elektro.info

Zasilanie odbiorników wojskowych zbudowanych na bazie sieci 2- i 4-przewodowej przez zespoły prądotwórcze nowej generacji zbudowane na bazie sieci 3- i 5-przewodowej

Zasilanie odbiorników wojskowych zbudowanych na bazie sieci 2- i 4-przewodowej przez zespoły prądotwórcze nowej generacji zbudowane na bazie sieci 3- i 5-przewodowej

Uzależnienie współczesnych urządzeń wojskowych od energii elektrycznej powoduje, że ich skuteczność i niezawodność zależy w bardzo dużym stopniu od ciągłości jej dostarczania. Jest to szczególnie istotne,...

Uzależnienie współczesnych urządzeń wojskowych od energii elektrycznej powoduje, że ich skuteczność i niezawodność zależy w bardzo dużym stopniu od ciągłości jej dostarczania. Jest to szczególnie istotne, ponieważ w branży obronnej większość sprzętu jest zasilana z mobilnych, polowych zespołów prądotwórczych z silnikami spalinowymi, a same odbiorniki energii, jak również sieci przesyłowe są mobilnym sprzętem w wykonaniu polowym. Modernizacja techniczna sił zbrojnych, która ma miejsce w przeciągu...

Dlaczego ważna jest standaryzacja dla wyrobów oświetleniowych? (część 1.)

Dlaczego ważna jest standaryzacja dla wyrobów oświetleniowych? (część 1.)

Każdy użytkownik wymaga, aby wyroby oświetleniowe przez niego wykorzystywane były bezpieczne pod każdym względem oraz aby przez deklarowany czas użytkowania zapewniały właściwą funkcjonalność. Oczekuje...

Każdy użytkownik wymaga, aby wyroby oświetleniowe przez niego wykorzystywane były bezpieczne pod każdym względem oraz aby przez deklarowany czas użytkowania zapewniały właściwą funkcjonalność. Oczekuje się również, aby w trakcie eksploatacji tych wyrobów bezpieczeństwo i funkcjonalność nie ulegały nieuzasadnionemu znacznemu pogorszeniu.

Opis wpływu generacji rozproszonej na system elektroenergetyczny na przykładzie małej elektrowni wodnej

Opis wpływu generacji rozproszonej na system elektroenergetyczny na przykładzie małej elektrowni wodnej

Złożoność rynku energii elektrycznej związana jest z pewnymi specyficznymi właściwościami produktu, którym jest energia elektryczna. Pierwszą taką cechą jest niemożność magazynowania. Zapotrzebowanie i...

Złożoność rynku energii elektrycznej związana jest z pewnymi specyficznymi właściwościami produktu, którym jest energia elektryczna. Pierwszą taką cechą jest niemożność magazynowania. Zapotrzebowanie i pobór energii elektrycznej przez konsumentów zmienia się w ciągu roku, miesięcy, dni oraz godzin, czyli rynek energii elektrycznej jest rynkiem czasu rzeczywistego. Istnieje możliwość utrzymywania rezerw prądu stałego w akumulatorach, jednakże z globalnego punktu widzenia ma to znikome znaczenie. Kolejną...

Wymagania środowiskowe dla urządzeń i instalacji elektroenergetycznych

The environmental requirements for electrical devices and installations

W artykule przedstawiono problematykę dotyczącą wymagań środowiskowych dla urządzeń i instalacji elektroenergetycznych. Między innymi omówiono zagadnienie określania warunków środowiskowych i przepisy ich dotyczące.

Prawidłowa i długotrwała, niezawodna praca każdego urządzenia elektroenergetycznego zależy nie tylko od technicznych warunków jego zasilania i eksploatacji, ale również od warunków środowiskowych, w których urządzenie jest zainstalowane i eksploatowane.

Zobacz także

Selektywność działania zabezpieczeń w instalacjach elektrycznych niskiego napięcia

Selektywność działania zabezpieczeń w instalacjach elektrycznych niskiego napięcia

Dobierając zabezpieczenia przetężeniowe obwodów i urządzeń elektrycznych należy zapewnić, by przy zwarciu lub przeciążeniu w zabezpieczanym obwodzie działało ono selektywnie (czyli wybiórczo).

Dobierając zabezpieczenia przetężeniowe obwodów i urządzeń elektrycznych należy zapewnić, by przy zwarciu lub przeciążeniu w zabezpieczanym obwodzie działało ono selektywnie (czyli wybiórczo).

Sposoby ograniczania pola magnetycznego 50 Hz we wnętrzowych stacjach transformatorowych SN/nn

Sposoby ograniczania pola magnetycznego 50 Hz we wnętrzowych stacjach transformatorowych SN/nn

W artykule przedstawiono i omówiono wpływ wnętrzowych stacji transformatorowych, będących źródłem pola magnetycznego, na ludzi przebywających w ich pobliżu. Zawarto przykładowe wartości natężeń pola magnetycznego...

W artykule przedstawiono i omówiono wpływ wnętrzowych stacji transformatorowych, będących źródłem pola magnetycznego, na ludzi przebywających w ich pobliżu. Zawarto przykładowe wartości natężeń pola magnetycznego zidentyfikowane pomiarowo w różnych pomieszczeniach zlokalizowanych nad lub obok rozdzielni SN/nn. Głównym celem artykułu jest zaprezentowanie metod ograniczania natężenia pola magnetycznego poprzez stosowanie ekranów magnetycznych lub odpowiedniej konfiguracji szyn w rozdzielniach niskiego...

Prąd włączenia transformatorów toroidalnych pod napięcie w stanie jałowym

Prąd włączenia transformatorów toroidalnych pod napięcie w stanie jałowym

Coraz powszechniejsze stosowanie transformatorów toroidalnych oraz znaczne zwiększenie ich mocy także w urządzeniach elektronicznych, np. w zasilaczach wzmacniaczy akustycznych, spowodowało, że prąd włączenia...

Coraz powszechniejsze stosowanie transformatorów toroidalnych oraz znaczne zwiększenie ich mocy także w urządzeniach elektronicznych, np. w zasilaczach wzmacniaczy akustycznych, spowodowało, że prąd włączenia takich transformatorów pod napięcie stał się problemem.

Warunki te określane są m.in. przez:

  • temperaturę otoczenia,
  • wilgotność powietrza,
  • wysokość nad poziomem morza,
  • ciśnienie atmosferyczne,
  • obecność wody,
  • obecność obcych ciał stałych,
  • obecność substancji powodujących korozję,
  • obecność zanieczyszczeń,
  • narażenia mechaniczne,
  • udary,
  • wibracje,
  • obecność flory,
  • obecność fauny,
  • promieniowanie (elektromagnetyczne, jonizujące elektrostatyczne itp.),
  • promieniowanie słoneczne,
  • wstrząsy sejsmiczne,
  • wyładowania atmosferyczne,
  • ruch powietrza,
  • wiatr i inne.

Zastosowane materiały i sposób ochrony przed oddziaływaniem środowiska powinny być odpowiednie do spodziewanej intensywności zjawisk negatywnie oddziaływających na urządzenie oraz powinny skutecznie chronić je przed tymi narażeniami.

Urządzenia elektroenergetyczne mogą być użytkowane stacjonarnie lub niestacjonarnie, mogą być instalowane w warunkach napowietrznych, a więc w miejscach niechronionych przed wpływem czynników atmosferycznych oraz budynkach mających ogrzewanie oraz wentylację, które chronią przed wpływem czynników atmosferycznych. Dodatkowo mogą być umieszczane w kioskach, szafach wyposażonych w system ogrzewania i wentylacji, montowanych zarówno w warunkach napowietrznych (poza budynkami), jak i budynkach mających ogrzewanie oraz wentylację.

Urządzenia mogą być również umiejscowione w budynkach, kioskach, szafach, szafkach niewyposażonych w system ogrzewania. Miejsca te są chronione przed wpływem czynników atmosferycznych.

Urządzenia mogą być realizowane w wykonaniu napowietrznym lub wnętrzowym. Te pierwsze przeznaczone są do pracy na zewnątrz pomieszczeń, natomiast te drugie – w budynkach. Wyposaża się je w osłony zapewniające wymagane bezpieczeństwo ludzi oraz ochronę przed zniszczeniem i wadliwym działaniem wskutek przedostania się do ich wnętrza ciał stałych, pyłu, wody oraz przed uszkodzeniem mechanicznym [5].

Określanie warunków środowiskowych

Położenie geograficzne i warunki środowiska związane z miejscem lokalizacji urządzeń mają zasadniczy wpływ na minimalne wymagania środowiskowe dla użytkowanych i planowanych do zainstalowania urządzeń.

Urządzenia w wykonaniu napowietrznym są budowane do zainstalowania w określonej strefie klimatycznej. W pewnych przypadkach warunki środowiskowe w miejscu zainstalowania urządzenia mogą być jednak różne od tych, jakie wynikają z klimatu naturalnego. Mamy wówczas do czynienia z tzw. mikroklimatem określającym trwałe zmiany klimatu naturalnego spowodowane głównie działalnością gospodarczą człowieka wywołującą np. zwiększone zapylenie, obecność szkodliwych związków chemicznych, zwiększoną wilgotność.

Niezależnie od stref klimatycznych i mikroklimatu istotna jest analiza lokalnych warunków środowiskowych, które mogą być bardzo różne i zmienne w czasie. Szczególnie dotyczy to niektórych obiektów i pomieszczeń zamkniętych zlokalizowanych w zakładach przemysłowych, kopalniach lub wnętrz kiosków, szaf i obudów, głównie w przypadkach zgrupowania w ograniczonej przestrzeni wielu różnych urządzeń technicznych.

Obudowy i osłony powinny chronić zainstalowane w nich urządzenia przed narażeniami środowiska. Jednak one same ze względu na zamknięcie urządzeń w ograniczonej przestrzeni i utrudnioną wskutek tego wymianę ciepła z otoczeniem powodują wystąpienie nowych warunków wewnątrz obudowy, objawiające się np. podwyższeniem temperatury [4]. Taka sytuacja może uniemożliwiać wykorzystanie znamionowych parametrów zainstalowanych urządzeń.

Przegląd przepisów dotyczących wymagań środowiskowych

Warunki i wymagania środowiskowe dla urządzeń i aparatów elektroenergetycznych określone są w bardzo wielu normach, dokumentach i specyfikacjach funkcjonalnych opracowanych przez operatora systemu przesyłowego i operatorów systemów dystrybucyjnych.

Kluczowe znaczenie ma grupa norm krajowych i międzynarodowych dotyczących klasyfikacji warunków środowiskowych i badań środowiskowych. Należą do nich normy:

  • PN-EN 60721-1:2002 Klasyfikacja warunków środowiskowych. Część 1: Czynniki środowiskowe i ich ostrości,
  • PN-EN 60721-2-1:2014-10 Klasyfikacja warunków środowiskowych. Część 2-1: Warunki środowiskowe występujące w przyrodzie. Temperatura i wilgotność,
  • PN-EN 60721-2-2:2014-02 Klasyfikacja warunków środowiskowych. Część 2-2: Warunki środowiskowe występujące w przyrodzie. Opady atmosferyczne i wiatr,
  • PN-EN 60721-2-3:2014-10 Klasyfikacja warunków środowiskowych. Część 2-3: Warunki środowiskowe występujące w przyrodzie. Ciśnienie powietrza,
  • PN-EN 60721-3-0:2002 Klasyfikacja warunków środowiskowych. Część 3-0: Klasyfikacja grup czynników środowiskowych i ich ostrości. Wytyczne ogólne,
  • PN-EN 60721-3-3:2002 Klasyfikacja warunków środowiskowych. Część 3-3: Klasyfikacja grup czynników środowiskowych i ich ostrości. Stacjonarne użytkowanie wyrobów w miejscach chronionych przed wpływem czynników atmosferycznych,
  • PN-EN 60721-3-4:2002 Klasyfikacja warunków środowiskowych. Część 3-4: Klasyfikacja grup czynników środowiskowych i ich ostrości. Stacjonarne użytkowanie wyrobów w miejscach niechronionych przed wpływem czynników atmosferycznych,
  • PN-EN 60068-1:2005 Badania środowiskowe. Część 1: Postanowienia ogólne i wytyczne,
  • PN-EN 60068-2-1:2009 Badania środowiskowe. Część 2-1: Próby. Próba A: Zimno,
  • PN-EN 60068-2-2:2009 Badania środowiskowe. Część 2-1: Próby. Próba B: Suche gorąco,
  • PN-EN 60068-2-11:2002 Badania środowiskowe. Część 2-11: Próby. Próba Ka: Mgła solna,
  • PN-EN 60068-2-30:2008 Badania środowiskowe. Część 2-30: Próby. Próba Db: Wilgotne gorąco cykliczne (cykl 12 h +12 h),
  • PN-BN 60068-2-5 Badania środowiskowe. Część 2-5: Próby. Próba Sa: Symulowane promieniowanie słoneczne występujące na powierzchni Ziemi oraz wytyczne dotyczące badania promieniowania słonecznego,
  • PN-IEC 60364-3:2000 Instalacje elektryczne w obiektach budowlanych. Ustalanie ogólnych charakterystyk,
  • IEC 60721-2-6 Classification of environmental conditions. Part 2-6: Environmental conditions appearing in nature. Earthquake vibration and shock,
  • IEC 60815 Guide for selection and dimensioning of high-voltage insulators for polluted conditions Part 1: Definitions, information and general principles.

Przy czym szczególnie istotne są postanowienia normy PN‑EN 60721‑3‑3 w przypadku urządzeń i aparatów użytkowanych w miejscach chronionych przed wpływem czynników atmosferycznych (rozwiązania wnętrzowe) i postanowienia normy PN‑EN 60721-3-4 w przypadku urządzeń i aparatów użytkowanych w miejscach niechronionych przed wpływem czynników atmosferycznych (rozwiązania napowietrzne). Ponadto ważne są postanowienia normy PN-IEC 60364-3:2000 w przypadku urządzeń i instalacji elektrycznych użytkowanych w obiektach budowlanych.

Warunki środowiskowe są również określone w postanowieniach ogólnych, wspólnych lub innych zawartych w szczegółowych normach przedmiotowych dotyczących urządzeń, aparatów i przekaźników stosowanych w instalacjach elektroenergetycznych. Ponadto są określone w specyfikacjach, wymaganiach funkcjonalnych, wytycznych i standardach opracowanych przez operatorów systemu przesyłowego i systemów dystrybucyjnych. Przy czym kluczowe znaczenie dla danego obiektu mają dokumenty opracowane przez właściwego operatora systemu.

Największa grupa specyfikacji i wymagań funkcjonalnych dotyczących urządzeń i aparatów stosowanych w instalacjach elektroenergetycznych została opracowana przez operatora systemu przesyłowego PSE S.A. Wprawdzie dotyczą one różnych elementów infrastruktury przesyłowej, ale mogą mieć zastosowanie do analizy wymagań środowiskowych dla różnych innych urządzeń.

Warunki środowiskowe pracy instalacji i urządzeń elektrycznych w obiektach budowlanych

Jak wspomniano, urządzenia elektryczne mogą pracować w różnych warunkach środowiskowych, które mogą wpływać szkodliwie na ich pracę i stan. Podobna sytuacja dotyczy instalacji elektrycznych.

Do głównych narażeń środowiskowych, które należy uwzględnić na etapie projektowania i następnie budowy instalacji elektrycznej należą: temperatura, wilgotność, zapylenie, udary i wibracje mechaniczne oraz obecność substancji żrących, łatwopalnych lub wybuchowych.

Oprócz wpływów środowiskowych istnieją jeszcze inne czynniki i narażenia mogące wpływać na stan i pracę instalacji elektrycznych oraz na poziom bezpieczeństwa pracy, np. cechy konstrukcyjne obiektu budowlanego, w którym ma pracować instalacja lub dostęp osób postronnych i kwalifikacje obsługi.

W celu ułatwienia oceny stopnia narażenia środowiskowego opracowano system kodyfikacji, zawarty w normie PN–IEC 60364-3:2000 Instalacje elektryczne w obiektach budowlanych. Ustalenie ogólnych charakterystyk [6].

Klasyfikacja wpływów środowiska zawarta w normie PN‑IEC 60364‑3:2000 opiera się na podziale wpływów zewnętrznych na trzy kategorie:

  1.  warunki środowiskowe,
  2. użytkowanie,
  3. konstrukcja obiektów budowlanych.

Każda z tych kategorii dzieli się z kolei, w zależności od rodzaju czynnika środowiskowego, na podgrupy.

Klasyfikacja wpływów środowiskowych występuje w formie kodu, składającego się z dwuliterowego oznaczenia wpływu środowiskowego, uzupełnionego cyfrą charakteryzującą intensywność każdego wpływu (z przedziału 1–8), przy czym:

  • pierwsza litera oznacza: A – warunki środowiskowe, B – użytkowanie, C – konstrukcja obiektów budowlanych,
  • druga litera (od A do S) określa charakter wpływu zewnętrznego: temperaturę otoczenia, wilgotność powietrza, wysokość nad poziomem morza, obecność wody, obecność obcych ciał stałych, obecność substancji powodujących korozję, obecność zanieczyszczeń, narażenia mechaniczne, udary, wibracje, obecność flory, obecność fauny, promieniowanie, promieniowanie słoneczne, wstrząsy sejsmiczne, wyładowania atmosferyczne, ruch powietrza i wiatr.

Przykładowo kod AA4 oznacza wg tej normy: warunki środowiskowe, temperatura otoczenia, przedział od –5°C do +40°C.

W tab. 1. przedstawiono szczegółowy opis kodu A określającego warunki środowiskowe.

b wymagania srodowiskowe tab 1

Tab. 1. Ogólna klasyfikacja wpływów atmosferycznych wg PN-IEC 60364-3:2000 Instalacje elektryczne w obiektach budowlanych. Ustalanie ogólne charakterystyk. Kod A – Warunki środowiskowe [1]

b wymagania srodowiskowe tab2

Tab. 2. Klasyfikacja wpływów zewnętrznych uznanych za warunki normalne

Instalacje i urządzenia elektryczne mogą być użytkowane w różnych obiektach, które mogą różnić się pod względem panujących w nich warunków środowiskowych i wynikających stąd zagrożeń. Zasadniczo rozróżnia się normalne i nienormalne warunki eksploatacji. Normalne warunki występują wówczas, gdy panujące wpływy zewnętrzne spełniają wymogi określone w tab. 2.

Dostosowanie instalacji i urządzeń elektrycznych do panujących warunków środowiskowych jest istotne z uwagi na bezpieczeństwo ludzi i otoczenia. Warunki zewnętrzne, takie jak zapylenie, podwyższona temperatura, obecność wody, oddziaływanie osób postronnych, mogą bardzo niekorzystnie wpływać na pracę urządzeń elektrycznych, co doprowadzić może do powstania różnych zagrożeń (porażeń, oparzeń łukiem elektrycznym, pożarów instalacji i budynków, wybuchów w atmosferze łatwopalnej itp.) [1].

Z uwagi na potencjalne zagrożenia wszystkie urządzenia pracujące w danej instalacji powinny być dobrane z uwzględnieniem wpływu warunków zewnętrznych. Wymaga to doboru urządzeń posiadających obudowy charakteryzujące się odpowiednim stopniem ochrony do warunków środowiskowych, w jakich urządzenia te będą pracować [3].

Stopień ochrony obudowy urządzeń elektrycznych określany jest za pomocą kodu IP (ang. Internal Protection) zgodnie z normą PN-IEC 60529:2003 Stopnie ochrony zapewniane przez obudowy [7].

Kod ochrony oznacza się za pomocą liter IP oraz umieszczonych za nimi dwóch charakterystycznych cyfr, ewentualnie dodatkowo dwóch liter uzupełniających.

  • Pierwsza cyfra określa stopień ochrony osób przed dostępem do części niebezpiecznych urządzeń i jednocześnie stopień ochrony urządzenia przed wnikaniem do wnętrza obudowy obcych ciał stałych (0–6 lub litera X, jeżeli stopień ochrony nie jest określony).
  • Druga cyfra oznacza stopień ochrony przed przenikaniem wody (0–8 lub litera X, jeżeli obudowa nie przeszła badań w zakresie stopnia ochrony przed wodą).
  • Dodatkowa litera uzupełniająca jest stosowana w sytuacji, gdy rzeczywista ochrona ludzi przed dostępem do części niebezpiecznych urządzenia jest większa, niż to wynika z wartości pierwszej cyfry charakterystycznej albo w sytuacji, gdy obudowa zapewnia tylko ochronę ludzi, natomiast nie chroni urządzenia przed wnikaniem obcych ciał stałych. W takim wypadku pierwsza cyfra kodu IP zastąpiona jest literą X, a w zamian stosuje się dodatkową literę A, B, C lub D umieszczoną po drugiej cyfrze charakterystycznej [1].
  • Druga litera uzupełniająca występuje w przypadku określenia dodatkowych informacji urządzenia (H, M, S, W).

Identyfikacja aspektów środowiskowych dla urzadzeń elektroenergetycznych

W procesie identyfikacji aspektów środowiskowych dotyczących urządzeń elektroenergetycznych kluczowe znaczenie ma określenie warunków środowiskowych obejmujących warunki: fizyczne, atmosferyczne i zanieczyszczeń. Warunki te dotyczą miejsc niechronionych przed wpływem czynników atmosferycznych (warunki napowietrzne) i miejsc chronionych przed wpływem tych czynników (warunki wnętrzowe).

Na określenie tych warunków pozwala miejsce zainstalowania urządzenia i miejsce lokalizacji obiektu, w którym zainstalowano urządzenie.

Warunki fizyczne użytkowania urządzeń określa się najczęściej jako normalne wg norm przedmiotowych. Standardowo dla rozwiązań użytkowanych w kraju przyjmuje się, że wysokość nad poziomem morza nie przekracza 1000 m, ciśnienie atmosferyczne mieści się w granicach 86÷106 kPa, a lokalizacja znajduje się w strefie sejsmicznej I.

Warunki atmosferyczne na terenie kraju dotyczą klimatu umiarkowanego-chłodnego (ang. Cold Temperate). Opisano je w normie PN-EN 60721-3-4 [9] i charakteryzują je następujące elementy:

  • temperatura może się wahać w granicach od –33°C do +40°C,
  • wilgotność względna może wynosić od 15% do 100%,
  • wilgotność bezwzględna może wynosić od 0,26 do 25 g/m3,
  • maksymalna intensywność opadów wynosi 6 mm/min,
  • szybkość zmian temperatury może wynosić maksymalnie 0,5°C/min,
  • minimalne ciśnienie atmosferyczne wynosi 86 kPa,
  • maksymalne ciśnienie atmosferyczne wynosi 106 kPa,
  • promieniowanie słoneczne może wynosić maksymalnie 1120 W/m2,
  • wpływ promieniowania cieplnego jest pomijalnie mały (klasa 4Z1),
  • szybkość przepływu powierza może wynosić maksymalnie 30 m/s (klasa 4Z4),
  • mogą wystąpić lód i kondensacja pary wodnej,
  • mogą wystąpić opady wody, śniegu, gradu itp.,
  • temperatura minimalna deszczu wynosi 5°C,
  • może wystąpić tworzenie się szronu i lodu,
  • wpływ wody ze źródeł innych niż deszcz jest pomijalnie mały (klasa 4Z6),
  • warunki umożliwiają rozwój pleśni, grzybów itp., w środowisku mogą również występować gryzonie szkodliwe dla urządzeń i przewodów (klasa 4B1).

Wymienione warunki dla obszaru kraju odpowiadają podstawowej klasie 4K2 oraz klasom dodatkowym 4Z1, 4Z4, 4Z6 i 4B1 występującym we wspomnianej normie. Warunki te są istotne przy analizie w przypadku stacjonarnego użytkowania urządzeń w miejscach niechronionych przed wpływem czynników atmosferycznych.

Zanieczyszczenia obejmują zanieczyszczenie powietrza substancjami aktywnymi chemicznie (np. dwutlenek siarki, amoniak, tlenki azotu) oraz aktywnymi mechanicznie (np. osadzający się kurz) i są zróżnicowane dla miejsc lokalizacji obiektu, w którym zainstalowane będzie urządzenie.

Zanieczyszczenia powietrza substancjami aktywnymi chemicznie opisano w normie PN-EN 60721‑3‑4 [9].

W sytuacji, gdy dotyczą miejsc usytuowanych w obszarach wiejskich o niewielkiej aktywności przemysłowej oraz średnim natężeniu ruchu samochodowego, charakteryzują się następującymi maksymalnymi wartościami substancji aktywnych chemicznie:

  • dwutlenek siarki (SO2): 0,1 mg/m3,
  • siarkowodór (H2S): 0,01 mg/m3,
  • chlor (Cl): 0,1 mg/m3,
  • chlorowodór (HCI): 0,1 mg/m3,
  • fluorowodór (HF): 0,003 mg/m3,
  • amoniak (NH3): 0,3 mg/m3,
  • ozon (O3): 0,01 mg/m3
  • tlenki azotu (NOX): 0,1 mg/m3 [9].

Wymienione warunki odpowiadają podstawowej klasie 4C1 występującej we wspomnianej normie.

Zanieczyszczenia powietrza substancjami aktywnymi mechanicznie opisano w normie PN-EN 60721-3-4 [9].

W sytuacji, gdy dotyczą określonego wcześniej przypadku, charakteryzują się następującymi maksymalnymi wartościami substancji aktywnych mechanicznie:

  • piasek: 30 mg/m3,
  • pył (zawieszony): 0,5 mg/m3,
  • pył (osadzony): 15 mg/m2h.

Wymienione warunki odpowiadają podstawowej klasie 4S1 występującej we wspomnianej normie.

Warunki dotyczące zanieczyszczenia powietrza są istotne przy analizie w przypadku stacjonarnego użytkowania urządzeń w miejscach niechronionych przed wpływem czynników atmosferycznych.

Zanieczyszczenia powietrza określane są również wg normy IEC 60815 [10] jako poziom zabrudzenia równoważny z odpowiednią strefą zabrudzeniową.

Wyróżnia się różne poziomy zabrudzenia, m.in.: słaby, średni, silny, bardzo silny. Niemniej jednak dla niezależnie występujących w warunkach rzeczywistych poziomów zabrudzenia powszechnie w standaryzacjach, specyfikacjach i wytycznych operatorów systemów przyjmuje się poziom zabrudzenia:

  • d – silny, co odpowiada III strefie zabrudzeniowej
  • lub (opcjonalnie w skrajnie niekorzystnych warunkach) e – bardzo silny, co odpowiada IV strefie zabrudzeniowej.

Wymagany stopień ochrony obudowy urządzeń i aparatów instalowanych w warunkach napowietrznych określający klasę szczelności przed wnikaniem do wnętrza ciał stałych i płynów powinien wynosić co najmniej IP65.

Przy analizie warunków wnętrzowych rozpatruje się warunki, które dotyczą budynków, pomieszczeń, kiosków, szaf, w których znajdują się urządzenia i aparaty elektroenergetyczne. Zapewniają one właściwą osłonę przed wpływem warunków atmosferycznych. Ogólne warunki dla takiego przypadku opisano w normie PN-EN 60721-3-3 [8] i charakteryzują je następujące elementy:

  • temperatura może się wahać w granicach od –10°C do +55°C,
  • wilgotność względna może wynosić od 5% do 95%,
  • wilgotność bezwzględna nie jest sprecyzowana,
  • brak opadów – ochrona przed bezpośrednimi opadami deszczu,
  • szybkość zmian temperatury nie jest określona,
  • minimalne ciśnienie atmosferyczne wynosi 86 kPa,
  • maksymalne ciśnienie atmosferyczne wynosi l06 kPa,
  • promieniowanie słoneczne ma pomijalną wartość,
  • wpływ promieniowania cieplnego jest pomijalnie mały,
  • szybkość przepływu powierza jest pomijalna,
  • brak występowania lodu i kondensacji pary wodnej,
  • brak występowania opadów wody, śniegu, gradu itp.,
  • brak tworzenia się szronu i lodu,
  • brak oddziaływania wody ze źródeł innych niż deszcz,
  • brak warunków umożliwiających rozwój pleśni, grzybów itp., w środowisku mogą również występować gryzonie szkodliwe dla urządzeń i przewodów.

Wymienione warunki odpowiadają zaleceniom ogólnym (klasa 4K1) we wspomnianej normie.

W normie PN-EN 60721-3-3 określono również warunki w miejscach chronionych przed wpływem czynników atmosferycznych dla specyficznych przypadków w sytuacji, gdy budynki/pomieszczenia/kioski/szafy wyposażone są w ogrzewanie i wentylację sterowaną czujnikiem temperatury lub są klimatyzowane. Są one istotne przy analizie w przypadku stacjonarnego użytkowania urządzeń w miejscach chronionych przed wpływem czynników atmosferycznych.

Zanieczyszczenia obejmują zanieczyszczenie powietrza substancjami aktywnymi chemicznie oraz aktywnymi mechanicznie i dotyczą miejsc chronionych przed wpływem czynników atmosferycznych.

Zanieczyszczenia powietrza substancjami aktywnymi chemicznie opisano w normie PN-EN 60721‑3‑3 [8]. Charakteryzują się maksymalnymi wartościami substancji aktywnych chemicznie, które zostały opisane wcześniej.

Warunki w tym przypadku odpowiadają bowiem podstawowej klasie 3C1 występującej we wspomnianej normie i są tożsame z klasą 4C1 wg normy PN-EN 60721-3-4 dla miejsc usytuowanych w obszarach wiejskich o niewielkiej aktywności przemysłowej oraz średnim natężeniu ruchu samochodowego. Określają minimalny najniższy próg zanieczyszczeń substancjami aktywnymi chemicznie.

Zanieczyszczenia powietrza substancjami aktywnymi mechanicznie opisano w normie PN-EN 60721-3-3 [8] i charakteryzują się następującymi maksymalnymi wartościami substancji aktywnych mechanicznie:

  • piasek: brak,
  • pył (zawieszony): 0,01 mg/m3
  • pył (osadzony): 0,4 mg/m2h.

Wymienione warunki odpowiadają podstawowej klasie 3S1 występującej we wspomnianej normie. Określają minimalny najniższy próg zanieczyszczeń substancjami aktywnymi mechanicznie.

Warunki dotyczące zanieczyszczenia powietrza są istotne przy analizie w przypadku stacjonarnego użytkowania urządzeń w miejscach chronionych przed wpływem czynników atmosferycznych.

Wymagany stopień ochrony obudowy urządzeń i aparatów instalowanych w warunkach wnętrzowych określający klasę szczelności przed wnikaniem do wnętrza ciał stałych i płynów powinien wynosić co najmniej IP54.

Wprawdzie parametry określone w normie PN-EN 60721-3-3 pokazują poziom ochrony przed czynnikami atmosferycznymi wprowadzany i stosowany w budynkach/pomieszczeniach/kioskach/szafach, który jest najbardziej poprawny, to jednak niekiedy należy uwzględnić pewne korekty i rozszerzenie tych warunków wynikające z różnorodności urządzeń i aparatów, zróżnicowanej ich budowy i wymagań środowiskowych określonych w innych przedmiotowych normach oraz analizy rzeczywistych warunków pracy urządzeń i aparatów zainstalowanych w miejscach chronionych przed wpływem czynników atmosferycznych.

Wymagania środowiskowe dla urządzeń elektroenergetycznych

Wymagania środowiskowe dla urządzeń i aparatów elektroenergetycznych zasadniczo dzieli się na grupy dotyczące urządzeń i aparatów użytkowanych w:

  • warunkach napowietrznych,
  • warunkach wnętrzowych,
  • kioskach/szafach/szafkach instalowanych w warunkach napowietrznych,
  • szafach/szafkach instalowanych w warunkach wnętrzowych.

Standardowe wymagania środowiskowe dla urządzeń użytkowanych w warunkach napowietrznych na terenie kraju obejmują następujące elementy:

  • maksymalna temperatura otoczenia: +40°C,
  • średnia temperatura otoczenia mierzona w okresie 24 godzin nie przekracza: +35°C,
  • minimalna temperatura otoczenia: –30°C,
  • wysokość nad poziomem morza: ≤ 1000 m,
  • średnia wilgotność powietrza w okresie 24 godzin: ≤ 95%,
  • ciśnienie atmosferyczne: 86÷106 kPa (860÷1060 hPa),
  • poziom zabrudzenia: d – silny (odpowiada III strefie zabrudzeniowej),
  • grubość warstwy lodu: 10 mm (klasa 10),
  • prędkość wiatru nie przekracza: 34 m/s,
  • parcie wiatru na powierzchni cylindrycznej: 700 Pa,
  • poziom izokerauniczny: 27 dni/rok,
  • zanieczyszczenie powietrza dwutlenkiem siarki: 100 mg/m3,
  • zanieczyszczenie powietrza innymi substancjami aktywnymi chemicznie: klasa 4C1 (norma PN-EN 60721-3-4),
  • poziom nasłonecznienia: 1000 W/m2,
  • aktywność sejsmiczna: ≤ 0,2 g (strefa I),
  • występowanie lodu i kondensacji pary wodnej: tak,
  • stopień ochrony obudowy: IP65.

Standardowe wymagania środowiskowe dla urządzeń użytkowanych w warunkach wnętrzowych na terenie kraju obejmują następujące elementy:

  • maksymalna temperatura otoczenia: +55°C,
  • średnia temperatura otoczenia mierzona w okresie 24 godzin nie przekracza: +35°C,
  • minimalna temperatura otoczenia: –10°C,
  • wysokość nad poziomem morza: ≤ 1000 m,
  • średnia wilgotność powietrza w okresie 24 godzin: ≤ 95%,
  • ciśnienie atmosferyczne: 86÷106 kPa (860÷1060 hPa),
  • zanieczyszczenie powietrza dwutlenkiem siarki: 100 mg/m3,
  • zanieczyszczenie powietrza innymi substancjami aktywnymi chemicznie: klasa 3C1 (norma PN-EN 60721-3-3),
  • zanieczyszczenie powietrza substancjami aktywnymi mechanicznie: klasa 3S1 (norma PN-EN 60721-3-3),
  • aktywność sejsmiczna: ≤ 0,2 g (strefa I),
  • występowanie lodu i kondensacji pary wodnej: nie,
  • stopień ochrony obudowy: IP54.

Dobór urządzeń do warunków środowiskowych

Urządzenia powinny być dobrane i zainstalowane w sposób zapewniający ich działanie zgodnie z przeznaczeniem w warunkach normalnej eksploatacji oraz przewodzenie dopuszczalnych prądów zakłóceniowych bez negatywnych następstw w czasie określonym przez charakterystyki czasowo-prądowe urządzeń ochronnych. Powinny być również spełnione wymagania dotyczące ochrony przeciwporażeniowej oraz wpływów środowiska [2].

Zasadniczo, dobór urządzeń polega na wyznaczaniu ich parametrów znamionowych i cech charakterystycznych, wśród których znajduje się odporność na wpływy środowiskowe.

Cechy charakterystyczne urządzeń określone stopniem ochrony powinny być odpowiednie do wpływów środowiska, jakim te urządzenia mogą podlegać. Jeżeli cechy te nie odpowiadają warunkom wpływów środowiska w miejscu ich zainstalowania lub mogą występować jednocześnie różne wpływy środowiska o skutkach niezależnych, lub nawzajem na siebie oddziaływujących, to należy przewidzieć odpowiednią ochronę przed tymi wpływami. Zastosowane środki ochrony nie powinny pogarszać warunków pracy urządzeń.

Warunki środowiskowe, w których są instalowane urządzenia elektroenergetyczne, powinny zapewniać właściwe chłodzenie przez odprowadzenie ciepła spowodowanego stratami energii elektrycznej na urządzeniach i układzie zasilania. Chłodzenie może być realizowane w sposób naturalny lub sztuczny. Ten drugi sposób polega na zainstalowaniu urządzeń wymuszających wymianę powietrza w pomieszczeniu, kiosku, szafie lub ruch czynnika chłodzącego.

Inne warunki, takie jak wilgotność, zanieczyszczenie powietrza, nie powinny ograniczać możliwości wykorzystania znamionowych parametrów urządzenia ani powodować jego przyśpieszonego zużycia.

Przy doborze urządzeń elektroenergetycznych należy zwrócić uwagę, aby nie wpływały one ujemnie na pracę innych urządzeń technicznych, np. przez nadmierne podwyższenie temperatury w pomieszczeniu, wibracje, zakłócenia elektromagnetyczne oraz aby nie powodowały znacznej uciążliwości dla przebywających w pobliżu osób.

Szczególnie istotne jest wzajemne dopasowanie urządzeń elektrycznych i elektronicznych do warunków środowiskowych i technicznych, które określa się mianem kompatybilności.

Spełnienie wymagań i warunków środowiskowych dotyczących miejsca, w którym urządzenia elektroenergetyczne mają pracować, umożliwia poprawne i bezpieczne ich działanie. Dobór urządzeń o cechach konstrukcyjnych nieodpowiednich do spodziewanych wpływów środowiska może spowodować szereg zagrożeń, wiele czynników zewnętrznych może bowiem doprowadzić do niebezpiecznych uszkodzeń zarówno urządzeń, jak i instalacji elektrycznych, co wpływa na bezpieczeństwo ludzi i otoczenia (porażenia, pożary, wybuchy).

Szkodliwe narażenia, jak wspomniano, mogą pochodzić od naturalnych czynników atmosferycznych (klimatu) lub mogą być spowodowane techniczną działalnością człowieka (silne zapylenie, podwyższona temperatura, narażenia mechaniczne, występowanie wody itp.).

Czynniki te mogą oddziaływać niekorzystnie na pracę urządzeń i szybkość zużywania się, a w pewnych przypadkach mogą ograniczać lub uniemożliwiać instalowanie i pracę niektórych z nich. Mogą spowodować szybkie ich uszkodzenie, w stopniu uniemożliwiającym ich dalszą pracę lub zagrażającym porażeniem elektrycznym osób eksploatujących te urządzenia, wybuchem pożaru lub innymi jeszcze zagrożeniami.

Zainstalowane urządzenia elektroenergetyczne nie tylko mogą być przedmiotem różnych narażeń środowiskowych, ale mogą również niekorzystnie wpływać na środowisko, wywołując różne zagrożenia dla ludzi, zwierząt i otoczenia [2]. Mogą bowiem powodować zarówno porażenie elektryczne istot żywych, ich oparzenie i oślepienie wywołane łukiem elektrycznym, jak i pożar lub wybuch w środowisku zawierającym materiały palne lub mieszanki wybuchowe gazów, par i pyłów, a także występowanie pól elektromagnetycznych [4].

Urządzenia muszą więc być prawidłowo dobrane i wykonane z odpowiednich materiałów w sposób zapewniający poprawną i bezpieczną pracę w miejscu ich zainstalowania.

Podsumowanie

Prawidłowa, długotrwała i niezawodna praca każdego urządzenia elektroenergetycznego, podobnie jak i całej instalacji zależy w znacznym stopniu od warunków środowiskowych, w których urządzenie jest zainstalowane i eksploatowane. Zastosowane materiały i sposób ochrony przed oddziaływaniem środowiska powinny być odpowiednie do spodziewanej intensywności zjawisk negatywnie oddziaływających na urządzenie oraz skutecznie chronić je przed tymi narażeniami.

Prawidłowy dobór urządzeń uwzględniający uwarunkowania środowiskowe umożliwia uniknięcie wielu narażeń środowiskowych podczas ich eksploatacji.

Literatura

  1. Dołęga W., Kobusiński M., Projektowanie instalacji elektrycznych w obiektach przemysłowych. Zagadnienia wybrane. Wyd.2, Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, Wrocław, 2012.
  2. Markiewicz H., Bezpieczeństwo w elektroenergetyce, WNT, Warszawa, 1999.
  3. Markiewicz H., Instalacje elektryczne. Wydanie 8, WNT, Warszawa, 2014.
  4. Markiewicz H., Urządzenia elektroenergetyczne, Wyd. 4, WNT, Warszawa 2008.
  5. Dołega W., Nowoczesne rozwiązania rozdzielnic SN, Elektroinstalator, 8/2015, str. 6-8.
  6. PN–IEC 60364-3:2000 Instalacje elektryczne w obiektach budowlanych. Ustalenie ogólnych charakterystyk.
  7. PN-EN 60529: 2003 Stopnie ochrony zapewniane przez obudowy (kod IP).
  8. PN-EN 60721-3-3:2002 Klasyfikacja warunków środowiskowych — Część 3-3: Klasyfikacja grup czynników środowiskowych i ich ostrości — Stacjonarne użytkowanie wyrobów w miejscach chronionych przed wpływem czynników atmosferycznych.
  9. PN-EN 60721-3-4:2002 Klasyfikacja warunków środowiskowych — Część 3-4: Klasyfikacja grup czynników środowiskowych i ich ostrości — Stacjonarne użytkowanie wyrobów w miejscach niechronionych przed wpływem czynników atmosferycznych.
  10. IEC 60815 Guide for selection and dimensioning of high-voltage insulators for polluted conditions Part 1: Definitions, information and general principles.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!

Galeria zdjęć

Tytuł
przejdź do galerii

Powiązane

Prefabrykowane stacje transformatorowe SN/nn

Prefabrykowane stacje transformatorowe SN/nn

Elektroenergetyczne stacje rozdzielcze SN/nn zasilane są najczęściej z sieci SN o napięciu znamionowym od 6 do 36 kV. Ze względu na budowę stacje mogą być wnętrzowe lub napowietrzne. Funkcją stacji transformatorowej...

Elektroenergetyczne stacje rozdzielcze SN/nn zasilane są najczęściej z sieci SN o napięciu znamionowym od 6 do 36 kV. Ze względu na budowę stacje mogą być wnętrzowe lub napowietrzne. Funkcją stacji transformatorowej SN/nn jest transformacja energii elektrycznej ze średniego napięcia na niskie i rozdział tej energii w sposób determinowany konfiguracją sieci nn, z zachowaniem warunków technicznych określonych w obowiązujących przepisach [1, 2]. Wymagania w zakresie wykonania oraz badania prefabrykowanych...

Inicjatywa zastosowania superkondensatorów w układzie zasilania napędów rozłączników średniego napięcia

Inicjatywa zastosowania superkondensatorów w układzie zasilania napędów rozłączników średniego napięcia

Artykuł przedstawia rozpoczęte prace badawczo-rozwojowe autorów w zakresie zastosowania superkondensatorów w układzie zasilania napędów rozłączników średniego napięcia. W publikacji został opisany prototypowy...

Artykuł przedstawia rozpoczęte prace badawczo-rozwojowe autorów w zakresie zastosowania superkondensatorów w układzie zasilania napędów rozłączników średniego napięcia. W publikacji został opisany prototypowy układ zasilania, z doborem superkondensatorów, uzyskane efekty i wyniki oraz wnioski i cele dalszych prac w tym zakresie. Autorzy wskazują na zasadność opracowania kompleksowego rozwiązania zawierającego napęd elektromechaniczny, akumulator bezobsługowy, superkondensator i niestandardowy zasilacz...

Zaburzenia elektryczne wewnątrz sieci energetycznej zakładu drukarskiego (część 1)

Zaburzenia elektryczne wewnątrz sieci energetycznej zakładu drukarskiego (część 1)

Obecnie można zaobserwować bardzo szybki rozwój elektroniki stosowanej zarówno w gospodarstwach domowych, jak również w zakładach przemysłowych. Ma to wpływ również na jakość energii elektrycznej zasilającej...

Obecnie można zaobserwować bardzo szybki rozwój elektroniki stosowanej zarówno w gospodarstwach domowych, jak również w zakładach przemysłowych. Ma to wpływ również na jakość energii elektrycznej zasilającej te obiekty. W artykule przedstawiono analizę zakłóceń wprowadzanych przez urządzenia zainstalowane w zakładzie drukarskim.

Poprawa bezpieczeństwa eksploatacji w sieciach TT

Poprawa bezpieczeństwa eksploatacji w sieciach TT

Stała poprawa bezpieczeństwa eksploatacji instalacji elektrycznych niskiego napięcia jest jednym z powodów procesu normalizacyjnego w zakresie wymagań dotyczących ochrony przeciwporażeniowej w instalacjach...

Stała poprawa bezpieczeństwa eksploatacji instalacji elektrycznych niskiego napięcia jest jednym z powodów procesu normalizacyjnego w zakresie wymagań dotyczących ochrony przeciwporażeniowej w instalacjach elektrycznych. Szczególne wymagania w zakresie ochrony przeciwporażeniowej stawiane są instalacjom elektrycznym eksploatowanym w warunkach środowiskowych niekorzystnie wpływających na niezawodność ich pracy. Do instalacji tych można zaliczyć te eksploatowane w warunkach przemysłowych, w których...

Aktualne procedury przyłączenia nowych podmiotów do sieci elektroenergetycznej

Aktualne procedury przyłączenia nowych podmiotów do sieci elektroenergetycznej

Przyłączanie do istniejącej sieci elektroenergetycznej nowych odbiorców wymaga posiadania bardzo dużej wiedzy z zakresu obowiązujących aktów prawnych. To one regulują zakres uprawnień wszystkich uczestników...

Przyłączanie do istniejącej sieci elektroenergetycznej nowych odbiorców wymaga posiadania bardzo dużej wiedzy z zakresu obowiązujących aktów prawnych. To one regulują zakres uprawnień wszystkich uczestników procesu inwestycyjnego i poniekąd ustalają procedury postępowania.

Rozdział energii elektrycznej w stacjach i rozdzielnicach elektrycznych SN i nn

Rozdział energii elektrycznej w stacjach i rozdzielnicach elektrycznych SN i nn

Rozważając kwestie rozdziału energii elektrycznej w sieciach elektroenergetycznych należy uwzględnić kolejne elementy wchodzące w ich skład. Z tego względu zdefiniujmy kilka pojęć.

Rozważając kwestie rozdziału energii elektrycznej w sieciach elektroenergetycznych należy uwzględnić kolejne elementy wchodzące w ich skład. Z tego względu zdefiniujmy kilka pojęć.

Spadki napięć w instalacjach elektrycznych niskiego napięcia

Spadki napięć w instalacjach elektrycznych niskiego napięcia

W artykule przedstawiono zagadnienia związane ze spadkami napięcia występującymi w instalacjach elektrycznych. Szczególną uwagę zwrócono na różnice w wartościach spadków napięć występujących w rzeczywistych...

W artykule przedstawiono zagadnienia związane ze spadkami napięcia występującymi w instalacjach elektrycznych. Szczególną uwagę zwrócono na różnice w wartościach spadków napięć występujących w rzeczywistych obwodach elektrycznych od tych wyznaczonych teoretycznie. Wskazano również wartość współczynnika poprawkowego uwzględniającego termiczny wzrost rezystancji, rzeczywisty przekrój przewodu oraz rezystancje pasożytnicze wprowadzane przez połączenia montażowe obwodu elektrycznego. Artykuł m.in. odnosi...

Bezpieczeństwo użytkowania instalacji elektrycznych w Polsce

Bezpieczeństwo użytkowania instalacji elektrycznych w Polsce

Autor publikacji analizuje instalacje elektroenergetyczne w Polsce z punktu widzenia wypadkowości porażenia prądem elektrycznym. Podstawę analizy stanowią dane na temat liczby śmiertelnych wypadków, które...

Autor publikacji analizuje instalacje elektroenergetyczne w Polsce z punktu widzenia wypadkowości porażenia prądem elektrycznym. Podstawę analizy stanowią dane na temat liczby śmiertelnych wypadków, które powodują porażenie prądem elektrycznym oraz pożary w budynkach w Polsce. Analizę prowadzono na podstawie informacji uzyskiwanych corocznie z Głównego Urzędu Statystycznego, Państwowej Inspekcji Pracy oraz Komendy Głównej Państwowej Straży Pożarnej oraz obserwacji i ustaleń. Profilaktykę stanowi...

Wymagania dla rozdzielnic nn przemysłowych i budowlanych

Wymagania dla rozdzielnic nn przemysłowych i budowlanych

Rozdzielnice niskonapięciowe są elementami złożonymi z jednego lub kilku aparatów niskiego napięcia, które współpracują z urządzeniami sterowniczymi, sygnalizacyjnymi oraz pomiarowymi. Dodatkowo służą...

Rozdzielnice niskonapięciowe są elementami złożonymi z jednego lub kilku aparatów niskiego napięcia, które współpracują z urządzeniami sterowniczymi, sygnalizacyjnymi oraz pomiarowymi. Dodatkowo służą do łączenia oraz zabezpieczania linii lub obwodów elektrycznych. W zależności od ich przeznaczenia, parametrów znamionowych oraz właściwości technicznych są urządzeniami bardzo zróżnicowanymi [1, 2].

Analiza obciążeń i zużycia energii elektrycznej podczas imprezy masowej

Analiza obciążeń i zużycia energii elektrycznej podczas imprezy masowej

Impreza masowa w formie np. koncertu stanowi bardzo skomplikowane i jednocześnie bardzo ciekawe zagadnienie od strony organizacyjnej i logistycznej, a także z punktu widzenia zasilania w energię elektryczną....

Impreza masowa w formie np. koncertu stanowi bardzo skomplikowane i jednocześnie bardzo ciekawe zagadnienie od strony organizacyjnej i logistycznej, a także z punktu widzenia zasilania w energię elektryczną. Ważną kwestią w tym przypadku jest informacja dotycząca zapotrzebowania mocy, która umożliwia odpowiedni dobór układu zasilania (miejsce przyłączenia do sieci elektroenergetycznej, przekrój przewodów, prąd znamionowy zabezpieczeń) oraz ewentualnych rozliczeń za energię elektryczną. Obecnie...

Możliwości ograniczenia strat w transformatorach rozdzielczych SN/nn

Możliwości ograniczenia strat w transformatorach rozdzielczych SN/nn

Rosnące zapotrzebowanie na energię elektryczną oraz wzrost jej cen powodują konieczność podejmowania działań służących racjonalizacji zużycia tej energii. Coraz bardziej atrakcyjne staje się stosowanie...

Rosnące zapotrzebowanie na energię elektryczną oraz wzrost jej cen powodują konieczność podejmowania działań służących racjonalizacji zużycia tej energii. Coraz bardziej atrakcyjne staje się stosowanie nowoczesnych technologii i energooszczędnych urządzeń. W tym zakresie istotną rolę odgrywają transformatory energetyczne stanowiące jeden z ważniejszych elementów systemu elektroenergetycznego.

Ochrona przed skutkami oddziaływania cieplnego

Ochrona przed skutkami oddziaływania cieplnego

Osoby, zwierzęta domowe i mienie powinny być chronione przed następującymi skutkami spowodowanymi przez instalacje i urządzenia elektryczne: skutkami cieplnymi, jak spalenie lub zniszczenie materiałów...

Osoby, zwierzęta domowe i mienie powinny być chronione przed następującymi skutkami spowodowanymi przez instalacje i urządzenia elektryczne: skutkami cieplnymi, jak spalenie lub zniszczenie materiałów i zagrożenie oparzeniem, płomieniem, w przypadku zagrożenia pożarowego od instalacji i urządzeń elektrycznych do innych, znajdujących się w pobliżu, oddzielonych przez bariery ogniowe przedziałów, osłabieniem bezpiecznego działania elektrycznego wyposażenia zawierającego usługi bezpieczeństwa.

Zapobieganie i usuwanie oblodzenia w elektrowniach wiatrowych

Zapobieganie i usuwanie oblodzenia w elektrowniach wiatrowych

Oblodzenia powodują zmianę aerodynamiki łopat wiatraków energetycznych, może to prowadzić do zmniejszenia generowanej energii elektrycznej nawet o kilkadziesiąt procent. Jednocześnie podczas oblodzenia...

Oblodzenia powodują zmianę aerodynamiki łopat wiatraków energetycznych, może to prowadzić do zmniejszenia generowanej energii elektrycznej nawet o kilkadziesiąt procent. Jednocześnie podczas oblodzenia obserwuje się szybsze zużywanie się podzespołów elektrowni. Oblodzenia mogą prowadzić również do przejściowych unieruchomień wiatraków i większej ich awaryjności.

Zasady diagnostyki rozdzielnic nn przy zastosowaniu kamer termowizyjnych

Zasady diagnostyki rozdzielnic nn przy zastosowaniu kamer termowizyjnych

Ponad 210 lat minęło od czasu, gdy podczas udoskonalania teleskopu do obserwacji astronomicznych Sir Wiliam Herschel odkrył promieniowanie podczerwone. Potem jeszcze parokrotnie „odkrywano” to promieniowanie,...

Ponad 210 lat minęło od czasu, gdy podczas udoskonalania teleskopu do obserwacji astronomicznych Sir Wiliam Herschel odkrył promieniowanie podczerwone. Potem jeszcze parokrotnie „odkrywano” to promieniowanie, wraz ze znajdywaniem dla niego coraz to innych praktycznych zastosowań. Nadal jednak mimo upływu lat to niewidziane promieniowanie potrafi nas zaskoczyć ciekawym i nowym spojrzeniem na otaczający nas świat. Dziś na temat promieniowania cieplnego i jego zastosowania wiemy znacznie więcej. Opracowano...

Wyłączniki wysokiego napięcia w zastosowaniach kompaktowych

Wyłączniki wysokiego napięcia w zastosowaniach kompaktowych

Ograniczone możliwości rozbudowy istniejących czy budowy nowych stacji elektroenergetycznych w obszarach zurbanizowanych zmuszają energetykę do stosowania stacji elektroenergetycznych w wykonaniach małogabarytowych....

Ograniczone możliwości rozbudowy istniejących czy budowy nowych stacji elektroenergetycznych w obszarach zurbanizowanych zmuszają energetykę do stosowania stacji elektroenergetycznych w wykonaniach małogabarytowych. Wpływa to na rozwiązania zarówno rozdzielnic średniego napięcia, jak i pól wyłącznikowych wysokiego napięcia.

Instalacje elektryczne w warunkach zwiększonego zagrożenia porażeniem prądem elektrycznym (część 1)

Instalacje elektryczne w warunkach zwiększonego zagrożenia porażeniem prądem elektrycznym (część 1)

W normie PN-IEC (HD) 60364 przyjęto zasadę, że ogólne postanowienia normy dotyczą normalnych warunków środowiskowych i rozwiązań instalacji elektrycznych, natomiast w warunkach środowiskowych stwarzających...

W normie PN-IEC (HD) 60364 przyjęto zasadę, że ogólne postanowienia normy dotyczą normalnych warunków środowiskowych i rozwiązań instalacji elektrycznych, natomiast w warunkach środowiskowych stwarzających zwiększone zagrożenie wprowadza się odpowiednie obostrzenia i stosuje specjalne rozwiązania instalacji elektrycznych.

Straty energii w sieciach i transformatorach rozdzielczych SN/nn – zagadnienia wybrane

Straty energii w sieciach i transformatorach rozdzielczych SN/nn – zagadnienia wybrane

Straty są nierozłącznie związane z przepływem energii lecz nie wszystkie z funkcją przepływu. Podstawowym podziałem strat może być ten według źródeł ich powstawania. W ten sposób możemy rozróżnić straty...

Straty są nierozłącznie związane z przepływem energii lecz nie wszystkie z funkcją przepływu. Podstawowym podziałem strat może być ten według źródeł ich powstawania. W ten sposób możemy rozróżnić straty techniczne od strat handlowych. Straty techniczne związane są ze zjawiskami fizycznymi, które towarzyszą przepływowi energii elektrycznej przez sieć. Straty handlowe związane są natomiast ze sprzedażą energii [1].

Selektywność działania zabezpieczeń w instalacjach elektrycznych niskiego napięcia

Selektywność działania zabezpieczeń w instalacjach elektrycznych niskiego napięcia

Dobierając zabezpieczenia przetężeniowe obwodów i urządzeń elektrycznych należy zapewnić, by przy zwarciu lub przeciążeniu w zabezpieczanym obwodzie działało ono selektywnie (czyli wybiórczo).

Dobierając zabezpieczenia przetężeniowe obwodów i urządzeń elektrycznych należy zapewnić, by przy zwarciu lub przeciążeniu w zabezpieczanym obwodzie działało ono selektywnie (czyli wybiórczo).

Uziomy fundamentowe kontenerowych stacji transformatorowych w obudowie betonowej

Uziomy fundamentowe kontenerowych stacji transformatorowych w obudowie betonowej

Stacje transformatorowe stanowiące węzły sieci elektroenergetycznej stanowią bardzo ważny element tej sieci. Intensywne prace nad unowocześnieniem rozwiązań stacji w zakresie układów połączeń oraz konstrukcji...

Stacje transformatorowe stanowiące węzły sieci elektroenergetycznej stanowią bardzo ważny element tej sieci. Intensywne prace nad unowocześnieniem rozwiązań stacji w zakresie układów połączeń oraz konstrukcji stanowią istotny krok w kierunku zwiększenia pewności zasilania odbiorców energii elektrycznej.

Rozdzielnice nn i ich wyposażenie

Rozdzielnice nn i ich wyposażenie

Zespół zgrupowanych urządzeń elektroenergetycznych wraz z szynami zbiorczymi, połączeniami elektrycznymi, elementami izolacyjnymi i osłonami nazywany jest rozdzielnicą. Służy ona do rozdziału energii elektrycznej...

Zespół zgrupowanych urządzeń elektroenergetycznych wraz z szynami zbiorczymi, połączeniami elektrycznymi, elementami izolacyjnymi i osłonami nazywany jest rozdzielnicą. Służy ona do rozdziału energii elektrycznej i łączenia oraz zabezpieczania linii lub obwodów. W zależności od ich przeznaczenia, parametrów znamionowych oraz właściwości technicznych wynikających z rozwiązania konstrukcyjnego, rozdzielnice są urządzeniami bardzo zróżnicowanymi. Rozdzielnice niskonapięciowe są elementami złożonymi...

Transformatory rozdzielcze a ekologia – zagadnienia wybrane

Transformatory rozdzielcze a ekologia – zagadnienia wybrane

Współczesna produkcja transformatorów stosowanych w elektroenergetycznych sieciach rozdzielczych realizowana jest z wykorzystaniem blach niskostratnych oraz taśm amorficznych. Transformatory o mocach od...

Współczesna produkcja transformatorów stosowanych w elektroenergetycznych sieciach rozdzielczych realizowana jest z wykorzystaniem blach niskostratnych oraz taśm amorficznych. Transformatory o mocach od 10 do 3500 kVA mogą być wykonane jako suche żywiczne (małej i średniej mocy) lub olejowe hermetyczne.

Rozwiązanie układowe podwyższające napięcie z baterii fotowoltaicznych

Rozwiązanie układowe podwyższające napięcie z baterii fotowoltaicznych

Temu też służą przekształtniki dc/dc podnoszące napięcie stale w obwodzie zasilania, jak również falowniki napięcia współpracujące z ogniwami fotowoltaicznymi. W praktyce stosowane są panele fotowoltaiczne...

Temu też służą przekształtniki dc/dc podnoszące napięcie stale w obwodzie zasilania, jak również falowniki napięcia współpracujące z ogniwami fotowoltaicznymi. W praktyce stosowane są panele fotowoltaiczne o dużej powierzchni własnej, sprzedawane jako odrębne elementy, produkowane przez wiele firm, do których, w zależności od ich ilości i sposobu łączenia (szeregowo lub szeregowo-równolegle), stosowane są odrębnie dobierane urządzenia przekształtnikowe i zabezpieczające.

Metody oraz analiza wykonanych pomiarów elektrycznych na stacjach ochrony katodowej

Metody oraz analiza wykonanych pomiarów elektrycznych na stacjach ochrony katodowej

Protektorami są blachy lub sztaby wykonane z metali aktywnych jak: cynk, magnez lub glin, połączone przewodami z obiektem chronionym. W utworzonym w ten sposób ogniwie anodą jest protektor, który ulega...

Protektorami są blachy lub sztaby wykonane z metali aktywnych jak: cynk, magnez lub glin, połączone przewodami z obiektem chronionym. W utworzonym w ten sposób ogniwie anodą jest protektor, który ulega korozji. Po zużyciu protektory wymienia się na nowe. Identyczny efekt daje zastąpienie cynku złomem stalowym połączonym z dodatnim biegunem prądu stałego, podczas gdy chroniona konstrukcja połączona jest z biegunem ujemnym.

Dobór urządzeń elektrycznych na pracę długotrwałą i zwarciową elementem procesu eksploatacji układu elektroenergetycznego

Dobór urządzeń elektrycznych na pracę długotrwałą i zwarciową elementem procesu eksploatacji układu elektroenergetycznego

Dobór urządzeń elektrycznych jest częścią prac projektowych, które dotyczą przyszłej inwestycji oraz elementem niezbędnym do zapewnienia właściwej pracy (nawet przez kilkadziesiąt lat) układu elektroenergetycznego....

Dobór urządzeń elektrycznych jest częścią prac projektowych, które dotyczą przyszłej inwestycji oraz elementem niezbędnym do zapewnienia właściwej pracy (nawet przez kilkadziesiąt lat) układu elektroenergetycznego. Konfiguracja układu elektroenergetycznego w okresie jego eksploatacji może ulegać zmianom, dostosowując go do bieżących potrzeb użytkowników.

Komentarze

  • FF FF, 06.06.2017r., 12:10:19 Przydatny artykuł
  • ZZ ZZ, 06.06.2017r., 12:11:20 Warto przeczytać
  • ap ap, 06.06.2017r., 13:18:49 dobry artykuł

Copyright © 2004-2019 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
Portal Budowlany - Elektro.info.pl

Ta witryna wykorzystuje pliki cookies do przechowywania informacji na Twoim komputerze. Pliki cookies stosujemy w celu świadczenia usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Twoim urządzeniu końcowym. W każdym momencie możesz dokonać zmiany ustawień przeglądarki dotyczących cookies. Nim Państwo zaczną korzystać z naszego serwisu prosimy o zapoznanie się z naszą polityką prywatności oraz Informacją o Cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności oraz Informacji o Cookies. Administratorem Państwa danych osobowych jest Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.K., nr KRS: 0000537655, z siedzibą w 04-112 Warszawa, ul. Karczewska 18, tel. +48 22 810-21-24, właściciel strony www.elektro.info.pl. Twoje Dane Osobowe będą chronione zgodnie z wytycznymi polityki prywatności www.elektro.info.pl oraz zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r i z Ustawą o ochronie danych osobowych Dz.U. 2018 poz. 1000 z dnia 10 maja 2018r.