Dzwony towarzyszą człowiekowi ciągle, od narodzin do śmierci. Odmierzają czas pracy i modlitwy, służą do wyrażania smutku i triumfu. Największe dzwony znajdują się w świątyniach Dalekiego Wschodu. Dzwony azjatyckie różnią się od europejskich nie tylko smukłym kształtem, ale i tym, że nie posiadają wewnątrz serca. W dzwon azjatycki uderza się drewnianą belką zawieszoną na linach. Największy dzwon na świecie, Great Bell of Dhammazedi, o masie około 297 ton, wysokości 6,2 m i średnicy 4,1 m został wykonany z brązu w 1484 roku i zawieszony w złotej pagodzie Shwe Dagon w Yangon, w Birmie. W Europie największy dzwon Car Kołokoł, który nigdy nie zadzwonił, znajduje sie na Kremlu w Moskwie. Waży 202 tony, jego wysokość to 6,14 m, a średnica u podstawy – 6,60 m.
Zgodnie z wymaganiami Dyrektywy Budowlanej Rady Europejskiej 89/106/EWG, każdy obiekt budowlany musi spełnić określone wymagania stateczności oraz bezpieczeństwa pożarowego. Pod pojęciem bezpieczeństwa...
Zgodnie z wymaganiami Dyrektywy Budowlanej Rady Europejskiej 89/106/EWG, każdy obiekt budowlany musi spełnić określone wymagania stateczności oraz bezpieczeństwa pożarowego. Pod pojęciem bezpieczeństwa pożarowego należy również rozumieć bezpieczeństwo ekip ratowniczych. Jednym z urządzeń technicznych zapewniających bezpieczeństwo ekip ratowniczych jest dźwig przeznaczony dla straży pożarnej. Dźwig ten jest zaliczony do urządzeń technicznych, które muszą funkcjonować w czasie pożaru, przez co jego...
Rozwój współczesnej energetyki zmierza w kierunku uzyskania największego udziału energii odnawialnej w bilansie energetycznym, reprezentowanej przez energię wiatrową pozyskiwaną z turbin oraz energię słoneczną...
Rozwój współczesnej energetyki zmierza w kierunku uzyskania największego udziału energii odnawialnej w bilansie energetycznym, reprezentowanej przez energię wiatrową pozyskiwaną z turbin oraz energię słoneczną pozyskiwaną z paneli fotowoltaicznych [1, 2]. Przewaga energetyki wiatrowej nad słoneczną wynika z jej większych zasobów środowiskowych oraz bardziej efektywnej technologii wytwarzania energii [3, 4].
Podczas rozmów o zwiększaniu rentowności zakładów przemysłowych na pierwszy plan wysuwa się cyfryzacja jako narzędzie do optymalizowania efektywności działań. Jednak zbieranie i analiza informacji płynących...
Podczas rozmów o zwiększaniu rentowności zakładów przemysłowych na pierwszy plan wysuwa się cyfryzacja jako narzędzie do optymalizowania efektywności działań. Jednak zbieranie i analiza informacji płynących z Internetu rzeczy to nie wszystko – równie ważnym elementem inteligentnej fabryki są dobrze przemyślane panele sterowania, zawierające intuicyjne i ergonomiczne interfejsy przemysłowe, które można personalizować zgodnie z potrzebami firmy.
Streszczenie
W artykule omówiono historię powstania dzwonów. Przedstawiono najbardziej znane dzwony na świecie i w Polsce. Opisano różne rodzaje napędów dzwonów stosowanych w przeszłości. Zaprezentowano nowoczesny napęd dzwonów z wykorzystaniem elektrycznego silnika liniowego.
Abstract
The article discusses the origins of the bells. Presents the most famous bells in the world and in Poland. Describes the different types of bells drives used in the past. Presented modern bells drive using a linear electric motor.
W Polsce najstarszym zachowanym dzwonem jest dzwon „Nowak” z Katedry Wawelskiej. Został odlany około 1271 roku i waży 420 kg. Znany dzwon Zygmunta z Katedry Wawelskiej w Krakowie został odlany w 1520 roku. Średnica dzwonu u podstawy wynosi 2,4 m, a wysokość 2,41 m. Masa dzwonu z sercem i jarzmem wynosi 12,600 ton. Obecnie największy w Polsce dzwon Maryja Bogurodzica z bazyliki w Licheniu waży 14,77 ton, w tym serce 400 kg. Odlany został w 1999 roku, w ludwisarni Enrico Campanniego pod Mediolanem.
Zawieszenie dzwonu
Dzwon mocowany jest do jarzma, które stanowi ruchomy element zawieszenia. Spotyka się zasadniczo dwa rodzaje zawieszenia dzwonów, na jarzmie prostym lub jarzmie łamanym opartym na wale wykorbionym. Na Wyspach Brytyjskich oraz w Ameryce Północnej i Łacińskiej spotyka się też zawieszenia kołowe. W tym rozwiązaniu dzwon wprawiany jest w ruch obrotowy (niewahadłowy) wokół osi jarzma, a opadające serce powoduje jego bicie.
Wybór konstrukcji jarzma zależy od masy i momentu bezwładności dzwonu oraz od konstrukcji wieży, w której ma być zawieszony. Dzwony o małej masie, do 0,5 tony, zawiesza się na jarzmie prostym. Dzwony duże i ciężkie zawiesza się na jarzmie łamanym. Zawieszenie dzwonów na jarzmie łamanym jest preferowane w Polsce, Francji, Hiszpanii, Włoszech, Węgrzech, zaś na jarzmie prostym w Niemczech, Czechach, Austrii, Słowacji i Szwajcarii.
Dawne jarzma wykonywano z dębowego drewna i łączono z koroną dzwonu kutymi klamrami i taśmami. Jarzma stalowe rozpowszechniły się w XIX wieku i były początkowo nitowane.
Dzwony zawieszone na jarzmie prostym mają lepszą akustykę i o około 30% większy zasięg słyszalności od dzwonów na jarzmie łamanym. Praca dzwonu na jarzmie prostym powoduje powstanie czterokrotnie większych sił oddziaływujących na konstrukcję wieży. W przypadku zawieszenia dzwonu na jarzmie łamanym, oddziaływanie sił poziomych jest mniejsze. Dla zmierzenia sił dynamicznych przenoszonych na konstrukcję wieży stosuje się wibroizolatory.
Wykonanie jarzma łamanego wymaga dużego doświadczenia, gdyż należy dobrze wyznaczyć wysokość osi ułożyskowania. Przebieg osi ułożyskowania jarzma nie może przechodzić przez środek ciężkości dzwonu, gdyż siła grawitacyjna nie spowoduje wahnięcia powrotnego do stanu równowagi. Dobrze zaprojektowana wysokość osi ułożyskowania zawieszenia wpływa na pracę napędu i jakość dzwonienia. Spotykane jarzma łamane posiadają ułożyskowanie na wysokości nie mniejszej niż jedna trzecia wysokości mierzona od górnej krawędzi korony dzwonu. Oś ułożyskowania jarzma łamanego powinna pokrywać się z wysokością zawieszenia serca wewnątrz dzwonu. Źle wykonane jarzmo łamane powoduje powstanie sił poziomych przenoszonych na konstrukcję dzwonnicy i jej drgania.
Wytworzenie siły napędowej do poruszania dzwonu na jarzmie prostym wymaga znacznie więcej energii, niż dzwonu zawieszonego na jarzmie łamanym.
Napęd dzwonów
Dzwony poruszają się ruchem wahadłowym. Częstotliwości bicia dzwonów, mierzona liczbą uderzeń na minutę, zależy od masy dzwonu, konstrukcji jarzma i kąta wychylenia. Opracowane warunki techniczne pracy dzwonu podaje niemiecka norma DIN 4178. Norma określa wymagane parametry ruchu wahadłowego dzwonu w zależności od masy, rodzaju wykonania i jego emitowanego tonu. Wartości parametrów pracy napędów według tej normy podano w tabeli 2.
W przeszłości napęd dzwonów stanowiła siła mięśni ludzkich. Układ pociągowy wykonywany był indywidualnie dla każdego dzwonu przez miejscowych rzemieślników, według własnych pomysłów konstrukcyjnych. Historycznie stosowano też napęd nożny dzwonu, w którym dwie grupy osób naciskiem nóg na ramie dźwigni, ciężarem swego ciała powodowały ruch wahadłowy. Taki napęd nożny zastosowano dla dzwonu Tuba Dei w katedrze św. Jana w Toruniu. Napęd nożny stosowany był sporadycznie w okresie późnego średniowiecza i tylko do poruszania dużych dzwonów.
Rozwój napędu elektrycznego przyczynił się do zastosowania silnika elektrycznego w poruszaniu dzwonów. Od początku XX wieku powstało wiele mechanizmów przekształcających ruch obrotowy silnika elektrycznego na ruch wahadłowy dzwonu. Współcześnie stosowany jest napęd z rotacyjnym silnikiem elektrycznym, napęd z elektrycznym silnikiem liniowym oraz sporadycznie stosowany system ciągnącego solenoidu.
W tradycyjnym wykonaniu napędu dzwonu z silnikiem elektrycznym powstało wiele układów konstrukcyjnych, które ruch obrotowy przekształcały na ruch wahadłowy. W najprostszych wykonaniach ruch wahadłowy powstaje przez zmianę kierunku wirowania silnika elektrycznego. Sterowanie ruchem wahadłowym odbywa się przez wyłączniki krańcowe zainstalowane na konstrukcji zwieszenia dzwonu. W najprostszym wykonaniu na ułożyskowanym jarzmie dzwonu mocowano duże koło łańcuchowe. Pod konstrukcją koła łańcuchowego umieszczano silnik elektryczny z zabudowanym na wale małym kołem łańcuchowym. Oba koła opasuje napędowy łańcuch drabinkowy Galla. Stosunek różnicy średnic kół łańcuchowych stanowiła przekładnia napędu. Odpowiednio ustawione wyłączniki krańcowe, po zasterowaniu zmieniały kierunek wirowania silnika napędowego i ruchu wahadłowego dzwonu.
W innym rozwiązaniu moment napędowy silnika po zredukowaniu obrotów w przekładni był przenoszony układem korbowym na jarzmo dzwonu. Napęd ten posiada dużo wad, a przy zaniku napięcia zasilania dzwon był unieruchomiony.
Układy napędowe były udoskonalane i doczekały się wielu ciekawych rozwiązań. Skonstruowano też napęd dzwonu oparty na systemie pociągania siłą wytwarzaną przez siłownik elektromagnetyczny. Wytwarzana siła pociągowa poruszała cięgno oddziaływujące na dźwignię sprzężoną z jarzmem dzwonu. Powrót do równowagi dzwon wykonywał siłą grawitacji.
Napęd dzwonów silnikiem liniowym
Współcześnie do napędów dzwonów znalazł zastosowanie elektryczny silnik liniowy w wersji płaskoinduktorowej. Ten rodzaj napędu ma dużo zalet i wypiera napęd tradycyjny z silnikiem obrotowym. Pierwsze napędy dzwonów z elektrycznym silnikiem liniowym powstały w firmie Antoniego Rducha już w latach siedemdziesiątych ubiegłego wieku.
Silnik liniowy powstaje przez przeobrażenie obrotowego silnika indukcyjnego w płaskie rozwinięcie wzdłuż tworzącej. W wykonaniu silnika o strukturze liniowej część pierwotna zasilana z sieci elektrycznej nazywa się induktorem, a część wtórna bieżnią. Induktor to ferromagnetyczny rdzeń stalowy z umieszczonym w żłobkach uzwojeniem wytwarzającym przemieszczający się strumień magnetyczny. Bieżnię wykonuje się z blachy stalowej przewodzącej strumień magnetyczny, na której nakłada się blachę aluminiową przewodzącą indukowany prąd elektryczny. Blacha stalowa zmniejsza reluktancję obwodu magnetycznego i wzmacnia mechanicznie bieżnik, wprowadza jednak działanie sił przyciągania między induktorem a bieżnikiem.
W przypadku napędu dzwonów induktor zamocowany jest trwale do konstrukcji dzwonnicy, a ruchoma bieżnia jest zamocowana do jarzma dzwonu. Długość bieżni odpowiada drodze wychylenia dzwonu. Przy pełnym wychyleniu induktor powinien znajdować się nadal pod powierzchnią nieruchomego induktora. Pomiędzy bieżnią a induktorem znajduje się szczelina magnetyczna silnika o grubości około 3 mm. W wyniku oddziaływania prądów indukowanych w bieżni z polem magnetycznym induktora powstaje siła pociągowa w części ruchomej silnika. Zmiana kierunku wytwarzanej w bieżniku siły poruszającej dzwon odbywa się przez zmianę kolejności faz zasilania induktora. Zasilanie induktora silnika liniowego odbywa się przez sterownik, który regulując czas pracy ustala kąt wychylenia i liczbę uderzeń w jednej minucie. Możliwości współcześnie produkowanych sterowników są bardzo duże. Posiadają między innymi automatyczny układ wyhamowania dzwonu przy zbliżaniu się do końca wychylenia. Prędkość wychylania dzwonu reguluje się siłą ciągu silnika liniowego.
Napęd silnikiem liniowym nie posiada żadnych elementów obrotowych: kół, łańcuchów, przekładni i może być stosowany na jarzmach prostych i łamanych. Napęd nie posiada trwałego połączenia między układem napędowym a jarzmem dzwonu, co w przypadkach braku zasilania umożliwia dzwonienie ręczne, czego nie posiadają wcześniejsze rozwiązania. Elementem sprzęgającym część ruchomą silnika z częścią stałą – induktorem jest pole magnetyczne w szczelinie.
Produkcję pierwszych krajowych silników liniowych SL-5-100 oraz SL-5-270 o sile ciągu 100N i 270N i rozpoczął w 1973 roku Zakład Indukta w Bielsku-Białej. Współcześnie produkcję silników liniowych dla napędów dzwonów wykonuje firma Rduch w Połomi koło Wodzisławia Śląskiego. Firma produkuje 15 typów induktorów dla silników liniowych w zakresie siły pociągowej od 30 N do 900 N. Prędkość liniowa produkowanych silników liniowych jest 7.5, 5, 3.3, 2.5 m/s. Produkowane silniki liniowe mogą napędzać zarówno małe sygnaturki, jak i największe dzwony jak dzwon Bł. Władysława o wadze 10 ton na warszawskim Ursynowie. Produkowane silniki liniowe w firmie Rduch oprócz napędu dzwonów są stosowane do otwierania bram przesuwnych.
Układ napędowy dzwonu zasilany jest przez sterownik mikroprocesorowy, który zapewnia płynny rozruch i łagodne hamowanie silnika liniowego. Zaprogramowany zegar pozwala realizować pracę dzwonu w powtarzalnych cyklach z uwzględnieniem kalendarza liturgicznego. Program dla specjalnych okazji posiada aktywizację tempa dzwonienia, np. powolne dzwonienie pogrzebowe.
Literatura
S. Gierlotka, Elektryczne silniki liniowe i ich zastosowanie w napędach, „Napędy i Sterowanie” 9/2010.
S. Gierlotka, Historia elektrotechniki. Wydawnictwo Naukowe Śląsk, Katowice 2012.
K. Kramer, Glocken in Geschichte und Gegenwart. Beiträge zur Glockenkunde. Band 1, Badenia-Verlag, Karlsruhe 1986.
M. Schilling, Glocken und Glockenspiele, Greifenverlag zu Rudolstadt, 1982.
Przedstawiciele Przedsiębiorstwa Komunikacji Miejskiej w Katowicach oraz firma Solaris Bus & Coach S.A. podpisali umowę obejmującą dostawę pięciu autobusów elektrycznych Solaris Urbino 12 electric. Tym...
Przedstawiciele Przedsiębiorstwa Komunikacji Miejskiej w Katowicach oraz firma Solaris Bus & Coach S.A. podpisali umowę obejmującą dostawę pięciu autobusów elektrycznych Solaris Urbino 12 electric. Tym samym do 10 już zamówionych przez Katowice elektrobusów dołączą kolejne bezemisyjne pojazdy.
W ramach 10-letniego planu klimatycznego na rzecz zmniejszenia emisji CO2, rząd grecki przedstawił zachęty podatkowe w celu zwiększenia ilości samochodów, motocykli i rowerów z napędem elektrycznym.
W ramach 10-letniego planu klimatycznego na rzecz zmniejszenia emisji CO2, rząd grecki przedstawił zachęty podatkowe w celu zwiększenia ilości samochodów, motocykli i rowerów z napędem elektrycznym.
Polskie Stowarzyszenie Paliw Alternatywnych jest za wprowadzeniem możliwości odliczania 100 proc. VAT-u od zakupu i użytkowania samochodów elektrycznych, w miejsce obowiązującego limitu odliczenia 50%...
Polskie Stowarzyszenie Paliw Alternatywnych jest za wprowadzeniem możliwości odliczania 100 proc. VAT-u od zakupu i użytkowania samochodów elektrycznych, w miejsce obowiązującego limitu odliczenia 50% VAT. Propozycja odpowiada na planowane zmniejszenie wysokości dopłat.
Węgierski Urząd Regulacji Energetyki i Zakładów Użyteczności Publicznej (MEKH) podał informację, że odnotowany został ponad 40-krotny wzrost ładowań samochodów elektrycznych na Węgrzech od 2017 roku. Znacznie...
Węgierski Urząd Regulacji Energetyki i Zakładów Użyteczności Publicznej (MEKH) podał informację, że odnotowany został ponad 40-krotny wzrost ładowań samochodów elektrycznych na Węgrzech od 2017 roku. Znacznie wzrosła także liczba stacji ładowania.
W 2020 roku kierowcy w Holandii będą mogli otrzymać rządową dotację w wysokości do 4 tys. euro na zakup nowego samochodu elektrycznego. Mieszkańcy będą mogli ubiegać się również o dotację w wysokości 2...
W 2020 roku kierowcy w Holandii będą mogli otrzymać rządową dotację w wysokości do 4 tys. euro na zakup nowego samochodu elektrycznego. Mieszkańcy będą mogli ubiegać się również o dotację w wysokości 2 tys. euro na używany samochód elektryczny.
Po raz drugi Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej uruchomił nabór wniosków w ramach programu Gepard II transport niskoemisyjny, część 3) Śląsk – Zagłębie bezemisyjnego transportu publicznego...
Po raz drugi Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej uruchomił nabór wniosków w ramach programu Gepard II transport niskoemisyjny, część 3) Śląsk – Zagłębie bezemisyjnego transportu publicznego (Subregion Południowy). Wnioski o dofinansowanie można składać od 2 marca do 30 czerwca 2020 r. Budżet naboru wynosi 5 mln złotych.
Daimler wystartował z globalnym projektem „eTruck Charging Initiative”, którego celem jest budowa infrastruktury ładowania dla całkowicie elektrycznych samochodów ciężarowych.
Daimler wystartował z globalnym projektem „eTruck Charging Initiative”, którego celem jest budowa infrastruktury ładowania dla całkowicie elektrycznych samochodów ciężarowych.
Dwa pojazdy dystrybucyjne Scania z napędem elektrycznym będą wykorzystywane przez norweską hurtownię ASKO. Pilotażowy projekt to kolejny element współpracy firm Scania i ASKO w zakresie zelektryfikowanych...
Dwa pojazdy dystrybucyjne Scania z napędem elektrycznym będą wykorzystywane przez norweską hurtownię ASKO. Pilotażowy projekt to kolejny element współpracy firm Scania i ASKO w zakresie zelektryfikowanych rozwiązań dla ciężkiego transportu.
Hyundai razem z Uber Elevate planuje masową produkcję latających taksówek dla firmy Uber. Podczas targów Customer Electronic Show 2020 firmy oficjalnie ogłosiły partnerstwo w celu opracowania powietrznych...
Hyundai razem z Uber Elevate planuje masową produkcję latających taksówek dla firmy Uber. Podczas targów Customer Electronic Show 2020 firmy oficjalnie ogłosiły partnerstwo w celu opracowania powietrznych taksówek oraz zaprezentowały pełnowymiarowy koncept latającego pojazdu.
Solaris zapowiedział, że jeszcze w tym roku przedstawi nową ofertę w segmencie autobusów elektrycznych. Będzie to niskowejściowy Solaris Urbino 15 LE electric. Trójosiowy autobus budowany jest głównie...
Solaris zapowiedział, że jeszcze w tym roku przedstawi nową ofertę w segmencie autobusów elektrycznych. Będzie to niskowejściowy Solaris Urbino 15 LE electric. Trójosiowy autobus budowany jest głównie z myślą o odbiorcach z rynku skandynawskiego. Pojazd będzie oferowany zarówno jako autobus typowo miejski (klasa I), ale także międzymiastowy (klasa II).
Nowoczesne, niskoemisyjne Solarisy Urbino 12 hybrid zostaną dostarczone do Ząbkowic Śląskich do 31 lipca 2020 roku. Będą obsługiwać linie nowo tworzonej komunikacji gminnej.
Nowoczesne, niskoemisyjne Solarisy Urbino 12 hybrid zostaną dostarczone do Ząbkowic Śląskich do 31 lipca 2020 roku. Będą obsługiwać linie nowo tworzonej komunikacji gminnej.
Jak poinformowała Polska Agencja Prasowa, naukowcy z Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego stworzyli silnik elektryczny, który jest bardziej oszczędny od stosowanych obecnie silników konwencjonalnych....
Jak poinformowała Polska Agencja Prasowa, naukowcy z Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego stworzyli silnik elektryczny, który jest bardziej oszczędny od stosowanych obecnie silników konwencjonalnych. Znajdzie on zastosowanie m.in. w napędach samochodów elektrycznych oraz jako generator w elektrowniach wiatrowych.
Firma Autosan zaprezentowała nowy autobus elektryczny Sancity 12LFE. Obecnie pojazd jest w trakcie uzyskiwania homologacji. Prace nad stworzeniem autobusu trwały 9 miesięcy.
Firma Autosan zaprezentowała nowy autobus elektryczny Sancity 12LFE. Obecnie pojazd jest w trakcie uzyskiwania homologacji. Prace nad stworzeniem autobusu trwały 9 miesięcy.
PKN ORLEN zakończył przetarg na dostawców stacji ładowania samochodów elektrycznych. Punkty szybkiego ładowania powstaną łącznie w 150 lokalizacjach położonych zarówno w miastach, jak i przy trasach tranzytowych....
PKN ORLEN zakończył przetarg na dostawców stacji ładowania samochodów elektrycznych. Punkty szybkiego ładowania powstaną łącznie w 150 lokalizacjach położonych zarówno w miastach, jak i przy trasach tranzytowych. W pierwszym etapie projektu do końca 2019 roku, zostanie uruchomionych około 50 ładowarek.
Miejski Zarząd Dróg i Komunikacji w Radomiu ogłosił przetarg na zakup autobusów elektrycznych wraz z infrastrukturą w ramach tak zwanego projektu multimodalnego, współfinansowanego z funduszy unijnych....
Miejski Zarząd Dróg i Komunikacji w Radomiu ogłosił przetarg na zakup autobusów elektrycznych wraz z infrastrukturą w ramach tak zwanego projektu multimodalnego, współfinansowanego z funduszy unijnych. MZDiK chce kupić 10 pojazdów elektrycznych razem z ładowarkami.
W artykule przedstawiono stan wiedzy w zakresie stosowanych układów zasilania spągoładowarek górniczych. Zaprezentowano wyniki badań zapotrzebowania na energię przedmiotowej maszyny, na podstawie których...
W artykule przedstawiono stan wiedzy w zakresie stosowanych układów zasilania spągoładowarek górniczych. Zaprezentowano wyniki badań zapotrzebowania na energię przedmiotowej maszyny, na podstawie których sprecyzowano założenia techniczno-technologiczne innowacyjnego rozwiązania. Zaprezentowano również przebieg dalszych prac zmierzających do opracowania ww. układu zasilającego oraz wskazano perspektywy rozwoju napędów górniczych maszyn małej mechanizacji w perspektywie najbliższych lat.
Oceny zagrożenia wybuchem w zakładzie dokonuje inwestor, projektant lub użytkownik decydujący o procesie technologicznym. Obejmuje ona wskazanie miejsc, pomieszczeń i przestrzeni zewnętrznych, w których...
Oceny zagrożenia wybuchem w zakładzie dokonuje inwestor, projektant lub użytkownik decydujący o procesie technologicznym. Obejmuje ona wskazanie miejsc, pomieszczeń i przestrzeni zewnętrznych, w których mogą tworzyć się mieszaniny wybuchowe, oraz wskazanie źródeł ewentualnego zainicjowania wybuchu.
Jednym z najważniejszych podzespołów instalacji urządzenia gaśniczego wodnego, znanego pod nazwą urządzenia tryskaczowego, oprócz tryskaczy i zaworów kontrolno-alarmowych, jest w większości przypadków...
Jednym z najważniejszych podzespołów instalacji urządzenia gaśniczego wodnego, znanego pod nazwą urządzenia tryskaczowego, oprócz tryskaczy i zaworów kontrolno-alarmowych, jest w większości przypadków pompa lub pompy zasilające instalację w wodę do gaszenia pożaru.
W obecnie eksploatowanych układach kogeneracyjnych w głównej mierze stosowane są silniki spalinowe, mikroturbiny, ogniwa paliwowe oraz silniki Stirlinga. Według raportu PolySMART [2] w najbliższym czasie...
W obecnie eksploatowanych układach kogeneracyjnych w głównej mierze stosowane są silniki spalinowe, mikroturbiny, ogniwa paliwowe oraz silniki Stirlinga. Według raportu PolySMART [2] w najbliższym czasie w mikrokogeneracji dominującą technologią będzie ta oparta na silnikach Stirlinga, szczególnie w zastosowaniach domowych, jak również w przypadku gospodarstw rolnych, z uwagi na możliwość stosowania różnego rodzaju paliw alternatywnych. Tendencja ta jest widoczna w takich krajach, jak Niemcy, Holandia...
Niewłaściwa jakość energii elektrycznej dostarczanej do odbiorników powoduje zakłócenia w ich pracy. Napięcie o zbyt małej wartości wpływa z kolei na zmniejszenie intensywności świecenia źródeł światła...
Niewłaściwa jakość energii elektrycznej dostarczanej do odbiorników powoduje zakłócenia w ich pracy. Napięcie o zbyt małej wartości wpływa z kolei na zmniejszenie intensywności świecenia źródeł światła czy momentu silników elektrycznych. Wyższe harmoniczne generowane przez odbiorniki nieliniowe powodują pojawianie się momentów hamujących w silnikach elektrycznych, powodując nieracjonalną pracę napędzanych urządzeń wspomagających ewakuację. W konsekwencji migotanie światła powodowane przez zapady...
Nowoczesne napędy z silnikami indukcyjnymi klatkowymi i przemiennikami częstotliwości stanowią blisko 90 % napędów elektrycznych z regulowaną prędkością kątową. Dzięki zastosowaniu nowych typów silników,...
Nowoczesne napędy z silnikami indukcyjnymi klatkowymi i przemiennikami częstotliwości stanowią blisko 90 % napędów elektrycznych z regulowaną prędkością kątową. Dzięki zastosowaniu nowych typów silników, przekładni oraz nowych generacji tranzystorów IGBT w przekształtnikach napędy te są energooszczędne, zaś koszt ich instalacji zwraca się średnio w ciągu kilkudziesięciu miesięcy od chwili zainstalowania. W 95 % są to napędy z jednokierunkowym przepływem energii od sieci do układu napędowego....
Pompy wody zasilającej należą do tego rodzaju urządzeń pracujących w ciepłowniach i elektrociepłowniach, których awaria prowadzi do wyłączenia obiektu. Napęd elektryczny tych pomp (przy czym zawsze istnieje...
Pompy wody zasilającej należą do tego rodzaju urządzeń pracujących w ciepłowniach i elektrociepłowniach, których awaria prowadzi do wyłączenia obiektu. Napęd elektryczny tych pomp (przy czym zawsze istnieje jeden agregat pompowy jako rezerwa) musi spełniać wysokie wymagania co do niezawodności. Współczesna technika napędu elektrycznego umożliwia ekonomiczną regulację ciśnienia i wydajności tych pomp. Jednak w praktyce nadal większość układów napędowych pomp zasilających stanowią sprzęgła hydrokinetyczne...
Silniki indukcyjne zwarte (klatkowe) mają najprostszą budowę spośród wszystkich silników elektrycznych. Prosta jest również ich eksploatacja, co z pewnością przyczyniło się do tego, że są one powszechnie...
Silniki indukcyjne zwarte (klatkowe) mają najprostszą budowę spośród wszystkich silników elektrycznych. Prosta jest również ich eksploatacja, co z pewnością przyczyniło się do tego, że są one powszechnie stosowane w różnych układach napędowych.
Rosnące wymagania dotyczące jakości energii elektrycznej oraz dynamiczna zmienność obciążeń w zakładach przemysłowych czynią kompensację mocy biernej kluczową z perspektywy technicznej i ekonomicznej....
Rosnące wymagania dotyczące jakości energii elektrycznej oraz dynamiczna zmienność obciążeń w zakładach przemysłowych czynią kompensację mocy biernej kluczową z perspektywy technicznej i ekonomicznej. W obliczu wzrastających kosztów energii biernej oraz konieczności spełnienia rygorystycznych norm, coraz większą rolę odgrywają nowoczesne rozwiązania, takie jak statyczne generatory mocy biernej (SVG) o prądzie znamionowym 150 A i 200 A. Dzięki zaawansowanym parametrom, możliwościom rozbudowy i dynamicznej...
Wahania napięcia w sieciach elektrycznych to powszechny problem, który może prowadzić do awarii urządzeń czy przerw w produkcji. Według normy PN-EN 50160, dopuszczalne odchylenia napięcia to ±10%, jednak...
Wahania napięcia w sieciach elektrycznych to powszechny problem, który może prowadzić do awarii urządzeń czy przerw w produkcji. Według normy PN-EN 50160, dopuszczalne odchylenia napięcia to ±10%, jednak wiele urządzeń przemysłowych wymaga znacznie wyższej stabilności.
W dobie rosnących kosztów energii i zaostrzających się norm efektywności energetycznej, precyzyjna analityka staje się fundamentem nowoczesnego zarządzania infrastrukturą. REMIZ 3 to licznik energii elektrycznej,...
W dobie rosnących kosztów energii i zaostrzających się norm efektywności energetycznej, precyzyjna analityka staje się fundamentem nowoczesnego zarządzania infrastrukturą. REMIZ 3 to licznik energii elektrycznej, który łączy kompaktową budowę na szynie DIN z funkcjonalnością zaawansowanych jednostek pomiarowych ze zdalnym odczytem.
Asessment center to coraz popularniejsza metoda oceny kompetencji zawodowych kandydatów, stosowana szczególnie podczas rekrutacji na stanowiska kierownicze. Sprawdź, co warto o niej wiedzieć!
Asessment center to coraz popularniejsza metoda oceny kompetencji zawodowych kandydatów, stosowana szczególnie podczas rekrutacji na stanowiska kierownicze. Sprawdź, co warto o niej wiedzieć!
Firma eMKa Szkolenia to dostawca usług edukacyjnych z 19-letnim doświadczeniem. Specjalizujemy się w podnoszeniu kwalifikacji zawodowych osób dorosłych i współpracujemy w sektorze B2B (fabryki, korporacje,...
Firma eMKa Szkolenia to dostawca usług edukacyjnych z 19-letnim doświadczeniem. Specjalizujemy się w podnoszeniu kwalifikacji zawodowych osób dorosłych i współpracujemy w sektorze B2B (fabryki, korporacje, sieci wielkopowierzchniowe etc. ), jednak zaopiekujemy się każdym klientem – nawet tym najmniejszym.
Co dzieje się w domu, kiedy jesteś w pracy, na wakacjach lub na spotkaniu? Czy wszystko jest w porządku z dzieckiem, które zostało pod opieką dziadków? Czy pies spokojnie odpoczywa, a kurier rzeczywiście...
Co dzieje się w domu, kiedy jesteś w pracy, na wakacjach lub na spotkaniu? Czy wszystko jest w porządku z dzieckiem, które zostało pod opieką dziadków? Czy pies spokojnie odpoczywa, a kurier rzeczywiście zostawił paczkę pod drzwiami? Nowoczesne kamery WiFi pozwalają sprawdzić to w każdej chwili – bez skomplikowanej instalacji i wysokich kosztów. Poznaj smart kamery Sonoff i wybierz model najlepiej dopasowany do swoich potrzeb!
Dyrektywa o efektywności energetycznej (EED) nakłada na państwa członkowskie UE obowiązek wyposażenia wszystkich liczników ciepła, chłodzenia i ciepłej wody użytkowej w funkcję zdalnego odczytu. Zostało...
Dyrektywa o efektywności energetycznej (EED) nakłada na państwa członkowskie UE obowiązek wyposażenia wszystkich liczników ciepła, chłodzenia i ciepłej wody użytkowej w funkcję zdalnego odczytu. Zostało już tylko 6 miesięcy na wymianę lub modernizację urządzeń, które nie spełniają tych wymagań. W Polsce oznacza to wymianę milionów liczników, a za niedopełnienie obowiązku grożą kary do 10 000 zł – i nie jest to wyjątek w skali europejskiej: na koniec 2024 r. w krajach UE (wraz z Norwegią, Szwajcarią...
Techniki relaksacyjne to doskonały sposób na walkę z nadmiernym stresem i odczuciem niepokoju. Jeśli więc twoja praca wywołuje u ciebie zdenerwowanie i ciągłe napięcie, musisz poznać popularne metody,...
Techniki relaksacyjne to doskonały sposób na walkę z nadmiernym stresem i odczuciem niepokoju. Jeśli więc twoja praca wywołuje u ciebie zdenerwowanie i ciągłe napięcie, musisz poznać popularne metody, które pomogą ci sobie z tym radzić.
Bateryjne systemy magazynowania energii BESS (Battery Energy Storage System) to technologia, która zmienia sposób zarządzania energią elektryczną w obiektach komercyjnych i przemysłowych. Magazyny energii...
Bateryjne systemy magazynowania energii BESS (Battery Energy Storage System) to technologia, która zmienia sposób zarządzania energią elektryczną w obiektach komercyjnych i przemysłowych. Magazyny energii pozwalają gromadzić nadwyżki energii z odnawialnych źródeł i wykorzystywać je w momentach zwiększonego zapotrzebowania – bez strat, bez przestojów, bez uzależnienia od sieci elektroenergetycznej.
W Polsce działa ponad 200 dużych instalacji BESS o łącznej mocy przekraczającej 1,2 GW. Do 2030 roku...
Dynamiczny rozwój sektora elektroenergetycznego oraz transformacja energetyczna stawiają przed rynkiem pracy bezprecedensowe wymagania. Tradycyjny system oświaty, choć daje solidne podstawy, często napotyka...
Dynamiczny rozwój sektora elektroenergetycznego oraz transformacja energetyczna stawiają przed rynkiem pracy bezprecedensowe wymagania. Tradycyjny system oświaty, choć daje solidne podstawy, często napotyka barierę w postaci szybkiego tempa zmian technologicznych. Odpowiedzią na tę lukę jest ogólnopolska sieć Branżowych Centrów Umiejętności (BCU). Wśród placówek wiodących prym w dziedzinie elektroenergetyki szczególne miejsce zajmuje Branżowe Centrum Umiejętności w Dziedzinie Energetyki w Nisku (woj....
Wyłączniki nadprądowe zabezpieczają instalację przed skutkami przeciążeń i zwarć. Ich działanie opiera się na dwóch mechanizmach: członie termicznym (reagującym na przeciążenie) oraz elektromagnetycznym...
Wyłączniki nadprądowe zabezpieczają instalację przed skutkami przeciążeń i zwarć. Ich działanie opiera się na dwóch mechanizmach: członie termicznym (reagującym na przeciążenie) oraz elektromagnetycznym (reagującym na zwarcie). Skupimy się tutaj na seriach urządzeń zwarciowej zdolności łączeniowej 6 kA oraz 10 kA.
Branża elektroenergetyczna w Polsce – począwszy od wytwarzania, przez przesył i dystrybucję, po użytkowników końcowych – podlega obecnie dynamicznym zmianom, których motorem napędowym jest transformacja...
Branża elektroenergetyczna w Polsce – począwszy od wytwarzania, przez przesył i dystrybucję, po użytkowników końcowych – podlega obecnie dynamicznym zmianom, których motorem napędowym jest transformacja energetyczna. Zmiany te wymuszają na producentach osprzętu łączeniowego rozwiązania zapewniające gwarantowane i niezawodne połączenia poszczególnych elementów w tym systemie. ERGOM jako producent końcówek i łączników kablowych dostarcza rozwiązania, które spełniają powyższe kryteria.
System zmontowany, kable zaciśnięte, rejestrator włączony – a na ekranie czarny obraz z części kamer. Scenariusz znany wielu instalatorom, szczególnie przy kompletacji systemu z podzespołów różnych producentów....
System zmontowany, kable zaciśnięte, rejestrator włączony – a na ekranie czarny obraz z części kamer. Scenariusz znany wielu instalatorom, szczególnie przy kompletacji systemu z podzespołów różnych producentów. Zanim zaczniesz szukać uszkodzeń sprzętowych, przejdź przez pięć punktów, które odpowiadają za większość problemów na pierwszym rozruchu.
Od 19 do 21 maja trwają targi Battery Forum 2026. Tysiące instalatorów, przedstawicieli biznesu, rynku energii oraz samorządów spotykają się w Nadarzynie pod Warszawą, by rozmawiać o magazynach energii,...
Od 19 do 21 maja trwają targi Battery Forum 2026. Tysiące instalatorów, przedstawicieli biznesu, rynku energii oraz samorządów spotykają się w Nadarzynie pod Warszawą, by rozmawiać o magazynach energii, nowoczesnych technologiach i rozwiązaniach przyspieszających transformację energetyczną. To trzy dni pełne praktycznej wiedzy, premier technologicznych i dyskusji o wyzwaniach, z którymi mierzy się dziś branża OZE i energetyka. Które stoiska warto odwiedzić w tych dniach? Sprawdźcie!
14 maja 2026 r. Firma WIN SOURCE, globalny lider w dystrybucji komponentów elektronicznych, poinformowała, że z powodzeniem wzięła udział w targach Warsaw Industry Automatica 2026. Wydarzenie odbyło się...
14 maja 2026 r. Firma WIN SOURCE, globalny lider w dystrybucji komponentów elektronicznych, poinformowała, że z powodzeniem wzięła udział w targach Warsaw Industry Automatica 2026. Wydarzenie odbyło się w dniach 12–14 maja 2026 r. w Ptak Warsaw Expo w Polsce. Podczas targów WIN SOURCE prowadziła pogłębione rozmowy z klientami oraz specjalistami branżowymi z obszarów produkcji urządzeń, elektrotechniki, integracji systemów oraz zakupów na potrzeby utrzymania ruchu, prezentując swoje możliwości usługowe...
Pierwsza przenośna drukarka umożliwiająca tworzenie etykiet o szerokości 101,60 mm bez kabli i ograniczeń – drukuj wszystko, czego potrzebujesz, w dowolnym miejscu!
Pierwsza przenośna drukarka umożliwiająca tworzenie etykiet o szerokości 101,60 mm bez kabli i ograniczeń – drukuj wszystko, czego potrzebujesz, w dowolnym miejscu!
Letnie upały stają się w Polsce normą. Gdy temperatura w cieniu sięga 30°C, strumień zimnego powietrza przynosi upragnione wytchnienie. Pozwala skupić się na pracy lub zaznać prawdziwego relaksu. Odpowiednio...
Letnie upały stają się w Polsce normą. Gdy temperatura w cieniu sięga 30°C, strumień zimnego powietrza przynosi upragnione wytchnienie. Pozwala skupić się na pracy lub zaznać prawdziwego relaksu. Odpowiednio dobrany system klimatyzacji to jednak nie tylko chłodzenie. To narzędzie zapewniające pełną kontrolę nad mikroklimatem, wilgotnością i czystością powietrza w Twoim domu. Zanim zdecydujesz się na montaż, przeanalizuj kilka kluczowych aspektów. Dzięki temu Twoja inwestycja będzie efektywna, oszczędna...
Domy energooszczędne i pasywne wyróżniają się wyjątkowo szczelną konstrukcją, która pozwala ograniczyć straty ciepła do minimum. Nowoczesna stolarka okienna, wielowarstwowe ocieplenie i zaawansowane technologie...
Domy energooszczędne i pasywne wyróżniają się wyjątkowo szczelną konstrukcją, która pozwala ograniczyć straty ciepła do minimum. Nowoczesna stolarka okienna, wielowarstwowe ocieplenie i zaawansowane technologie izolacyjne sprawiają, że budynki te utrzymują stabilną temperaturę przez cały rok przy minimalnym zużyciu energii. Jednak ta sama szczelność, która zapewnia oszczędności, rodzi wyzwania w zakresie wentylacji – naturalna infiltracja powietrza jest zbyt niska, by utrzymać właściwy poziom tlenu,...
Jakość energii elektrycznej jest kluczowym czynnikiem zapewniającym niezawodne i efektywne funkcjonowanie systemów elektroenergetycznych, zarówno w przemyśle, jak i sieciach dystrybucyjnych. Współczesne...
Jakość energii elektrycznej jest kluczowym czynnikiem zapewniającym niezawodne i efektywne funkcjonowanie systemów elektroenergetycznych, zarówno w przemyśle, jak i sieciach dystrybucyjnych. Współczesne przenośne analizatory, takie jak PQ-BOX 150, PQ-BOX 200 oraz PQ-BOX 300 firmy A-Eberle, odgrywają istotną rolę w monitorowaniu i analizie parametrów jakości energii elektrycznej. Urządzenia te oferują zaawansowane możliwości pomiarowe oraz zgodność z międzynarodowymi standardami, co czyni je niezbędnymi...
Kluczowym celem stosowania wymagań technicznych, klasyfikacji oraz zasad projektowania instalacji opartych na kablach ognioodpornych i bezhalogenowych jest zapewnienie odpowiedniego poziomu bezpieczeństwa...
Kluczowym celem stosowania wymagań technicznych, klasyfikacji oraz zasad projektowania instalacji opartych na kablach ognioodpornych i bezhalogenowych jest zapewnienie odpowiedniego poziomu bezpieczeństwa pożarowego obiektów budowlanych. Oznacza to ograniczenie rozprzestrzeniania się ognia i dymu, umożliwienie sprawnej ewakuacji oraz zagwarantowanie ciągłości pracy systemów odpowiedzialnych za bezpieczeństwo. Dlatego dobór kabli powinien uwzględniać zarówno ich zachowanie w warunkach pożaru, jak...
Dynamiczny rozwój odnawialnych źródeł energii (OZE) oraz technologii magazynowania energii elektrycznej wymaga od inżynierów i producentów coraz bardziej zaawansowanych rozwiązań. Aby cała instalacja działała...
Dynamiczny rozwój odnawialnych źródeł energii (OZE) oraz technologii magazynowania energii elektrycznej wymaga od inżynierów i producentów coraz bardziej zaawansowanych rozwiązań. Aby cała instalacja działała wydajnie i bezawaryjnie, niezbędne jest zastosowanie odpowiedniego okablowania, które zagwarantuje bezpieczny przesył energii – nawet w najbardziej wymagającym środowisku.
Ochrona przed przepięciami w instalacjach elektrycznych staje się kluczowym elementem dbałości nie tylko o mienie, ale przede wszystkim o bezpieczeństwo użytkowników. Norma PN-HD 60364-5-53:2022 [1] precyzyjnie...
Ochrona przed przepięciami w instalacjach elektrycznych staje się kluczowym elementem dbałości nie tylko o mienie, ale przede wszystkim o bezpieczeństwo użytkowników. Norma PN-HD 60364-5-53:2022 [1] precyzyjnie definiuje zasady doboru oraz montażu ograniczników przepięć (SPD, surge protective devices) w instalacjach niskiego napięcia.
Jakość energii elektrycznej stanowi kluczowy element prawidłowego funkcjonowania współczesnych sieci elektroenergetycznych. Wymagania dotyczące parametrów jakości energii elektrycznej są precyzyjnie określone...
Jakość energii elektrycznej stanowi kluczowy element prawidłowego funkcjonowania współczesnych sieci elektroenergetycznych. Wymagania dotyczące parametrów jakości energii elektrycznej są precyzyjnie określone w normach IEC 61000-4-30 oraz PN-EN 50160. Obie normy – mimo że mają różne zakresy i cele – dobrze się uzupełniają i są kluczowe dla zapewnienia jakości energii elektrycznej w sieciach elektroenergetycznych.
Firma Brady Corporation, specjalizująca się w automatycznej identyfikacji i rejestracji danych, umożliwia użytkownikom profesjonalne odczytywanie i generowanie kodów kreskowych za pomocą smartfona – bez...
Firma Brady Corporation, specjalizująca się w automatycznej identyfikacji i rejestracji danych, umożliwia użytkownikom profesjonalne odczytywanie i generowanie kodów kreskowych za pomocą smartfona – bez dodatkowych kosztów. Bezpłatna aplikacja BradyScan zapewnia doskonałe skanowanie DPM, opcje integracji z zapleczem, kontrolę bezpieczeństwa kodów QR oraz technologię OCR do konwersji obrazu na tekst.
Rosnące znaczenie zdalnego pozyskiwania i archiwizacji danych eksploatacyjnych w budynkach wielorodzinnych sprzyja wdrażaniu rozwiązań umożliwiających integrację detekcji pożaru z infrastrukturą zdalnego...
Rosnące znaczenie zdalnego pozyskiwania i archiwizacji danych eksploatacyjnych w budynkach wielorodzinnych sprzyja wdrażaniu rozwiązań umożliwiających integrację detekcji pożaru z infrastrukturą zdalnego odczytu. Czujnik dymu Ei6500-OMS od Ei Electronics łączy autonomiczne wykrywanie potencjalnego zagrożenia z komunikacją radiową w otwartym standardzie OMS (Open Metering System). Umożliwia monitorowanie stanu urządzenia w ramach istniejącego środowiska technicznego. To rozwiązanie przeznaczone dla...
Dynamiczny rozwój elektromobilności wymusza błyskawiczną rozbudowę infrastruktury ładowania, co staje się jednym z największych wyzwań dla współczesnych systemów elektroenergetycznych. Instalacja stacji...
Dynamiczny rozwój elektromobilności wymusza błyskawiczną rozbudowę infrastruktury ładowania, co staje się jednym z największych wyzwań dla współczesnych systemów elektroenergetycznych. Instalacja stacji ładowania EV – odbiorników o znacznej mocy i nieliniowej charakterystyce – to proces znacznie bardziej złożony niż podłączenie standardowych urządzeń. Niesie on ze sobą ryzyko degradacji parametrów jakości zasilania (JEE), m.in. poprzez generację wyższych harmonicznych, asymetrię obciążeń oraz uciążliwe...
Systemy fotowoltaiczne stały się standardem w nowoczesnym budownictwie. Ich instalacja i konserwacja wymaga użycia odpowiednio przystosowanego oprzyrządowania. Ściśle wyspecjalizowana aparatura marki Sonel...
Systemy fotowoltaiczne stały się standardem w nowoczesnym budownictwie. Ich instalacja i konserwacja wymaga użycia odpowiednio przystosowanego oprzyrządowania. Ściśle wyspecjalizowana aparatura marki Sonel została zaprojektowana dla profesjonalistów właśnie do takich zastosowań.
Ostatnia zima w Polsce stała się bezlitosnym poligonem doświadczalnym dla wielu domowych magazynów energii. Problemy z wydajnością chemii litowej w niskich temperaturach oraz blokady ładowania w systemach...
Ostatnia zima w Polsce stała się bezlitosnym poligonem doświadczalnym dla wielu domowych magazynów energii. Problemy z wydajnością chemii litowej w niskich temperaturach oraz blokady ładowania w systemach Low Voltage (LV) stały się codziennością wielu instalatorów. W odpowiedzi na te wyzwania, SolaX wprowadza rozwiązanie, które do tej pory było zarezerwowane dla segmentu Premium High Voltage – zintegrowane maty grzewcze w bateriach do falowników NEO.
Współczesne systemy ochrony przeciwpożarowej nie ograniczają się już wyłącznie do wykrywania i sygnalizowania pożaru. Obecnie stanowią one złożone, zintegrowane platformy bezpieczeństwa, których zadaniem...
Współczesne systemy ochrony przeciwpożarowej nie ograniczają się już wyłącznie do wykrywania i sygnalizowania pożaru. Obecnie stanowią one złożone, zintegrowane platformy bezpieczeństwa, których zadaniem nie jest jedynie alarmowanie, lecz również aktywne sterowanie przebiegiem ewakuacji oraz ograniczanie skutków pożaru. Systemy te funkcjonują jako jeden spójny organizm, w którym poszczególne podsystemy wymieniają między sobą dane w czasie rzeczywistym i reagują automatycznie na rozwój zagrożenia.
Informacja o cookies
Klikacjąc "Zgoda" akceptujesz zapisywanie wszystkich danych na twoim urządzeniu. Kliknięcie "Odmowa" oznacza zapisywanie tylko danych niezbędnych do funkcjonowania strony. Administratorem danych jest Grupa Medium sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, ul. Karczewska 18. Dane są przetwarzane w celu zapewnienia funkcjonalności strony, analizy ruchu oraz dostosowania reklam. Masz prawo do wycofania zgody w dowolnym momencie. Dane przetwarzamy w celu realizxacji zamówienia (art. 6 ust. 1 lit. b RODO). Szczegółowe informacje o przetwarzaniu danych znajdziesz w
Polityce prywatności
