Page 14 - elektroinfo 3/2020 demo

automatyka
automatyka

bezpieczeństwo i zasilanie

w układach sterowania maszyn

i urządzeń

mgr inż. Karol Kuczyński, mgr inż. Grzegorz Parzonko – Uniwersytet Technologiczno-Humanistyczny w Radomiu

ezpieczeństwo w układach stero- ny zdrowia w miejscu pracy (pierwsza
Bwania maszyn i urządzeń odgry- szczegółowa dyrektywa w rozumie-
wa bardzo ważną rolę w całym proce- niu art. 16 ust. 1 dyrektywy 89/391/
sie bezpieczeństwa i higieny pracy. EWG) ze zmianami wprowadzonymi
Regulują to normy i dyrektywy, co Dyrektywą 2007/30/WE Parlamentu
stanowi podstawę w procesie projek- Europejskiego i Rady z dnia 20 czerw-
towania bądź modernizowania ma- ca 2007 r. oraz Rozporządzeniem Par-
szyn. Bezpieczne maszyny stanowią lamentu Europejskiego i Rady (UE)
zabezpieczenie
podstawę bezpieczeństwa prawnego 2019/1243 z dnia 20 czerwca 2019 r. zabezpieczenie pionowe i poziome zabezpieczenie
ukośne
od frontu
[3] dla producenta i użytkownika. Te dwie dyrektywy są ze sobą bez- (L-kształtne)
pośrednio związane, ponieważ zasad- Rys. 1. Poprawny montaż kurtyny [6]
dyrektywy nicze wymagania bezpieczeństwa
i ochrony zdrowia z dyrektywy ma-
Podstawą prawną są dyrektywy eu- szynowej, mogą być zastosowane do
ropejskie dotyczące bezpieczeństwa weryfikacji bezpieczeństwa wyposa-
maszyn i urządzeń przemysłowych żenia roboczego z dyrektywy narzę-
– dwie mające najbardziej bezpośred- dziowej. Dyrektywa maszynowa do-
ni związek z tym zagadnieniem to: tyczy dostarczania nowych maszyn
1. Dyrektywa maszynowa oraz innego sprzętu, takiego jak ele-
2006/42/WE [1] ze zmianami wpro- menty systemów bezpieczeństwa.
dostep do strefy
wadzonymi przez: Rozporządzenie Dostarczanie maszyn niezgodnych dostep do strefy niebezpiecznej pomiędzy dostep do strefy
niebezpiecznej
niebezpiecznej
Parlamentu Europejskiego i Rady z postanowieniami i wymogami dy- pod kurtyną kurtyną i strefa niebezpieczną nad kurtyną
(WE) nr 596/2009 z dnia 18 czerw- rektywy na terenie UE jest przestęp- Rys. 2. Niepoprawny montaż kurtyny [6]
ca 2009 r., Dyrektywę Parlamentu stwem. [4]
Europejskiego i Rady 2009/127/WE Według dyrektywy maszynowej wia i bezpieczeństwa wyszczegól- pieczeństwo obsługi i współpracować
z dnia 21 października 2009 r., Rozpo- definicję „maszyny określamy jako: nionych w załączniku I dyrektywy, z systemem sterowania.
rządzenie Parlamentu Europejskiego zespół, wyposażony lub przeznaczo-  przygotowanie dokumentacji tech- Producent/projektant musi przy
i Rady (UE) nr 167/2013 z dnia 5 lute- ny do wyposażenia w mechanizm na- nicznej, ich budowie rozpoznać i ocenić –
go 2013 r., Dyrektywę Parlamentu Eu- pędowy inny niż bezpośrednio wyko-  przeprowadzenie odpowiedniej w procesie oceny ryzyka (określanym
ropejskiego i Rady 2014/33/UE z dnia rzystujący siłę mięśni ludzkich lub oceny zgodności, dawniej także mianem analizy zagro-
26 lutego 2014 r. oraz Rozporządzenie zwierzęcych, składający się ze sprzę-  udostępnienie „Deklaracji zgod- żeń) – wszystkie możliwe zagrożenia
Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) żonych części lub elementów, z któ- ności EC”, i niebezpieczne miejsca. Odpowied-
2019/1243 z dnia 20 czerwca 2019 r. rych przynajmniej jedna wykonuje  dołączenie oznaczenia CE, tam nio do uzyskanej oceny ryzyka musi
2. Dyrektywa dotycząca stoso- ruch, połączonych w całość mającą gdzie jest ono wymagane, zlikwidować lub zmniejszyć ryzyko
wania sprzętu roboczego dyrektywa konkretne zastosowanie, [1].  zapewnienie instrukcji umożliwia- za pomocą odpowiednich środków.
89/654/EWG [2] – wymagania w miej- Postanowienia obecnej dyrekty- jących bezpieczne użytkowanie. Jeśli ryzyka nie da się zlikwidować za
scu pracy z dnia 30 listopada 1989 r. wy (2006/42/WE) zaczęły obowią- Dla wielu projektantów i produ- pomocą odpowiednich środków kon-
dotycząca minimalnych wymagań zywać 29 grudnia 2009 r. Producent centów maszyn bezpieczeństwo sta- strukcyjnych lub pozostałe ryzyko nie
w dziedzinie bezpieczeństwa i ochro- lub jego autoryzowany przedstawiciel ło się dużym wyzwaniem zwłaszcza mieści się w granicach tolerancji, pro-
odpowiadają za to, aby dostarczany dla maszyn przy dynamicznych pro- ducent/projektant maszyny musi wy-
streszczenie sprzęt spełniał wymagania dyrekty- cesach produkcyjnych, gdzie wystę- brać i zastosować odpowiednie osło-
wy i obejmuje to: pują duże siły mechaniczne. Takie ny z punktami dostępu wyposażony-
W artykule omówiono wybrane kwestie
dotyczące bezpieczeństwa i zasilania ma‑  zapewnienie zastosowania odpo- maszyny muszą być odpowiednio mi w blokady, osłony niematerialne
szyn i urządzeń
wiednich środków ochrony zdro- zaprojektowane, aby zapewnić bez- takie jak kurtyny świetlne, maty czu-

www.elektro.info.pl nr 3/2020
26