elektro.info

Jak chronić się przed przepięciami w instalacjach?

Jak chronić się przed przepięciami w instalacjach?

Miedź przejmuje kontrolę nad samochodami elektrycznymi »

Miedź przejmuje kontrolę nad samochodami elektrycznymi »

news Konferencja „Zasilanie budynków oraz samochodów elektrycznych w energię elektryczną”

Konferencja „Zasilanie budynków oraz samochodów elektrycznych w energię elektryczną”

Zapraszamy Państwa na kolejną konferencję techniczno-szkoleniową organizowaną przez redakcję „elektro.info”, która została poświęcona dwóm problemom: zasilaniu budynków w energię elektryczną w warunkach...

Zapraszamy Państwa na kolejną konferencję techniczno-szkoleniową organizowaną przez redakcję „elektro.info”, która została poświęcona dwóm problemom: zasilaniu budynków w energię elektryczną w warunkach normalnych i w czasie pożaru oraz ładowaniu samochodów elektrycznych. Konferencja odbędzie się 1 kwietnia (to nie prima aprilis!) w Warszawie, Centrum Konferencyjne WEST GATE, Al. Jerozolimskie 92.

Problemy bezpieczeństwa elektrycznego w kwestiach związanych z ustanawianiem służebności przesyłu

Electrical safety associated with establishment of transmission easement

Artykuł porusza najważniejsze kwestie związane z ustanawianiem służebności przesyłu na tych terenach, gdzie umiejscowiona jest infrastruktura elektroenergetyczna. Więcej: w tekście.


arch. redakcji

Od kiedy w Kodeksie cywilnym [5] kategorię prawną nazywaną służebnością gruntową rozszerzono (art. 3051-4 ustawy [5]) o nowe pojęcie nazwane służebnością przesyłu, gwałtownie rośnie liczba spraw sądowych, w których właściciele nieruchomości, na których posadowiona jest infrastruktura elektroenergetyczna, wnioskują o ustanowienie takiej służebności, najczęściej za bardzo wysokim wynagrodzeniem. W wielu przypadkach właściciele nieruchomości wystosowują równolegle powództwa o wynagrodzenie z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości przez właściciela infrastruktury elektroenergetycznej, gdyż większość kwestii spornych w tym zakresie nie została jeszcze uregulowana.

Zobacz także

Zastosowanie wykładników Lapunowa do badania stabilności sieci elektroenergetycznej

Zastosowanie wykładników Lapunowa do badania stabilności sieci elektroenergetycznej

W analizowanym zagadnieniu istotne jest to, że w czasie normalnej pracy SEE wykładnik Lapunowa ma wartość ujemną, natomiast w punkcie utraty stabilności jego wartość przekracza zero. Oznacza to, że w miarę...

W analizowanym zagadnieniu istotne jest to, że w czasie normalnej pracy SEE wykładnik Lapunowa ma wartość ujemną, natomiast w punkcie utraty stabilności jego wartość przekracza zero. Oznacza to, że w miarę zbliżania się układu do punktu utraty stabilności wykładnik Lapunowa zbliża się do zera. Tę właściwość można wykorzystać do wczesnego wykrywania groźby utraty stabilności przez SEE. W artykule przedstawiono to na przykładzie prostego modelu generator-sieć sztywna.

Elektrooporowe badanie gruntu

Elektrooporowe badanie gruntu

Autor omówił obszernie problematykę sposobu pomiarów w elektrooporowym badaniu gruntów dających projektantowi możliwość oceny konieczności dalszych badań geofizycznych gruntu. Przedstawiona przez niego...

Autor omówił obszernie problematykę sposobu pomiarów w elektrooporowym badaniu gruntów dających projektantowi możliwość oceny konieczności dalszych badań geofizycznych gruntu. Przedstawiona przez niego zasada wykonania pomiaru podparta została wzorami matematycznymi ukazującymi właściwości elektrooporowe gruntów i rysunkami poglądowymi.

Podstawowe wiadomości o napowietrznej sieci dystrybucyjnej energetyki zawodowej

Podstawowe wiadomości o napowietrznej sieci dystrybucyjnej energetyki zawodowej

Cel artykułu stanowi przybliżenie funkcjonariuszom Straży Pożarnej, a zwłaszcza dowódcom akcji ratowniczo-gaśniczych, cech charakterystycznych napowietrznych linii wysokiego, średniego i niskiego napięcia....

Cel artykułu stanowi przybliżenie funkcjonariuszom Straży Pożarnej, a zwłaszcza dowódcom akcji ratowniczo-gaśniczych, cech charakterystycznych napowietrznych linii wysokiego, średniego i niskiego napięcia. W artykule nie przedstawiono wszystkich rozwiązań technicznych w zakresie budownictwa sieciowego, które są stosowane w sieci dystrybucyjnej na terenie naszego kraju, tylko podstawowe.

Celem ustanowienia służebności przesyłu jest m.in. stworzenie możliwości uregulowania kwestii sankcjonujących zapewnienie dostępu do infrastruktury elektroenergetycznej, przede wszystkim w celu prowadzenia jej eksploatacji.

Zapisy zawarte w art. 285. § 1 ustawy [5] w brzmieniu: Nieruchomość można obciążyć na rzecz właściciela innej nieruchomości (nieruchomości władnącej) prawem, którego treść polega na tym, że właściciel nieruchomości obciążonej zostaje ograniczony w możności dokonywania w stosunku do niej określonych działań, bądź też na tym, że właścicielowi nieruchomości obciążonej nie wolno wykonywać określonych uprawnień (…) są jednak na tyle nieprecyzyjne, że rodzą poważne konflikty w ustaleniu zakresu służebności przesyłu.

Wątpliwości rodzi nie tylko kwestia dostępu do elementów infrastruktury elektroenergetycznej w celu prowadzenia czynności eksploatacyjnych, w tym usuwania awarii, lecz także zagadnienia związane z ograniczeniami w zagospodarowaniu nieruchomości na skutek obecności wspomnianej infrastruktury.

Tych poważnych problemów nie rozwiązuje podpisana niedawno przez Prezydenta RP ustawa z dnia 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych [7], gdyż dotyczy ona wyłącznie projektowanej infrastruktury elektroenergetycznej, pozostawiając spory dotyczące ustanowienia służebności przesyłu dla infrastruktury istniejącej, do rozstrzygnięcia przez sądy powszechne.

W artykule przedstawiono najważniejsze problemy związane z ustanawianiem służebności przesyłu na terenach, na których umiejscowiona jest infrastruktura elektroenergetyczna. Poruszone kwestie dotyczą zarówno sygnalizowanych we wnioskach właścicieli nieruchomości problemów zapewnienia bezpieczeństwa w otoczeniu infrastruktury elektroenergetycznej w okresie jej eksploatacji, jak i ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości, na której znajdują się elementy infrastruktury elektroenergetycznej.

Zakres służebności przesyłu

Rozbieżności stron, tj. właściciela nieruchomości oraz właściciela infrastruktury elektroenergetycznej w interpretacji art. 285. § 1 ustawy [5] dotyczą przede wszystkim stopnia ingerencji w prawo własności terenu, na którym umiejscowione są urządzenia elektroenergetyczne, przy czym bez znaczenia jest, która ze stron wnioskuje o ustanowienie służebności przesyłu.

W przypadku, gdy wnioskodawcą jest właściciel nieruchomości, z oczywistych względów usiłuje on wykazać, że ograniczenie prawa własności dotyczy terenu o jak największej powierzchni.

W sytuacji, gdy wnioskodawcą jest właściciel infrastruktury, określenie zakresu służebności nie ma zazwyczaj większego znaczenia, gdyż wniosek tego rodzaju dotyczy najczęściej nieodpłatnego ustanowienia służebności przesyłu przez zasiedzenie.

Wspomniane wyżej ograniczenia w wykonywaniu prawa własności obejmują:

  1. ograniczenia w zagospodarowaniu terenu na skutek obecności na nieruchomości infrastruktury elektroenergetycznej (np. słupów i przewodów linii napowietrznej, stacji transformatorowej, linii kablowej),
  2. ograniczenia możliwości zabudowy na skutek konieczności zapewnienia dostępu do elementów infrastruktury oraz dotrzymania wymagań w zakresie bezpieczeństwa elektrycznego, tj. zapewnienia dostatecznych odstępów elektroizolacyjnych pomiędzy przewodami linii a hipotetycznie planowanym do wybudowania budynkiem,
  3. ograniczenia będące skutkiem oddziaływania pola elektromagnetycznego (oddziaływanie na zdrowie ludzi),
  4. ograniczenia występujące w następstwie konieczności zapewnienia całodobowego dostępu do infrastruktury elektroenergetycznej, w celu prowadzenia jej eksploatacji, w tym usuwania awarii,
  5. ograniczenie możliwości wykonywania prac budowlanych oraz składowania materiałów budowlanych ze względu na bliskość przewodów linii napowietrznych.
  6. ograniczenia w wykonywaniu niektórych (wysokich) nasadzeń

Kwestie poruszone w punktach b) i c) zostały obszernie scharakteryzowane w referacie zaprezentowanym na konferencji ELSAF-2013 [4], natomiast pozostałe zagadnienia zostaną opisane w dalszej części niniejszego artykułu.

Należy w tym miejscu podkreślić, że orzecznictwo w kwestiach ustanawiania służebności przesyłu nie jest jednolite, co oznacza, że nie wszystkie wymienione wyżej ograniczenia są przez sądy rozpatrywane w aspekcie możliwości ustanowienia służebności przesyłu.

W większości przypadków przedsiębiorstwa będące właścicielem infrastruktury elektroenergetycznej, przede wszystkim linii napowietrznych niskiego (nn), średniego (SN) i wysokiego napięcia (WN) stoją na stanowisku, by służebnością przesyłu obejmować wyłącznie obszar faktycznie zajęty przez linię, który najczęściej określany jest, co najmniej dyskusyjnie, jako pas o szerokości wyznaczonej przez rzut poziomy skrajnych przewodów linii.

Zupełnie inne stanowisko prezentują właściciele nieruchomości, którzy we wnioskach o ustanowienie służebności przesyłu wskazują na znacznie szerszy obszar konieczny do objęcia tym prawem. Najczęściej wnioskują o poszerzenie tego pasa o różnie definiowaną „strefę ochronną”, która uwzględnia ograniczenia i istotne utrudnienia w korzystaniu z nieruchomości spowodowane obecnością na niej elementów infrastruktury elektroenergetycznej.

Ograniczenia w zagospodarowaniu terenu spowodowane obecnością linii napowietrznych

Ograniczenia wynikające z obecności na nieruchomości infrastruktury elektroenergetycznej

Nie ulega wątpliwości, że na skutek obecności na nieruchomości konstrukcji wsporczych linii napowietrznej całkowicie wyłączony z użytkowania jest teren zajęty pod wspomniane konstrukcje.

Wyznaczenie powierzchni terenu zajętego pod elementy infrastruktury elektroenergetycznej (konstrukcje wsporcze linii napowietrznych) nie jest jednak zagadnieniem łatwym. Za niewystarczające uznać należy przyjęcie w tym przypadku pola powierzchni obrysu słupa kratowego (linie 110 kV), czy konstrukcji wsporczych złożonych z żerdzi betonowych lub drewnianych (linie SN i nn), gdyż wykonywanie prac ziemnych w ich bezpośredniej bliskości mogłoby spowodować zachwianie stabilności słupów. Jest to szczególnie istotne w przypadku żerdzi żelbetowych linii średniego i niskiego napięcia, które nie posiadają specjalnych fundamentów i najczęściej przy ich posadowieniu używa się belek ustojowych pogrążonych w gruncie na różnych głębokościach.

Żadne przepisy prawa czy też normy techniczne nie precyzują sposobu obliczania powierzchni terenu pod konstrukcjami wsporczymi linii, który należy uznać za wyłączony z użytkowania.

W literaturze spotkać można różne metody obliczania powierzchni wyłączonej z eksploatacji pod elementami infrastruktury elektroenergetycznej. Jako przykład niech posłuży opracowanie pt. „Metodyka wyliczenia odszkodowań i wynagrodzeń generowanych przez infrastrukturę przesyłową” [1] stanowiące część publikacji poświęconej ustanawianiu służebności przesyłu, w którym podano algorytmy umożliwiające obliczenie tej powierzchni dla różnego typu konstrukcji wsporczych.

Na nieco inną metodykę obliczania powierzchni zajętej pod konstrukcje wsporcze wskazuje np. zarządzenie Dyrektora Generalnego EnergiaPro Koncern Energetyczny S.A., Oddział we Wrocławiu. W dokumencie tym sugeruje się, by przy obliczaniu powierzchni pod słupem wyłączonej z użytkowania do obrysu rzutu poziomego konstrukcji wsporczej dodawać z każdej strony po 0,5 m i w ten sposób obliczać wspomnianą powierzchnię.

Każdy ze wspomnianych sposobów ma jednak charakter arbitralny i uwzględniając fakt, że w tym względzie nie istnieją żadne przepisy prawa, akceptacja wyników obliczeń wykonanych przez biegłego sądowego według konkretnego algorytmu pozostaje do decyzji sądu.

Ograniczenia wynikające z konieczności zapewnienia właściwej eksploatacji linii napowietrznych

Na wstępie należy stwierdzić, że stosownie do zapisów art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane [6], obowiązkiem właściciela obiektu budowlanego (linii napowietrznych, stacji transformatorowych) jest przeprowadzanie corocznych kontroli tych obiektów. Żadne obowiązujące przepisy prawa nie ustalają jednak ani zakresu, ani częstotliwości zabiegów eksploatacyjnych infrastruktury elektroenergetycznej. Właściciele infrastruktury elektroenergetycznej posługują się w tym względzie indywidualnie opracowywanymi instrukcjami eksploatacji (np. Instrukcja ruchu i eksploatacji sieci dystrybucyjnej.

EnergiaPro S.A. 2008 r. czy Instrukcja ruchu i eksploatacji sieci przesyłowej PSE-Operator S.A. 2010 r.), które w przypadku linii elektroenergetycznych nakazują przeprowadzanie:

  • oględzin, których celem jest ustalenie aktualnego stanu technicznego poszczególnych elementów linii wpływających m.in. na bezpieczeństwo ludzi przebywających w otoczeniu elementów infrastruktury; oględziny te obejmują przede wszystkim konstrukcje wsporcze, izolatory, przewody i inne elementy linii (tabliczki informacyjne i ostrzegawcze), a także sprawdzenie prawidłowej odległości przewodów linii od ziemi, zarośli, krzaków i krzewów oraz drzew i innych obiektów znajdujących się w pobliżu linii; zgodnie ze opracowanymi przez operatorów sieci przesyłowej i dystrybucyjnej instrukcjami eksploatacji oględziny takie przeprowadza się w przypadku linii napowietrznych wysokiego napięcia (400, 220 i 110 kV) nie rzadziej niż raz na rok, a w przypadku linii napowietrznych średniego i niskiego napięcia nie rzadziej niż raz na 5 lat;
  • przeglądów obejmujących przede wszystkim pomiary skuteczności ochrony przeciwporażeniowej polegające na badaniu rezystancji uziemienia słupów oraz napięć dotykowych spodziewanych, jakie mogą pojawić się na konstrukcjach wsporczych (słupach), w przypadku wystąpienia zwarcia; w ramach przeglądów linii wykonywana jest także konserwacja zacisków uziemiających; zabiegi tego rodzaju wykonywane są nie rzadziej niż raz na 5 lat;
  • wycinki gałęzi pod linią i obok niej, której celem jest utrzymanie dostatecznych odstępów pomiędzy przewodami pod napięciem a gałęziami drzew rosnących nieopodal linii, które zapobiegają występowaniu zagrożenia porażeniowego oraz pożarowego; zabiegi takie wykonywane są zazwyczaj, co 2–3 lata.

Ponadto, na polecenie służb ruchowych, przeprowadzany jest obchód awaryjny linii, najczęściej zmierzający do ustalenia miejsca i rodzaju uszkodzenia elementów linii (w przeważającej części zlokalizowania uszkodzonych izolatorów). W tym przypadku trudno jest mówić o częstotliwości tego rodzaju obchodów, jakkolwiek na podstawie analizy wyników awaryjności linii napowietrznych o różnym poziomie napięcia można przyjąć, że obchody takie odbywają się nie częściej niż raz na rok.

Oględziny linii napowietrznej

Celem przeprowadzania oględzin linii napowietrznych jest ustalenie aktualnego stanu technicznego jej poszczególnych elementów, w tym przede wszystkim konstrukcji wsporczych, izolatorów, przewodów oraz innych elementów linii. Trzeba zwrócić uwagę, że dokonanie takiej czynności może w niektórych przypadkach odbywać się bez ingerencji w nieruchomość, przez którą przebiega linia napowietrzna, szczególnie wtedy, gdy znajduje się ona blisko drogi publicznej i do oględzin możliwe jest wykorzystanie sprzętu optycznego (lornetki).

W przypadku, gdy odległość linii od drogi publicznej jest zbyt duża, by oględziny przeprowadzić przy użyciu sprzętu optycznego, niezbędne jest zapewnienie dostępu do nieruchomości, przez którą przebiega linii napowietrzna i w konsekwencji na obszarze koniecznym do przejścia ekipy przeprowadzającej oględziny ustanowienie służebności przesyłu może okazać się konieczne. Do przeprowadzenia tego rodzaju zabiegów wystarczający jest pas terenu o szerokości 1 m wyznaczony od najbliższej drogi publicznej i prowadzący wzdłuż linii poddawanej oględzinom.

Jak wskazują statystyki wypadków porażeń elektrycznych, szczególne znaczenie mają oględziny stanu przewodów eksploatowanych przede wszystkim na liniach niskiego napięcia, z których większość pracuje co najmniej kilkadziesiąt lat.

W wielu przypadkach zły stan techniczny tych przewodów powoduje, że w czasie coraz częściej występujących złych warunków pogodowych (huraganowe wiatry), ulegają one zarwaniu i ze względu na funkcjonujący na tego rodzaju liniach system ochrony przeciwporażeniowej o niewielkiej skuteczności stwarzają poważne zagrożenie porażeniowe.

Przeglądy linii i inne zabiegi konserwacyjno-remontowe

Przeglądy linii napowietrznych wykonywane w ramach czynności eksploatacyjnych obejmują przede wszystkim pomiary skuteczności ochrony przeciwporażeniowej, polegające na badaniu rezystancji uziemień poszczególnych konstrukcji wsporczych oraz napięć dotykowych spodziewanych, jakie mogą pojawić się na nich, w przypadku wystąpienia zwarcia. Zabiegi tego rodzaju wymagają podejścia pracownika z urządzeniem pomiarowym w pobliże każdej konstrukcji wsporczej, przy czym do wykonania tej czynności nie jest konieczny dojazd do słupów samochodem specjalistycznym.

Również i w tym przypadku do przeprowadzenia tych czynności wystarczający jest pas terenu o szerokości 1 m wyznaczony od najbliższej drogi publicznej. Najczęściej jest to ten sam pas terenu, który służy do przeprowadzenia oględzin linii, jeśli nie są one przeprowadzane bez wejścia na nieruchomość (przy użyciu sprzętu optycznego), na której znajduje się badana infrastruktura elektroenergetyczna. Po dojściu pracownika przeprowadzającego przegląd do każdej konstrukcji wsporczej, do wykonania przy niej wszystkich badań eksploatacyjnych, wystarczająca jest powierzchnia terenu całkowicie wyłączona z użytkowania, wyznaczona zgodnie z metodyką opisaną we wcześniejszych fragmentach tekstu.

Naprawa lub wymiana przewodów linii

Znacznie rzadszym przypadkiem awarii linii, szczególnie wtedy, gdy przebiega ona przez tereny niezadrzewione, jest urwanie przewodu. Naprawa zerwanego przewodu linii polega na założeniu na końce przerwanych odcinków przewodów specjalnej złączki, którą następnie zaciska się za pomocą odpowiednich urządzeń.

Nieco inaczej przebiega wymiana przewodów linii, którą przeprowadza się najczęściej w całej sekcji (pomiędzy dwoma słupami mocnymi).

Chociaż znane są i dość powszechnie wykorzystywane na liniach najwyższych napięć technologie umożliwiające wymianę przewodu roboczego linii przy wykorzystaniu metod lotniczych (śmigłowce, drony), to najczęściej jednak wymiana taka związana jest z przejściem ekipy monterskiej wzdłuż przewodów linii rozciągniętych pomiędzy słupami. Polega ona na przeciągnięciu linki wstępnej pomiędzy słupami, a następnie – po zamocowaniu do niej właściwego przewodu – przeciągnięciu go, przy użyciu wciągarki i hamownika, pomiędzy słupami tworzącymi sekcję linii i przeprowadzeniu w końcowej fazie właściwego naciągu przewodów.

Zabiegi takie wymagają wjazdu pod linię napowietrzną m.in. samochodu specjalistycznego (np. z wysięgnikiem koszowym) i za wystarczający pas terenu niezbędny do przeprowadzenia tego rodzaju czynności uznać należy obszar ograniczony rzutem skrajnych przewodów linii. I chociaż zabiegi takie wykonywane są wyjątkowo rzadko, to w celu zapewnienia możliwości ich przeprowadzenia konieczne wydaje się ustanowienie służebności przesyłu na wskazanym obszarze.

Należy zwrócić uwagę, że opisany wyżej sposób naprawy lub wymiany przewodów linii wymaga najczęściej dostępu (prawa do terenu) właściciela infrastruktury co najmniej do jednej z działek przylegających do nieruchomości, przez którą przebiega linia napowietrzna, w której przewiduje się naprawę lub wymianę przewodów. W przypadku, gdy warunek ten nie jest spełniony, konieczne jest zapewnienie drogi dojazdowej pod linię z najbliższej drogi publicznej. Również na terenie tej niezbędnej drogi dojazdowej o szerokości co najmniej 3,5 m należy rozważyć ustanowienie służebności przesyłu.

Usuwanie poważnych awarii linii napowietrznych

Wejście na nieruchomość, przez którą przebiega linia napowietrzna, może okazać się niezbędne w przypadku, gdy konieczne jest usunięcie poważniejszej awarii linii napowietrznej. Nie ulega wątpliwości, że zdarzające się dość rzadko awarie słupów linii napowietrznych (np. uszkodzenie izbicy czy złamanie poprzecznika, a także nadmierne pochylenie się żerdzi konstrukcji wsporczej) wymagają zapewnienia dojazdu samochodami specjalistycznymi do uszkodzonej konstrukcji wsporczej.

Do przeprowadzenia tego rodzaju czynności wystarczająca jest „droga dojazdowa” o szerokości 3,5 m wyznaczona od najbliższej drogi publicznej i prowadząca do uszkodzonych słupów. Trzeba jednak podkreślić, że wspomniana „droga dojazdowa” zawiera się w całości wewnątrz pasa terenu niezbędnego do naprawy lub wymiany przewodów linii.

Warto przy tym zwrócić uwagę, że zagadnienie ustanawiania służebności przesyłu na terenach, które służyć mają do likwidacji awarii linii napowietrznych, jest dość dyskusyjne i ujmowane niejednoznacznie w orzecznictwie.

W tej kwestii dość często reprezentowany jest pogląd, że czynności związane z usuwaniem awarii linii obejmują przede wszystkim zdarzenia nadzwyczajne, wynikające z działania siły wyższej lub odwrócenia grożącego niebezpieczeństwa.

W takich sytuacjach uczestnik postępowania może realizować swoje uprawnienia wynikające z zapisów zawartych w art. 142 § 1 Kodeksu cywilnego [5] w brzmieniu: Właściciel nie może się sprzeciwić użyciu, a nawet uszkodzeniu lub zniszczeniu rzeczy przez inną osobę, jeżeli to jest konieczne do odwrócenia niebezpieczeństwa grożącego bezpośrednio dobrom osobistym tej osoby lub osoby trzeciej. Może jednak żądać naprawienia wynikłej stąd szkody.

Obszar niezbędny do dokonania wycinki drzew

Innym rodzajem ograniczenia w zagospodarowaniu terenu sąsiadującego z linią napowietrzną, powodującym konieczność pozostawienia określonego obszaru pod linią i w jej sąsiedztwie, niezbędnego do prawidłowego jej funkcjonowania jest kwestia obecności zadrzewień i zakrzewień nadmiernie zbliżających się do przewodów pod napięciem.

W sporach sądowych o ustanowienie służebności przesyłu właściciele nieruchomości wskazują, że brak możliwości wykonywania nasadzeń w sąsiedztwie linii napowietrznych stanowi poważne ograniczenie prawa własności i wnioskują o ustanowienie służebności przesyłu w pasie terenu o szerokości co najmniej kilkunastu metrów wzdłuż całego przebiegu linii napowietrznej przez nieruchomość. Twierdzą przy tym, że nawet jeśli aktualnie na nieruchomości, przez którą przebiega linia napowietrzna i której są właścicielami, nie występują wysokie zadrzewienia czy zakrzewienia, to nie można wykluczyć pojawienia się takich zadrzewień i zakrzewień w przyszłości.

Sytuacja taka spowoduje, że konieczne stanie się okresowe przycinanie gałęzi drzew i wysokich krzewów, co wymagać będzie dostępu do nieruchomości. Celem tego zabiegu będzie utrzymanie dostatecznych odstępów elektroizolacyjnych pomiędzy przewodami pod napięciem a gałęziami drzew i wysokich krzewów, które będą wyrastać pod linią lub nieopodal linii.

Kwestia oszacowania powierzchni terenu niezbędnego do przeprowadzenia tego rodzaju zabiegów nie jest zagadnieniem łatwym. W związku z tym, że sytuacja taka dotyczy zazwyczaj linii eksploatowanych od wielu lat, do jej oceny można posłużyć się ustaleniami stosowanej przez dziesięciolecia normy [2], która określa najmniejszą dopuszczalną odległość przewodu nieuziemionego linii napowietrznej (przewodu fazowego linii) od każdego punktu korony drzewa. Odległość ta dla linii o napięciu wyższym niż 1 kV, przy bezwietrznej pogodzie i zwisie normalnym przewodów linii, powinna wynosić co najmniej:

2,5 + U/150 + s

gdzie:

U – napięcie znamionowe linii, w kilowoltach,

s – wielkość przyrostu pięcioletniego, właściwego dla gatunku i siedliska drzewa, w metrach.

Zgodnie z zapisami zawartymi w p. 23.2 wspomnianej normy, odległość tę należy powiększyć co najmniej o 1 m w uzasadnionych okolicznościach, np. w przypadku zbliżenia przewodów do drzew owocowych lub ozdobnych, podlegających przycinaniu czy strzyżeniu.

Należy zwrócić uwagę, że ustalenia zawarte w normie [2] dotyczą czynności projektowania (nowej) linii, która przebiegać ma nad istniejącymi drzewami lub w ich pobliżu. Jeśli zatem projektuje się linię, która przebiegać ma nad obszarem zadrzewień lub w bezpośrednim sąsiedztwie takiego obszaru, to po zidentyfikowaniu gatunków drzew i ich siedlisk znajdujących się na projektowanej trasie linii z zależności (1) wylicza się najmniejszą dopuszczalną odległość wierzchołka oraz korony drzewa od przewodu linii.

Analizując zależność (1), nie sposób nie zwrócić uwagi, że najmniejsza dopuszczalna odległość przewodów pod napięciem od każdego punktu korony drzewa nie może być mniejsza niż lmin = 2,5 + U/150. W przypadku sporów sądowych najczęściej dotyczących linii wysokiego napięcia (110 kV) i średniego napięcia (20 kV) odległość ta wynosi: lmin110 kV = 3,23 m (w przypadku linii o napięciu 110 kV) i lmin20 kV = 2,63 m (w przypadku linii 20 kV).

Jeśli zatem na nieruchomości wolnej od zadrzewień i zakrzewień pojawią się one w przyszłości, to w celu zapewnienia właściwego korzystania ze znajdujących się tam urządzeń (linii napowietrznych) konieczne będzie dokonywanie okresowych ich przycinek. Muszą być one wykonane w taki sposób, by w każdym miejscu zbliżenia zadrzewień (koron drzew lub krzewów) do nieuziemionych przewodów linii utrzymana była odległość co najmniej: lmin110 kV = 3,23 m w przypadku przewodów linii wysokiego napięcia (110 kV) i lmin20 kV = 2,63 m w przypadku przewodów linii średniego napięcia (20 kV).

Jeśli w przykładowych oszacowaniach szerokości pasa terenu (D), który powinien pozostać wolny od wysokich zadrzewień i zakrzewień uwzględnić np. odcinek dwutorowej linii 110 kV wykonanej na słupach przelotowych serii Dc1 i odcinek linii średniego napięcia 20 kV wykonany na żerdziach żelbetowych serii ŻN lub BSW w układzie płaskim przewodów, to szerokość ta wynosi:

  • D110kV = 17,86 m (lub 19,86 m w przypadku drzew owocowych lub ozdobnych podlegających przycinaniu lub strzyżeniu),
  • D20kV = 8,86 m (lub 10,86 m w przypadku drzew owocowych lub ozdobnych podlegających przycinaniu lub strzyżeniu).

Przykładowe wyniki wskazują, że nawet przy odcinkach linii o niewielkiej długości przebiegających przez nieruchomość, powierzchnia terenu, która powinna pozostać wolna od zadrzewień i zakrzewień, jest dość znaczna.

Mając świadomość potencjalnych korzyści finansowych pełnomocnicy właścicieli nieruchomości w takich sytuacjach wnioskują o ustanowienie służebności przesyłu na jeszcze szerszym obszarze, odpowiadającym – zgodnie z ustaleniami zawartymi w p. 23.2 normy [2] – szerokości tzw. wycinki podstawowej. Dla przykładowych wskazanych wyżej linii napowietrznych szerokość wycinki podstawowej jest większa niż D110kV i D20kV i zależy od wielkości przyrostu pięcioletniego, właściwego dla gatunku i siedliska drzewa.

Wydaje się, że tego rodzaju interpretacja jest zupełnie nieuprawniona.

W przypadku linii istniejących, przebiegających przez obszary niezadrzewione, szerokość wycinki podstawowej nie powinna być przyjmowana jako granice obszaru, na którym należy rozważyć ustanowienie służebności przesyłu. Nie można bowiem wykluczyć sytuacji, że po wykonaniu przez właściciela nieruchomości nasadzeń w bliskiej odległości od linii przebiegającej przez jego nieruchomość i po okresie, po którym nasadzenia te (drzewa, krzewy) osiągną taką wysokość, że zbliżą się nadmiernie do przewodów linii, linia zostanie skablowana lub zlikwidowana.

Trzeba także zwrócić uwagę, że czynności związane z przycinaniem gałęzi drzew i krzewów, które nadmiernie zbliżają się do przewodów linii, są czynnościami prowadzonymi w celu zapewnienia bezpieczeństwa porażeniowego oraz pożarowego, a zatem w celu odwrócenia grożącego niebezpieczeństwa. Wydaje się, że w takich sytuacjach uczestnik postępowania może realizować swoje uprawnienia wynikające z zapisów zawartych w art. 142 Kodeksu cywilnego i w tym celu nie jest konieczne ustanawianie służebności przesyłu.

Inne potencjalne ograniczenia w użytkowaniu nieruchomości

W wielu sprawach sądowych o ustanowienie służebności przesyłu toczących się przed sądami powszechnymi właściciele nieruchomości wskazują także na inne – ich zdaniem istotne – potencjalne ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości związane z obecnością na nich linii napowietrznych. Przywołują w tym miejscu przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 6 lutego 2003 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych [3], w którym wprowadza się pojęcie „strefy niebezpiecznej”, definiowane jako miejsce na terenie budowy, w którym występują zagrożenia dla zdrowia lub życia ludzi.

Zgodnie z zapisami zawartymi w § 55 ust. 1 wspomnianego rozporządzenia, nie jest dopuszczalne sytuowanie stanowisk pracy, składowisk wyrobów i materiałów lub maszyn i urządzeń budowlanych bezpośrednio pod napowietrznymi liniami elektroenergetycznymi, lub w odległości liczonej w poziomie od skrajnych przewodów, mniejszej niż:

  • 3 m – dla linii o napięciu znamionowym nieprzekraczającym 1 kV,
  • 5 m – dla linii o napięciu znamionowym powyżej 1 kV, lecz nieprzekraczającym 15 kV,
  • 10 m – dla linii o napięciu znamionowym powyżej 15 kV, lecz nieprzekraczającym 30 kV,
  • 15 m – dla linii o napięciu znamionowym powyżej 30 kV, lecz nieprzekraczającym 110 kV,
  • 30 m – dla- linii o napięciu znamionowym powyżej 110 kV.

Jeśli przyjąć, że na obszarze „strefy niebezpiecznej” należy ustanowić służebność przesyłu, to w przypadku najczęściej występujących linii napowietrznych o napięciu 110 i 20 kV szerokość obszaru objętego tą kategorią nie będzie mniejsza niż:

  • 65–70 m – w przypadku linii o napięciu 110 kV,
  • 22–24 m – w przypadku linii o napięciu 20 kV.

Z poglądem prezentowanym w tej kwestii przez właścicieli nieruchomości trudno się zgodzić. Trzeba bowiem zauważyć, że przepisy wspomnianego rozporządzenia nie ustalają jakichkolwiek pasów służebności przesyłu, lecz wskazują na konieczność dotrzymania minimalnych odległości od przewodów linii w celu zabezpieczenia pracowników przed potencjalnym wypadkiem porażenia elektrycznego podczas wykonywania pracy w pobliżu czynnej linii napowietrznej.

Należy podkreślić, że rozporządzenie [3], to akt prawny wydany na podstawie ustawy z dnia z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy [8]. Określa on ogólnie obowiązujące przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładach pracy lub przy wykonywaniu prac przy urządzeniach elektroenergetycznych, które prowadzone są przez pracowników zatrudnionych przy eksploatacji urządzeń i instalacji energetycznych, a zatem z pewnością nie obejmują właścicieli nieruchomości.

Wnioski

Analiza rodzajów i zakresu zabiegów eksploatacyjnych prowadzonych na liniach napowietrznych wskazuje, że obszar terenu, który w pełni zabezpiecza możliwość ich przeprowadzenia, jest ograniczony rzutem poziomym skrajnych przewodów i na tym obszarze, rozciągającym się wzdłuż przebiegu przez nieruchomość linii napowietrznej, należy rozważyć ustanowienie służebności przesyłu.

Literatura

  1. D. Konieczny, C. Kowalczyk, Metodyka wyliczania odszkodowań i wynagrodzeń przy ustalaniu służebności przesyłu, Instytut Infrastruktury Liniowej, Siedlce, 26 lipca 2011 r.
  2. PN-E-05100 Elektroenergetyczne linie napowietrzne. Projektowanie i budowa. Linie prądu przemiennego z przewodami roboczymi gołymi.
  3. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 6 lutego 2003 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych, DzU z 2003 r., nr 47, poz. 401.
  4. M. Szuba, Oddziaływanie pól elektromagnetycznych w kwestiach związanych z ustanawianiem służebności przesyłu, XIX Konferencja Naukowo-Techniczna Bezpieczeństwo Elektryczne i IX Szkoła Ochrony Przeciwporażeniowej ELSAF 2013, Szklarska Poręba, 25–27 września 2013, Materiały konferencyjne, s. 173–178.
  5. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny. Tekst jednolity DzU z 2014 r., poz. 121, z późn. zm.6.
  6. Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Tekst jednolity DzU z 2010 r., nr 243, poz. 1623, z późn. zm.
  7. Ustawa z dnia 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych, DzU z 2015 r., poz. 1265.
  8. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy. Tekst jednolity DzU z 2014 r., poz. 1502, z późn. zm.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!

Powiązane

Oddziaływanie linii i stacji elektroenergetycznych na środowisko - czy pola elektromagnetyczne niskiej częstotliwości mogą wywoływać choroby lub przyspieszać ich rozwój?

Oddziaływanie linii i stacji elektroenergetycznych na środowisko - czy pola elektromagnetyczne niskiej częstotliwości mogą wywoływać choroby lub przyspieszać ich rozwój?

W artykule przedstawiono wyniki najnowszych badań in vivo i in vitro, a także badań epidemiologicznych, określających przypuszczalny związek pomiędzy narażeniem na działanie pola elektromagnetycznego niskiej...

W artykule przedstawiono wyniki najnowszych badań in vivo i in vitro, a także badań epidemiologicznych, określających przypuszczalny związek pomiędzy narażeniem na działanie pola elektromagnetycznego niskiej częstotliwości ELF (Extra Low Frequency) a chorobami nowotworowymi, zaburzeniami układu nerwowego oraz innymi efektami biologicznymi, które scharakteryzowano w raportach, artykułach popularnonaukowych oraz w wydawnictwach konferencyjnych.

Oddziaływanie linii i stacji elektroenergetycznych na środowisko (cz.1) - wpływ pól elektromagnetycznych niskiej częstotliwości na organizmy żywe

Oddziaływanie linii i stacji elektroenergetycznych na środowisko (cz.1) - wpływ pól elektromagnetycznych niskiej częstotliwości na organizmy żywe

Autorzy publikacji zwrócili uwagę na kwestie jakości publikowanych informacji dotyczących wpływu pól elektromagnetycznych wytwarzanych przez obiekty i urządzenia elektroenergetyczne (linie i stacje) na...

Autorzy publikacji zwrócili uwagę na kwestie jakości publikowanych informacji dotyczących wpływu pól elektromagnetycznych wytwarzanych przez obiekty i urządzenia elektroenergetyczne (linie i stacje) na środowisko, w tym przede wszystkim na zdrowie ludzi.

Lokalizacja obiektów budowlanych w sąsiedztwie napowietrznych linii elektroenergetycznych

Lokalizacja obiektów budowlanych w sąsiedztwie napowietrznych linii elektroenergetycznych

W artykule przedstawiono możliwości realizacji budowy linii napowietrznych w otoczeniu obiektów budowlanych oraz budowy takich obiektów w sąsiedztwie istniejących napowietrznych linii elektroenergetycznych....

W artykule przedstawiono możliwości realizacji budowy linii napowietrznych w otoczeniu obiektów budowlanych oraz budowy takich obiektów w sąsiedztwie istniejących napowietrznych linii elektroenergetycznych. Zawarto stosowne wymagania dotyczące odstępów izolacyjnych oraz ochrony przed polem elektromagnetycznym.

Linie kablowe wysokich napięć w systemie elektroenergetycznym

Linie kablowe wysokich napięć w systemie elektroenergetycznym

Stale rosnące zapotrzebowanie na energię elektryczną na świecie wymaga budowy coraz nowszych lub modernizacji starych elektrowni, a dostarczenie jej do odbiorców końcowych – rozwoju istniejącej infrastruktury...

Stale rosnące zapotrzebowanie na energię elektryczną na świecie wymaga budowy coraz nowszych lub modernizacji starych elektrowni, a dostarczenie jej do odbiorców końcowych – rozwoju istniejącej infrastruktury przesyłowej oraz przesyłowo-rozdzielczej. O ile dobrze znana technologia budowy i eksploatacji linii przesyłowych najwyższych napięć nie przysparza obecnie problemów technicznych na obszarach niezaludnionych, o tyle problem pojawia się w przypadku obszarów miejskich i uprzemysłowionych. Brak...

news Smart grid – innogy rozbuduje inteligentną sieć elektroenergetyczną

Smart grid – innogy rozbuduje inteligentną sieć elektroenergetyczną

innogy Stoen Operator zainwestuje w rozbudowę inteligentnej sieci elektroenergetycznej z obszaru smart grid. Pozwalają one znacząco zwiększyć efektywność energetyczną sieci. Dodatkowo modernizacje umożliwiają...

innogy Stoen Operator zainwestuje w rozbudowę inteligentnej sieci elektroenergetycznej z obszaru smart grid. Pozwalają one znacząco zwiększyć efektywność energetyczną sieci. Dodatkowo modernizacje umożliwiają również zmniejszenie wpływu systemu energetycznego na środowisko naturalne.

news Według Ministerstwa Klimatu Polska już niedługo będzie placem budowy dla OZE

Według Ministerstwa Klimatu Polska już niedługo będzie placem budowy dla OZE

Sekretarz stanu w Ministerstwie Klimatu Ireneusz Zyska powiedział, że w ciągu najbliższych kilku lat znacznie wzrośnie liczba krajowych inwestycji w odnawialne źródła energii. W zapewnieniu bezpieczeństwa...

Sekretarz stanu w Ministerstwie Klimatu Ireneusz Zyska powiedział, że w ciągu najbliższych kilku lat znacznie wzrośnie liczba krajowych inwestycji w odnawialne źródła energii. W zapewnieniu bezpieczeństwa energetycznego i stabilności systemu ważną rolę będą odgrywać projekty gazowe, mimo że Unia Europejska wycofuje się z ich finansowania, oraz energetyka jądrowa. Kolejny ważny filar to magazyny energii.

news Konferencja „Zasilanie budynków oraz samochodów elektrycznych w energię elektryczną”

Konferencja „Zasilanie budynków oraz samochodów elektrycznych w energię elektryczną”

Zapraszamy Państwa na kolejną konferencję techniczno-szkoleniową organizowaną przez redakcję „elektro.info”, która została poświęcona dwóm problemom: zasilaniu budynków w energię elektryczną w warunkach...

Zapraszamy Państwa na kolejną konferencję techniczno-szkoleniową organizowaną przez redakcję „elektro.info”, która została poświęcona dwóm problemom: zasilaniu budynków w energię elektryczną w warunkach normalnych i w czasie pożaru oraz ładowaniu samochodów elektrycznych. Konferencja odbędzie się 1 kwietnia (to nie prima aprilis!) w Warszawie, Centrum Konferencyjne WEST GATE, Al. Jerozolimskie 92.

Bezpieczeństwo eksploatacji urządzeń, instalacji i sieci elektroenergetycznych

Bezpieczeństwo eksploatacji urządzeń, instalacji i sieci elektroenergetycznych

Krakowskie wydawnictwo TARBONUS opublikowało poradnik „Bezpieczeństwo eksploatacji urządzeń, instalacji i sieci elektroenergetycznych”, autorstwa Jana Strojnego i Jana Strzałki, pracowników naukowych Akademii...

Krakowskie wydawnictwo TARBONUS opublikowało poradnik „Bezpieczeństwo eksploatacji urządzeń, instalacji i sieci elektroenergetycznych”, autorstwa Jana Strojnego i Jana Strzałki, pracowników naukowych Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie. Książka jest przeznaczona dla osób zajmujących się eksploatacją i dozorem nad eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci elektroenergetycznych. Została podzielona na osiem rozdziałów, w których autorzy zamieścili podstawową wiedzę w zakresie bezpiecznej eksploatacji...

Bezpieczeństwo pracy układów kogeneracyjnych w sieciach przemysłowych

Bezpieczeństwo pracy układów kogeneracyjnych w sieciach przemysłowych

Szukanie nowych rozwiązań oraz rozwój technologii w energetyce spowodowane są rosnącym zapotrzebowaniem na energię elektryczną i termiczną. Zakłady energetyczne podczas procesu inwestycyjnego w trakcie...

Szukanie nowych rozwiązań oraz rozwój technologii w energetyce spowodowane są rosnącym zapotrzebowaniem na energię elektryczną i termiczną. Zakłady energetyczne podczas procesu inwestycyjnego w trakcie budowy nowych źródeł lub modernizacji istniejących – zobligowane są do uwzględnienia emisji substancji szkodliwych dla środowiska, zapewnienia bezpieczeństwa dostaw oraz sprostania oczekiwaniom społecznym.

elektro.info w procesie szkolenia elektryków

elektro.info w procesie szkolenia elektryków

Wrzesień to wyjątkowo pracowity miesiąc dla naszej redakcji. Oprócz udziału w targach ENERGETAB 2018, prowadziliśmy szkolenia dla członków MOIIB oraz w ZIAD S.A. Bielsko-Biała. W dniach 17–19 września...

Wrzesień to wyjątkowo pracowity miesiąc dla naszej redakcji. Oprócz udziału w targach ENERGETAB 2018, prowadziliśmy szkolenia dla członków MOIIB oraz w ZIAD S.A. Bielsko-Biała. W dniach 17–19 września na zaproszenie działu szkoleń ZIAD Bielsko-Biała, redaktor naczelny „elektro.info” Julian Wiatr poprowadził cykl zajęć poświęconych projektowaniu sieci oraz instalacji elektrycznych nn. Szkolenie poprzedziło wystąpienie kierownika działu szkoleń ZIAD S.A. w Bielsku-Białej inż. Romana Fobera, który zapoznał...

Podstawy projektowania sieci elektroenergetycznych. Metody wyznaczania mocy szczytowej

Podstawy projektowania sieci elektroenergetycznych. Metody wyznaczania mocy szczytowej

Nowość na rynku wydawniczym! „Podstawy projektowania sieci elektroenergetycznych. Metody wyznaczania mocy szczytowej” to zeszyty dla elektryków nr 14, który porusza tematy dotyczące projektowania, obliczania...

Nowość na rynku wydawniczym! „Podstawy projektowania sieci elektroenergetycznych. Metody wyznaczania mocy szczytowej” to zeszyty dla elektryków nr 14, który porusza tematy dotyczące projektowania, obliczania i wykonywania sieci elektroenergetycznych.

Podstawy projektowania sieci elektroenergetycznych - metody wyznaczania mocy szczytowej

Podstawy projektowania sieci elektroenergetycznych - metody wyznaczania mocy szczytowej

Podczas opracowywania projektu linii elektroenergetycznej lub projektu jej rozbudowy, jednym z podstawowych problemów, z którym musi zmierzyć się projektant, jest określenie mocy szczytowej. W zakresie...

Podczas opracowywania projektu linii elektroenergetycznej lub projektu jej rozbudowy, jednym z podstawowych problemów, z którym musi zmierzyć się projektant, jest określenie mocy szczytowej. W zakresie obiektów przemysłowych oraz mieszkalnych od szeregu lat funkcjonują metody wyznaczania mocy zapotrzebowanej oraz mocy szczytowej. W odniesieniu do sieci elektroenergetycznych sprawa jest nieco bardziej skomplikowana, gdyż dostępne metody szacowania mocy szczytowej są niewystarczające.

Analiza stanów przejściowych podczas załączania krótkich linii kablowych SN łącznikiem próżniowym

Analiza stanów przejściowych podczas załączania krótkich linii kablowych SN łącznikiem próżniowym

Łączniki próżniowe dzięki swoim bardzo dobrym własnościom są coraz częściej stosowane w sieciach elektroenergetycznych niskiego i średniego napięcia. Charakteryzuje je niezawodność działania oraz duża...

Łączniki próżniowe dzięki swoim bardzo dobrym własnościom są coraz częściej stosowane w sieciach elektroenergetycznych niskiego i średniego napięcia. Charakteryzuje je niezawodność działania oraz duża zdolność łączeniowa. Ponadto zakres czynności konserwacyjnych jest ograniczony, a eksploatacja, po zastosowaniu odpowiednich układów automatyki, może być prowadzona zdalnie [3]. Jednak ich specyficzną właściwością jest skłonność do generowania przepięć łączeniowych o znacznych wartościach szczytowych...

Zastosowanie sztucznej sieci neuronowej do optymalizacji rozpływów mocy w elektroenergetycznych sieciach dystrybucyjnych

Zastosowanie sztucznej sieci neuronowej do optymalizacji rozpływów mocy w elektroenergetycznych sieciach dystrybucyjnych

W artykule przedstawiono zastosowanie sieci neuronowej do optymalizacji rozpływów mocy w sieciach dystrybucyjnych, strukturę i parametry zastosowanej sieci neuronowej oraz proces uczenia i jej testowania....

W artykule przedstawiono zastosowanie sieci neuronowej do optymalizacji rozpływów mocy w sieciach dystrybucyjnych, strukturę i parametry zastosowanej sieci neuronowej oraz proces uczenia i jej testowania. Uzyskane rezultaty oceniono porównując je z wynikami osiąganymi przy użyciu metody „Primal dual interior point method”. Analizy obliczeniowe pokazały, iż zaprojektowana sieć neuronowa uzyskuje zbliżone wyniki jak klasyczne algorytmy optymalizacji.

Badania transformatora energetycznego w środowiskach symulacyjnych Matlab/Simulink oraz EMTP-ATP

Badania transformatora energetycznego w środowiskach symulacyjnych Matlab/Simulink oraz EMTP-ATP

Transformator jest podstawowym elementem systemu elektroenergetycznego i służy do zmiany i regulacji wartości parametrów energii elektrycznej w obwodzie napięcia i prądu przemiennego przy niezmienionej...

Transformator jest podstawowym elementem systemu elektroenergetycznego i służy do zmiany i regulacji wartości parametrów energii elektrycznej w obwodzie napięcia i prądu przemiennego przy niezmienionej częstotliwości. Związane jest to z różnymi poziomami napięć w systemie elektroenergetycznym. Energia elektryczna generowana w elektrowniach wytwarzana jest przy napięciu, które nie przekracza 25 kV i prądzie przekraczającym tysiące amperów. Przesył energii elektrycznej o takich parametrach powodowałby...

Projekt modelu laboratoryjnego linii napowietrznej do badania zabezpieczeń sieci elektroenergetycznych WN

Projekt modelu laboratoryjnego linii napowietrznej do badania zabezpieczeń sieci elektroenergetycznych WN

W artykule przedstawiono zasady wyposażania i rodzaje automatyki zabezpieczeniowej linii przesyłowych 110 kV, opracowany model linii typu P oraz dobór jego parametrów, symulację zwarć wielkoprądowych na...

W artykule przedstawiono zasady wyposażania i rodzaje automatyki zabezpieczeniowej linii przesyłowych 110 kV, opracowany model linii typu P oraz dobór jego parametrów, symulację zwarć wielkoprądowych na opracowanym modelu linii w programie MATLAB oraz koncepcję stanowiska laboratoryjnego wraz z realizującym funkcje zabezpieczeniowe zespołem automatyki zabezpieczeniowej CZAZ-RL.

Charakterystyka krajowej sieci dystrybucyjnej XXI wieku

Charakterystyka krajowej sieci dystrybucyjnej XXI wieku

W artykule scharakteryzowano polskie sieci elektroenergetyczne w okresie pierwszych 15 lat XXI wieku. Przedstawiono zmiany wielkości statystycznych w kolejnych pięcioleciach badanego okresu: struktury...

W artykule scharakteryzowano polskie sieci elektroenergetyczne w okresie pierwszych 15 lat XXI wieku. Przedstawiono zmiany wielkości statystycznych w kolejnych pięcioleciach badanego okresu: struktury odbiorców oraz sektora przesyłowego i dystrybucyjnego.

Uproszczony projekt tymczasowego zasilania osiedla mieszkaniowego z wykorzystaniem mobilnego zespołu prądotwórczego

Uproszczony projekt tymczasowego zasilania osiedla mieszkaniowego z wykorzystaniem mobilnego zespołu prądotwórczego

Artykuł stanowi praktyczne zastosowanie teorii zaprezentowanej w serii artykułów opublikowanych w miesięczniku Elektro.Info pt. „Zastosowanie zespołów prądotwórczych do awaryjnego zasilania sieci elektroenergetycznych...

Artykuł stanowi praktyczne zastosowanie teorii zaprezentowanej w serii artykułów opublikowanych w miesięczniku Elektro.Info pt. „Zastosowanie zespołów prądotwórczych do awaryjnego zasilania sieci elektroenergetycznych nn”.

Wybrane zagadnienia zabezpieczeń odległościowych linii (cz. 2). Parametryzacja zasięgów rezystancyjnych stref pomiarowych oraz rezystancja łuku w prostym układzie sieciowym

Wybrane zagadnienia zabezpieczeń odległościowych linii (cz. 2). Parametryzacja zasięgów rezystancyjnych stref pomiarowych oraz rezystancja łuku w prostym układzie sieciowym

W artykule zestawiono wybrane modele rezystancji łuku, które mogą być przydatne dla celów parametryzacji zabezpieczeń odległościowych.

W artykule zestawiono wybrane modele rezystancji łuku, które mogą być przydatne dla celów parametryzacji zabezpieczeń odległościowych.

Aplikacja programowania ewolucyjnego do optymalizacji pracy miejskich sieci dystrybucyjnych SN w stanach awarii

Aplikacja programowania ewolucyjnego do optymalizacji pracy miejskich sieci dystrybucyjnych SN w stanach awarii

W artykule o zastosowaniu programowania ewolucyjnego do optymalizacji pracy sieci dystrybucyjnych SN w stanach awarii, koncepcji opracowanego algorytmu optymalizacji i możliwościach jego zastosowań, możliwości...

W artykule o zastosowaniu programowania ewolucyjnego do optymalizacji pracy sieci dystrybucyjnych SN w stanach awarii, koncepcji opracowanego algorytmu optymalizacji i możliwościach jego zastosowań, możliwości połączenia opracowanego algorytmu programowania ewolucyjnego z algorytmem planowania rozwoju sieci dystrybucyjnej. Zaprezentowano też przykładowe rezultaty obliczeń optymalizacji dla wybranej miejskiej sieci SN wraz z przebiegiem obliczeń i opracowane algorytmy przedstawione na załączonych...

Porównanie technik pomiaru prądu stosowanych w samoczynnych wyłącznikach napowietrznych sieci SN

Porównanie technik pomiaru prądu stosowanych w samoczynnych wyłącznikach napowietrznych sieci SN

Autor artykułu porównał metody pomiaru prądu przez konwencjonalne przekładniki prądowe i sensory prądowe. Uwagę zwrócił zwłaszcza na konstrukcję, dokładność przetwarzania oraz zakres wartościowy transformacji...

Autor artykułu porównał metody pomiaru prądu przez konwencjonalne przekładniki prądowe i sensory prądowe. Uwagę zwrócił zwłaszcza na konstrukcję, dokładność przetwarzania oraz zakres wartościowy transformacji tych urządzeń oraz przedstawił wyniki badań dotyczące dokładności przetwarzania cewki Rogowskiego stosowanej w napowietrznych wyłącznikach próżniowych.

Wieloszczelinowe rdzenie blokowe transformatorów i dławików dla potrzeb elektroenergetyki

Wieloszczelinowe rdzenie blokowe transformatorów i dławików dla potrzeb elektroenergetyki

W pracy przedstawiono wyniki badań wybranych własności magnetycznych rdzeni blokowych z taśm nanokrystalicznych. Dodatkowo, w końcowej części pracy wykazano pełną przydatność nowych konstrukcji dławików...

W pracy przedstawiono wyniki badań wybranych własności magnetycznych rdzeni blokowych z taśm nanokrystalicznych. Dodatkowo, w końcowej części pracy wykazano pełną przydatność nowych konstrukcji dławików i transformatorów pracujących w podwyższonej częstotliwości.

Zastosowania zasobników energii w systemach zasilania - część 2

Zastosowania zasobników energii w systemach zasilania - część 2

W niniejszej publikacji opisano zasobniki stosowane u indywidualnych odbiorców, wykorzystanie zasobników energii u odbiorców indywidualnych w systemach zasilania semi off grid, off grif oraz on grid.

W niniejszej publikacji opisano zasobniki stosowane u indywidualnych odbiorców, wykorzystanie zasobników energii u odbiorców indywidualnych w systemach zasilania semi off grid, off grif oraz on grid.

Wybrane zagadnienia zabezpieczeń odległościowych linii (część 1) Kryterium podimpedancyjne oraz parametryzacja zasięgów reaktancyjnych stref pomiarowych

Wybrane zagadnienia zabezpieczeń odległościowych linii (część 1) Kryterium podimpedancyjne oraz parametryzacja zasięgów reaktancyjnych stref pomiarowych

W artykule zostały przybliżone wybrane aspekty działania i parametryzacji zabezpieczenia odległościowego linii przesyłowych.

W artykule zostały przybliżone wybrane aspekty działania i parametryzacji zabezpieczenia odległościowego linii przesyłowych.

Komentarze

Copyright © 2004-2019 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
Portal Budowlany - Elektro.info.pl

Ta witryna wykorzystuje pliki cookies do przechowywania informacji na Twoim komputerze. Pliki cookies stosujemy w celu świadczenia usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Twoim urządzeniu końcowym. W każdym momencie możesz dokonać zmiany ustawień przeglądarki dotyczących cookies. Nim Państwo zaczną korzystać z naszego serwisu prosimy o zapoznanie się z naszą polityką prywatności oraz Informacją o Cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności oraz Informacji o Cookies. Administratorem Państwa danych osobowych jest Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.K., nr KRS: 0000537655, z siedzibą w 04-112 Warszawa, ul. Karczewska 18, tel. +48 22 810-21-24, właściciel strony www.elektro.info.pl. Twoje Dane Osobowe będą chronione zgodnie z wytycznymi polityki prywatności www.elektro.info.pl oraz zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r i z Ustawą o ochronie danych osobowych Dz.U. 2018 poz. 1000 z dnia 10 maja 2018r.