Rozpocznij bezpłatną konsultację doboru systemu zasilania »

Gdzie kupować osprzęt elektroinstalacyjny?

Redakcja Elektro.info.pl Nowe rekordy polskiej fotowoltaiki

Pomimo że najlepsze warunki dla fotowoltaiki powinny być za kilka tygodni, to polskie instalacje już teraz rozpoczęły bić rekordy produkcji mocy. To bardzo dobra wiadomość dla krajowego systemu elektroenergetycznego.

Pomiary oraz obliczenia parametrów silnika reluktancyjnego przełączalnego

dr inż Krzysztof Tomczuk | elektro.info 12/2010 | 2010-12-08

SRM z hamownicą użyte w badaniach

K. Tomczuk

Zobacz także

mgr inż. Grzegorz Loska Zmiany wartości pomiarowej impedancji pętli zwarcia w rzeczywistych niskonapięciowych sieciach IT

Zmiany wartości pomiarowej impedancji pętli zwarcia w rzeczywistych niskonapięciowych sieciach IT

Przy pomiarach impedancji pętli zwarcia w przemysłowych, niskonapięciowych sieciach IT występuje wiele czynników wpływających na dokładność pomiarów. Wartości wyznaczonych pomiarowo impedancji pętli zwarcia są często znacząco różne od wartości otrzymanych na podstawie obliczeń. Mają na to wpływ czynniki związane z zastosowaną metodą pomiarową (sposób uziemienia na czas pomiarów punktu neutralnego transformatora zasilającego), a także konfiguracja samej sieci IT, w której wykonujemy pomiary, oraz...

mgr inż. Roman Domański Metody pomiaru rezystancji uziemienia (część 2.)

Metody pomiaru rezystancji uziemienia (część 2.)

Opisane w pierwszej części artykułu („elektro.info” 11/2025) założenia teoretyczne znajdują swoje odzwierciedlenie w szeregu praktycznych metod pomiarowych, zaimplementowanych w nowoczesnych przyrządach. Wybór odpowiedniej metody zależy od rodzaju i rozległości badanego systemu uziemiającego oraz warunków terenowych.

mgr inż. Roman Domański Metody pomiaru rezystancji uziemienia (część 1.): rodzaje, zastosowania oraz cechy charakterystyczne

Metody pomiaru rezystancji uziemienia (część 1.): rodzaje, zastosowania oraz cechy charakterystyczne

Prawidłowo zaprojektowany i wykonany system uziemiający stanowi fundamentalny element zapewnienia bezpieczeństwa oraz niezawodności funkcjonowania instalacji i urządzeń elektrycznych. Jego skuteczność jest weryfikowana poprzez okresowe pomiary rezystancji uziemienia, które pozwalają na ocenę poziomu ochrony przeciwporażeniowej, ochrony odgromowej i przepięciowej. Zgodność z wymaganiami technicznymi norm jest kluczowa dla bezpiecznej eksploatacji obiektów budowlanych. Pomimo obligatoryjnego charakteru...

Pomiar momentu statycznego

Na podstawie badań zastosowanego silnika reluktancyjnego wyznaczono przebiegi momentu statycznego generowanego przez pasmo silnika na zablokowanym wirniku oraz wartości strumienia elektromagnetycznego.

Pomiar statycznego momentu generowanego przez pasmo fazowe wykonany został za pomocą specjalnego ramienia, które założone zostało na wał silnika. Ramię to miało możliwość precyzyjnego ustawiania wirnika w odpowiednim położeniu, dzięki przekładni ślimakowej względem uzwojenia, w którym wymuszano przepływ prądu. Prąd ten wywoływał przepływ strumienia w obwodzie magnetycznym silnika wytwarzając siłę, która mierzona była na końcu ramienia za pomocą wagi elektronicznej.

Badania symulacyjne przeprowadzane w pamięci operacyjnej komputera umożliwiają zapoznanie się ze zjawiskami zachodzącymi w badanym obiekcie. W celu otrzymania zadowalających pod względem dokładności wyników należy rozpoznać fizyczne parametry obiektu, które następnie zostają wprowadzone do modelu symulacyjnego. pomiary oraz obliczenia parametrów silnika reluktancyjnego przełączalnego dr inż. Krzysztof Tomczuk – Instytut Elektrotechniki. W czasie badania prąd w uzwojeniu utrzymywany był na stałej niezmiennej wartości, w chwili odczytu pomiaru.

Rysunek 1. przedstawia przebiegi statycznego momentu elektromagnetycznego generowanego przez pasmo fazowe SRM. Największą jego wartość uzyskuje się, gdy wirnik znajduje się w położeniu od α=–20 do –30. Dla zakresu pracy silnikowej kąty sterujące pracą SRM należy ustawić w strefie od –45 do 0 stopni. Jeżeli kąty sterowania ustawione będą poza tym zakresem, to SRM przejdzie w zakres pracy generatorowej.

Pomiar strumienia elektromagnetycznego

Pomiary strumienia zostały wykonane za pomocą pomiarów przebiegu napięcia i prądu w czasie na zablokowanym wirniku w określonym położeniu.

Na podstawie zarejestrowanych przebiegów napięcia i prądu wyliczono krzywą U(t)–RI(t), a następnie dokonano całkowania tego przebiegu, czyli wyliczenia zależności strumienia od czasu (1) [1].

ei 12 2010 pomiary oraz obliczenia parametrow silnika reluktancyjnego przelaczalnego wzor1

Wzór 1

Rejestracja mierzonych przebiegów umożliwiała zapisanie 2000 próbek, z których następnie wyliczono przebieg strumienia. Do przedstawienia wyników wybrano tylko te wartości strumienia, które odpowiadały wartościom prądu co 0,5 A, a następnie dokonano aproksymacji przebiegu.

W celu wyliczenia przebiegów strumienia dla pozostałych kątów, należy przeprowadzić tę samą operację przy innych kątach położenia zablokowanego wirnika i dla takiego napięcia zasilającego, które wymusi przepływ prądu spodziewanego w uzwojeniu silnika podczas jego pracy.

Rysunki 3. i rysunek 4. przedstawiają zmienności strumienia magnetycznego w obwodzie magnetycznym maszyny dla różnych położeń wirnika oraz różnych wartości prądów płynących przez uzwojenie silnika.

Zgodnie ze wzorem (2) strumień i indukcyjność pasma fazowego są ze sobą powiązane zależnością:

ei 12 2010 pomiary oraz obliczenia parametrow silnika reluktancyjnego przelaczalnego wzor2

Wzór 2

Na rysunku 5. przedstawiono przebiegi indukcyjności pasma fazowego dla różnych położeń wirnika i prądów pasm fazowych.

Największe indukcyjności pasm fazowych uzyskuje się dla położenia wirnika α=0°. Gdy wirnik oddala się od nabiegunnika, wartość strumienia maleje powodując zmniejszenie się indukcyjności pasma fazowego.

Model matematyczny silnika

Zmierzone parametry silnika czyli moment statyczny oraz pochodne strumienia (4) wprowadza się do równania napięciowego uzwojenia (3) w postaci specjalnych tablic (Look up Tables).

ei 12 2010 pomiary oraz obliczenia parametrow silnika reluktancyjnego przelaczalnego wzor3

Wzór 3

gdzie:

j – numer pasma fazowego.

Przy założeniu, że pomija się sprzężenia między pasmami (4):

ei 12 2010 pomiary oraz obliczenia parametrow silnika reluktancyjnego przelaczalnego wzor4

Wzór 4

Zależność (5) jest równaniem mechanicznym silnika. Określa zależności pomiędzy inercją mas wirujących, współczynnikiem tarcia laminarnego D, tarciem stałym T_f, obciążeniem TL, a wartością wymuszenia M, jaką jest generowany moment elektromagnetyczny:

ei 12 2010 pomiary oraz obliczenia parametrow silnika reluktancyjnego przelaczalnego wzor5

Wzór 5

Podsumowanie

Dokładność przyjętego modelu matematycznego opisującego określone zjawisko, które zamierza się badać, oraz precyzyjne określenie parametrów, które w tym modelu występują, są kluczowymi wymaganiami do osiągnięcia żądanej dokładności otrzymanych wyników.

Literatura

R. Krishnan, Switched Reluctance Motor Drives, CRC Press, London 2001.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!

tagi:

silnik reluktancyjny przełączalny Instytut Elektrotechniki silnik reluktancyjny miernictwo

Galeria zdjęć

Tytuł

przejdź do galerii

mgr inż. Grzegorz Loska Zmiany wartości pomiarowej impedancji pętli zwarcia w rzeczywistych niskonapięciowych sieciach IT

Zmiany wartości pomiarowej impedancji pętli zwarcia w rzeczywistych niskonapięciowych sieciach IT

mgr inż. Roman Domański Metody pomiaru rezystancji uziemienia (część 2.)

Metody pomiaru rezystancji uziemienia (część 2.)

mgr inż. Roman Domański Metody pomiaru rezystancji uziemienia (część 1.): rodzaje, zastosowania oraz cechy charakterystyczne

Metody pomiaru rezystancji uziemienia (część 1.): rodzaje, zastosowania oraz cechy charakterystyczne

mgr inż. Wojciech Siergiej, mgr inż. Witold Dekiert, mgr inż. Robert Pawłowski, SONEL S.A. Pomiary impedancji pętli zwarciowej na farmach fotowoltaicznych w sieciach IT przy napięciach do 900 V AC (część 2.)

Pomiary impedancji pętli zwarciowej na farmach fotowoltaicznych w sieciach IT przy napięciach do 900 V AC (część 2.)

Dynamiczny rozwój sektora odnawialnych źródeł energii, w tym w szczególności fotowoltaiki, znacznie zwiększył liczbę dużych instalacji PV. Inwestycje w farmy fotowoltaiczne, mimo okresowych wahań w branży energetycznej, utrzymują się na wysokim poziomie. Równocześnie rośnie zapotrzebowanie na precyzyjną diagnostykę parametrów eksploatacyjnych instalacji, w tym na pomiary impedancji pętli zwarciowej. Parametr ten stanowi podstawowy element weryfikacji poprawności działania systemów zabezpieczeń przeciwporażeniowych...

Jacek Sawicki news W trosce o standardy komunikacji liczników zdalnego odczytu i urządzeń odbiorców energii elektrycznej w gospodarstwach domowych

W trosce o standardy komunikacji liczników zdalnego odczytu i urządzeń odbiorców energii elektrycznej w gospodarstwach domowych

W Dzienniku Ustaw z dnia 20.06.2023 r., poz. 1142, ukazało się Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 30 maja 2023 r. w sprawie wymagań dla standardów komunikacji pomiędzy licznikiem zdalnego odczytu a urządzeniami odbiorcy energii elektrycznej w gospodarstwie domowym oraz dla tych urządzeń na potrzeby komunikacji z licznikiem zdalnego odczytu.

mgr inż. Roman Domański Ocena stanu izolacji na podstawie rozkładu prądu i rezystancji w funkcji czasu trwania pomiaru

Ocena stanu izolacji na podstawie rozkładu prądu i rezystancji w funkcji czasu trwania pomiaru

Pomiar rezystancji izolacji polega na zmierzeniu prądu płynącego przez materiał izolacyjny przy napięciu probierczym odpowiednim dla danego obiektu. Wykorzystując prawo Ohma, obliczona zostanie rezystancja izolacji materiału, z którego ta izolacja została wykonana. Parametr ten – dzięki możliwości porównania go do wartości wymaganych – uważany jest powszechnie za ostatecznie wystarczający do dokonania oceny, czy stan izolacji obiektu jest zadowalający, czy nie.

mgr inż. Fryderyk Łasak Procedury postępowania i pomiary w strefach zagrożonych wybuchem (część 3.)

Procedury postępowania i pomiary w strefach zagrożonych wybuchem (część 3.)

W lipcu 2010 r. (Dz.U. nr 138, poz. 931) ukazało się Rozporządzenie Ministra Gospodarki w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy, związane z możliwością wystąpienia atmosfery wybuchowej w miejscu pracy. Przepisy tego rozporządzenia wdrażają postanowienia dyrektywy 1999/92/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 16 grudnia 1999 r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i ochrony zdrowia pracowników zatrudnionych na stanowiskach pracy, na których może...

Komentarze

Powiązane

mgr inż. Fryderyk Łasak Badania i pomiary instalacji elektrycznych w obiektach zagrożonych wybuchem

Badania i pomiary instalacji elektrycznych w obiektach zagrożonych wybuchem

Klasyfikacja przestrzeni zagrożonych wybuchem Oceny zagrożenia wybuchem dokonuje inwestor, projektant lub użytkownik decydujący o procesie technologicznym. Ocena zagrożenia wybuchem obejmuje wskazanie miejsc, pomieszczeń i przestrzeni zewnętrznych, w których mogą tworzyć się mieszaniny wybuchowe, oraz wskazanie źródeł ewentualnego zainicjowania wybuchu.

mgr inż. Krzysztof Kaiser Pomiary elektryczne w obwodach niskiego napięcia

Pomiary elektryczne w obwodach niskiego napięcia

W artykule omówiono wykonywanie pomiarów elektrycznych w obwodach niskiego napięcia zasilających instalacje klimatyzacji i wentylacji mechanicznej. Jako że instalacje klimatyzacji i wentylacji są zasilane prądem elektrycznym, należy zadbać o to, aby ich działanie nie stwarzało zagrożenia pożarowego oraz zagrożenia porażenia prądem elektrycznym. W tym celu wykonuje się niezbędne sprawdzenia, próby i pomiary. W praktyce czynności te nazywane są ogólnie „pomiarami elektrycznymi”.

dr inż. Karol Kuczyński Oscyloskopy analogowe i cyfrowe

Oscyloskopy analogowe i cyfrowe

Oscyloskopy są jednymi z najbardziej wszechstronnych przyrządów stosowanych do badań inżynierskich. Mogą być stosowane w diagnostyce urządzeń elektronicznych i energoelektronicznych. Oscyloskop najczęściej jest stosowany do obserwacji napięcia w funkcji czasu lub przebiegu napięciowego proporcjonalnego do mierzonego sygnału elektrycznego (np. prądu). Przy zastosowaniu oscyloskopu można między innymi mierzyć czas, częstotliwość, kąt przesunięcia fazowego, moc oraz wyznaczać charakterystyki diod,...

dr inż. Stanisław Wojtas, dr inż. Marek Wołoszyk Ocena systemów uziemień z wykorzystaniem pomiarów metodą udarową

Ocena systemów uziemień z wykorzystaniem pomiarów metodą udarową

Poprawnie przeprowadzone pomiary parametrów uziemień, a także właściwa interpretacja uzyskanych wyników, są bardzo ważnymi elementami zapewniającymi bezpieczeństwo obsługi oraz poprawną pracę urządzeń elektrycznych i elektronicznych we wszelkich obiektach wyposażonych w uziemienia ochronne i robocze bądź też narażonych na oddziaływanie przepięć spowodowanych wyładowaniami atmosferycznymi. Metody właściwej oceny uziemień odgromowych powinny być przedmiotem wytycznych normalizacyjnych. Jednak procedury...

dr inż. Tomasz Bakoń Wpływ przewodów kompensacyjnych i spoiny odniesienia na poprawność wskazań przyrządów współpracujących z czujnikami termoelektrycznymi

Wpływ przewodów kompensacyjnych i spoiny odniesienia na poprawność wskazań przyrządów współpracujących z czujnikami termoelektrycznymi

Czujniki termoelektryczne (zwane również termoparami lub termoelementami) zbudowane są z dwóch termoelektrod, których połączenia umieszczone są w różnych temperaturach. Podstawą ich działania jest zjawisko Seebecka, mierzą zatem różnicę temperatur pomiędzy dwoma spoinami, a nie temperaturę jednej ze spoin. Fakt ten ma daleko posunięte konsekwencje praktyczne – wymusza znajomość temperatury drugiej spoiny oraz powoduje często konieczność stosowania przewodów kompensacyjnych lub rozszerzających.

dr inż. Jordan Mężyk, dr inż. Andrzej Zbrowski, mgr inż. Artur Flach System do wspomagania pomiarów akustycznych

System do wspomagania pomiarów akustycznych

Laboratoryjne pomiary akustyczne prowadzone są między innymi w komorach bezechowych i w komorach pogłosowych. Źródłem dźwięku w pomiarach akustycznych może być głośnik, który pełni funkcję wymuszenia w torze akustycznym lub sam jest badanym obiektem, albo urządzenie techniczne generujące dźwięk (hałas). Dźwięk i jego parametry mierzone są za pomocą mikrofonów lub zestawów mikrofonowych. Ze względu na charakter propagacji fal dźwiękowych oraz w zależności od rodzaju prowadzonych badań może być wymagane...

prof. nadzw. dr hab. inż. Andrzej Nowakowski Systemy pomiarowe w inteligentnych sieciach Smart Grids

Systemy pomiarowe w inteligentnych sieciach Smart Grids

W artykule przedstawiono propozycje rozwiązań do zastosowania w inteligentnych sieciach elektroenergetycznych. Zwrócono szczególną uwagę na potrzebę równoczesnego postępu w dwóch obszarach, elektroenergetycznym i teleinformatycznym, decydujących o rzeczywistym rozwoju sieci Smart Grids. Powszechna modernizacja infrastruktury energetycznej musi odpowiadać tendencjom rozwoju inteligentnych sieci i uwzględniać w tym zakresie innowacyjne rozwiązania. W artykule przedstawiono propozycje układów pomiarowych,...

dr inż. Andrzej Zankiewicz Technologie transmisji danych w sieciach komórkowych i ich zastosowanie do zdalnego nadzoru i pomiarów w rozproszonych systemach elektroenergetycznych

Technologie transmisji danych w sieciach komórkowych i ich zastosowanie do zdalnego nadzoru i pomiarów w rozproszonych systemach elektroenergetycznych

Obecne systemy elektroenergetyczne coraz częściej wyposażane są w mikroprocesorowe sterowniki pozwalające na automatyczne wykonywanie szerokiego zakresu czynności związanych z pomiarami wybranych parametrów sieci elektroenergetycznej, monitorowaniem jej stanu, a często także sterowaniem urządzeniami znajdującymi się w takiej sieci. Dotyczy to zwłaszcza tzw. inteligentnych instalacji elektrycznych (ang. Smart Grids). Ponieważ sieci elektroenergetyczne stanowią zazwyczaj struktury o charakterze rozproszonym,...

mgr inż. Fryderyk Łasak Badania i pomiary eksploatacyjne w strefach zagrożonych wybuchem

Badania i pomiary eksploatacyjne w strefach zagrożonych wybuchem

Oceny zagrożenia wybuchem w zakładzie dokonuje inwestor, projektant lub użytkownik decydujący o procesie technologicznym. Obejmuje ona wskazanie miejsc, pomieszczeń i przestrzeni zewnętrznych, w których mogą tworzyć się mieszaniny wybuchowe, oraz wskazanie źródeł ewentualnego zainicjowania wybuchu.

dr inż. Tomasz Bakoń Wpływ procesów wytwórczych na właściwości magnetyczne blach elektrotechnicznych

Wpływ procesów wytwórczych na właściwości magnetyczne blach elektrotechnicznych

Blachy elektrotechniczne oprócz żelaza zawierają krzem i inne dodatki (jak np. glin czy fosfor). Dodatek krzemu zwiększa rezystywność blach, ograniczając straty wywoływane poprzez przepływ prądów wirowych, jednocześnie zmniejszając maksymalną możliwą do uzyskania indukcję magnetyczną Bmax, która może teoretycznie osiągnąć wartość do 2,158 T. Spadek wartości Bmax wynosi około 0,048 T na każdy procent zawartości krzemu [4]. Zwiększenie ilości krzemu powoduje także większą twardość i kruchość blach,...

dr inż. Tomasz Bakoń Sprawdzanie zgodności wskazań ze specyfikacją na przykładzie wzorcowania cyfrowego miernika napięcia

Sprawdzanie zgodności wskazań ze specyfikacją na przykładzie wzorcowania cyfrowego miernika napięcia

W celu zapewnienia jakości i poprawności pomiarów wykonywanych multimetrami i miernikami wielkości elektrycznych, konieczne jest zagwarantowanie, że wskazania użytych przyrządów pomiarowych odpowiadają z zadowalającą użytkownika niepewnością wartości rzeczywistej (na świadectwach można też znaleźć określenie: wartość poprawna).

dr inż. Karol Kuczyński Pomiary jakości energii elektrycznej – zagadnienia wybrane

Pomiary jakości energii elektrycznej – zagadnienia wybrane

Jakość energii elektrycznej dostarczanej do urządzeń elektrycznych ma coraz większe znaczenie. Wynika to z zastosowania w przemyśle oraz urządzeniach codziennego użytku zaawansowanej elektroniki wrażliwej na zakłócenia zasilania. Efektem zaburzeń występujących w sieciach elektroenergetycznych są: migotanie światła i monitorów, utrata danych po zawieszeniu się systemu komputerowego, przegrzewanie się transformatorów i silników oraz częste zadziałania układów zabezpieczających. Nieprzewidziane i niezauważone...

dr inż. Karol Kuczyński Kontrole i sprawdzenia okresowe instalacji elektrycznych w obiektach budowlanych (część 1)

Kontrole i sprawdzenia okresowe instalacji elektrycznych w obiektach budowlanych (część 1)

Pomiary w okresie eksploatacji służą do oceny aktualnego stanu technicznego urządzeń i instalacji elektrycznych. Wyniki pomiarów są podstawą decyzji o dalszej eksploatacji lub dokonaniu stosownych napraw, lub wymiany. Zastosowanie najlepszych środków ochrony przeciwporażeniowej i przeciwpożarowej nie jest wystarczające, jeżeli nie będą one działały prawidłowo. Okresowe pomiary mają za zadanie potwierdzić skuteczność działania zastosowanych środków ochrony oraz zapewnić bezpieczeństwo użytkowania...

dr inż Andrzej Wetula, dr inż. Dariusz Borkowski Błędy pomiaru mocy i energii w układach z przekładnikami napięciowymi i prądowymi

Błędy pomiaru mocy i energii w układach z przekładnikami napięciowymi i prądowymi

Przekładniki są powszechnie stosowane w pomiarach prądów i napięć, których wartości uniemożliwiają bezpośrednie podłączenie aparatury pomiarowej. Niekiedy używa się ich też w sytuacji, gdy wymagana jest separacja galwaniczna aparatury pomiarowej i obiektu. O ile sposób wykorzystania przekładników prądowych i napięciowych jest powszechną wiedzą wśród inżynierów elektryków, to wiedza dotycząca niepewności pomiarów wykonywanych z użyciem przekładników jest znacznie mniej rozpowszechniona.

dr inż. Anna Lewińska-Romicka Pomiary napięć odkształconych (część 2.)

Pomiary napięć odkształconych (część 2.)

wielkości charakteryzujące napięcia odkształcone W celu scharakteryzowania napięcia odkształconego można przeprowadzić pomiary następujących wielkości, które były zdefiniowane w pierwszej części artykułu [3]: - wartości skutecznej („całkowitej”), - wartości skutecznej składowych harmonicznych, - wartości średniej, - wartości międzyszczytowej, - częstotliwości składowej podstawowej, - współczynnika zniekształceń nieliniowych, - współczynnika wypełnienia (tylko dla napięć prostokątnych).

dr inż. Anna Lewińska-Romicka Pomiary napięć odkształconych (część 1.)

Pomiary napięć odkształconych (część 1.)

W artykule przedstawiono specyfikę pomiaru napięć odkształconych, tj. napięć o kształtach innych, niż sinusoidalne, oraz opisano stosowane w tych pomiarach przyrządy pomiarowe.

dr inż Ryszard Zacirka, dr inż Janusz Konieczny Badanie rezystancji izolacji w instalacjach z automatyką budynkową

Badanie rezystancji izolacji w instalacjach z automatyką budynkową

Badanie rezystancji izolacji jest jednym z podstawowych badań instalacji elektrycznych niskiego napięcia, zarówno w ramach badań odbiorczych, jak i okresowych. Prawidłowy stan izolacji części czynnych instalacji oraz urządzeń odbiorczych jest zasadniczym czynnikiem warunkującym poziom zagrożenia porażeniowego, pożarowego, a w obiektach o zagrożeniu wybuchem – także zagrożenia wybuchowego.

dr inż. Stanisław Piskorski, dr inż. Karol Kuczyński Pomiary rezystancji – teoria i zastosowania (część 2.)

Pomiary rezystancji – teoria i zastosowania (część 2.)

Cyfrowe metody pomiarowe mogą być zastosowane do pomiaru niemal wszystkich wielkości fizycznych zarówno elektrycznych, jak i nieelektrycznych. W cyfrowych pomiarach oporności najczęściej stosuje się jedną z trzech metod pomiarów: przetwarzania oporności na proporcjonalną wartość napięcia, przetwarzania oporności na proporcjonalną wartość czasu lub częstotliwości albo metodę mostkową. W drugiej części artykułu poświęconego pomiarom rezystancji przybliżymy każdą z tych metod oraz przyjrzymy się rodzajom...

dr inż. Stanisław Piskorski, dr inż. Karol Kuczyński Pomiary rezystancji – teoria i zastosowania (część 1.)

Pomiary rezystancji – teoria i zastosowania (część 1.)

W artykule zaprezentowano najczęściej spotykane obecnie mostkowe (mostek Wheatstone'a, Thomsona) metody pomiaru rezystancji oraz właściwości i zasady działania przyrządów wykorzystujących te metody. Zaprezentowano także kilka przykładów praktycznych pomiarów rezystancji wykonywanych w instalacjach elektrycznych obiektów budowlanych.

mgr inż. Fryderyk Łasak Badania odbiorcze i eksploatacyjne instalacji elektrycznych nn (część 2.) - pomiary wielkości elektrycznych

Badania odbiorcze i eksploatacyjne instalacji elektrycznych nn (część 2.) - pomiary wielkości elektrycznych

W pierwszej części artykułu omówiono akty normatywne dotyczące pomiarów, zasady i zakres wykonywania prac kontrolno- pomiarowych oraz prawną kontrolę metrologiczną. W tym numerze zostaną omówione ciągłość i pomiar rezystancji przewodów, pomiar rezystancji izolacji, skuteczność ochrony w układach TN, TT i IT, pomiary w instalacjach z wyłącznikami różnicowoprądowymi, pomiar rezystancji uziemień i zasady sporządzania protokołów z pomiarów.

mgr inż. Fryderyk Łasak Badania odbiorcze i eksploatacyjne instalacji elektrycznych niskiego napięcia (część 1.)

Badania odbiorcze i eksploatacyjne instalacji elektrycznych niskiego napięcia (część 1.)

Zmiany w zasadach budowy instalacji elektrycznych w obiektach budowlanych oraz zmiany zasad ochrony przed porażeniem prądem elektrycznym (norma PN-IEC 60364-4-41), zmiany wprowadzone przez Prawo budowlane, warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie spowodowały zmiany w wymaganiach dotyczących wykonywania pomiarów odbiorczych pomontażowych i okresowych pomiarów ochronnych, dla oceny stanu ochrony przeciwporażeniowej w eksploatowanych urządzeniach elektrycznych o...

mgr inż. Witold Zdunek Prawne aspekty wykonywania pomiarów ochronnych

Prawne aspekty wykonywania pomiarów ochronnych

Ustawa z dnia 3 kwietnia 1993 r. Prawo o miarach (DzU nr 55, poz. 248 z późn. zm.) przenosi do praktycznego stosowania naukę o pomiarach zwaną metrologią. W codziennym życiu pomiar odgrywa ważną rolę we wszystkich procesach wytwarzania i dystrybucji dóbr, w ochronie środowiska, w prognozowaniu, diagnostyce transportu i komunikacji oraz w badaniach naukowych. Rozwój badań naukowych, a także wzrastający stopień poznawania świata spowodowały konieczność pomiaru coraz to nowych wielkości, ustalania ich...

mgr inż. Paweł Moszyński Ewolucja kontrolnych liczników energii elektrycznej

Ewolucja kontrolnych liczników energii elektrycznej

Wiek XIX przyniósł rewolucję przemysłową, a wraz z nią elektryczność, której zastosowanie stawało się coraz bardziej powszechne. Początkowo przemysł produkował energię elektryczną na własne potrzeby, stosując małe, własne generatory, najczęściej napędzane lokomobilą parową. Nie było to jednak rozwiązanie zadowalające, gdyż nie zapewniało ciągłej dostawy energii powszechnemu odbiorcy. Chciano też wykorzystać nowy rodzaj energii do oświetlenia oraz w gospodarstwach domowych. Powstawały elektrownie,...

dr inż. Karol Kuczyński Pomiary rezystancji - wybrane zagadnienia

Pomiary rezystancji - wybrane zagadnienia

Pomiary rezystancji w okresie eksploatacji służą do oceny aktualnego stanu technicznego instalacji i urządzeń pod względem niezawodności i bezpieczeństwa pracy. Wyniki pomiarów są podstawą decyzji o dalszej...

Najnowsze produkty i technologie

dr inż. Andrzej Książkiewicz - Astat Sp. z o.o. Energoelektroniczne kompensatory mocy biernej ASTec SVG dużej mocy

Energoelektroniczne kompensatory mocy biernej ASTec SVG dużej mocy

Rosnące wymagania dotyczące jakości energii elektrycznej oraz dynamiczna zmienność obciążeń w zakładach przemysłowych czynią kompensację mocy biernej kluczową z perspektywy technicznej i ekonomicznej. W obliczu wzrastających kosztów energii biernej oraz konieczności spełnienia rygorystycznych norm, coraz większą rolę odgrywają nowoczesne rozwiązania, takie jak statyczne generatory mocy biernej (SVG) o prądzie znamionowym 150 A i 200 A. Dzięki zaawansowanym parametrom, możliwościom rozbudowy i dynamicznej...

dr inż. Andrzej Książkiewicz - Astat Sp. z o.o. Stabilizacja napięcia w układach zasilania obiektów krytycznych – rozwiązania MSR i MST

Stabilizacja napięcia w układach zasilania obiektów krytycznych – rozwiązania MSR i MST

Wahania napięcia w sieciach elektrycznych to powszechny problem, który może prowadzić do awarii urządzeń czy przerw w produkcji. Według normy PN-EN 50160, dopuszczalne odchylenia napięcia to ±10%, jednak...

APATOR SA Licznik na szynę TH35 (DIN) – REMIZ 3

Licznik na szynę TH35 (DIN) – REMIZ 3

W dobie rosnących kosztów energii i zaostrzających się norm efektywności energetycznej, precyzyjna analityka staje się fundamentem nowoczesnego zarządzania infrastrukturą. REMIZ 3 to licznik energii elektrycznej, który łączy kompaktową budowę na szynie DIN z funkcjonalnością zaawansowanych jednostek pomiarowych ze zdalnym odczytem.

Grupa Pracuj S.A. Czym jest asessment center?

Czym jest asessment center?

Asessment center to coraz popularniejsza metoda oceny kompetencji zawodowych kandydatów, stosowana szczególnie podczas rekrutacji na stanowiska kierownicze. Sprawdź, co warto o niej wiedzieć!

Redakcja Elektro.info.pl Firma eMKa zaprasza na szkolenia zawodowe

Firma eMKa zaprasza na szkolenia zawodowe

Firma eMKa Szkolenia to dostawca usług edukacyjnych z 19-letnim doświadczeniem. Specjalizujemy się w podnoszeniu kwalifikacji zawodowych osób dorosłych i współpracujemy w sektorze B2B (fabryki, korporacje, sieci wielkopowierzchniowe etc. ), jednak zaopiekujemy się każdym klientem – nawet tym najmniejszym.

INNPRO Robert Błędowski Sp. z o.o. Miej oko na swój dom – poznaj smart kamery Sonoff

Miej oko na swój dom – poznaj smart kamery Sonoff

Co dzieje się w domu, kiedy jesteś w pracy, na wakacjach lub na spotkaniu? Czy wszystko jest w porządku z dzieckiem, które zostało pod opieką dziadków? Czy pies spokojnie odpoczywa, a kurier rzeczywiście zostawił paczkę pod drzwiami? Nowoczesne kamery WiFi pozwalają sprawdzić to w każdej chwili – bez skomplikowanej instalacji i wysokich kosztów. Poznaj smart kamery Sonoff i wybierz model najlepiej dopasowany do swoich potrzeb!

Ei Electronics Sp. z o. o. 2027: koniec z licznikami bez zdalnego odczytu. Dyrektywa EED redefiniuje podejście do zarządzania budynkami

2027: koniec z licznikami bez zdalnego odczytu. Dyrektywa EED redefiniuje podejście do zarządzania budynkami

Dyrektywa o efektywności energetycznej (EED) nakłada na państwa członkowskie UE obowiązek wyposażenia wszystkich liczników ciepła, chłodzenia i ciepłej wody użytkowej w funkcję zdalnego odczytu. Zostało już tylko 6 miesięcy na wymianę lub modernizację urządzeń, które nie spełniają tych wymagań. W Polsce oznacza to wymianę milionów liczników, a za niedopełnienie obowiązku grożą kary do 10 000 zł – i nie jest to wyjątek w skali europejskiej: na koniec 2024 r. w krajach UE (wraz z Norwegią, Szwajcarią...

Grupa Pracuj S.A. Techniki relaksacyjne, które pomogą ci radzić sobie ze stresem w pracy

Techniki relaksacyjne, które pomogą ci radzić sobie ze stresem w pracy

Techniki relaksacyjne to doskonały sposób na walkę z nadmiernym stresem i odczuciem niepokoju. Jeśli więc twoja praca wywołuje u ciebie zdenerwowanie i ciągłe napięcie, musisz poznać popularne metody,...

GreenYellow Polska BESS – bateryjne systemy magazynowania energii w praktyce biznesowej

BESS – bateryjne systemy magazynowania energii w praktyce biznesowej

Bateryjne systemy magazynowania energii BESS (Battery Energy Storage System) to technologia, która zmienia sposób zarządzania energią elektryczną w obiektach komercyjnych i przemysłowych. Magazyny energii pozwalają gromadzić nadwyżki energii z odnawialnych źródeł i wykorzystywać je w momentach zwiększonego zapotrzebowania – bez strat, bez przestojów, bez uzależnienia od sieci elektroenergetycznej. W Polsce działa ponad 200 dużych instalacji BESS o łącznej mocy przekraczającej 1,2 GW. Do 2030 roku...

INNPRO Robert Błędowski Sp. z o.o. Seria Sonoff Fusion – idealne rozwiązanie do europejskich mieszkań

Seria Sonoff Fusion – idealne rozwiązanie do europejskich mieszkań

Smart home ma ułatwiać życie – a mimo to wciąż może kojarzyć się z remontem, problematycznym montażem i chaosem.

Branżowe Centrum Umiejętności w Dziedzinie Energetyki w Nisku Innowacyjna infrastruktura, unikalny poligon szkoleniowy oraz bezpłatne szkolenia dla uczniów, dorosłych i nauczycieli zawodu

Innowacyjna infrastruktura, unikalny poligon szkoleniowy oraz bezpłatne szkolenia dla uczniów, dorosłych i nauczycieli zawodu

Dynamiczny rozwój sektora elektroenergetycznego oraz transformacja energetyczna stawiają przed rynkiem pracy bezprecedensowe wymagania. Tradycyjny system oświaty, choć daje solidne podstawy, często napotyka barierę w postaci szybkiego tempa zmian technologicznych. Odpowiedzią na tę lukę jest ogólnopolska sieć Branżowych Centrów Umiejętności (BCU). Wśród placówek wiodących prym w dziedzinie elektroenergetyki szczególne miejsce zajmuje Branżowe Centrum Umiejętności w Dziedzinie Energetyki w Nisku (woj....

Adam Włastowski Product Manager, NOARK Electric Sp. z o.o. Niezawodne wyłączniki nadprądowe (MCB) marki NOARK Electric

Niezawodne wyłączniki nadprądowe (MCB) marki NOARK Electric

Wyłączniki nadprądowe zabezpieczają instalację przed skutkami przeciążeń i zwarć. Ich działanie opiera się na dwóch mechanizmach: członie termicznym (reagującym na przeciążenie) oraz elektromagnetycznym (reagującym na zwarcie). Skupimy się tutaj na seriach urządzeń zwarciowej zdolności łączeniowej 6 kA oraz 10 kA.

ERGOM ERGOM – jakość gwarantowana

ERGOM – jakość gwarantowana

Branża elektroenergetyczna w Polsce – począwszy od wytwarzania, przez przesył i dystrybucję, po użytkowników końcowych – podlega obecnie dynamicznym zmianom, których motorem napędowym jest transformacja energetyczna. Zmiany te wymuszają na producentach osprzętu łączeniowego rozwiązania zapewniające gwarantowane i niezawodne połączenia poszczególnych elementów w tym systemie. ERGOM jako producent końcówek i łączników kablowych dostarcza rozwiązania, które spełniają powyższe kryteria.

ZABEZPIECZENIA POZNAŃ sp. z o.o. Dlaczego kamery IP tracą obraz po uruchomieniu – najczęstsze błędy konfiguracyjne na etapie rozruchu

Dlaczego kamery IP tracą obraz po uruchomieniu – najczęstsze błędy konfiguracyjne na etapie rozruchu

System zmontowany, kable zaciśnięte, rejestrator włączony – a na ekranie czarny obraz z części kamer. Scenariusz znany wielu instalatorom, szczególnie przy kompletacji systemu z podzespołów różnych producentów. Zanim zaczniesz szukać uszkodzeń sprzętowych, przejdź przez pięć punktów, które odpowiadają za większość problemów na pierwszym rozruchu.

Energynat Te stoiska warto odwiedzić podczas targów Battery Forum 2026! Sprawdź!

Te stoiska warto odwiedzić podczas targów Battery Forum 2026! Sprawdź!

Od 19 do 21 maja trwają targi Battery Forum 2026. Tysiące instalatorów, przedstawicieli biznesu, rynku energii oraz samorządów spotykają się w Nadarzynie pod Warszawą, by rozmawiać o magazynach energii, nowoczesnych technologiach i rozwiązaniach przyspieszających transformację energetyczną. To trzy dni pełne praktycznej wiedzy, premier technologicznych i dyskusji o wyzwaniach, z którymi mierzy się dziś branża OZE i energetyka. Które stoiska warto odwiedzić w tych dniach? Sprawdźcie!

Win Source Firma WIN SOURCE zaprezentowała się na Warsaw Industry Automatica 2026 i przedstawiła możliwości wsparcia łańcucha dostaw komponentów dla automatyki przemysłowej

Firma WIN SOURCE zaprezentowała się na Warsaw Industry Automatica 2026 i przedstawiła możliwości wsparcia łańcucha dostaw komponentów dla automatyki przemysłowej

14 maja 2026 r. Firma WIN SOURCE, globalny lider w dystrybucji komponentów elektronicznych, poinformowała, że z powodzeniem wzięła udział w targach Warsaw Industry Automatica 2026. Wydarzenie odbyło się w dniach 12–14 maja 2026 r. w Ptak Warsaw Expo w Polsce. Podczas targów WIN SOURCE prowadziła pogłębione rozmowy z klientami oraz specjalistami branżowymi z obszarów produkcji urządzeń, elektrotechniki, integracji systemów oraz zakupów na potrzeby utrzymania ruchu, prezentując swoje możliwości usługowe...

BRADY Polska sp. z o.o. news BradyPrinter i4311: przemysłowy druk etykiet bez przewodów

BradyPrinter i4311: przemysłowy druk etykiet bez przewodów

Pierwsza przenośna drukarka umożliwiająca tworzenie etykiet o szerokości 101,60 mm bez kabli i ograniczeń – drukuj wszystko, czego potrzebujesz, w dowolnym miejscu!

TAURON Polska Energia S.A. Klimatyzacja w mieszkaniu – o czym pamiętać przed montażem?

Klimatyzacja w mieszkaniu – o czym pamiętać przed montażem?

Letnie upały stają się w Polsce normą. Gdy temperatura w cieniu sięga 30°C, strumień zimnego powietrza przynosi upragnione wytchnienie. Pozwala skupić się na pracy lub zaznać prawdziwego relaksu. Odpowiednio dobrany system klimatyzacji to jednak nie tylko chłodzenie. To narzędzie zapewniające pełną kontrolę nad mikroklimatem, wilgotnością i czystością powietrza w Twoim domu. Zanim zdecydujesz się na montaż, przeanalizuj kilka kluczowych aspektów. Dzięki temu Twoja inwestycja będzie efektywna, oszczędna...

Brevis Jak dobrać nawiewniki do charakterystyki domu energooszczędnego lub pasywnego?

Jak dobrać nawiewniki do charakterystyki domu energooszczędnego lub pasywnego?

Domy energooszczędne i pasywne wyróżniają się wyjątkowo szczelną konstrukcją, która pozwala ograniczyć straty ciepła do minimum. Nowoczesna stolarka okienna, wielowarstwowe ocieplenie i zaawansowane technologie izolacyjne sprawiają, że budynki te utrzymują stabilną temperaturę przez cały rok przy minimalnym zużyciu energii. Jednak ta sama szczelność, która zapewnia oszczędności, rodzi wyzwania w zakresie wentylacji – naturalna infiltracja powietrza jest zbyt niska, by utrzymać właściwy poziom tlenu,...

dr inż. Andrzej Książkiewicz - Astat Sp. z o.o. Analiza parametrów jakości energii elektrycznej z wykorzystaniem przenośnych analizatorów PQ-BOX 150

Analiza parametrów jakości energii elektrycznej z wykorzystaniem przenośnych analizatorów PQ-BOX 150

Jakość energii elektrycznej jest kluczowym czynnikiem zapewniającym niezawodne i efektywne funkcjonowanie systemów elektroenergetycznych, zarówno w przemyśle, jak i sieciach dystrybucyjnych. Współczesne przenośne analizatory, takie jak PQ-BOX 150, PQ-BOX 200 oraz PQ-BOX 300 firmy A-Eberle, odgrywają istotną rolę w monitorowaniu i analizie parametrów jakości energii elektrycznej. Urządzenia te oferują zaawansowane możliwości pomiarowe oraz zgodność z międzynarodowymi standardami, co czyni je niezbędnymi...

Technokabel S.A. Bezpieczeństwo pożarowe instalacji kablowych w budynkach

Bezpieczeństwo pożarowe instalacji kablowych w budynkach

Kluczowym celem stosowania wymagań technicznych, klasyfikacji oraz zasad projektowania instalacji opartych na kablach ognioodpornych i bezhalogenowych jest zapewnienie odpowiedniego poziomu bezpieczeństwa pożarowego obiektów budowlanych. Oznacza to ograniczenie rozprzestrzeniania się ognia i dymu, umożliwienie sprawnej ewakuacji oraz zagwarantowanie ciągłości pracy systemów odpowiedzialnych za bezpieczeństwo. Dlatego dobór kabli powinien uwzględniać zarówno ich zachowanie w warunkach pożaru, jak...

Drut-Plast Cables Sp. z o.o. Wyzwania nowoczesnej energetyki: kable do instalacji OZE i magazynów energii

Wyzwania nowoczesnej energetyki: kable do instalacji OZE i magazynów energii

Dynamiczny rozwój odnawialnych źródeł energii (OZE) oraz technologii magazynowania energii elektrycznej wymaga od inżynierów i producentów coraz bardziej zaawansowanych rozwiązań. Aby cała instalacja działała wydajnie i bezawaryjnie, niezbędne jest zastosowanie odpowiedniego okablowania, które zagwarantuje bezpieczny przesył energii – nawet w najbardziej wymagającym środowisku.

DEHN POLSKA sp. z o.o. Można prościej: ograniczniki przepięć typu 1 z techniką ACI

Można prościej: ograniczniki przepięć typu 1 z techniką ACI

Ochrona przed przepięciami w instalacjach elektrycznych staje się kluczowym elementem dbałości nie tylko o mienie, ale przede wszystkim o bezpieczeństwo użytkowników. Norma PN-HD 60364-5-53:2022 [1] precyzyjnie definiuje zasady doboru oraz montażu ograniczników przepięć (SPD, surge protective devices) w instalacjach niskiego napięcia.

ASTAT Sp. z o.o., dr inż. Andrzej Książkiewicz - Astat Sp. z o.o. Analiza parametrów jakości energii elektrycznej w kontekście wymagań norm IEC 61000-4-30 oraz PN-EN 50160

Analiza parametrów jakości energii elektrycznej w kontekście wymagań norm IEC 61000-4-30 oraz PN-EN 50160

Jakość energii elektrycznej stanowi kluczowy element prawidłowego funkcjonowania współczesnych sieci elektroenergetycznych. Wymagania dotyczące parametrów jakości energii elektrycznej są precyzyjnie określone w normach IEC 61000-4-30 oraz PN-EN 50160. Obie normy – mimo że mają różne zakresy i cele – dobrze się uzupełniają i są kluczowe dla zapewnienia jakości energii elektrycznej w sieciach elektroenergetycznych.

BRADY Polska sp. z o.o. news BradyScan: najlepszy odczyt kodów kreskowych za pomocą telefonu – za darmo

BradyScan: najlepszy odczyt kodów kreskowych za pomocą telefonu – za darmo

Firma Brady Corporation, specjalizująca się w automatycznej identyfikacji i rejestracji danych, umożliwia użytkownikom profesjonalne odczytywanie i generowanie kodów kreskowych za pomocą smartfona – bez dodatkowych kosztów. Bezpłatna aplikacja BradyScan zapewnia doskonałe skanowanie DPM, opcje integracji z zapleczem, kontrolę bezpieczeństwa kodów QR oraz technologię OCR do konwersji obrazu na tekst.

Ei Electronics Sp. z o. o., Dennis Kubischok OMS jako element nowego standardu w świetle regulacji prawnych – certyfikowane rozwiązanie w zarządzaniu bezpieczeństwem pożarowym

OMS jako element nowego standardu w świetle regulacji prawnych – certyfikowane rozwiązanie w zarządzaniu bezpieczeństwem pożarowym

Rosnące znaczenie zdalnego pozyskiwania i archiwizacji danych eksploatacyjnych w budynkach wielorodzinnych sprzyja wdrażaniu rozwiązań umożliwiających integrację detekcji pożaru z infrastrukturą zdalnego odczytu. Czujnik dymu Ei6500-OMS od Ei Electronics łączy autonomiczne wykrywanie potencjalnego zagrożenia z komunikacją radiową w otwartym standardzie OMS (Open Metering System). Umożliwia monitorowanie stanu urządzenia w ramach istniejącego środowiska technicznego. To rozwiązanie przeznaczone dla...

SONEL S.A. Ładowarki aut elektrycznych – jak wpływają na parametry jakości energii elektrycznej?

Ładowarki aut elektrycznych – jak wpływają na parametry jakości energii elektrycznej?

Dynamiczny rozwój elektromobilności wymusza błyskawiczną rozbudowę infrastruktury ładowania, co staje się jednym z największych wyzwań dla współczesnych systemów elektroenergetycznych. Instalacja stacji ładowania EV – odbiorników o znacznej mocy i nieliniowej charakterystyce – to proces znacznie bardziej złożony niż podłączenie standardowych urządzeń. Niesie on ze sobą ryzyko degradacji parametrów jakości zasilania (JEE), m.in. poprzez generację wyższych harmonicznych, asymetrię obciążeń oraz uciążliwe...

TRANSFER MULTISORT ELEKTRONIK SP. Z O.O. Aparatura pomiarowa do instalacji fotowoltaicznych

Aparatura pomiarowa do instalacji fotowoltaicznych

Systemy fotowoltaiczne stały się standardem w nowoczesnym budownictwie. Ich instalacja i konserwacja wymaga użycia odpowiednio przystosowanego oprzyrządowania. Ściśle wyspecjalizowana aparatura marki Sonel...

Solax Power Zima zweryfikowała polski rynek PV. Czy maty grzewcze w systemach Low Voltage to nowy standard bezpieczeństwa?

Zima zweryfikowała polski rynek PV. Czy maty grzewcze w systemach Low Voltage to nowy standard bezpieczeństwa?

Ostatnia zima w Polsce stała się bezlitosnym poligonem doświadczalnym dla wielu domowych magazynów energii. Problemy z wydajnością chemii litowej w niskich temperaturach oraz blokady ładowania w systemach Low Voltage (LV) stały się codziennością wielu instalatorów. W odpowiedzi na te wyzwania, SolaX wprowadza rozwiązanie, które do tej pory było zarezerwowane dla segmentu Premium High Voltage – zintegrowane maty grzewcze w bateriach do falowników NEO.

Zakłady Kablowe BITNER Sp. z o.o. Kable światłowodowe z zachowaniem integralności obwodu jako kluczowy element nowoczesnych systemów ochrony przeciwpożarowej

Kable światłowodowe z zachowaniem integralności obwodu jako kluczowy element nowoczesnych systemów ochrony przeciwpożarowej

Współczesne systemy ochrony przeciwpożarowej nie ograniczają się już wyłącznie do wykrywania i sygnalizowania pożaru. Obecnie stanowią one złożone, zintegrowane platformy bezpieczeństwa, których zadaniem nie jest jedynie alarmowanie, lecz również aktywne sterowanie przebiegiem ewakuacji oraz ograniczanie skutków pożaru. Systemy te funkcjonują jako jeden spójny organizm, w którym poszczególne podsystemy wymieniają między sobą dane w czasie rzeczywistym i reagują automatycznie na rozwój zagrożenia.