Pełny numer elektro.info 7-8/2017 tylko dla Ciebie [PDF]

wystarczy założyć konto w portalu elektro.info.pl

Zastosowanie II klasy ochronności w urządzeniach domowych powszechnego użytku

Application of the protection class II in household appliances
Symbol oznaczenia II klasy ochronności dla urządzenia elektrycznego (zgodnie z PN‑EN 61140:2005 [4])
Symbol oznaczenia II klasy ochronności dla urządzenia elektrycznego (zgodnie z PN‑EN 61140:2005 [4])
Fot. arch. redakcji

Każde urządzenie elektryczne musi być tak skonstruowane i wykonane, aby oprócz założonych cech funkcjonalnych zapewniało bezpieczeństwo podczas jego użytkowania, a także nie powodowało zakłóceń w pracy instalacji, z której jest zasilane.

Szczególne wymagania w powyższych kwestiach stawia się urządzeniom eksploatowanym przez osoby niewykwalifikowane. Bezpośredni kontakt niewykwalifikowanego użytkownika z urządzeniem elektrycznym wymusza stosowną budowę tych urządzeń, gwarantującą odpowiednio wysoki poziom bezpieczeństwa przeciwporażeniowego.

Użytkowanie urządzenia zgodnie z przeznaczeniem i w warunkach do tego przewidzianych praktycznie eliminuje ryzyko porażenia użytkownika prądem elektrycznym. Jednakże zdarzają się wypadki porażeń, wynikające najczęściej z nieznajomości lub nieprzestrzegania zasad eksploatacji przez użytkowników. W takich przypadkach środki ochrony przeciwporażeniowej zastosowane w urządzeniu lub instalacji mogą nie działać prawidłowo.

Budowa elektrycznych urządzeń powszechnego użytku

Zasadniczy podział urządzeń elektrycznych (w tym także urządzeń domowych powszechnego użytku), istotny z punktu widzenia realizacji ochrony przeciwporażeniowej, to podział ze względu na klasy ochronności (zgodnie z PN‑EN 61140:2005 [4]).

Urządzenia poszczególnych klas cechują się następującymi parametrami:

  • urządzenia I klasy ochronności to urządzenia mające co najmniej izolację podstawową części czynnych oraz części przewodzące dostępne połączone z przewodem PE poprzez zacisk ochronny (urządzenia klasy I mogą mieć niektóre części izolowane izolacją podwójną lub wzmocnioną oraz części zasilane napięciem bardzo niskim);
  • urządzenia II klasy ochronności to urządzenia, w których części czynne izolowane są za pomocą izolacji podwójnej lub wzmocnionej. Nie mają one zacisku ochronnego. Takie urządzenia dzieli się na trzy typy:
    - w obudowie izolacyjnej,
    - w obudowie metalowej,
    - w obudowie mieszanej;
  • urządzenia III klasy ochronności, to urządzenia, w których ochrona przeciwporażeniowa jest zapewniona przez zasilanie bardzo niskim napięciem (SELV lub PELV).

Zastosowanie określonej klasy ochronności w urządzeniu wymaga doboru i odpowiedniej koordynacji środków ochrony przeciwporażeniowej w instalacji.

W przypadku urządzeń I klasy ochronności - ochronę podstawową (przed dotykiem bezpośrednim) realizuje się przez zastosowanie obudów oraz przez izolowanie części czynnych. Ochronę przy uszkodzeniu (przy dotyku pośrednim) w większości przypadków zapewnia samoczynne wyłączenie zasilania (środek zastosowany w instalacji). Wyłączenie zasilania w wymaganym czasie gwarantuje, że napięcie dotykowe pojawiające się w wyniku uszkodzenia ochrony podstawowej na częściach przewodzących dostępnych nie będzie niebezpieczne dla użytkownika.

W urządzeniach II klasy ochronności - ochrona przeciwporażeniowa jest realizowana przez izolację podwójną, wzmocnioną lub równoważną. Uszkodzenie izolacji o zwiększonej wytrzymałości elektrycznej i mechanicznej jest mało prawdopodobne, co zapobiega pojawieniu się napięć dotykowych na częściach przewodzących dostępnych.

Według normy PN-IEC 364-4-481:1994 [5] na dobór środków ochrony przeciwporażeniowej w instalacjach elektrycznych w praktyce wpływają takie warunki zewnętrzne, jak:

  • kwalifikacje osób,
  • impedancja ciała ludzkiego
  • oraz kontakt użytkowników urządzeń z potencjałem ziemi.

W normie [5] zapisano, że ochronę podstawową przez izolowanie części czynnych oraz ochronę przez zastosowanie obudów można stosować we wszystkich warunkach wpływów zewnętrznych. Również ochronę przy uszkodzeniu przez samoczynne wyłączenie zasilania można stosować we wszystkich instalacjach niskiego napięcia, a zasady jego skutecznego działania zawarte są w normie PN‑EN 60364-4-41 [6]. W podobny sposób sytuacja przedstawia się w przypadku ochrony przez zastosowanie urządzeń II klasy ochronności – zakres zastosowań tego środka nie ma istotnych ograniczeń.

Reasumując przytoczone powyżej zapisy norm, stwierdzić można, że urządzenia I oraz II klasy ochronności mają ten sam zakres zastosowania ze względu na wpływ warunków zewnętrznych na skuteczność środków ochrony przeciwporażeniowej zastosowanych w tych urządzeniach. Różnice (ograniczenia dla urządzeń określonej klasy) mogą występować tylko w instalacjach specjalnych lub w instalacjach o specjalnej lokalizacji, jeśli w odpowiedniej normie zabroniono stosowania określonych środków ochrony lub zaostrzono kryteria ich skutecznego działania.

Realia eksploatacji domowych urządzeń elektrycznych

Właściwa eksploatacja urządzeń elektrycznych zależy nie tylko od stanu urządzeń, ale również od stanu instalacji elektrycznej, z której są one zasilane, oraz od środowiskowych warunków występujących w miejscu eksploatacji.

Obecnie eksploatowane instalacje mieszkaniowe cechują się znacznym zróżnicowaniem ich wieku, a tym samym – zróżnicowaniem stanu technicznego instalacji oraz jej wyposażenia.

Instalacje projektowane i oddawane do użytkowania od drugiej połowy lat 90. do chwili obecnej w zasadzie uznać można za instalacje zapewniające wysoki poziom ochrony przeciwporażeniowej. Przyczynia się do tego przede wszystkim fakt realizacji instalacji w układzie TN-S przy użyciu przewodów miedzianych z izolacją PVC, zabezpieczeń wszystkich obwodów za pomocą wyłączników instalacyjnych oraz zabezpieczeń całości lub przynajmniej części instalacji za pomocą wysokoczułych wyłączników różnicowoprądowych. W obiektach takich wykonywana jest ekwipotencjalizacja przy użyciu połączeń wyrównawczych i uziemień otokowych lub fundamentowych.

Instalacje wykonane w pierwszej połowie lat 90. i wcześniej wykazują znacznie niższe zaawansowanie techniczne. Są to instalacje w układzie TN-C, brak w nich wyłączników różnicowoprądowych, funkcję zabezpieczeń nadmiarowoprądowych często pełnią bezpieczniki topikowe, w niektórych pomieszczeniach brak styku ochronnego w gniazdkach, przewody instalacyjne mogą mieć żyły aluminiowe i mają z reguły przekrój 1,5 mm2, a bywają nawet takie, w których ich izolacja wykonana jest z gumy.

Przyczyny wypadków porażeń prądem elektrycznym można podzielić na dwie zasadnicze grupy:

  • nieostrożność użytkowników (której konsekwencją jest z reguły rażenie przy dotyku bezpośrednim)
  • oraz różnego rodzaju uszkodzenia instalacji lub uszkodzenia urządzeń (prowadzące do rażenia przy dotyku pośrednim).

O ile wypadki spowodowane nieuwagą użytkowników mogą się zdarzyć zarówno w nowych, jak i w starych instalacjach, o tyle prawdopodobieństwo wypadku spowodowanego uszkodzeniem instalacji lub urządzenia znacząco rośnie wraz z wiekiem instalacji i jej wyposażenia.

Czytaj też: Systemy detekcji łuku elektrycznego oparte na analizie widma przebiegu prądowego >>>

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!


Artykuł pochodzi z: miesięcznika elektro.info 12/2015

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie


Weź udział w konkursie, zdobywaj wiedzę i atrakcyjne nagrody! »

Liga specjalistów - konkurs

Jesteś profesjonalistą z branży elektrycznej lub teletechnicznej?
Jesteś uczniem lub studentem kierunku technicznego?
czytam dalej »

 


Kompleksowe inspekcje termowizyjne - gdzie szukać pomocy? »

Termowizja inspekcja

Przez ostatnie stulecie zbudowano wiele urządzeń pomiarowych w zakresie podczerwieni, ale największe możliwości i popularność zyskały rozwiązania... czytam dalej »

 


Jaki silnik elektryczny wybrać? »

silnik elektryczny

W działaniu wielu maszyn i urządzeń technicznych wymagany jest ruch postępowy lub postępowo-zwrotny. Zazwyczaj ruch ten wytwarzają (...) czytam więcej »

 


Łączniki elektroinstalacyjne - rodzaje i sposób działania »?

Słupy oswietlenia zewnętrznego - na co zwrócić uwagę przy wyborze? »

Ranki łączniki gniazdka Szynoprzewody - małe i średnie instalacje
W każdej standardowej instalacji elektrycznej w budynku występują gniazda wtyczkowe oraz łączniki. Ich budowa oraz sposób zamocowania zależą od miejsca zainstalowania oraz metody wykonania (...) czytam więcej » Wymiana opraw oświetlenia ulicznego ze źródłami LED przynosi przede wszystkim poprawę efektywności energetycznej oświetlenia ulicznego. Oświetlenie LED posiada również (...) czytam dalej »

 


Przyrządy kontrolne i pomiarowe - zobacz niezawodne rozwiązania»

narzedzia pomiarowe dla elektryka Miernik napięcia, ciągłości i kolejności faz są zaprojekotwane do testowania napięcia, fazy, polaryzacji, kolejności faz i półprzewodników. Cyfrowy multimetr oraz cyfrowy miernik cęgowy oferują idealne rozwiązania dla wszystkich wymagań i możliwych zastosowań. Mierniki wykorzystują standardowe (...) czytam dalej »


Automatyka przemysłowa i sterowanie - na jakie produkty zwrócić uwagę »

Wiele nowych produktów od najlepszych w branży marek »

automatyka przemysłowa elektronika
Jak sztuczna inteligencja wspomoże pracę elektrowni i fabryk? Aż 63 proc. respondentów twierdzi, że sztuczna inteligencja pomoże zwalczyć (...) czytam więcej » Poznaj pierwszy w branży przewodnik elektroniczny po złączach. Internetowe narzędzie referencyjne ułatwiające dobór złączy. (...) chcę zobaczyć »

 


Odpowiednie oświetlenie - prawidłowy dobór oświetlenia w projekcie »

projekt oświetlenia Są takie miejsca w domu, o których nie myśli się w pierwszej kolejności. Zostawia się je na później, dopiero wtedy, gdy zadba się o ważniejsze pomieszczenia. Tak jest często (...) czytam dalej »

 


Dobór ograniczników przepięć typu 1 »

Energetyka wiatrowa w Polsce wady i zalety?

ograniczniki konwersja energii elektryczne
Kombinowane ograniczniki przepięć jako urządzenia do ograniczania przepięć mają za zadanie zmniejszenie do bezpiecznych poziomów napięcia w instalacji elektrycznej oraz na wejściu zasilanych urządzeń: podczas operacji łączeniowych ń (...) czytam więcej » Udział odnawialnych źródeł energii w Polsce stanowi około 14% całkowitej produkcji energii elektrycznej, z czego energetyka wiatrowa stanowi obecnie ponad... czytam dalej »

Szafy energetyczne, sterowniczne, rozdzielcze - dlaczego nie wiesz co wybrać? »

szafy rozdzielcze i sterownicze Zgrupowanie urządzeń elektroenergetycznych wraz z szynami zbiorczymi, połączeniami elektrycznymi, elementami izolacyjnymi i osłonami, służący do rozdziału energii elektrycznej i łączenia oraz ... czytam dalej »


Bezprzewodowa automatyka domowa - i możesz sterować wszystkim w domu »

Intuicyjne oprogramowanie do projektowania listew ze złączkami !

Automatyka domowa - sterowaniem ze smatfona Projektowanie listew - oprogramowanie
Nowoczesny smartdom powinien być gotów na każde życzenie. Dlatego rozwiązania bezprzewodowej automatyki domowej dają Ci zdalną kontrolę nad funkcjami Twojego domu - oświetleniem, roletami, ogrzewaniem ... czytam więcej » Intuicyjne oprogramowanie do projektowania listew ze złączkami oraz profesjonalnego opisywania oznaczników do złączek szynowych, przewodów, kabli, urządzeń i instalacji. Oprogramowanie dostępne jest bezpłatnie na stronie www ... chcę poznać »

Jaką zastosować ochronę urządzeń elektrycznych i elektronicznych przed przepięciami »

ochrona przed przepięciami Każdy ogranicznik przepięć ma pewną określoną zdolność do przenoszenia przez siebie pewnej energii udaru. Jeśli po zadziałaniu ... czytam dalej »


Złącza silnoprądowe - czy silikon sobie poradzi?

Złącza silnopradowe Czy możemy zastosować elastyczne przewody silikonowe i czy są one odporne na uszkodzenie i wysokie temperatury? Przykładowo dla przekroju kabla 240 mm2 ... chcę obejrzeć »


Może Cię to zainteresuje ▼

Wyświetlacz cyfrowy - jaki wybrać?

Pobierz darmowy ebook i usprawnij instalacje przewodów »

wyświetlacze cyfrowe kable i przewody - przewodnik
Współpracujący z dowolnym nadajnikiem sygnału w standardzie 4-20 mA. Urządzenia nie wymagające dodatkowego zasilania. Do obszaru zastosowań ... czytam więcej » Poznaj najskuteczniejsze sposoby oznaczania kabli i komponentów wykorzystywanych w branżach elektrycznych i telekomunikacyjnych... czytam dalej »


Odczyty cyfrowe - przyrządy przeznaczone do wyświetlania położenia »

czytniki cyfrowe Współpracują z przetwornikami przemieszczeń liniowych (liniały) i kątowych (enkodery). Wykonywane są w różnych wersjach dostosowanych do (...) czytam dalej »


1-fazowe liczniki energii elektrycznej - widziałeś to?!

Inteligentny system dystrybucji mocy »

Liczniki energii jakie wybrać szafy sterownicze
Wymagania stawiane licznikom energii elektrycznej zawarte są w normach oraz przepisach (...) czytam dalej » Uniwersalne zastosowanie, w pojedynczych szafach sterowniczych, jak też w kompletnych systemach... czytam dalej »

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »
9/2019

AKTUALNY NUMER:

elektro.info 9/2019
W miesięczniku m.in.:
  • - Metody badania funkcji zabezpieczeń nadprądowych przekaźników elektroenergetycznych
  • - Fotowoltaika szansą rozwoju dla komunikacji miejskiej
Zobacz szczegóły

Aktywny Filtr Harmonicznych firmy Rabbit

Aktywny Filtr Harmonicznych Małej Mocy – zapewnia dynamiczną kompensację mocy biernej oraz redukcję harmonicznych prądu w celu poprawienia efektywności energetycznej odbiorców energii,...

Aktywny Filtr Harmonicznych firmy Rabbit

Aktywny Filtr Harmonicznych Małej Mocy – zapewnia dynamiczną kompensację mocy biernej oraz redukcję harmonicznych prądu w celu poprawienia efektywności energetycznej odbiorców energii,...
COMEX S.A. COMEX S.A.
O firmie COMEX S.A. od początku swojej działalności, tj. od 1987 zajmuje się kompleksową obsługą klientów w zakresie zasilania...

Ciekawe strony

Elektryk na Fixly.pl

EPS System - agregaty prądotwórcze

Producent oświetlenia

Ciekawa Architektura

Instalacje

Literatura fachowa

Rekuperacja

Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl