoda wyznaczania ciepła wydzielanego podczas spalania w oparciu o zużycie tlenu. Do zainicjowania i utrzymania proces spalania potrzebny jest tlen lub inny utleniacz bogaty w tlen jak np. powietrze. Technika ta opiera się na następujących założeniach:

  • wszystkie gazy są gazami doskonałymi,
  • na kilogram tlenu zużyty do całkowitego spalania ilość uwalnianej energii wynosi: 13,1 MJ, co zapisujemy: E = 13,1 MJ/kg O2,
  • skład napływającego powietrza jest następujący: O2, CO2, H2O i N2, gazy niebiorące udziału w reakcji spalania traktowane są jak azot,
  • przeprowadzenie analizy gazowej CO, CO2 i O2, powinno odbywać się po usunięciu z gazów pożarowych pary wodnej.

Przedstawione założenia wykorzystano do opracowania wiarygodnego testu małej skali badania parametrów emisji dymu i ciepła (zwłaszcza generacji ciepła) metodą kalorymetru stożkowego wg normy ISO 5660 [31], która pozwala na pomiar szybkości wydzielania się ciepła i dymu z materiałów poddawanych oddziaływaniu strumienia promieniowania cieplnego. Wykorzystana została w tej metodzie zasada mówiąca, że ciepło wydzielane podczas spalania cieczy organicznych i gazów na jednostkę zużytego tlenu jest wartością stałą.

Dla większości materiałów palnych na 1 kg zużytego tlenu uwalniane jest średnio 13,1 MJ ciepła. Odchylenia przy spalaniu różnych materiałów od wskazanej wartości wynoszą średnio 5% [8] Badanie polega na spalaniu próbki zorientowanej poziomo lub pionowo do radiatora stożkowego (stąd nazwa kalorymetr stożkowy) w powietrzu w warunkach pokojowych. Próbka zostaje poddana strumieniowi promieniowania ciepłego o stałej wartości od 0 do 100 KW/m2, natomiast zapoczątkowanie reakcji spalania odbywa się na drodze zapłony z wykorzystaniem zapłonnika iskrowego oraz samozapłonu. Badania przeprowadzane są zarówno w zakresie spalania płomieniowego i bezpłomieniowego. Produkty spalania na drodze przepływu wymuszonego przepływają przez okap i przewód kominowy, gdzie zostają poddane analizie (rys. 10).

teoria pozaru rys10

Rys. 10. Schemat kalorymetru stożkowego [8]

Wartości mierzone kalorymetrem stożkowym [8]:

  • stężenie O2,
  • stężenie CO i CO2,
  • pomiar gęstości optycznej dymu,
  • temperatura i ciśnienie gazów spalinowych w przewodzie kominowym,
  • pomiar ubytku masy spalanej próbki materiału.

Szybkość wydzielania ciepła, w [kW], oblicza się z równania:

Wzór 7

gdzie: 

∆hc/r0 – dla większości materiałów wyrażenie przyjmuje wartość 13,1 MJ,

C – stała kalibracyjna kalorymetru, w [m0,5g0,5K0,5],

∆p – ciśnienie gazów spalinowych mierzone w kominie, w [Pa],

Te – temperatura gazów spalinowych w kominie (kryzie mierniczej), w [K],

XO2 – udział molowy suchego tlenu (O2) w powietrzu w czasie badania,

X0O2 – początkowy udział molowy suchego tlenu w powietrzu.

Stała kalibracyjna wyznaczana jest na drodze spalania metanu o znanym cieple spalania i szybkości przepływu. Początkowy udział molowy suchego tlenu odczytywany jest miernikiem (analizatorem) po odprowadzeniu z powietrza pary wodnej. Szybkość wydzielania ciepła przypadająca na jednostkę powierzchni próbki w KW/m2, stanowi iloraz szybkości wydzielania ciepła w funkcji czasu oraz powierzchni badanego materiału:

Wzór 8

gdzie:

g(t) – szybkość wydzielania ciepła, w [kW],

As – powierzchnia próbki wystawiona na ekspozycję cieplną, w [m2].

Bardzo istotnym parametrem pożarowym jest intensywność wydzielania dymu. Osłabienie natężenia wiązki światła laserowego podczas przejścia przez znaną objętość produktów spalania w przewodzie kominowym kalorymetru, daje podstawę teoretyczną do określenia szybkości wydzielania dymu.

Zjawisko osłabienia natężenia światła laserowego rejestrowane może być zarówno w czasie spalania płomieniowego i bezpłomieniowego próbki. Szybkość wytwarzania dymu przez powierzchnię próbki określa wzór:

Wzór 9

gdzie:

A – powierzchnia próbki poddana ekspozycji cieplnej, w [m2],

K – współczynnik absorbcji, w [m-1],

Vs – szybkość przepływu objętościowego gazów spalinowych, w [m3/s].

Możliwości pomiarowe kalorymetru stożkowego zostały ujęte w tabeli 1.

teoria pozaru tab1

Tabela 1. Możliwości pomiarowe kalorymetru stożkowego [3]

Z wykorzystaniem kalorymetru stożkowego można ocenić charakterystykę parametrów środowiska pożarowego, które definiuje się następująco [3]:

  • HRR (kW/m2) – kinetyka generacji ciepła, szybkość wydzielania ciepła – jest najistotniejszym parametrem mierzonym kalorymetrem stożkowym. Znajomość wartości HRR dostarcza informacji o rozmiarze pożaru oraz w sposób bezpośredni komunikuje o szybkości jego rozwoju. Szybkość wydzielania ciepła to cecha pożarowa, która określając udział materiału w zagrożeniu pożarowym nie uwzględnia rodzaju spalania. Z HRR związane są także inne parametry, takie m.in. jak charakterystyka zadymienia, obecność i stężenie gazów toksycznych. Jest to parametr umożliwiający szacowanie zagrożenia pożarowego oraz wyznaczanie czasu do przeprowadzenia bezpiecznej ewakuacji,
  • THR (MJ/m2) – całkowite uwolnione ciepło – sumaryczna ilość uwolnionego ciepła, parametr bezpośrednio związany z ciepłem spalania próbki. Dla palnych materiałów stałych i ciekłych najczęściej wartość ciepła spalania podaje w kilodżulach na kilogram (kJ/kg), natomiast dla gazów w kilodżulach na jednostkę objętości (kJ/m3) [melania],
  • HOC (MJ/kg) – efektywne ciepło spalania – podczas spalania homogenicznych próbek, dla których wyróżnić można tylko jeden sposób rozkładu termicznego (np. ciecze organiczne), efektywne ciepło spalania jest stałe i mniejsze od teoretycznej wartości ciepła spalania. Materiały charakteryzujące się spalaniem zarówno homogenicznym oraz heterogenicznym mają zróżnicowane efektywne ciepło spalania (np. materiały celulozowe),
  • MLR(g/m2s) – szybkość ubytku masy – jest to podstawowy parametr decydujący o dynamice spalania próbki. W badaniach wykorzystujących zapalarkę przebieg MLR zbliżony jest do wykresu HRR. W przypadku ogrzewania materiału strumieniem ciepła bez udziału zapalarki cecha ta bardziej niż szybkość wydzielania cierpła odzwierciedla procesy w materiale wskutek ogrzewania strumieniem ciepła o stałej wartości [w akcji],
  • SEA (m2/kg) – intensywność wydzielania dymu – jest to parametr krytyczny decydujący o możliwości prowadzenia skutecznej ewakuacji użytkowników obiektów oraz wpływający na skuteczność akcji gaśniczej. W trakcie badania wyznaczany jest tzw. współczynnik ekstynkcji [1/m], na podstawie którego określa się ekstynkcję właściwą w [m2/kg] względem masy i powierzchni próbki. Współczynnik ekstynkcji stanowi wartość bezwzględną dymotwórczości. Jest odpowiednikiem masowej gęstości optycznej dymów.
  • CO (kg/kg) – ilość wytwarzanego tlenku węgla – gaz ten jest przyczyną dużej liczby zatruć w szczególności w sezonie zimowym, będąc produktem niepełnego spalania m.in. węgla lub gazu ziemnego najczęściej na skutek niewłaściwej wentylacji.
  • CO2 (kg/kg) – ilość wytwarzanego dwutlenku węgla – podwyższone stężenie CO2 w powietrzu powoduje efekt duszący. Stężenie 4% wywołuje bóle i zawroty głowy, wzrost ciśnienia krwi, zaburzenia oddechu i duszności, 5 – 6% (85 – 100 mg/dm3 powietrza) pogłębienie i przyspieszenie oddechu. Stężenie powyżej 12% uznawane jest za śmiertelne, jednakże narażenie na szkodliwe działanie podwyższonych ilości tlenku węgla zależy ściśle od czasu i dostępu tlenu [3].

Literatura 

  1. Babrauskas V., Crayson S.J., Heat Release in Fires, Chapman & Hall 1996.    
  2. Brzezińska D., Jędrzejewski R., Poradnik. ”Wentylacja pożarowa budynków wysokich i wysokościowych”, Szczecin 2003.
  3. Dudek R., Analiza i ocena możliwości wykorzystania kalorymetru stożkowego do oceny bezpieczeństwa pożarowego obiektów budowlanych, Praca magisterska, Warszawa 2005.
  4. Cisek M., Metody wspomagania procesów projektowania w ochronie przeciwpożarowej, Wykład BB8 2009/2010, Materiał niepublikowany.
  5. Hakkarainen T., Studies on fire safety assessment of construction products, Technical Research Centre of Finland,  ESPOO 2002.
  6. Jaskółowski W., Szybkość zwęglania i generacji ciepła podczas spalania drewna zabezpieczonego przeciwogniowo, Poznań 2001.
  7. Konecki M., Król B., Wróblewski D., Nowoczesne metody działań ratowniczo-gaśniczych, Warszawa 2003.
  8. Konecki M., Wpływ szybkości wydzielania ciepła i emisji dymu na rozwój pożaru w układzie pomieszczeń, Warszawa 2007.
  9. Królikowski P., Czynniki decydujące o czasie ewakuacji, „Ochrona przeciwpożarowa w budownictwie”, 2005, nr 3, s. 12-15.
  10. Mizieliński B., Systemy oddymiania budynków, Warszawa 1999.
  11. Okrutny S., Analiza systemów odprowadzania dymu i ciepła, Praca inżynierska, Warszawa 2001.
  12. Pofit-Szczepańska M., Wybrane zagadnienia z chemii ogólnej, fizykochemii spalania i rozwoju pożarów, Kraków 1994.
  13. Abramowicz M; R. G. Adamski – Bezpieczeństwo pożarowe budynków cz. 1 SGSP 2001
  14. Skaźnik M., Stosowanie systemów usuwania dymy i ciepła lub zapobiegających zadymieniu„Ochrona przeciwpożarowa w budownictwie”, 2002, nr 2, s. 1-2.
  15. Skaźnik M., Systemy ochrony przed zadymieniem oraz usuwania dymu w obiektach użyteczności publicznej i zamieszkania zbiorowego, „Ochrona przeciwpożarowa w budownictwie”, 2004, nr 1, s. 2-4.
  16. Skaźnik M., Szybkość rozwoju i projektowa moc pożaru – podstawowe parametry oceny zagrożenia pożarowego, „Ochrona przeciwpożarowa w budownictwie”, 2005, nr 4, s. 8-11.
  17. Skulich J., Zapewnienie warunków ewakuacji ludzi podczas dużych zgromadzeń cz. II, „Ochrona przeciwpożarowa”, 2006, nr 3, s. 14-15.
  18. Szczeblewski D., Wybrane rozwiązania techniczne oddymiania w budynkach wysokich, Praca inżynierska, Warszawa 2005.
  19. Wiatr J. M. Orzechowski – Poradnik projektanta elektryka – DW MEDIUM 2010 w. IV
  20. Maurer K.: Ein Jahr danach - Konseąuenzen aus einem tódlichen Dienstunfall.   Brand­schutz/Deutsche Feuerwehr-Zeitung 1997, nr 6
  21. Aschenbrenner D.: Verfahrensweisen zum móglichst effektiven Absuchen und Retten von Personen innerhalb von verrauchten Gebauden. Gebaudeteilen oder Raumen unter Atemschutz, Berufsfeuerwehr Dusseldorf, Meppen 1997. http://www.neue-presse.de.
  22. Cimolino U.: Atemschutzuberwachung - Ein Leitfaden zur Durchfuhrung. Brand­schutz/Deutsche Feuerwehr-Zeitung 1997, nr 7.
  23. Heeb R.: Konzept Sicherheit im Atemschutzeinsatz. Schweizerische Feuerwehr-  Zeitung1998, nr 2.
  24. Leinensuchsystem. http://www.feuerwehr-duesseldorf.de.
  25. Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2010 r. Nr 243    poz.  1623 ze zmianami).
  26. Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (tj. Dz.U. z 2009 r. Nr 178 poz. 1380 ze zmianami).
  27. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. Nr 75 poz. 690 ze zmianami).
  28. Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia  2006 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz.U. z 2006 r. Nr 80 poz. 563) - unieważnione
  29. Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia wodnego oraz dróg pożarowych (Dz.U. z 2009 r. Nr 124 poz. 1030)
  30. Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 roku w sprawie ochrony przeciwpożarowej  budynków, innych obiektów budowlanych i terenów [Dz. U. Nr 109/2010 poz. 719]
  31. ISO 5660, Reakction-to-fire tests - Heat release, smoke production and mass loss rate.
  32. NFPA 204, Standard for Smoke and Heat Venting, 2007 Edition.
  33. NFPA 92B, Standard for Smoke Management Systems In Malls, Atria and Large Spaces, 2009 Edition.
  34. BS 7974:2001, Application of fire safety engineering principles to the design of  
  35. PD 7974-6:2004, Application of fire safety engineering principles to fire safety  
  36. PN-EN 1363-2:2001 Badanie odporności ogniowej. Część 2. Procedury alternatywne  i dodatkowe.
  37. 60287-3-1/A1: 1999 Electric cabels – Calculation of the curent rating. Part 3-1. Cections on operating conditions – Reference operating conditions and selections of cabele typy
  38. PN-HD 60364-4-41:2009 Instalacje elektryczne niskiego napięcia. Część 4 – 41. ochrona dla zapewnienia bezpieczeństwa. Ochrona przed porażeniem elektrycznym.
  39. PN-B-02852:2001 Ochrona pożarowa budynków. Obliczanie gęstości obciążenia ogniowego oraz wyznaczanie względnego czasu trwania pożaru.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!

Galeria zdjęć

Tytuł
przejdź do galerii

Powiązane

Ochrona przeciwpożarowa kabli i przewodów (część 1.)

Ochrona przeciwpożarowa kabli i przewodów (część 1.)

Bezpieczeństwo pożarowe jest jednym z podstawowych wymagań stawianych obiektom budowlanym przez przepisy techniczno-prawne, w tym Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 roku w sprawie...

Bezpieczeństwo pożarowe jest jednym z podstawowych wymagań stawianych obiektom budowlanym przez przepisy techniczno-prawne, w tym Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (DzU nr 75/2002, poz. 690, z późniejszymi zmianami), szczególnie zaliczanych do kategorii zagrożenia ludzi (ZLI - ZLV).

Systemy oświetlenia awaryjnego i przeszkodowego

Systemy oświetlenia awaryjnego i przeszkodowego

Oświetlenie awaryjne jest przeznaczone do użytkowania podczas awarii oświetlenia podstawowego. Zastosowanie odpowiedniej technologii oświetlenia ewakuacyjnego oraz zapasowego może przyczynić się do znacznych...

Oświetlenie awaryjne jest przeznaczone do użytkowania podczas awarii oświetlenia podstawowego. Zastosowanie odpowiedniej technologii oświetlenia ewakuacyjnego oraz zapasowego może przyczynić się do znacznych oszczędności i znacząco wpłynąć na redukcję kosztów utrzymania takiego oświetlenia w zakładach przemysłowych, urzędach czy hotelach. Zarówno w budynkach, jak i tunelach oświetlenie awaryjne jest często projektowane niezgodnie z przepisami i obowiązującymi normami, a niejednokrotnie pomijane przez...

Badania metalograficzne śladów powstałych od zwarcia elektrycznego oraz interpretacja wyników

Badania metalograficzne śladów powstałych od zwarcia elektrycznego oraz interpretacja wyników

Do chwili obecnej nie zostało ustalone, przy jakim wskaźniku liczbowym stężenia tlenowego dochodzi do utleniania miedzi. Dotychczasowa wiedza kryminalistyczna pozwalała ujawniać tlenki miedziawe powstałe...

Do chwili obecnej nie zostało ustalone, przy jakim wskaźniku liczbowym stężenia tlenowego dochodzi do utleniania miedzi. Dotychczasowa wiedza kryminalistyczna pozwalała ujawniać tlenki miedziawe powstałe w bogatej lub ubogiej atmosferze tlenowej. Na podstawie powyższego stwierdzenia wnioskuje się, że stopienia zwarciowe powstały przed pożarem lub w jego ogniu na skutek termicznego uszkodzenia izolacji żył.

Zasilanie elektryczne urządzeń energetyki funkcjonujących w czasie pożaru

Zasilanie elektryczne urządzeń energetyki funkcjonujących w czasie pożaru

Rozbudowa systemu elektroenergetycznego, jaka ma obecnie miejsce, jest związana z wprowadzaniem coraz nowocześniejszych technologii wytwarzania i przesyłu energii elektrycznej. Podyktowane jest to potrzebami...

Rozbudowa systemu elektroenergetycznego, jaka ma obecnie miejsce, jest związana z wprowadzaniem coraz nowocześniejszych technologii wytwarzania i przesyłu energii elektrycznej. Podyktowane jest to potrzebami rynku energetycznego, wymagającego dużej dyspozycyjności i niezawodności zasilania elektrycznego. Rozwiązania wprowadzane w obiektach energetyki muszą być niezawodne, a przy tym bardzo bezpieczne.

Zasady projektowania sterowań instalacji do odprowadzania dymu i ciepła

Zasady projektowania sterowań instalacji do odprowadzania dymu i ciepła

Głównym zagrożeniem w czasie pożaru, przyczyniającym się do większości wypadków śmiertelnych, jest zadymienie. W skład dymu wchodzą produkty spalania, gazy pożarowe i tlenek węgla. Bardzo niebezpieczna...

Głównym zagrożeniem w czasie pożaru, przyczyniającym się do większości wypadków śmiertelnych, jest zadymienie. W skład dymu wchodzą produkty spalania, gazy pożarowe i tlenek węgla. Bardzo niebezpieczna jest też ich wysoka temperatura, która stwarza dodatkowe zagrożenie, np. poprzez rozgorzenie. Silne zadymienie utrudnia sprawne przeprowadzenie ewakuacji oraz walkę z pożarem, dlatego przepisy z zakresu ochrony przeciwpożarowej w niektórych przypadkach nakładają obowiązek stosowania specjalnych instalacji...

Porażenia prądem elektrycznym o wysokiej częstotliwości

Porażenia prądem elektrycznym o wysokiej częstotliwości

Rozwój urządzeń elektronicznych i telekomunikacyjnych w ostatnich latach spowodował powszechność stosowania napięć o częstotliwości większej od przemysłowej. Skutki urazu elektrycznego u człowieka powodowane...

Rozwój urządzeń elektronicznych i telekomunikacyjnych w ostatnich latach spowodował powszechność stosowania napięć o częstotliwości większej od przemysłowej. Skutki urazu elektrycznego u człowieka powodowane prądem rażeniowym o wysokiej częstotliwości różnią się od skutków, które wywołuje prąd przemienny 50 Hz.

Ochrona przed pożarem z wykorzystaniem wyłączników różnicowoprądowych i urządzeń do detekcji zwarć łukowych

Ochrona przed pożarem z wykorzystaniem wyłączników różnicowoprądowych i urządzeń do detekcji zwarć łukowych

Jeżeli na drodze prądu upływowego znajdują się elementy o charakterze rezystancyjnym i są palne, to prąd ten może nagrzać je do wysokiej temperatury i wywołać pożar. Zapalić może się pył przewodzący, zwęglona...

Jeżeli na drodze prądu upływowego znajdują się elementy o charakterze rezystancyjnym i są palne, to prąd ten może nagrzać je do wysokiej temperatury i wywołać pożar. Zapalić może się pył przewodzący, zwęglona izolacja lub materiały stykające się z gorącym elementem, przez który przepływa prąd upływowy [2, 5, 6]. Pożar może również powstać w wyniku zwarcia doziemnego łukowego lub iskrzenia w obwodzie, w którym pogorszyło się połączenie przewodu bądź doszło do jego zmiażdżenia.

Zasilanie budynków w energię elektryczną w warunkach normalnych a zasilanie w warunkach pożaru (część 2.)

Zasilanie budynków w energię elektryczną w warunkach normalnych a zasilanie w warunkach pożaru (część 2.)

W tej części artykułu prezentujemy metodykę projektowania ochrony przeciwporażeniowej oraz zagorożenia stwarzane przez gazy wydzielane przez baterie akumulatorów wraz ze sposobami ich neutralizacji.

W tej części artykułu prezentujemy metodykę projektowania ochrony przeciwporażeniowej oraz zagorożenia stwarzane przez gazy wydzielane przez baterie akumulatorów wraz ze sposobami ich neutralizacji.

Analiza statystyczna danych historycznych oraz prognozy do roku 2021 liczby pożarów budynków spowodowanych niesprawną instalacją elektryczną lub przyłączonymi do niej urządzeniami elektrycznymi

Analiza statystyczna danych historycznych oraz prognozy do roku 2021 liczby pożarów budynków spowodowanych niesprawną instalacją elektryczną lub przyłączonymi do niej urządzeniami elektrycznymi

Pożary budynków to zjawisko w dużym stopniu losowe. Wzrost liczby budynków na terenie Polski, wzrost liczby niefachowo wykonanych instalacji elektrycznych, wzrost niskiej jakości elementów zastosowanych...

Pożary budynków to zjawisko w dużym stopniu losowe. Wzrost liczby budynków na terenie Polski, wzrost liczby niefachowo wykonanych instalacji elektrycznych, wzrost niskiej jakości elementów zastosowanych do ich wykonania oraz malejąca jakość urządzeń elektrycznych mogą być potencjalną przyczyną wzrostu liczby pożarów budynków. Nowym, potencjalnym źródłem pożarów są również instalowane coraz bardziej masowo na dachach budynków systemy fotowoltaiczne oraz punkty ładowania pojazdów elektrycznych wewnątrz...

Przeciwpożarowy Wyłącznik Prądu – metodyka konstruowania (część 2.)

Przeciwpożarowy Wyłącznik Prądu – metodyka konstruowania (część 2.)

W drugiej części artykułu zostanie zwrócona uwaga na zagrożenia stwarzane przez baterie akumulatorów oraz konieczność badania ich stanu technicznego, o czym powszechnie zapomina się podczas eksploatacji....

W drugiej części artykułu zostanie zwrócona uwaga na zagrożenia stwarzane przez baterie akumulatorów oraz konieczność badania ich stanu technicznego, o czym powszechnie zapomina się podczas eksploatacji. W praktyce stosowanie zasilaczy UZS lub zasilaczy UPS w układzie sterowania PWP może być stosowane w sporadycznych, technicznie uzasadnionych przypadkach.

Przeciwpożarowy Wyłącznik Prądu – metodyka konstruowania (część 1.)

Przeciwpożarowy Wyłącznik Prądu – metodyka konstruowania (część 1.)

Od wielu lat obserwujemy ożywioną dyskusję dotyczącą rozwiązań technicznych przeciwpożarowych wyłączników prądu, w której to dyskusji ścierają się różne poglądy środowiska zawodowego pożarników oraz środowiska...

Od wielu lat obserwujemy ożywioną dyskusję dotyczącą rozwiązań technicznych przeciwpożarowych wyłączników prądu, w której to dyskusji ścierają się różne poglądy środowiska zawodowego pożarników oraz środowiska zawodowego elektryków. Wiele ­zamieszania w tym zakresie wprowadziło Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 17 listopada 2016 roku, w sprawie sposobu deklarowania właściwości użytkowych wyrobów budowlanych oraz sposobu znakowania ich znakiem budowlanym. Mimo upływu dwóch...

Zasilanie budynków w energię elektryczną w warunkach normalnych a zasilanie w warunkach pożaru

Zasilanie budynków w energię elektryczną w warunkach normalnych a zasilanie w warunkach pożaru

Przy projektowaniu układów zasilania budynków pojawia się szereg wątpliwości wynikających z oczekiwanego poziomu niezawodności dostaw energii elektrycznej. Brak wytycznych w tym zakresie często prowadzi...

Przy projektowaniu układów zasilania budynków pojawia się szereg wątpliwości wynikających z oczekiwanego poziomu niezawodności dostaw energii elektrycznej. Brak wytycznych w tym zakresie często prowadzi do błędnego rozumienia tego problemu przez inwestora oraz projektanta. Natomiast wymagania dotyczące ochrony ppoż. wymagają przystosowania budynku eksploatowanego w warunkach normalnych do zasilania pożarowego, gdzie warunki środowiskowe znacznie różnią się od warunków normalnych. W tym przypadku...

Zachowanie się przewodów i kabli elektrycznych w wysokich temperaturach (część 2.)

Zachowanie się przewodów i kabli elektrycznych w wysokich temperaturach (część 2.)

Zachowanie się kabli i przewodów elektrycznych podczas pożarów określa się na podstawie badań różnych właściwości materiałów, z których zostały wyprodukowane. Podstawowym parametrem określającym zachowanie...

Zachowanie się kabli i przewodów elektrycznych podczas pożarów określa się na podstawie badań różnych właściwości materiałów, z których zostały wyprodukowane. Podstawowym parametrem określającym zachowanie się oprzewodowania podczas pożaru jest palność przewodów i kabli – czy są „samogasnące”, czy podtrzymują palenie itp. Kolejne kryteria określają ilość wydzielanego dymu podczas pożaru oraz zawartość w tym dymie substancji szkodliwych i korozyjnych. Bardzo istotną cechą wyznaczaną podczas badań...

Dystrybucja energii elektrycznej w systemach kontroli rozprzestrzeniania dymu i ciepła

Dystrybucja energii elektrycznej w systemach kontroli rozprzestrzeniania dymu i ciepła

W trakcie konsultacji prowadzonych z projektantami oraz wykonawcami systemów wentylacji pożarowej pojawiają się wątpliwości oraz pytania dotyczące interpretacji zapisów normy PN-EN 12101-10:2007 Systemy...

W trakcie konsultacji prowadzonych z projektantami oraz wykonawcami systemów wentylacji pożarowej pojawiają się wątpliwości oraz pytania dotyczące interpretacji zapisów normy PN-EN 12101-10:2007 Systemy kontroli rozprzestrzeniania się dymu i ciepła. Część 10: Zasilanie [1]. Zalecane przez tę normę układy zasilania nie spełniają wymogów reguły niezawodnościowej n+1. W artykule zostanie wyjaśniony problem oraz metodyka jego rozwiązania spełniająca regułę n+1, która w odniesieniu do zasilania urządzeń...

Urządzenia i instalacje elektryczne a pożar (część 1.)

Urządzenia i instalacje elektryczne a pożar (część 1.)

Integralną częścią każdego budynku jest instalacja elektryczna, zapewniająca jego prawidłową i bezpieczną eksploatację. Każdy dom, biuro, zakład pracy posiada kilkanaście, czy nawet kilkaset odbiorników...

Integralną częścią każdego budynku jest instalacja elektryczna, zapewniająca jego prawidłową i bezpieczną eksploatację. Każdy dom, biuro, zakład pracy posiada kilkanaście, czy nawet kilkaset odbiorników energii elektrycznej. Projektując i montując instalacje oraz produkując urządzenia elektryczne, należy robić to w taki sposób, aby w całym okresie ich użytkowania spełniały wymagania określone w normach i przepisach, gwarantując wyznaczony komfort życia mieszkańców.

Certyfikacja źródeł zasilania stosowanych w ochronie przeciwpożarowej

Certyfikacja źródeł zasilania stosowanych w ochronie przeciwpożarowej

Tematyka związana z certyfikacją może przysporzyć nam wiele trudności, jeżeli nie poznamy podstawowych zasad, z jakich wynika obowiązek uzyskania odpowiednich dokumentów dla konkretnych produktów, urządzeń,...

Tematyka związana z certyfikacją może przysporzyć nam wiele trudności, jeżeli nie poznamy podstawowych zasad, z jakich wynika obowiązek uzyskania odpowiednich dokumentów dla konkretnych produktów, urządzeń, zestawów itp. Do określenia wymaganych dokumentów niezbędna jest jednoznaczna identyfikacja przedmiotu i określenia jego funkcji, jaką realizuje w środowisku, w którym współdziała. W zakresie określenia przedmiotu dość istotne znaczenie mają definicje, gdyż to z nich wynika identyfikacja przedmiotu....

Statystyki pożarów budynków, których przyczyną była niesprawna instalacja elektryczna lub przyłączone do niej urządzenia elektryczne

Statystyki pożarów budynków, których przyczyną była niesprawna instalacja elektryczna lub przyłączone do niej urządzenia elektryczne

Co roku w naszym kraju wybucha kilkaset tysięcy pożarów obiektów budowlanych, lasów, łąk, upraw rolnych oraz samochodów. Ich wielkość jest zróżnicowana i uzależniona od obciążenia ogniowego spalanych materiałów,...

Co roku w naszym kraju wybucha kilkaset tysięcy pożarów obiektów budowlanych, lasów, łąk, upraw rolnych oraz samochodów. Ich wielkość jest zróżnicowana i uzależniona od obciążenia ogniowego spalanych materiałów, występowania urządzeń przeciwpożarowych, czasu przybycia i sprawności działania jednostek ochrony przeciwpożarowej.

Szybkość rozwoju pożaru i spodziewana moc pożaru

Szybkość rozwoju pożaru i spodziewana moc pożaru

Parametrem pozwalającym opisać zagrożenie pożarowe jest szybkość rozprzestrzeniania się pożaru wyrażona przez szybkość wydzielania się ciepła i dymu w czasie. Dla pożarów rzeczywistych szybkość ich rozwoju...

Parametrem pozwalającym opisać zagrożenie pożarowe jest szybkość rozprzestrzeniania się pożaru wyrażona przez szybkość wydzielania się ciepła i dymu w czasie. Dla pożarów rzeczywistych szybkość ich rozwoju może w istotny sposób odbiegać od warunków przyjmowanych za wzorcowe. Parametr szybkości rozwoju pożaru jest powszechnie stosowanym prawie we wszystkich krajach wysoko rozwiniętych [16].

Zasady wprowadzania do obrotu i stosowania urządzeń przeciwpożarowych

Zasady wprowadzania do obrotu i stosowania urządzeń przeciwpożarowych

Elementy instalacji oraz innych urządzeń przeciwpożarowych muszą spełniać wymagania wysokiej niezawodności i gwarantować wspomaganie akcji ratowniczo gaśniczej w płonącym budynku. Zatem wymagania stawiane...

Elementy instalacji oraz innych urządzeń przeciwpożarowych muszą spełniać wymagania wysokiej niezawodności i gwarantować wspomaganie akcji ratowniczo gaśniczej w płonącym budynku. Zatem wymagania stawiane tym wyrobom budowlanym są bardzo wysokie i niejednokrotnie przewyższają wymagania stawiane wyrobom powszechnego użytku.

Co z certyfikacją zestawu tworzącego przeciwpożarowy wyłącznik prądu?

Co z certyfikacją zestawu tworzącego przeciwpożarowy wyłącznik prądu?

Na zaproszenie zastępcy Komendanta Głównego Państwowej Straty Pożarnej st. bryg. Tadeusza Jopka, 6 lipca 2018 roku w Biurze Rozpoznawania Zagrożeń KG PSP odbyło się spotkanie poświęcone problematyce przeciwpożarowego...

Na zaproszenie zastępcy Komendanta Głównego Państwowej Straty Pożarnej st. bryg. Tadeusza Jopka, 6 lipca 2018 roku w Biurze Rozpoznawania Zagrożeń KG PSP odbyło się spotkanie poświęcone problematyce przeciwpożarowego wyłącznika prądu (PWP), który został zakwalifikowany przez Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 17 listopada 2016 roku w sprawie sposobu deklarowania właściwości użytkowych wyrobów budowlanych oraz sposobu znakowania ich znakiem budowlanym (DzU z 2016 roku, poz....

Właściwości pożarowe i zagrożenia związane ze stosowaniem materiałów eksploatacyjnych w energetyce

Właściwości pożarowe i zagrożenia związane ze stosowaniem materiałów eksploatacyjnych w energetyce

Właściwości pożarowe i zagrożenia związane ze stosowaniem materiałów eksploatacyjnych w energetyce

Właściwości pożarowe i zagrożenia związane ze stosowaniem materiałów eksploatacyjnych w energetyce

Statystyka pożarów w Polsce w latach 2000–2017

Statystyka pożarów w Polsce w latach 2000–2017

O tym jak ważna jest ochrona przeciwpożarowa i bezpieczeństwo pożarowe świadczą statystyki pożarów. Przedstawiając dane statystyczne autor zwraca uwagę na problem właściwej eksploatacji i projektowania...

O tym jak ważna jest ochrona przeciwpożarowa i bezpieczeństwo pożarowe świadczą statystyki pożarów. Przedstawiając dane statystyczne autor zwraca uwagę na problem właściwej eksploatacji i projektowania instalacji elektrycznych aby uniknąć takich zdarzeń.

Dodatkowa ochrona przeciwpożarowa i przeciwporażeniowa w nowoczesnych budynkach

Dodatkowa ochrona przeciwpożarowa i przeciwporażeniowa w nowoczesnych budynkach

Nowoczesne, inteligentne budynki, stawiają coraz większe wymagania związane z pewnością zasilania oraz bezpieczeństwem ludzi. Różnorodność instalacji i sprzętów, a także rozległość sieci powoduje coraz...

Nowoczesne, inteligentne budynki, stawiają coraz większe wymagania związane z pewnością zasilania oraz bezpieczeństwem ludzi. Różnorodność instalacji i sprzętów, a także rozległość sieci powoduje coraz większe problemy z zapewnieniem odpowiedniego poziomu bezpieczeństwa pożarowego i porażeniowego. W konsekwencji może to prowadzić nie tylko do braku zasilania, ale także do zagrożenia życia ludzi. W artykule zostały przedstawione rozwiązania pozwalające rozpoznać występujące zagrożenia i ­dostarczyć...

Norma 12101-10 a zasilanie urządzeń pożarowych

Norma 12101-10 a zasilanie urządzeń pożarowych

Norma 12101-10 odpowiada za system kontroli rozprzestrzeniania dymu i ciepła, a część 10 odpowiada za zasilanie energią. Dlatego wszelkie zasilacze urządzeń przeciwpożarowych powinny spełniać wymagania...

Norma 12101-10 odpowiada za system kontroli rozprzestrzeniania dymu i ciepła, a część 10 odpowiada za zasilanie energią. Dlatego wszelkie zasilacze urządzeń przeciwpożarowych powinny spełniać wymagania ww. normy, aby mogły być zastosowane w systemach wentylacji pożarowej.

Komentarze

Copyright © 2004-2019 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
Portal Budowlany - Elektro.info.pl

Ta witryna wykorzystuje pliki cookies do przechowywania informacji na Twoim komputerze. Pliki cookies stosujemy w celu świadczenia usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Twoim urządzeniu końcowym. W każdym momencie możesz dokonać zmiany ustawień przeglądarki dotyczących cookies. Nim Państwo zaczną korzystać z naszego serwisu prosimy o zapoznanie się z naszą polityką prywatności oraz Informacją o Cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności oraz Informacji o Cookies. Administratorem Państwa danych osobowych jest Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.K., nr KRS: 0000537655, z siedzibą w 04-112 Warszawa, ul. Karczewska 18, tel. +48 22 810-21-24, właściciel strony www.elektro.info.pl. Twoje Dane Osobowe będą chronione zgodnie z wytycznymi polityki prywatności www.elektro.info.pl oraz zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r i z Ustawą o ochronie danych osobowych Dz.U. 2018 poz. 1000 z dnia 10 maja 2018r.