elektro.info

Bezpieczeństwo elektryczne systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia

Skutki przepływu prądu na drodze lewa ręka – stopy: AC-1 – brak odczucia, AC-2 – odczuwalność przy braku zagrożenia, AC-3 – skurcz mięśni, brak bezpośredniego zagrożenia, AC-4 – migotanie komór serca [6]

Skutki przepływu prądu na drodze lewa ręka – stopy: AC-1 – brak odczucia, AC-2 – odczuwalność przy braku zagrożenia, AC-3 – skurcz mięśni, brak bezpośredniego zagrożenia, AC-4 – migotanie komór serca [6]

W artykule poruszono zagadnienia związane z bezpieczeństwem elektrycznym systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia. W tym celu opisano stany bezpieczeństwa systemu i zaproponowano wskaźniki bezpieczeństwa elektrycznego (podstawowe i pomocnicze), wykorzystując analogię wprowadzonych pojęć z zakresu bezpieczeństwa do pojęć z teorii niezawodności.

Zobacz także

Porażenia prądem elektrycznym o wysokiej częstotliwości

Porażenia prądem elektrycznym o wysokiej częstotliwości Porażenia prądem elektrycznym o wysokiej częstotliwości

Rozwój urządzeń elektronicznych i telekomunikacyjnych w ostatnich latach spowodował powszechność stosowania napięć o częstotliwości większej od przemysłowej. Skutki urazu elektrycznego u człowieka powodowane...

Rozwój urządzeń elektronicznych i telekomunikacyjnych w ostatnich latach spowodował powszechność stosowania napięć o częstotliwości większej od przemysłowej. Skutki urazu elektrycznego u człowieka powodowane prądem rażeniowym o wysokiej częstotliwości różnią się od skutków, które wywołuje prąd przemienny 50 Hz.

Nowelizacja zasad i wymagań stawianych ochronie przeciwporażeniowej (część 1.)

Nowelizacja zasad i wymagań stawianych ochronie przeciwporażeniowej (część 1.) Nowelizacja zasad i wymagań stawianych ochronie przeciwporażeniowej (część 1.)

W 2003 roku wprowadzono do katalogu Polskich Norm normę uznaniową PN-EN 61140:2003 (U) pt. „Ochrona przed porażeniem prądem elektrycznym – Wspólne aspekty instalacji i urządzeń”. Jej wersja polska [2]...

W 2003 roku wprowadzono do katalogu Polskich Norm normę uznaniową PN-EN 61140:2003 (U) pt. „Ochrona przed porażeniem prądem elektrycznym – Wspólne aspekty instalacji i urządzeń”. Jej wersja polska [2] ukazała się w 2005 roku. Jest to norma niezwykle ważna i niestety mało znana. Zapisano w niej, że „jej celem jest podanie podstawowych zasad i wymagań, które są wspólne dla instalacji, sieci i urządzeń elektrycznych lub niezbędne dla ich koordynacji”. Wymagania normy dotyczą głównie ochrony przeciwporażeniowej...

Nowelizacja zasad i wymagań stawianych ochronie przeciwporażeniowej (część 2.). Norma PN-HD 60364-4-41 (U)

Nowelizacja zasad i wymagań stawianych ochronie przeciwporażeniowej (część 2.). Norma PN-HD 60364-4-41 (U) Nowelizacja zasad i wymagań stawianych ochronie przeciwporażeniowej (część 2.). Norma PN-HD 60364-4-41 (U)

Pod koniec 2005 r. IEC przesłało do krajowych Komitetów Normalizacyjnych projekt dokumentu IEC 603 64-4-41, Ed.5 z prośbą o wyrażenie o nim opinii. Projekt normy został opracowany przy uwzględnieniu postanowień...

Pod koniec 2005 r. IEC przesłało do krajowych Komitetów Normalizacyjnych projekt dokumentu IEC 603 64-4-41, Ed.5 z prośbą o wyrażenie o nim opinii. Projekt normy został opracowany przy uwzględnieniu postanowień normy IEC 61140:2001 i równoważnej normy polskiej PN-EN 61140 [2]. Dokument ten został już zatwierdzony i w grudniu 2005 r. został ustanowiony jako norma IEC 60364-4-41:2005 [1].

Opisu stanów bezpieczeństwa elektrycznego systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia można dokonać wykorzystując istotną cechę tego systemu: posiadanie co najmniej jednego elementu biologicznego (ożywionego) – człowieka.

Stany bezpieczeństwa elektrycznego systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach nn

Podstawowym stanem bezpieczeństwa elektrycznego rozważanego systemu jest stan zawodności bezpieczeństwa. Biorąc pod uwagę istotną cechę systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia można przyjąć, że oznakami stanu zawodności bezpieczeństwa jest zdarzenie porażenia prądem elektrycznym ludzi eksploatujących urządzenie elektryczne, powodujące wystąpienie skutków niedopuszczalnych w organizmie ludzkim, tzn. zmian patofizjologicznych, groźnych dla zdrowia i życia osoby rażonej, często prowadzących do kalectwa bądź śmierci, np. zatrzymania pracy serca, zatrzymania oddechu, poważnego oparzenia (niebezpieczeństwo rośnie wraz ze wzrostem wartości prądu).

Prąd płynący przez ciało człowieka nazywa się prądem rażeniowym, natomiast prąd rażeniowy, powodujący skutki uznane za niedopuszczalne w ciele człowieka – prądem porażeniowym. Pojawienie się skutków uznanych za niedopuszczalne w organizmie człowieka nazywa się porażeniem elektrycznym. Zgodnie z IEC/TR2 60479-1, można wyróżnić cztery strefy czasowo-prądowe skutków działania prądów przemiennych o częstotliwości od 15 Hz do 100 Hz przy rażeniach na drodze ręka – stopy, z tym że zmianom patofizjologicznym odpowiada strefa czasowo-prądowa oznaczona jako AC-4 [6]. Migotanie komór serca jest uznawane za główną przyczynę śmiertelnych porażeń prądem elektrycznym o wartości nieprzekraczającej kilka amperów (w urządzeniach niskiego napięcia). Przy większych wartościach prądów rażeniowych i czasie przepływu dłuższym niż kilka sekund w ciele człowieka mogą powstać głębokie oparzenia lub inne wewnętrzne obrażenia, będące przyczyną kalectwa (spalenie kończyn) lub śmierci [4].

Kryterium wykorzystywane do zakwalifikowania stanu bezpieczeństwa elektrycznego systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia do zbioru stanów zawodności bezpieczeństwa dotyczy oceny odniesionych obrażeń przez człowieka porażonego, łącznie z jego śmiercią. Stan zawodności bezpieczeństwa systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia jest stanem pochłaniającym, który zamyka określoną część historii stanów bezpieczeństwa elektrycznego systemu.

Stan zawodności bezpieczeństwa systemu jest poprzedzany stanem zagrożenia bezpieczeństwa. Stan zagrożenia bezpieczeństwa różni się od pozostałych stanów systemu dużą wartością prawdopodobieństwa przejścia do stanu zawodności bezpieczeństwa. Stan zagrożenia bezpieczeństwa związany jest z zajściem określonych zdarzeń i jeśli nie podejmie się działań przeciwdziałających tym zdarzeniom, to doprowadzą one system do stanu zawodności bezpieczeństwa. Mogą być nimi np. uszkodzenia środków ochrony przeciwporażeniowej bądź błędy popełnione przez człowieka. Czas od chwili wystąpienia zdarzenia powodującego stan zagrożenia bezpieczeństwa do chwili wystąpienia stanu zawodności bezpieczeństwa nosi nazwę żywotności bezpieczeństwa systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia. W ogólnym przypadku żywotność bezpieczeństwa systemu jest czasem dyspozycyjnym, w którym możliwe jest podjęcie działań zapobiegających sytuacji niebezpiecznej, czyli tzw. odparowanie sytuacji niebezpiecznej. Odpowiada to funkcji ochronnej spełnianej przez środki ochrony przeciwporażeniowej stosowane w urządzeniach niskiego napięcia, ograniczającej skutki rażenia (np. samoczynne wyłączenie zasilania, separacja elektryczna, izolowanie stanowiska, nieuziemione połączenie wyrównawcze oraz środki ochrony uzupełniającej). Natomiast uszkodzenie zastosowanego w danym urządzeniu środka ochrony zapobiegającej rażeniu prądem elektrycznym i dotyk do części przewodzącej tego urządzenia doprowadzają do wystąpienia rażenia w razie braku ograniczenia do wartości dopuszczalnej napięcia dotykowego lub czasu trwania rażenia (w zależności od zasady działania środka ochrony). Czas dyspozycyjny to czas, w którym można podjąć działania zapobiegające sytuacji niebezpiecznej, czyli jest to czas od chwili powstania uszkodzenia środka ochrony zapobiegającego rażeniu prądem elektrycznym zastosowanego w danym urządzeniu lub ograniczającego skutki rażenia do chwili wystąpienia sytuacji niebezpiecznej. Jeżeli nie nastąpi efektywne przeciwdziałanie, to wówczas system przejdzie do stanu zawodności bezpieczeństwa i ten czas nazywa się wówczas żywotnością bezpieczeństwa. Zatem różnica pomiędzy czasem dyspozycyjnym a żywotnością bezpieczeństwa tkwi w formalnym ograniczeniu tego pierwszego do wielkości pozwalającej na skuteczne przeciwdziałanie sytuacji niebezpiecznej.

Oprócz zdarzeń występujących w systemie ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia należy również uwzględnić zdarzenia występujące w otoczeniu tego systemu. Przykładem tego mogą być środki organizacyjne zapewniające bezpieczeństwo, np. sposób wydawania poleceń, kontrola wyszkolenia personelu w zakresie bezpieczeństwa elektrycznego, przestrzeganie przepisów i dyscypliny technologicznej w procesie eksploatacji urządzeń elektroenergetycznych [5]. Najczęściej występującymi zdarzeniami, powodującymi zagrożenie bezpieczeństwa elektrycznego, są błędy w zachowaniu człowieka, popełnione w wyniku nieuwzględnienia przepisów bezpieczeństwa elektrycznego bądź ich nieznajomości. Czasem dyspozycyjnym w tym przypadku jest czas od chwili wystąpienia danego błędu do chwili jego usunięcia, natomiast żywotnością bezpieczeństwa – czas do wystąpienia porażenia elektrycznego. Zazwyczaj czas dyspozycyjny jest krótszy niż czas żywotności bezpieczeństwa.

Zewnętrzne uwarunkowania zagrożenia bezpieczeństwa wywołane zdarzeniami występującymi w otoczeniu systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia wiążą się z pojęciem „porażenie”, zdefiniowanym w teorii bezpieczeństwa systemów jako występowanie zdarzeń wewnętrznych i zewnętrznych powodujących zagrożenie systemu. Przykładem „porażeń” warunkujących zagrożenie bezpieczeństwa elektrycznego może być błąd człowieka, uszkodzenie środków ochrony przeciwporażeniowej. Wynika stąd, że stan zagrożenia bezpieczeństwa może być odwracalny, gdy istnieje możliwość przeciwdziałania sytuacji niebezpiecznej, lub nieodwracalny, gdy nie ma takiej możliwości.

Ze stanem zagrożenia bezpieczeństwa związane są następujące pojęcia: żywotność, dyspozycyjność, porażalność i wrażliwość na oddziaływanie czynników porażających. Pojęcia te opisują procesy związane ze stanem zagrożenia bezpieczeństwa oraz przechodzeniem do stanu zawodności bezpieczeństwa. Zazwyczaj do stanu zagrożenia bezpieczeństwa system przechodzi ze stanu bezpieczeństwa lub ze stanu poczucia zagrożenia bezpieczeństwa.

Stan poczucia zagrożenia bezpieczeństwa ma charakter biologiczny, często fizjologiczny. Mikroklimat środowiska jest określony poprzez zespół parametrów fizycznych powietrza i otoczenia, mających wpływ na samopoczucie przebywającego w nim człowieka. Na przykład, praca człowieka w trudnych warunkach klimatycznych (np. w kopalniach głębinowych) powoduje stres, zmęczenie i dużą podatność organizmu na skutki działania prądu rażenia w wypadkach elektrycznych. Podatność ta zależy nie tylko od wartości prądu uwarunkowanego napięciem elektrycznym, ale od impedancji ciała w chwili rażenia. W trudnych warunkach klimatycznych i podczas stresu następuje pogorszenie oddawania ciepła z organizmu do otoczenia. Organizm zwiększa czynność w gruczołach potowych, następuje intensywne pocenie się, powodujące nasączenie zrogowaciałej warstwy naskórka elektrolitami zawartymi w pocie i w konsekwencji występuje obniżenie wartości impedancji ciała. Odparowanie wody z potu powoduje zasolenie naskórka i zmniejszenie jego rezystancji przejścia podczas rażenia prądem elektrycznym. Pot może parować i pochłaniać ciepło z powierzchni ciała, jeżeli otaczające powietrze może wchłaniać parę wodną. Przy wysokiej wilgotności powietrza proces parowania potu słabnie, a ciało człowieka staje się mokre i bardziej podatne na skutki rażenia prądem elektrycznym. Stan poczucia zagrożenia bezpieczeństwa w tym przypadku można określić wykorzystując wskaźnik dyskomfortu cieplnego δ, który określa, w jakim stopniu klimatyczne warunki pracy w danym środowisku różnią się od warunków komfortu cieplnego oraz od warunków klimatycznych granicznych pod względem bezpieczeństwa cieplnego [3].

Stan poczucia zagrożenia bezpieczeństwa jest odwracalny. Odznacza się zwiększoną szansą przejścia do stanu zagrożenia bezpieczeństwa lub do stanu zawodności bezpieczeństwa.

Stan bezpieczeństwa w systemie ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia jest traktowany jako stan podstawowy tego systemu, spełniający swoje podstawowe zadanie, czyli zapobiega rażeniu prądem elektrycznym (środki ochrony przed dotykiem bezpośrednim, II klasa ochronności), bądź ogranicza skutki rażenia (środki ochrony przed dotykiem pośrednim). Istotnym elementem tego systemu jest człowiek. Ze stanu bezpieczeństwa system ten może przejść do:

  • stanu poczucia zagrożenia bezpieczeństwa,
  • stanu zagrożenia bezpieczeństwa,
  • stanu zawodności sprawności, czyli do stanu niezdolności do realizacji funkcji zgodnie z wymaganiami, ale niezagrażającego bezpieczeństwu.

Przejście systemu ze stanu bezpieczeństwa do stanu zawodności bezpieczeństwa może być skutkiem niszczącego oddziaływania otoczenia, np. pożaru, powodzi, wyładowań atmosferycznych itp.

Stan zawodności sprawności jest to stan, w którym system ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia traci w pełni lub częściowo swoją sprawność funkcjonalną. Przyczyną zawodności sprawności są zazwyczaj uszkodzenia, które nie powodują zagrożenia bezpieczeństwa. Odwracalność stanu zawodności sprawności jest utożsamiana z naprawą.

Wskaźniki bezpieczeństwa elektrycznego systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach nn

Wskaźnikami bezpieczeństwa elektrycznego systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia mogą być charakterystyki funkcyjne lub liczbowe, określające umownie stan bezpieczeństwa systemu. Wskaźniki bezpieczeństwa elektrycznego systemu można podzielić na wskaźniki podstawowe i pomocnicze [1, 2, 4].

Wskaźniki podstawowe opisują istotne cechy bezpieczeństwa elektrycznego systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia. Do podstawowych wskaźników można zaliczyć np. wszystkie charakterystyki probabilistyczne zmiennej losowej, która jest czasem funkcjonowania rozważanego systemu do chwili przejścia do stanu zawodności bezpieczeństwa, a także charakterystyki probabilistyczne żywotności bezpieczeństwa systemu itp.

Wskaźniki pomocnicze są charakterystykami probabilistycznymi czasu przebywania systemu w poszczególnych stanach bezpieczeństwa elektrycznego oraz opisującymi przejścia pomiędzy stanami bezpieczeństwa elektrycznego systemu.

Wskaźniki podstawowe charakteryzują bezpieczeństwo elektryczne całego systemu. Wskaźniki pomocnicze zazwyczaj ujmują tylko niektóre aspekty bezpieczeństwa elektrycznego systemów i są wykorzystywane do wyznaczenia wskaźników podstawowych [2].

Rodzaje podstawowych wskaźników bezpieczeństwa elektrycznego systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach nn  

Zawodność bezpieczeństwa

Zawodność bezpieczeństwa elektrycznego systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia jest wyznaczona przez czas funkcjonowania (eksploatacji) tego systemu do chwili jego przejścia do stanu zawodności bezpieczeństwa. Czas ten jest zmienną losową oznaczoną symbolem TB. Losowość czasu TB wynika z charakteru czynników porażających i przebiegu przeciwdziałania sytuacjom niebezpiecznym.

Podstawową charakterystyką bezpieczeństwa jest dystrybuanta zmiennej losowej TB. Wskaźnik ten jest nazywany zawodnością bezpieczeństwa elektrycznego systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia i oznaczony symbolem QBE(t) (rys. 2.).

Miarą zawodności bezpieczeństwa jest prawdopodobieństwo przejścia rozważanego systemu do stanu zawodności bezpieczeństwa elektrycznego w określonym czasie eksploatacji t. Przez analogię do pojęć z teorii niezawodności wskaźnik charakteryzujący nieprzejście systemu do stanu zawodności bezpieczeństwa elektrycznego można nazwać umownie niezawodnością bezpieczeństwa elektrycznego i przyjąć jego oznaczenie jako RBE(t). Istnieje oczywisty związek pomiędzy wskaźnikiem zawodności bezpieczeństwa elektrycznego QBE(t) i niezawodności bezpieczeństwa elektrycznego RBE(t):

ei 5 2008 bezpieczenstwo elektryczne wzor1

Wzór 1

Drugim istotnym wskaźnikiem zawodności bezpieczeństwa elektrycznego jest intensywność zawodności bezpieczeństwa elektrycznego λBE(t) (rys. 3.).

Przez λBE(t) rozumie się gęstość rozkładu prawdopodobieństwa przejścia do stanu zawodności bezpieczeństwa elektrycznego w chwili t+Δt, pod warunkiem, że do chwili t system nie osiągnął stanu zawodności bezpieczeństwa elektrycznego, czyli:

ei 5 2008 bezpieczenstwo elektryczne wzor2

Wzór 2

stąd:

ei 5 2008 bezpieczenstwo elektryczne wzor3

Wzór 3

gdzie:

fB(t) – funkcja rozkładu prawdopodobieństwa zmiennej losowej TB.

Ze wzoru (3) wynika związek Wienera w postaci:

ei 5 2008 bezpieczenstwo elektryczne wzor4

Wzór 4

Do wskaźników bezpieczeństwa elektrycznego zalicza się funkcję wiodącą rozkładu zawodności bezpieczeństwa elektrycznego zdefiniowaną następującą zależnością:

ei 5 2008 bezpieczenstwo elektryczne wzor5

Wzór 5

Kolejnym liczbowym wskaźnikiem zawodności bezpieczeństwa elektrycznego jest wartość oczekiwana czasu eksploatacji systemu do chwili jego przejścia do stanu zawodności bezpieczeństwa:

ei 5 2008 bezpieczenstwo elektryczne wzor6

Wzór 6

Pomimo podobieństwa podanych wzorów do wzorów z teorii niezawodności, istnieje istotna różnica w ich interpretacji.

Miarą niezawodności w teorii niezawodności jest prawdopodobieństwo spełnienia przez system wymagań w zadanym czasie i określonych warunkach. Niezawodność jest atrybutem zależnym od konstrukcji i strategii jego użytkowania i obsługiwania. Miarą zawodności bezpieczeństwa elektrycznego systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia jest prawdopodobieństwo zniszczenia systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia w całości lub jego istotnej części. Porażenie systemu prowadzące do zawodności jego bezpieczeństwa może być spowodowane przez czynniki porażające zewnętrzne i wewnętrzne.

Bezpieczeństwo systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia jest atrybutem czasoprzestrzeni, w której znajduje się system, będąc jej częścią. To w czasoprzestrzeni istnieją i powstają czynniki porażające. Bezpieczeństwo nie jest cechą systemu, jest ono realizacją określonych możliwości, które zostały stworzone dla systemu. Przykładowo, wypadki porażenia prądem elektrycznym mogą być spowodowane przez uszkodzenie systemów ochrony porażeniowej i błędy człowieka. Mogą też być niezależne od nich, np. pożar. Termin zawodności bezpieczeństwa elektrycznego rozważanego systemu oznacza zawodność czasoprzestrzeni, w której „zanurzony” jest system ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia. Na tym polega różnica między zawodnością systemu a jego zawodnością bezpieczeństwa elektrycznego.

Zawodność sprawności bezpieczeństwa

W modelu bezpieczeństwa elektrycznego można przyjąć, że każdy stan, w którym system ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia utracił w pełni lub częściowo swoje właściwości funkcjonalne, tzn. nastąpiło zmniejszenie jego sprawności funkcjonalnej, nazywa się zawodnością sprawności bezpieczeństwa systemu. Stan zawodności systemu występuje również w teorii niezawodności w odniesieniu do uszkodzeń niepowodujących zawodności bezpieczeństwa. Stan zawodności sprawności bezpieczeństwa może być odwracalny lub nieodwracalny. W przypadku nieodwracalnego stanu zawodności sprawności bezpieczeństwa systemu można zdefiniować zawodność sprawności bezpieczeństwa za pomocą zmiennej losowej TS, reprezentującej czas eksploatacji systemu do chwili wystąpienia zawodności sprawności bezpieczeństwa jako dystrybuantę zmiennej losowej TS, czyli QSE(t).

Miara zawodności sprawności utworzona została na zbiorze stanów bezpieczeństwa. Stan zagrożenia bezpieczeństwa oznacza częściową utratę sprawności, powodującą niebezpieczne skutki, a stan zawodności bezpieczeństwa oznacza całkowitą utratę przez system sprawności funkcjonalnej. Jeżeli stany zawodności sprawności i zawodności bezpieczeństwa są pochłaniające, to można wyznaczyć asymptotyczne wartości wskaźników zawodności sprawności i zawodności bezpieczeństwa elektrycznego według następujących zależności:

ei 5 2008 bezpieczenstwo elektryczne wzor7

Wzór 7

ei 5 2008 bezpieczenstwo elektryczne wzor8

Wzór 8

ei 5 2008 bezpieczenstwo elektryczne wzor9

Wzór 9

Wskaźniki określone zależnościami (7) i (8) mogą mieć duże znacznie praktyczne. Przykładowy przebieg funkcji zawodności bezpieczeństwa i zawodności sprawności przedstawiono na rysunku 4.

Dyspozycyjność i odparowalność

W systemie „porażonym” może być określony czas dyspozycyjny TD, w którym można przeciwdziałać sytuacji niebezpiecznej różnymi metodami. Czas dyspozycyjny zależy od rodzaju systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia, stopnia porażenia, metod przeciwdziałania itp. Czynniki te są losowe, zatem czas dyspozycyjny TD jest zmienną losową. Wszelkie przeciwdziałanie sytuacji niebezpiecznej ma sens, gdy TD≤TZ. Przy czym TZ jest żywotnością bezpieczeństwa, czyli czasem od chwili porażenia systemu do chwili jego przejścia do stanu zawodności bezpieczeństwa, czyli zmienną losową. Miarą dyspozycyjności bezpieczeństwa systemu jest prawdopodobieństwo wystąpienia przeciwdziałania sytuacji niebezpiecznej:

ei 5 2008 bezpieczenstwo elektryczne wzor10

Wzór 10

ei 5 2008 bezpieczenstwo elektryczne wzor11

Wzór 11

gdzie:

FZ(t), FD(t) – dystrybuanty odpowiednio zmiennych losowych TZ i TD,

fZ(t), fD(t) – gęstości prawdopodobieństwa odpowiednio zmiennych losowych TZ i TD.

Dyspozycyjność może być zinterpretowana graficznie jako pole ograniczone dystrybuantami FZ(t), FD(t) (rys. 5.):

ei 5 2008 bezpieczenstwo elektryczne wzor12

Wzór 12

Istnienie czasu dyspozycyjności nie zapewnia odparowania sytuacji niebezpiecznej. Odparowanie sytuacji niebezpiecznej zależy od wielu czynników, między innymi od właściwości układów systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia biorących udział w przeciwdziałaniu sytuacji niebezpiecznej oraz czasu odparowania sytuacji niebezpiecznej.

Wskaźnikiem charakteryzującym proces przeciwdziałania sytuacji niebezpiecznej jest wskaźnik odparowalności, czyli prawdopodobieństwo, że w czasie dyspozycyjnym zagrożenie bezpieczeństwa zostanie odparowane. Wskaźnik ten oznaczono jako RO, natomiast wskaźnik nieodparowalności QO=1-RO.

Porażalność i wrażliwość systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia

Niech Ap oznacza zdarzenie polegające na tym, że system ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia znalazł się w zakresie oddziaływania czynników porażających, natomiast AW – zdarzenie polegające na tym, że system jest wrażliwy na oddziaływanie czynników porażających, a AZB – zdarzenie polegające na tym, że system został porażony, czyli przeszedł do stanu zagrożenia bezpieczeństwa. Wówczas prawdopodobieństwo AZB można określić jako:

ei 5 2008 bezpieczenstwo elektryczne wzor13

Wzór 13

Jeśli zdarzenia Ap i AW są niezależne, to zachodzi relacja:

ei 5 2008 bezpieczenstwo elektryczne wzor14

Wzór 14

gdzie:

P(AW)=QW – wskaźnik wrażliwości,

P(Ap)=Qp – wskaźnik porażalności.

Zawodność bezpieczeństwa systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach nn, podlegającego oddziaływaniom czynników porażających, wynosi:

ei 5 2008 bezpieczenstwo elektryczne wzor15

Wzór 15

Wzór (15) opisuje zawodność bezpieczeństwa systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia z uwzględnieniem następujących czynników:

  • Q– porażalności (oddziaływanie czynników wymuszających zagrożenie lub zawodność bezpieczeństwa – właściwości czasoprzestrzeni),
  • Qw – wrażliwości (jako właściwości systemu),
  • QD – dyspozycyjności (czasowa relacja pomiędzy żywotnością, właściwą systemowi, a czasem uwarunkowanym naturą procesu – właściwość czasoprzestrzeni,
  • QO – odparowalność (możliwość systemu przeciwstawienia się sytuacji niebezpiecznej).

Wskaźnik QBP związany jest z użytkowaniem systemu. W czasie użytkowania systemu oddziałują na system czynniki porażające zarówno wewnętrzne (uwarunkowania funkcjonalne systemu), jak i czynniki zewnętrzne (uwarunkowane oddziaływaniami otoczenia). Wskaźnik RBP=1-QBP nosi nazwę bezpieczeństwa elektrycznego systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia.

Wskaźniki pomocnicze systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach nn

Do wskaźników pomocniczych bezpieczeństwa systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia zalicza się charakterystyki probabilistyczne czasu przebywania systemu w poszczególnych stanach bezpieczeństwa. Są to dystrybuanty czasów przebywania w wyróżnionych stanach oraz wartości oczekiwane czasu przebywania w stanach. Natomiast drugi rodzaj wskaźników pomocniczych tworzą prawdopodobieństwa przejścia pomiędzy stanami i intensywności przejść między stanami. Wskaźniki pomocnicze mogą być przedstawiane w postaci następujących macierzy:

  • Tn – jednokolumnowa macierz czasów przebywania w stanie, o wymiarze n,
  • Fn – jednokolumnowa macierz dystrybuant przebywania systemu w stanie, o wymiarze n,
  • PNN – kwadratowa macierz prawdopodobieństw przejść między stanami,
  • ΛNN – kwadratowa macierz intensywności przejść między stanami,
  • ρN – jednokolumnowa macierz prawdopodobieństw przebywania w stanach,
  • E [Tn]=  – jednokolumnowa macierz wartości oczekiwanych czasu przebywania systemu w poszczególnych stanach,
  • N – liczba wszystkich wyróżnionych stanów systemu, n-liczba stanów przejściowych systemu.

Wnioski

Bezpieczeństwo systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia polega na odparowaniu sytuacji niebezpiecznej pojawiającej się podczas pracy urządzenia niskiego napięcia. System ochrony przeciwporażeniowej wyłącza urządzenie spod napięcia bądź ogranicza wielkości niebezpieczne napięcia dotykowego i prądy rażeniowe. Z punktu teorii bezpieczeństwa system ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia może przebywać i przechodzić pomiędzy wyróżnionymi stanami bezpieczeństwa, tzn. zawodności bezpieczeństwa, zagrożenia bezpieczeństwa, poczucia zagrożenia bezpieczeństwa, zawodności sprawności. W związku z tym, wykorzystując analogię pojęć z teorii niezawodności, zaproponowano wskaźniki podstawowe i pomocnicze charakteryzujące bezpieczeństwo systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia. Znajomość tych wskaźników pozwala na ocenę i porównanie różnych systemów ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia.

Literatura

  1. G. Dąbrowska-Kauf, Wskaźniki bezpieczeństwa systemu ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach niskiego napięcia, XVI Konferencja Naukowo-Techniczna Bezpieczeństwo Elektryczne ELSAF 2007 i VI Szkoła Ochrony Przeciwporażeniowej, Szklarska Poręba, 19-21 września 2007.
  2. G. Dąbrowska-Kauf, Syntetyczny miernik stanów bezpieczeństwa obiektów technicznych, Międzynarodowa Konferencja Bezpieczeństwa i Niezawodności, KONBIN 2001, Warszawa ITWL 2001.
  3. S. Gierlotka, Zmiana impedancji ciała człowieka powodowana wysiłkiem pracy, XIV Konferencja Naukowo-Techniczna „Bezpieczeństwo elektryczne”, ELSAF 2003, Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, Wrocław 2003.
  4. J. Jaźwiński, K. Ważyńska-Fiok, Bezpieczeństwo systemów, PWN, Warszawa 1993.
  5. W. Korniluk, R. Sobolewski, Analiza niezawodności zasad organizacji bezpiecznej pracy przy urządzeniach elektrycznych niskiego napięcia, XIV Konferencja Naukowo-Techniczna „Bezpieczeństwo elektryczne”, ELSAF 2003, Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, Wrocław 2003.
  6. W. Korniluk, Prądy elektryczne wywołujące fibrylację komór sercowych, XII Międzynarodowa Konferencja Naukowo-Techniczna „Bezpieczeństwo elektryczne”, Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, Wrocław 1999.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!

Galeria zdjęć

Tytuł
przejdź do galerii

Powiązane

Termowizja - zasady ogólne, środowisko pomiarowe, budowa kamer, przykłady zastosowania

Termowizja - zasady ogólne, środowisko pomiarowe, budowa kamer, przykłady zastosowania Termowizja - zasady ogólne, środowisko pomiarowe, budowa kamer, przykłady zastosowania

Celem artykułu jest przybliżenie Czytelnikom tematyki związanej z promieniowaniem podczerwonym, budową kamer i wykonywaniem pomiarów termowizyjnych.

Celem artykułu jest przybliżenie Czytelnikom tematyki związanej z promieniowaniem podczerwonym, budową kamer i wykonywaniem pomiarów termowizyjnych.

Projekt koncepcyjny sterowania wentylacją budynku biurowego

Projekt koncepcyjny sterowania wentylacją budynku biurowego Projekt koncepcyjny sterowania wentylacją budynku biurowego

Budynek jest zasilany bezpośrednio ze stacji transformatorowej linią kablową YAKXS 4×120 o długości 300 m. Na budynku zainstalowane jest złącze kablowe oraz przeciwpożarowy wyłącznik prądu. Ze złącza kablowego...

Budynek jest zasilany bezpośrednio ze stacji transformatorowej linią kablową YAKXS 4×120 o długości 300 m. Na budynku zainstalowane jest złącze kablowe oraz przeciwpożarowy wyłącznik prądu. Ze złącza kablowego energia elektryczna jest doprowadzona do rozdzielnicy głównej budynku (RGB) kablem YKXSżo 5×70. Rozdzielnica jest zainstalowana w wydzielonym pomieszczeniu budynku.

Ochrona przeciwpożarowa kabli i przewodów (część 1.)

Ochrona przeciwpożarowa kabli i przewodów (część 1.) Ochrona przeciwpożarowa kabli i przewodów (część 1.)

Bezpieczeństwo pożarowe jest jednym z podstawowych wymagań stawianych obiektom budowlanym przez przepisy techniczno-prawne, w tym Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 roku w sprawie...

Bezpieczeństwo pożarowe jest jednym z podstawowych wymagań stawianych obiektom budowlanym przez przepisy techniczno-prawne, w tym Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (DzU nr 75/2002, poz. 690, z późniejszymi zmianami), szczególnie zaliczanych do kategorii zagrożenia ludzi (ZLI - ZLV).

Sieci i urządzenia średniego napięcia. Polskie Normy w branży elektrycznej

Sieci i urządzenia średniego napięcia. Polskie Normy w branży elektrycznej Sieci i urządzenia średniego napięcia. Polskie Normy w branży elektrycznej

Zestawienie norm zawiera wybrane Polskie Normy dotyczące wymienionego zakresu tematycznego, które zostały ustanowione lub przyjęte na podstawie odpowiednich uchwał Polskiego Komitetu Normalizacyjnego....

Zestawienie norm zawiera wybrane Polskie Normy dotyczące wymienionego zakresu tematycznego, które zostały ustanowione lub przyjęte na podstawie odpowiednich uchwał Polskiego Komitetu Normalizacyjnego. Zakres Polskich Norm dotyczących sieci i urządzeń średniego napięcia jest ujęty w następujących katalogowych grupach i podgrupach klasyfikacji ICS: 29.060.10, 29.060.20, 29.120.50, 29.170, 29.130.99, 29.160, 29.180, 29.240, 29.280.

Metody diagnostyki urządzeń energetycznych w elektrowniach – badania nieniszczące (część 2.)

Metody diagnostyki urządzeń energetycznych w elektrowniach – badania nieniszczące (część 2.) Metody diagnostyki urządzeń energetycznych w elektrowniach – badania nieniszczące (część 2.)

W drugiej części artykułu kontynuujemy omawianie zagadnień związanych z diagnostyką urządzeń energetycznych w elektrowniach za pomocą badań nieniszczących. W pierwszej części skupiliśmy się na metodach...

W drugiej części artykułu kontynuujemy omawianie zagadnień związanych z diagnostyką urządzeń energetycznych w elektrowniach za pomocą badań nieniszczących. W pierwszej części skupiliśmy się na metodach wykrywania powierzchniowych nieciągłości materiałów [12]. Tym razem zostanie przedstawiony opis dwóch, spośród sześciu głównych, metod badań nieniszczących, stosowanych w defektoskopowych badaniach diagnostycznych urządzeń w elektrowniach i w elektrociepłowniach. Zaprezentowane w artykule metody badań...

Źródła zasilania awaryjnego i gwarantowanego w układach zasilania obiektów budowlanych (część 2.)

Źródła zasilania awaryjnego i gwarantowanego w układach zasilania obiektów budowlanych (część 2.) Źródła zasilania awaryjnego i gwarantowanego w układach zasilania obiektów budowlanych (część 2.)

Zespół prądotwórczy stanowi źródło zasilania awaryjnego (ZP), które nie może dostarczać energii do sieci elektroenergetycznej. Powoduje to konieczność projektowania układów uniemożliwiających podanie napięcia...

Zespół prądotwórczy stanowi źródło zasilania awaryjnego (ZP), które nie może dostarczać energii do sieci elektroenergetycznej. Powoduje to konieczność projektowania układów uniemożliwiających podanie napięcia do sieci elektroenergetycznej z generatora pracującego zespołu prądotwórczego (w uzasadnionych przypadkach, po uzyskaniu zgody od zarządcy lub właściciela sieci, dopuszcza się w godzinach szczytu obciążeń równoległe zasilanie odbiorników z sieci oraz generatora zespołu prądotwórczego. Nie dopuszcza...

Użytkowanie energii elektrycznej na placu budowy (część 2.)

Użytkowanie energii elektrycznej na placu budowy (część 2.) Użytkowanie energii elektrycznej na placu budowy (część 2.)

Plac budowy może być zasilany z sieci energetyki zawodowej lub z zespołu prądotwórczego. W pewnych przypadkach, gdy plac budowy znajduje się na terenie większego zakładu produkcyjnego, energia elektryczna...

Plac budowy może być zasilany z sieci energetyki zawodowej lub z zespołu prądotwórczego. W pewnych przypadkach, gdy plac budowy znajduje się na terenie większego zakładu produkcyjnego, energia elektryczna może być dostarczana z sieci wewnątrzzakładowej. Zespoły prądotwórcze stosowane są najczęściej w pierwszym etapie budowy, do czasu zbudowania sieciowych urządzeń zasilających lub w robotach liniowych, gdy front robót ciągle się przesuwa. Gdy brak innych możliwości zasilania, zespół prądotwórczy...

Gejzery i ich wykorzystanie w elektroenergetyce

Gejzery i ich wykorzystanie w elektroenergetyce Gejzery i ich wykorzystanie w elektroenergetyce

Gejzery to źródła wyrzucające w powietrze gorącą wodę i parę. Występują w obszarach wulkanicznych czerpiąc energię cieplną z rozgrzanych skał magmowych pod powierzchnią ziemi. Otwór erupcyjny gejzeru na...

Gejzery to źródła wyrzucające w powietrze gorącą wodę i parę. Występują w obszarach wulkanicznych czerpiąc energię cieplną z rozgrzanych skał magmowych pod powierzchnią ziemi. Otwór erupcyjny gejzeru na powierzchni ziemi jest ujściem wąskiego przewodu skalnego połączonego z bocznymi krętymi kanałami i podziemnymi kawernami. Gromadzą się w nich wody gruntowe, które są ogrzewane ciepłem otaczających skał do temperatury wrzenia.

Źródła zasilania awaryjnego i gwarantowanego w układach zasilania obiektów budowlanych (część 1.)

Źródła zasilania awaryjnego i gwarantowanego w układach zasilania obiektów budowlanych (część 1.) Źródła zasilania awaryjnego i gwarantowanego w układach zasilania obiektów budowlanych (część 1.)

Przystępując do opracowania projektu układu zasilania obiektu budowlanego projektant musi przeprowadzić szczegółową analizę w zakresie wymagań pewności zasilania przez poszczególne odbiorniki planowane...

Przystępując do opracowania projektu układu zasilania obiektu budowlanego projektant musi przeprowadzić szczegółową analizę w zakresie wymagań pewności zasilania przez poszczególne odbiorniki planowane do zainstalowania w projektowanym obiekcie budowlanym.

Analiza techniczno-ekonomiczna dla różnych konfiguracji UPS-ów w małych sieciach komputerowych LAN

Analiza techniczno-ekonomiczna dla różnych konfiguracji UPS-ów w małych sieciach komputerowych LAN Analiza techniczno-ekonomiczna dla różnych konfiguracji UPS-ów w małych sieciach komputerowych LAN

Wybierając konfigurację UPS-a na potrzeby małej sieci LAN wykorzystywanej np. w małej firmie warto rozważyć jako kryteria wyboru zarówno aspekty techniczne, jak i ekonomiczne. Najdroższy i najbezpieczniejszy...

Wybierając konfigurację UPS-a na potrzeby małej sieci LAN wykorzystywanej np. w małej firmie warto rozważyć jako kryteria wyboru zarówno aspekty techniczne, jak i ekonomiczne. Najdroższy i najbezpieczniejszy wariant konfiguracji niekoniecznie musi być najbardziej niezawodny. Mając do wyboru konfigurację centralną, rozproszoną lub mieszaną zasilaczy UPS, należy pamiętać, że każda z nich ma swoje zalety, ale również wady.

Wybrane metody diagnostyki linii kablowych SN

Wybrane metody diagnostyki linii kablowych SN Wybrane metody diagnostyki linii kablowych SN

Do niedawna diagnozowanie stanu linii kablowej opierało się głównie na próbie napięciem wyprostowanym wraz z pomiarem rezystancji izolacji. Doświadczenie pokazało, że takie podejście w diagnostyce jest...

Do niedawna diagnozowanie stanu linii kablowej opierało się głównie na próbie napięciem wyprostowanym wraz z pomiarem rezystancji izolacji. Doświadczenie pokazało, że takie podejście w diagnostyce jest mało przydatne, ponieważ powstawało wiele awarii tuż po pozytywnych wynikach badań. Idealnym rozwiązaniem diagnostycznym linii kablowej byłoby nie tylko określenie stanu izolacji i zakwalifikowanie bądź nie do eksploatacji, ale także wskazanie miejsca potencjalnego uszkodzenia w izolacji.

Kable i przewody. Polskie Normy w branży elektrycznej

Kable i przewody. Polskie Normy w branży elektrycznej Kable i przewody. Polskie Normy w branży elektrycznej

Zestawienie zawiera Polskie Normy dotyczące kabli i przewodów, które zostały ustanowione lub przyjęte na podstawie odpowiednich uchwał Polskiego Komitetu Normalizacyjnego. Zakres Polskich Norm dotyczących...

Zestawienie zawiera Polskie Normy dotyczące kabli i przewodów, które zostały ustanowione lub przyjęte na podstawie odpowiednich uchwał Polskiego Komitetu Normalizacyjnego. Zakres Polskich Norm dotyczących tego tematu jest ujęty w grupach i podgrupach klasyfikacji ICS: kable, przewody, sprzęt elektroinstalacyjny.

Uproszczony projekt zasilania oświetlenia bilbordów

Uproszczony projekt zasilania oświetlenia bilbordów Uproszczony projekt zasilania oświetlenia bilbordów

Zasilanie projektowanej instalacji należy realizować z istniejącego złącza kablowego garaży samochodowych zlokalizowanych przy ul. Słowackiego. Bezpośredni układ pomiarowy należy instalować w wolnym polu...

Zasilanie projektowanej instalacji należy realizować z istniejącego złącza kablowego garaży samochodowych zlokalizowanych przy ul. Słowackiego. Bezpośredni układ pomiarowy należy instalować w wolnym polu szafki złączowo-licznikowej, zainstalowanej w linii ogrodzenia, z której zasilane są garaże.

Zasilanie elektryczne urządzeń energetyki funkcjonujących w czasie pożaru

Zasilanie elektryczne urządzeń energetyki funkcjonujących w czasie pożaru Zasilanie elektryczne urządzeń energetyki funkcjonujących w czasie pożaru

Rozbudowa systemu elektroenergetycznego, jaka ma obecnie miejsce, jest związana z wprowadzaniem coraz nowocześniejszych technologii wytwarzania i przesyłu energii elektrycznej. Podyktowane jest to potrzebami...

Rozbudowa systemu elektroenergetycznego, jaka ma obecnie miejsce, jest związana z wprowadzaniem coraz nowocześniejszych technologii wytwarzania i przesyłu energii elektrycznej. Podyktowane jest to potrzebami rynku energetycznego, wymagającego dużej dyspozycyjności i niezawodności zasilania elektrycznego. Rozwiązania wprowadzane w obiektach energetyki muszą być niezawodne, a przy tym bardzo bezpieczne.

Pomiary instalacji elektrycznych

Pomiary instalacji elektrycznych Pomiary instalacji elektrycznych

Instalacja elektryczna w budynku oraz innych obiektach budowlanych pełni funkcję krytyczną, od jej stanu technicznego zależy bowiem funkcjonowanie wielu urządzeń. Dlatego konieczne jest przeprowadzanie...

Instalacja elektryczna w budynku oraz innych obiektach budowlanych pełni funkcję krytyczną, od jej stanu technicznego zależy bowiem funkcjonowanie wielu urządzeń. Dlatego konieczne jest przeprowadzanie regularnych przeglądów oraz okresowych pomiarów instalacji w celu sprawdzenia, czy jej stan pozwala na utrzymanie poziomu i jakości zasilania budynku lub obiektu budowlanego. Drugim powodem przeprowadzania pomiarów eksploatacyjnych jest bezpieczeństwo. Niesprawnie działająca instalacja może być przyczyną...

Budowa linii kablowych WN

Budowa linii kablowych WN Budowa linii kablowych WN

Przyszłość budowy sieci WN w miastach należy do linii kablowych i GPZ-tów wnętrzowych. Jest to w zasadzie jedyne rozwiązanie, umożliwiające realizację tak istotnej inwestycji w obszarze zurbanizowanym....

Przyszłość budowy sieci WN w miastach należy do linii kablowych i GPZ-tów wnętrzowych. Jest to w zasadzie jedyne rozwiązanie, umożliwiające realizację tak istotnej inwestycji w obszarze zurbanizowanym. Jest ono kilkakrotnie droższe od napowietrznego, lecz pozwala na zrealizowanie inwestycji oraz jest znacznie bardziej bezpieczne w eksploatacji.

Nowe normy dotyczące ochrony odgromowej obiektów budowlanych

Nowe normy dotyczące ochrony odgromowej obiektów budowlanych Nowe normy dotyczące ochrony odgromowej obiektów budowlanych

Urządzenie piorunochronne powinno przejąć i odprowadzić do ziemi prąd wyładowania piorunowego w sposób bezpieczny dla ludzi oraz eliminujący możliwość uszkodzenia chronionego obiektu budowlanego oraz urządzeń...

Urządzenie piorunochronne powinno przejąć i odprowadzić do ziemi prąd wyładowania piorunowego w sposób bezpieczny dla ludzi oraz eliminujący możliwość uszkodzenia chronionego obiektu budowlanego oraz urządzeń w nim zainstalowanych. Obecnie wprowadzane są cztery nowe normy serii PN-EN 62305, określające zasady ochrony odgromowej obiektów budowlanych. W normach tych szczególną uwagę zwrócono na ochronę przed piorunowym impulsem elektromagnetycznym, którego oddziaływanie może spowodować uszkodzenie...

Ocena instalacji oświetleniowych

Ocena instalacji oświetleniowych Ocena instalacji oświetleniowych

Od 1 stycznia 2009 r. wszedł w życie obowiązek sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej nieruchomości (tzw. certyfikatu energetycznego lub paszportu energetycznego), który wynika z przepisów...

Od 1 stycznia 2009 r. wszedł w życie obowiązek sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej nieruchomości (tzw. certyfikatu energetycznego lub paszportu energetycznego), który wynika z przepisów Dyrektywy 2002/91/WE Parlamentu Europejskiego z dnia 16 grudnia 2002 r. w sprawie charakterystyki energetycznej budynków. Obowiązek posiadania certyfikatu dotyczy wszystkich obiektów budowlanych oddawanych do użytkowania oraz obiektów budowlanych, które właściciel chce sprzedać lub wynająć.

Przegląd i kontrola instalacji elektrycznych i instalacji (urządzeń) piorunochronnych w budynku

Przegląd i kontrola instalacji elektrycznych i instalacji (urządzeń) piorunochronnych w budynku Przegląd i kontrola instalacji elektrycznych i instalacji (urządzeń) piorunochronnych w budynku

Obowiązek zapewnienia wymaganego stanu technicznego instalacji (urządzeń) piorunochronnych w budynku, zgodnie z wymaganiami Polskiej Normy PN/E-05003, PN-IEC 61024 oraz PN-IEC 61312, obciąża właściciela...

Obowiązek zapewnienia wymaganego stanu technicznego instalacji (urządzeń) piorunochronnych w budynku, zgodnie z wymaganiami Polskiej Normy PN/E-05003, PN-IEC 61024 oraz PN-IEC 61312, obciąża właściciela lub zarządcę budynku. Sprawdzanie okresowe obejmuje przeprowadzenie oględzin instalacji elektrycznej (bez jej demontażu lub z częściowym jej demontażem), a następnie powinno być uzupełnione właściwymi pomiarami i próbami, łącznie ze sprawdzeniem wymaganych czasów zadziałania urządzeń ochronnych różnicowoprądowych.

Filtr hybrydowy jako kompensator negatywnego oddziaływania nieliniowych odbiorników dużej mocy na sieć zasilającą

Filtr hybrydowy jako kompensator negatywnego oddziaływania nieliniowych odbiorników dużej mocy na sieć zasilającą Filtr hybrydowy jako kompensator negatywnego oddziaływania nieliniowych odbiorników dużej mocy na sieć zasilającą

Rosnąca liczba odbiorników nieliniowych stwarza coraz większe zagrożenia w sieciach i instalacjach elektrycznych (straty energii, awarie). Obniżenie poziomu zakłóceń wprowadzanych do sieci zasilającej...

Rosnąca liczba odbiorników nieliniowych stwarza coraz większe zagrożenia w sieciach i instalacjach elektrycznych (straty energii, awarie). Obniżenie poziomu zakłóceń wprowadzanych do sieci zasilającej można osiągnąć m.in. przez stosowanie filtrów aktywnych, a przy dużych mocach – filtrów hybrydowych. W artykule przedstawiono wyniki symulacji komputerowej, ilustrujące pracę filtra hybrydowego.

Negatywne oddziaływanie magnesów na liczniki energii elektrycznej (część 1.)

Negatywne oddziaływanie magnesów na liczniki energii elektrycznej (część 1.) Negatywne oddziaływanie magnesów na liczniki energii elektrycznej (część 1.)

Od kilku lat obserwuje się w wielu krajach niepokojące zjawiska oddziaływania magnesu na liczniki energii elektrycznej i takich mediów jak gaz lub woda. Wynika to z faktu wzrostu dostępności do magnesów...

Od kilku lat obserwuje się w wielu krajach niepokojące zjawiska oddziaływania magnesu na liczniki energii elektrycznej i takich mediów jak gaz lub woda. Wynika to z faktu wzrostu dostępności do magnesów neodymowych, charakteryzujących się niezwykle dużymi gęstościami energii, a obecnie – także stosunkowo niską ceną. Działania takie uznawane są za całkowicie niedopuszczalne, gdyż niezwykle duże natężenie pola magnetycznego w najbliższym otoczeniu takiego magnesu może wywoływać zakłócenia pracy urządzeń...

Uproszczony projekt rozdzielnicy potrzeb własnych pomieszczenia zespołu spalinowo-elektrycznego

Uproszczony projekt rozdzielnicy potrzeb własnych pomieszczenia zespołu spalinowo-elektrycznego Uproszczony projekt rozdzielnicy potrzeb własnych pomieszczenia zespołu spalinowo-elektrycznego

W budynku zostało wydzielone pomieszczenie do instalacji Zespołu Spalinowo-Elektrycznego (ZSE), oddalone od Rozdzielnicy Zasilania Awaryjnego (RZA) o 260 m, liczone wzdłuż linii kablowej zasilania awaryjnego....

W budynku zostało wydzielone pomieszczenie do instalacji Zespołu Spalinowo-Elektrycznego (ZSE), oddalone od Rozdzielnicy Zasilania Awaryjnego (RZA) o 260 m, liczone wzdłuż linii kablowej zasilania awaryjnego. Pomieszczenie ZSE zostało wykonane zgodnie z projektem konstrukcyjnym i projektem instalacji sanitarnych, który obejmuje czerpnie powietrza, wyrzutnię oraz wentylację. Projekt konstrukcyjny oraz projekt sanitarny stanowią osobne opracowania. Z uwagi na wydzielenie pomieszczenia adaptowanego...

Wpływ sterowania ogrzewaniem w instalacji KNX na energooszczędność budynku

Wpływ sterowania ogrzewaniem w instalacji KNX na energooszczędność budynku Wpływ sterowania ogrzewaniem w instalacji KNX na energooszczędność budynku

Rosnące w ostatnim czasie ceny energii elektrycznej, gazu, oleju opałowego i węgla powodują wzrost kosztów eksploatacji mieszkań i budynków, stanowiący znaczne obciążenie budżetów domowych, a niejednokrotnie...

Rosnące w ostatnim czasie ceny energii elektrycznej, gazu, oleju opałowego i węgla powodują wzrost kosztów eksploatacji mieszkań i budynków, stanowiący znaczne obciążenie budżetów domowych, a niejednokrotnie nawet przekraczający możliwości finansowe ich użytkowników. W Polsce problem ten jest szczególnie dotkliwy, ponieważ znaczna część budynków mieszkalnych jest nieocieplana, ponadto nawet nowo budowane budynki najczęściej spełniają jedynie minimalne wymagania w zakresie energooszczędności [1].

Pomiary oświetleniowe we wnętrzach

Pomiary oświetleniowe we wnętrzach Pomiary oświetleniowe we wnętrzach

Zgodnie z normą PN-EN 12464-1:2004, obowiązującą od 2004 roku, ocena oświetlenia we wnętrzach polega na sprawdzeniu zgodności parametrów oświetlenia istniejącej instalacji oświetleniowej z wymaganiami...

Zgodnie z normą PN-EN 12464-1:2004, obowiązującą od 2004 roku, ocena oświetlenia we wnętrzach polega na sprawdzeniu zgodności parametrów oświetlenia istniejącej instalacji oświetleniowej z wymaganiami określonymi w normie oraz dokumentacji projektowej (wykonanej zgodnie z tą normą). W części 1. cyklu artykułów o podanym wyżej tytule [4] przedstawiono wymagania oświetleniowe, w części 2. [5] – zasady weryfikacji dokumentacji projektowej, której konieczność wprowadziła nowa norma PN-EN 12464-1:2004....

Komentarze

Copyright © 2004-2019 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
Portal Budowlany - Elektro.info.pl

Ta witryna wykorzystuje pliki cookies do przechowywania informacji na Twoim komputerze. Pliki cookies stosujemy w celu świadczenia usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Twoim urządzeniu końcowym. W każdym momencie możesz dokonać zmiany ustawień przeglądarki dotyczących cookies. Nim Państwo zaczną korzystać z naszego serwisu prosimy o zapoznanie się z naszą polityką prywatności oraz Informacją o Cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności oraz Informacji o Cookies. Administratorem Państwa danych osobowych jest Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.K., nr KRS: 0000537655, z siedzibą w 04-112 Warszawa, ul. Karczewska 18, tel. +48 22 810-21-24, właściciel strony www.elektro.info.pl. Twoje Dane Osobowe będą chronione zgodnie z wytycznymi polityki prywatności www.elektro.info.pl oraz zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r i z Ustawą o ochronie danych osobowych Dz.U. 2018 poz. 1000 z dnia 10 maja 2018r.