elektro.info

news Pierwszy samochód, który wesprze Prace Pod Napięciem

Pierwszy samochód, który wesprze Prace Pod Napięciem Pierwszy samochód, który wesprze Prace Pod Napięciem

Enea Operator stworzyła pierwszy w Polsce specjalistyczny samochód wsparcia Prac Pod Napięciem. Pojazd powstał z inicjatywy i przy udziale elektromonterów Enei Operator, na co dzień zajmujących się PPN....

Enea Operator stworzyła pierwszy w Polsce specjalistyczny samochód wsparcia Prac Pod Napięciem. Pojazd powstał z inicjatywy i przy udziale elektromonterów Enei Operator, na co dzień zajmujących się PPN. Nowoczesny pojazd przyczyni się do jeszcze efektywniejszej pracy brygad na sieci dystrybucyjnej, wykonywanej bez uciążliwych dla klientów przerw w dostawach energii.

news Kolejne miasta w Polsce kupią autobusy elektryczne

Kolejne miasta w Polsce kupią autobusy elektryczne Kolejne miasta w Polsce kupią autobusy elektryczne

Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej 30 stycznia kolejne 10 umów na unijne dofinansowanie projektów transportu miejskiego. Dzięki wsparciu z programu Infrastruktura i Środowisko zakupionych zostanie...

Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej 30 stycznia kolejne 10 umów na unijne dofinansowanie projektów transportu miejskiego. Dzięki wsparciu z programu Infrastruktura i Środowisko zakupionych zostanie 190 nowych autobusów elektrycznych, które wyjadą na ulice dużych miast m.in. w Krakowie, Poznaniu, Gdyni, a także w Malborku, Radomiu i Pile.

news Konferencja „Zasilanie budynków oraz samochodów elektrycznych w energię elektryczną”

Konferencja „Zasilanie budynków oraz samochodów elektrycznych w energię elektryczną” Konferencja „Zasilanie budynków oraz samochodów elektrycznych w energię elektryczną”

Zapraszamy Państwa na kolejną konferencję techniczno-szkoleniową organizowaną przez redakcję „elektro.info”, która została poświęcona dwóm problemom: zasilaniu budynków w energię elektryczną w warunkach...

Zapraszamy Państwa na kolejną konferencję techniczno-szkoleniową organizowaną przez redakcję „elektro.info”, która została poświęcona dwóm problemom: zasilaniu budynków w energię elektryczną w warunkach normalnych i w czasie pożaru oraz ładowaniu samochodów elektrycznych. Konferencja odbędzie się 21 października w Warszawie, Centrum Konferencyjne WEST GATE, Al. Jerozolimskie 92.

Dźwiękowe systemy ostrzegawcze jako element bezpieczeństwa pożarowego budynków i obiektów budowlanych

Podstawowa konfiguracja DSO

Podstawowa konfiguracja DSO

Alarmowanie to, oprócz wykrywania pożaru w budynku, jedno z zadań systemu sygnalizacji pożarowej. Do tego celu wykorzystuje się dźwiękowe systemy ostrzegawcze (DSO), które umożliwiają rozgłaszanie sygnałów ostrzegawczych i komunikatów głosowych na potrzeby bezpieczeństwa osób przebywających w obiekcie, nadawanych automatycznie po otrzymaniu sygnału z systemu sygnalizacji pożarowej, a także przez operatora.

Zobacz także

Zasady projektowania sterowań instalacji do odprowadzania dymu i ciepła

Zasady projektowania sterowań instalacji do odprowadzania dymu i ciepła Zasady projektowania sterowań instalacji do odprowadzania dymu i ciepła

Głównym zagrożeniem w czasie pożaru, przyczyniającym się do większości wypadków śmiertelnych, jest zadymienie. W skład dymu wchodzą produkty spalania, gazy pożarowe i tlenek węgla. Bardzo niebezpieczna...

Głównym zagrożeniem w czasie pożaru, przyczyniającym się do większości wypadków śmiertelnych, jest zadymienie. W skład dymu wchodzą produkty spalania, gazy pożarowe i tlenek węgla. Bardzo niebezpieczna jest też ich wysoka temperatura, która stwarza dodatkowe zagrożenie, np. poprzez rozgorzenie. Silne zadymienie utrudnia sprawne przeprowadzenie ewakuacji oraz walkę z pożarem, dlatego przepisy z zakresu ochrony przeciwpożarowej w niektórych przypadkach nakładają obowiązek stosowania specjalnych instalacji...

Zagrożenie pożarem i eksplozją beziskiernikowych ograniczników przepięć (część 1.)

Zagrożenie pożarem i eksplozją beziskiernikowych ograniczników przepięć (część 1.) Zagrożenie pożarem i eksplozją beziskiernikowych ograniczników przepięć (część 1.)

Ograniczniki przepięć podczas ich normalnego działania w sieciach elektroenergetycznych średnich i wysokich napięć nie stwarzają zagrożeń dla sąsiadujących z nimi obiektów czy personelu. Ich stosowanie...

Ograniczniki przepięć podczas ich normalnego działania w sieciach elektroenergetycznych średnich i wysokich napięć nie stwarzają zagrożeń dla sąsiadujących z nimi obiektów czy personelu. Ich stosowanie przyczynia się wręcz do eliminacji awarii innych aparatów w wyniku uszkodzeń ich izolacji i związanych z tym zagrożeń. Poprawnie skonstruowane ograniczniki przepięć, dobrane do lokalnych warunków sieciowych i zainstalowane, wykonane z zastosowaniem właściwej technologii, są przez kilkadziesiąt...

Wymagania dla instalacji elektrycznych funkcjonujących w czasie pożaru

Wymagania dla instalacji elektrycznych funkcjonujących w czasie pożaru Wymagania dla instalacji elektrycznych funkcjonujących w czasie pożaru

W budynkach oprócz instalacji zasilających obwody użytkowe występują często instalacje odpowiedzialne ze bezpieczeństwo pożarowe. W większości przypadków odpowiadają za wczesne wykrycie, alarmowanie i...

W budynkach oprócz instalacji zasilających obwody użytkowe występują często instalacje odpowiedzialne ze bezpieczeństwo pożarowe. W większości przypadków odpowiadają za wczesne wykrycie, alarmowanie i rozgłaszanie sygnałów i komunikatów ewakuacyjnych, a także zasilanie i sterowanie urządzeń przeciwpożarowych.

Umożliwiają one sterowanie akcją ratunkową przez ratowników. DSO musi spełniać co najmniej następujące zadania:

  • szybko poinformować i zaalarmować osoby zagrożone w obiekcie,
  • szybko zaalarmować personel.

Obowiązek stosowania DSO powstał na początku 2004 roku, po wejściu w życie rozporządzenia [1] (aktualna wersja z 2010 r.). Stosowanie DSO jest wymagane w:

  • budynkach handlowych lub wystawowych:
    • jednokondygnacyjnych, zawierających strefę pożarową zakwalifikowaną do kategorii zagrożenia ludzi ZL I o powierzchni powyżej 8000 m2,
    • wielokondygnacyjnych, zawierających strefę pożarową zakwalifikowaną do kategorii zagrożenia ludzi ZL I o powierzchni powyżej 5000 m2,
  • salach widowiskowych i sportowych o liczbie miejsc powyżej 1500,
  • kinach i teatrach o liczbie miejsc powyżej 600,
  • szpitalach i sanatoriach o liczbie łóżek powyżej 200 w budynku, z wyłączeniem pomieszczeń intensywnej opieki medycznej, sal operacyjnych oraz sal z chorymi,
  • budynkach użyteczności publicznej wysokich i wysokościowych,
  • budynkach zamieszkania zbiorowego wysokich i wysokościowych lub o liczbie miejsc noclegowych powyżej 200,
  • stacjach metra i stacjach kolei podziemnych,
  • dworcach i portach, przeznaczonych do jednoczesnego przebywania powyżej 500 osób.

W skład DSO wchodzą:

  • centrala (CDSO),
  • zasilacz,
  • linie głośnikowe wraz z głośnikami, modułami kontroli linii.

Dodatkowo może występować również konsola z mikrofonem dla straży pożarnej, niewchodząca w skład centrali DSO. Konfiguracje DSO znacznie się zmieniają, aby odpowiadać różnym zastosowaniom. Najważniejsze kryteria konfiguracji systemów to odpowiednie wytyczne projektowania lub procedury postępowania i procedury ratownicze w budynkach, zawierające wymagania słyszalności i zrozumiałości. Podstawową konfigurację DSO przedstawia rysunek 1.

Wszystkie elementy DSO powinny posiadać certyfikaty zgodności z normami wyrobów (centrala [2], głośniki [3], zasilacz [4]) oraz świadectwa dopuszczenia, które potwierdzają spełnienie wymagań techniczno-użytkowych określonych w [5].

Aby dany wyrób otrzymał ww. dokumenty musi przejść szereg badań funkcjonalnych, klimatycznych i kompatybilności elektromagnetycznej. Oprócz tych wymagań DSO musi charakteryzować się odpowiednią zrozumiałością mowy, która umożliwia poprawne zrozumienie komunikatów alarmowych przez użytkowników obiektu. Wszystkie elementy DSO muszą posiadać cechy systemu bezpieczeństwa:

  • ciągły monitoring istotnych elementów i obwodów,
  • możliwość pracy w trudnych warunkach, nawet przy częściowym uszkodzeniu, np. przy braku zasilania podstawowego,
  • przekazywać informację na podstawie określonych priorytetów,
  • odpowiednią odporność i wytrzymałość na oddziaływanie środowiska pracy.

W zależności od rodzaju obiektu i przyjętej organizacji alarmowania stosowane jest:

  • alarmowanie strefowe – dla stref objętych pożarem i stref przyległych,
  • alarmowanie ogólne – dla całego obiektu.

Oprócz rozgłaszania sygnałów ostrzegawczych i alarmowych DSO używane jest często jako system komercyjny, służący do przekazywania komunikatów niezwiązanych z alarmowaniem (reklamy, muzyka).

Centrala

Sercem DSO jest centrala (CDSO), która steruje całym systemem. W skład CDSO wchodzą wzmacniacze mocy, generator komunikatów, mikrofon alarmowy, panel obsługi, interfejs do centrali sygnalizacji pożarowej. Centrala może ponadto zawierać korektor częstotliwości, kompensator szumów z otoczenia. Może być rozmieszczona w więcej niż w jednej obudowie.

CDSO powinna być umieszczona w miejscu niedostępnym dla postronnych użytkowników obiektu, które gwarantuje małe ryzyko uszkodzenia. Sygnalizacja optyczna powinna być łatwo odróżnialna od wszystkich otaczających wskaźników świetlnych. Wymagane manipulatory i sygnalizatory powinny znajdować się na wysokości nie mniejszej niż 750 mm i nie większej niż 1850 mm ponad poziomem podłogi. Ponadto pomieszczenie powinno być chronione przez system sygnalizacji pożarowej (np. poprzez montaż czujki pożarowej).

CDSO może być uziemiana na dwa sposoby, punkt zbiorczy wszystkich przewodów PE poszczególnych elementów centrali podłączany jest do żyły PE przewodu zasilającego lub do oddzielnego zacisku PE podłączonego do głównej szyny PE w pomieszczeniu. Każdy element centrali powinien być łączony z punktem zbiorczym szafy za pomocą oddzielnego przewodu uziemiającego.

Centrala DSO może być wyposażona w rezerwowe wzmacniacze mocy. Uszkodzony wzmacniacz powinien być automatycznie zastąpiony wzmacniaczem rezerwowym w ciągu 10 s od wykrycia uszkodzenia. Można to wykonać na przykład poprzez przełączenie lub równoległe połączenie wzmacniaczy. Rezerwowy wzmacniacz powinien mieć takie same parametry i moc wyjściową jak zastępowany wzmacniacz.

Mikrofon strażaka

Mikrofon strażaka może znajdować się w CDSO lub w oddzielnej obudowie. Mikrofon powinien posiadać najwyższy priorytet i zawierać gotowe komunikaty alarmowe. Mikrofony strażaka powinny być instalowane w miejscach chronionych przed niepożądanym dostępem. Poziom sygnału szumu tła przy mikrofonie nie może być większy niż 70 dB. Należy więc przewidzieć poziom szumu tła podczas prowadzenia akcji ratowniczo-gaśniczej. Na przykład, podczas pożaru można spodziewać się użycia przez straż pożarną pomp na zewnątrz budynku, które mogą zwiększać poziom szumów powyżej 70 dB, np. w wejściach do budynku, holach. Nie dopuszcza się ponadto akustycznego sprzężenia zwrotnego mikrofonu pożarowego przez głośniki.

Zasilanie

CDSO zasilana jest z zasilacza, który może znajdować się wewnątrz obudowy centrali, w oddzielnej obudowie lub w obudowie centrali sygnalizacji pożarowej. W ostatnich dwóch przypadkach musi być zapewnione redundantne zasilanie, aby przerwa lub zwarcie w jednym obwodzie nie zakłócało pracy CDSO. Do zasilania w energię z sieci elektroenergetycznej DSO musi mieć własny obwód elektryczny z oddzielnym, oznaczonym zabezpieczeniem.

Z rezerwowego źródła zasilania nie powinno się korzystać przy przekazywaniu komunikatów niezwiązanych z zagrożeniem, takim jak tło muzyczne, jeśli może to obniżyć zdolność działania w stanie alarmowania. W tym celu w systemie priorytetów należy przewidzieć odłączenie funkcji niezwiązanych z alarmowaniem podczas zaniku zasilania z podstawowego źródła. Wymaganą pojemność akumulatorów określa się z poniższej zależności (przy 20-godzinnym prądzie rozładowania) [6, 7]:

gdzie:

1,25 – współczynnik wynikający z obniżenia żywotności baterii,

IQ – całkowity pobór prądu w stanie dozoru,

TQ – czas pracy w stanie dozoru (nominalnie 24 godz.),

FC – współczynnik związany z pojemnością baterii przy rozładowaniu w czasie 0,5 godz. (parametr określony przez producenta),

IA – całkowity pobór prądu w stanie alarmu,

TA – czas pracy w stanie alarmu (nominalnie 0,5 godz.).

Akumulatory powinny mieć odpowiednią wentylację i zabezpieczenie przeciwko korozji i zagrożeniom spowodowanym przez wydzielane z akumulatorów gazy. Czas eksploatacji akumulatorów nie powinien być krótszy niż cztery lata [7]. Koniec okresu eksploatacji powinien nastąpić wówczas, gdy pojemność akumulatorów będzie mniejsza niż 80% pojemności znamionowej. Norma [6] wprowadza konieczność wymiany baterii po 2 latach (okres ten można wydłużyć, gdy regularnie sprawdzana będzie ich pojemność).

Minimalny prąd ładowania IC akumulatorów należy obliczać z równania [6]:

gdzie:

1,25 – współczynnik wynikający ze strat podczas ładowania,

IQ – całkowity pobór prądu w stanie dozoru,

FC – współczynnik związany z pojemnością baterii przy rozładowaniu w czasie 0,5 godz. (parametr określony przez producenta),

IA – całkowity pobór prądu w stanie alarmu.

Głośniki

Do przekazywania dźwięków w DSO wykorzystywane są głośniki, które zawsze pracują na „pierwszej linii ognia” podczas sytuacji kryzysowej. Ich odpowiedni dobór ma duży wpływ na działanie całego systemu. Różnią się one od zwykłych głośników przede wszystkim konstrukcją mechaniczną, która zapewnia im prawidłowe działanie przez określony czas w czasie zagrożenia.

Głośniki zastąpiły sygnalizatory akustyczne, które wykorzystywane były wcześniej w systemach sygnalizacji pożarowej. Sygnalizatory akustyczne przekazują tylko określony sygnał dźwiękowy, który może być źle zrozumiany przez użytkowników obiektu i może spowodować panikę. Na podstawie sygnału z sygnalizatora akustycznego niemożliwe jest również określenie rodzaju zagrożenia, odwołanie alarmu czy przekazanie sposobu postępowania w przypadku zagrożenia.

Głośniki do DSO można podzielić na dwa typy, w zależności od miejsca montażu:

  • typ A – do stosowania wewnątrz obiektów,
  • typ B – do stosowania na zewnątrz obiektów.

Możemy również spotkać głośniki aktywne, zawierające elementy elektroniczne, takie jak źródło zasilania, wzmacniacz, gotowe komunikaty.

Obecnie na rynku występuje szereg różnych konstrukcji głośników do DSO: projektorów, kolumn, głośników tubowych, montowanych podtynkowo i natynkowo zarówno do sufitów, jak i do ścian, za pomocą różnych uchwytów (np. uchwyt typu U, sztywny pręt stalowy, linka stalowa).

Głośnik do DSO musi charakteryzować się mocną konstrukcją, która zapobiega uszkodzeniom. Obudowa głośnika wykonywana jest ze stali, tworzywa sztucznego lub drewna. Obudowa powinna chronić przed wpływem warunków środowiskowych, w których pracuje urządzenie. Podczas badań głośnika typu A poziomy narażeń są mniejsze niż dla głośnika typu B, z uwagi na fakt, iż na zewnątrz obiektów panują ostrzejsze warunki środowiskowe.

Istotne są również parametry akustyczne głośnika, takie jak moc znamionowa, charakterystyka częstotliwościowa, impedancja transformatora, charakterystyka kątowa pozioma i pionowa, poziom ciśnienia akustycznego SPL (sound pressure level). Wszystkie pomiary akustyczne wykonuje się w komorze bezechowej, spełniającej warunki pola swobodnego.

Głośnik do linii głośnikowej przyłączany jest za pomocą kostki ceramicznej, która zapobiega zwarciu linii głośnikowej w warunkach pożaru. Dla jednej żyły powinien być przewidziany jeden zacisk w kostce przyłączeniowej. Do jednego zacisku można przyłączyć dwie żyły, pod warunkiem, że zostały wcześniej zaciśnięte w rurce o odpowiednio dobranej średnicy. Nie należy również łączyć linii głośnikowej w innym miejscu jak tylko w kostce przyłączeniowej w głośniku. Między linią głośnikową a głośnikiem zainstalowany jest transformator obniżający napięcie z linii głośnikowej (najczęściej 100 V) do głośnika. Zazwyczaj transformator wyposażony jest w kilka odczepów, które umożliwiają zmianę mocy głośnika. Ponadto głośnik wyposażony jest w bezpiecznik termiczny (zakres temperatur zadziałania 110–150°C), separujący uszkodzony transformator od linii.

Jednym z badań, które musi przejść głośnik, jest badanie odporności głośnika oraz jego połączenia z linią głośnikową na oddziaływanie wysokiej temperatury [5]. Głośnik poddawany jest narażeniu temperaturą 450°C przez okres 30 min. Badanie to weryfikuje jakość materiału, z którego wykonane jest urządzenie (elementy głośnika nie mogą ani kapać, ani odpadać od konstrukcji), oraz poprawność zadziałania bezpiecznika termicznego.

Głośniki montowane do sufitów podwieszanych wyposażone są w linkę asekuracyjną. Długość linki powinna być mniejsza niż zapas linii głośnikowej przy głośniku, żeby zerwanie głośnika nie uszkodziło linii głośnikowej.

Głośniki należy rozmieszczać w taki sposób, aby odległość pomiędzy środkami głośników nie była większa niż 6 m dla głośników jednokierunkowych i 12 m dla głośników dwukierunkowych. Graniczna odległość pomiędzy głośnikiem a słuchaczem nie powinna być większa niż 6 m dla głośników jednokierunkowych i 7,5 m dla głośników dwukierunkowych. Przy liczeniu odległości do głośnika przyjmuje się dla siedzących słuchaczy wysokość 1,2 m powyżej podłogi i dla słuchaczy stojących – wysokość 1,6 m powyżej podłogi.

Linie głośnikowe

Przewody i kable wykorzystywane do tworzenia linii głośnikowej wraz z ich zamocowaniem powinny mieć klasę PH i zapewniać ciągłość przekazu sygnału przez czas wymagany do działania głośników [8]. Do linii głośnikowych wykorzystuje się następujące kable: HDGs, HLGs, HDGsekw, HLGsekw, HTKSH, HTKSHekw.

Najczęściej stosowaną topologią w prowadzeniu linii głośnikowej jest topologia gwiazdy. Podobnie jak w przypadku linii dozorowej otwartej w systemie sygnalizacji pożarowej ma ona bardzo dużą wadę, a mianowicie, zwarcie w linii eliminuje całą linię, przerwa umożliwia prawidłową pracę jedynie części głośników. Głośniki podłączane są do linii równolegle.

W celu zwiększenia skuteczności i niezawodności działania, linie głośnikowe są dublowane. Obie linie zasilane są z oddzielnych wzmacniaczy i nie powinny przebiegać w tych samych trasach kablowych. Podczas projektowania należy zwrócić szczególną uwagę, aby uszkodzenie jednej linii nie spowodowało spadku zrozumiałości mowy poniżej wymaganego minimum. Możliwe jest również stosowanie izolatorów zwarć. Zwarcie lub przerwa w linii głośnikowej spowoduje utratę małego obszaru pokrycia, a nie całej linii głośnikowej. Takie rozwiązania nie są jednak stosowane w naszym kraju.

Kable do linii głośnikowych należy układać uwzględniając następujące czynniki:

  • wpływ zakłóceń elektromagnetycznych, mogących zakłócić prawidłowe funkcjonowanie systemu,
  • możliwość uszkodzenia przez ogień,
  • możliwość uszkodzenia mechanicznego, łącznie ze zwarciem z innymi przewodami,
  • uszkodzenie w wyniku prac konserwacyjnych przy innych systemach.

Kable i inne metalowe części powinny znajdować się jak najdalej od metalowych elementów ochrony odgromowej.

Wyróżniamy następujące metody kontroli linii głośnikowych przez centrale DSO:

  • metoda częstotliwościowa, kontrola za pomocą sygnału pilota o określonej częstotliwości, metoda ta wymaga wyposażenia linii głośnikowej w moduł kontroli,
  • metoda impedancyjna z weryfikacją uszkodzenia pojedynczego głośnika,
  • metoda adresowania poszczególnych głośników, podobnie jak ma to miejsce w przypadku czujek w systemach sygnalizacji pożarowej.

Możliwe jest stosowanie linii bocznych. Rozwiązanie takie niemożliwe jest dla DSO posiadających częstotliwościową kontrolę linii głośnikowych. W puszce przyłączeniowej linii bocznej instalowany jest bezpiecznik przeciążeniowy, zabezpieczający przed zwarciem, którego zadaniem jest odłączenie uszkodzonego w warunkach pożaru głośnika od linii głośnikowej.

Stosowanie linii bocznych wykorzystuje się np. w budynkach hotelowych. Główna linia kablowa biegnąca na korytarzu posiada linie boczne z głośnikami znajdującymi się w pokojach. Linie boczne mogą być stosowane również w przypadku dużych przekrojów linii głośnikowych, których wprowadzenie i wyprowadzenie przez przepusty w obudowie głośnika nie jest możliwe.

Połączenie DSO z systemem sygnalizacji pożarowej

Centrala DSO połączona jest z centralą systemu sygnalizacji pożarowej CSP w celu przekazywania informacji o aktualnym stanie DSO. Najczęściej do połączenia systemów wykorzystywane jest łącze przekaźnikowe.

Następujące rodzaje uszkodzenia są monitorowane przez CDSO, sygnalizowane optycznie i akustycznie oraz przekazywane do CSP:

  • zwarcie, przerwa lub uszkodzenie zasilacza (podstawowego i rezerwowego źródła zasilania),
  • zadziałanie dowolnego bezpiecznika lub dowolnego urządzenia zabezpieczającego,
  • zwarcie, przerwa w torach transmisji pomiędzy częściami CDSO, umieszczonymi w więcej niż jednej obudowie,
  • zwarcie, przerwa w torze transmisji między CDSO a mikrofonem strażaka,
  • zwarcie, przerwa w liniach głośnikowych,
  • zwarcie, przerwa w torze transmisji między CDSO a urządzeniami przeciwpożarowymi,
  • uszkodzenie któregokolwiek wzmacniacza,
  • uszkodzenie procesora systemu,
  • błąd podczas sprawdzania pamięci.

Z CSP możliwe jest również przekazywanie informacji, do których stref głośnikowych należy przekazać komunikat alarmowy. Powoduje to konieczność zsynchronizowania stref głośnikowych ze strefami dozorowymi systemu sygnalizacji pożarowej, aby wykrycie pożaru przez czujkę pożarową lub uruchomienie ręcznego ostrzegacza pożarowego w danej strefie spowodowało przekazanie komunikatu alarmowego o konieczności ewakuacji do tej strefy i komunikatu ostrzegawczego do stref sąsiednich. W przypadku uszkodzenia tego połączenia, DSO powinien mieć możliwość nadawania komunikatów tylko poprzez centralę DSO.

Możliwe jest również stosowanie łączy cyfrowych, na przykład za pomocą interfejsu RS-485. Ma to miejsce szczególnie w przypadku obiektów z wieloma strefami.

Najczęściej CDSO oraz CSP znajdują się w tym samym pomieszczeniu, wówczas można zastosować kable typu YnTKSY. W innym przypadku należy stosować kable o określonej odporności ogniowej, np. HDGs. Dopuszczalne jest również wykorzystanie połączenia światłowodowego, odpornego na zaburzenia elektromagnetyczne.

Instalacja

DSO powinien być wykonany zgodnie z projektem uzgodnionym przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, a warunkiem dopuszczenia do jego użytkowania jest przeprowadzenie odpowiednich dla danego urządzenia prób i badań, potwierdzających prawidłowość ich działania [1].

Obowiązującą obecnie w Polsce normą, która stanowi zbiór informacji na temat prawidłowego projektowania, instalacji oraz konserwacji DSO jest norma [7]. Jest ona tłumaczeniem normy IEC 60849:1998, która została wycofana i zastąpiona przez normy ISO [6] i [9]. W Polsce jednak nadal obowiązuje i zgodnie z nią wykonuje się instalacje DSO. Z uwagi na rok, w którym norma została wprowadzona do stosowania (2001 w Polsce, 1998 jako IEC), brakuje wielu wymagań lub wiele z nich jest nieaktualnych, a niektóre wymagają lepszego doprecyzowania. Należy mieć jedynie nadzieję, że wkrótce zostanie to zmienione. Jedną z możliwości jest wprowadzenie nowej zharmonizowanej normy europejskiej [10], nad którą rozpoczęto już prace na posiedzeniu CEN/TC72.

Przed zaprojektowaniem DSO należy opracować plan zarządzania w sytuacjach kryzysowych, zawierający szereg informacji o budynku, m.in.:

  • zajęcie przestrzeni budynku,
  • prawdopodobna liczba ludzi przebywających w budynku,
  • czas ewakuacji,
  • zapotrzebowanie na personel do kontroli ewakuacji,
  • możliwość prowadzenia ewakuacji etapami,
  • specyfikacja wymagań dla komunikatów słownych,
  • określenie fizycznych granic każdej strefy głośnikowej,
  • lokalizacja i dostęp do elementów DSO.

Ponadto należy wykonać raport akustyczny zawierający m.in. takie dane jak plan obszarów różnych pod względem akustycznym, czas pogłosu czy poziom dźwięku tła w tych obszarach.

W DSO należy przewidzieć priorytety działania poszczególnych elementów systemu. Kolejność priorytetów powinna być następująca:

  • komunikat pożarowy nadany „na żywo” przez mikrofon pożarowy,
  • ręcznie uruchomiony sygnał pożarowy z nagrania (np. automatyczny komunikat ewakuacyjny),
  • automatycznie uruchomiony sygnał pożarowy z nagrania (np. z CSP),
  • tryb niezwiązany z alarmowaniem (np. muzyka, reklamy).

Należy przewidzieć również możliwość rozpowszechniania sygnałów ostrzegawczych dla niedosłyszących przez środki inne niż głośniki (np. sygnalizatory optyczne, systemy „dotykowe”). Ponadto sygnalizatory optyczne należy zastosować, gdy poziom szumu tła przekracza 95 dB lub tam, gdzie używane są urządzenia do ochrony słuchu.

Komunikaty i ich zrozumiałość

W przypadku pożaru, ludzie potrzebują jasnych informacji i konkretnych wskazówek, jak postępować. Prawidłowe informacje przekazywane w komunikatach decydują o prawidłowym zachowaniu osób, do których są one kierowane. Im trafniejsze informacje i instrukcje, tym właściwsze zachowanie osób. Komunikaty muszą zawierać istotne wytyczne wskazujące na takie postępowanie, które pozwoli uniknąć paniki i niepożądanych reakcji (np. informacje o nieskorzystaniu z wind). Komunikaty powinny być jasne, zwięzłe, jednoznaczne i w miarę możliwości zaplanowane. Forma komunikatów musi być dostosowana do adresatów, np. pod względem treści obcojęzycznych.

Komunikat alarmowy może być nadawany w kilku językach (język polski obowiązkowo), jednakże nie powinien składać się z więcej niż 4 różnych języków. W przypadku komunikatów wielojęzycznych dopuszcza się odpowiednio dłuższe komunikaty. Przykład budowy komunikatu pokazuje rysunek 2.

Najważniejszym parametrem w DSO jest zrozumiałość mowy, która jest miarą stopnia, w jakim rozumiemy język mówiony. Mowa nie jest zrozumiała tylko dlatego, że jest słyszalna. Na prawidłową zrozumiałość mowy ma wpływ wiele czynników zarówno tych pochodzących od samego systemu (np. zniekształcenia amplitudy spowodowane nieliniowością sprzętu elektroakustycznego i głośników, zniekształcenia częstotliwości spowodowane nierównomiernością charakterystyki częstotliwościowej głośników), jak i od rodzaju pomieszczenia, w którym system jest zainstalowany (głównie poziom tła, odbicia i pogłos). Wielkość pomieszczenia, zastosowane materiały budowlane, wbudowane elementy, pokrycia ścian i podłogi, jak również umeblowanie wpływają na tworzenie się pogłosu i/lub echa. Im mniej jest niepożądanych odbić dźwięku w porównaniu z bezpośrednim dźwiękiem pochodzącym od głośnika, tym lepsza jest zrozumiałość mowy.

Zrozumiałość mowy powinna być nie mniejsza niż 0,7 na wspólnej skali zrozumiałości mowy (CIS, ang. Common Intelligibility Scale) pokazanej na rysunku 3. [6, 7]. Do określenia zrozumiałości mowy wykorzystuje się kilka różnych wskaźników: wskaźnik transmisji mowy (STI, ang. Speech Transmission Index, różne odmiany), zmodyfikowany test rymów (MRT, ang. modified rhyme test), fonetycznie zrównoważone oceny wyrazowe (PB, ang. Phonetically Balanced), wskaźnik zrozumiałości mowy (SII, ang. Speech Intelligibility Index), wskaźnik artykulacji (Al), strata wyrazistości spółgłosek %ALcons.

Sygnały ostrzegawcze w całym obszarze pokrycia powinny spełniać określone kryteria:

  • średni czas pogłosu w pasmach oktawowych 500 Hz, 1000 Hz i 2000 Hz nie może być większy niż 1,3 s,
  • minimalny poziom dźwięku w całym obszarze musi wynosić minimum 65 dB (norma [6] wymaga nawet 75 dB), w porze spoczynku 75 dB,
  • stosunek komunikatu do poziomu tła powinien zawierać się w przedziale od 6 do 20 dB,
  • maksymalny poziom dźwięku 120 dB.

Konserwacja

Złe działanie DSO może wynikać między innymi z:

  • nieprawidłowego projektu akustycznego,
  • niepełnego odbioru wykonanego DSO, pomijającego pomiary zrozumiałości,
  • braku weryfikacji konfiguracji urządzeń rozgłaszania, w przypadku zmian w aranżacji pomieszczeń i warunków akustycznych.

Jednak nawet prawidłowo wykonany system może nie działać poprawnie bez odpowiedniej konserwacji. Aby elementy DSO pracowały prawidłowo, powinny być poddawane przeglądom technicznym i czynnościom konserwacyjnym, w okresach ustalonych przez producenta, nie rzadziej jednak niż raz w roku. Norma [6] nakazuje wykonywanie konserwacji systemu co 6 miesięcy, oprócz zrozumiałości mowy, którą należy sprawdzać co 12 miesięcy.

Tabela 2. zawiera przykładowy raport z odbioru, konserwacji instalacji DSO. Dokument ten stanowi duże ułatwienie dla instalatorów oraz konserwatorów DSO, jak również dla funkcjonariuszy Państwowej Straży Pożarnej podczas czynności kontrolno-rozpoznawczych.

Podsumowanie

Niewątpliwie dźwiękowe systemy ostrzegawcze odgrywają bardzo dużą rolę w procesie alarmowania ludzi przebywających w obiekcie o zagrożeniu i/lub konieczności ewakuacji. Jednak aby system spełniał należycie swoje zadania, musi składać się z elementów przebadanych i dopuszczonych do stosowania oraz powinien być prawidłowo zaprojektowany, zainstalowany i w dalszej kolejności eksploatowany, zgodnie z obowiązującymi normami i zasadami wiedzy technicznej. Z uwagi na złożoność dźwiękowych systemów ostrzegawczych, aspekty poruszone w artykule z pewnością nie wyczerpują tematu. Stanowią jedynie zbiór podstawowych informacji przydatnych osobom, które mają kontakt z tego typu systemami bezpieczeństwa lub pragną poszerzyć swoją wiedzę na temat systemów powiadamiania i alarmowania użytkowników obiektów, np. o zagrożeniu.

Literatura

  1. Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (DzU nr 109, poz. 719).
  2. PN-EN 54-16:2011 Systemy sygnalizacji pożarowej. Część 16: Centrale dźwiękowych systemów ostrzegawczych.
  3. PN-EN 54-24:2008 Systemy sygnalizacji pożarowej. Część 24: Dźwiękowe systemy ostrzegawcze. Głośniki.
  4. PN-EN 54-4:2001+A1:2004+ +A2:2007 Systemy sygnalizacji pożarowej. Część 4: Zasilacze.
  5. Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie wykazu wyrobów służących zapewnieniu bezpieczeństwa publicznego lub ochronie zdrowia i życia oraz mienia, a także zasad wydawania dopuszczenia tych wyrobów do użytkowania (DzU nr 143, poz. 1002, zm. DzU z 2010 r., nr 85, poz. 553).
  6. ISO 7240-19:2007 Fire detection and alarm systems. Part 19: Design, installation, commissioning and service of sound systems for emergency purposes.
  7. PN-EN 60849:2001Dźwiękowe systemy ostrzegawcze.
  8. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (DzU nr 75, poz. 690, z późniejszymi zmianami).
  9. ISO 7240-16:2007 Fire detection and alarm systems. Part 16: Sound system control and indicating equipment.
  10. prEN 54-xx: Fire detection and fire alarm systems. Part xx: Planning, design, installation, commissioning, use and maintenance of voice alarm systems.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!

Galeria zdjęć

Tytuł
przejdź do galerii

Komentarze

Najnowsze produkty i technologie

Jak połączyć I/O z systemami IT lub chmurą informatyczną?

Jak połączyć I/O z systemami IT lub chmurą informatyczną? Jak połączyć I/O z systemami IT lub chmurą informatyczną?

Integracja sieci OT z systemami IT w krajowym przemyśle jest coraz większa, dlatego coraz większe wymagania stawia się urządzeniom ze świata OT, takim jak sterowniki PLC czy wyspy I/O. Są one wyposażane...

Integracja sieci OT z systemami IT w krajowym przemyśle jest coraz większa, dlatego coraz większe wymagania stawia się urządzeniom ze świata OT, takim jak sterowniki PLC czy wyspy I/O. Są one wyposażane w nowe funkcje i protokoły, aby zapewnić lepsze połączenie z systemami nadrzędnymi. Jednak czasami wbudowana funkcjonalność może nie wystarczać lub zwyczajnie ograniczać projektanta/integratora.

Czy można zamontować przemysłową stację transformatorową na dachu?

Czy można zamontować przemysłową stację transformatorową na dachu? Czy można zamontować przemysłową stację transformatorową na dachu?

Stacje transformatorowe większości z nas kojarzą się z betonowymi „klockami” lub z przydrożnymi słupami, na których umieszczone są brzydkie i stare relikty energetyki. Konieczność zaopatrzenia domów, firm,...

Stacje transformatorowe większości z nas kojarzą się z betonowymi „klockami” lub z przydrożnymi słupami, na których umieszczone są brzydkie i stare relikty energetyki. Konieczność zaopatrzenia domów, firm, hal produkcyjnych, budynków użyteczności publicznej i innych obiektów w energię elektryczną jest bezdyskusyjna. Należy sobie jednak zadać pytanie – czy musi to tak wyglądać?

Stacje ładowania AC i DC

Stacje ładowania AC i DC Stacje ładowania AC i DC

W roku 2018 wprowadzono Ustawę o elektromobilności i paliwach alternatywnych (DzU 2018 poz.317 z późn. zm.)[1], która ma za zadanie wesprzeć rozwój infrastruktury do ładowania pojazdów elektrycznych. Ustawa...

W roku 2018 wprowadzono Ustawę o elektromobilności i paliwach alternatywnych (DzU 2018 poz.317 z późn. zm.)[1], która ma za zadanie wesprzeć rozwój infrastruktury do ładowania pojazdów elektrycznych. Ustawa wprowadza mechanizmy wspierające rozwój zeroemisyjnego transportu oraz całej infrastruktury. Jednak oprócz wsparcia, ustawa oraz rozporządzenie Ministra Energii (DzU 2019, poz.1316)[2] w sprawie wymagań technicznych dla stacji i punktów ładowania, stanowiących element infrastruktury ładowania...

Bezpieczniki firmy SIBA do zabezpieczeń systemów fotowoltaicznych

Bezpieczniki firmy SIBA do zabezpieczeń systemów fotowoltaicznych Bezpieczniki firmy SIBA do zabezpieczeń systemów fotowoltaicznych

Napięcie pojedynczego ogniwa fotowoltaicznego jest niewielkie i wynosi od 0,3 V do 1,2 V. Aby zwiększyć uzyskiwane napięcie, ogniwa fotowoltaiczne łączy się szeregowo w panelach fotowoltaicznych, stanowiących...

Napięcie pojedynczego ogniwa fotowoltaicznego jest niewielkie i wynosi od 0,3 V do 1,2 V. Aby zwiększyć uzyskiwane napięcie, ogniwa fotowoltaiczne łączy się szeregowo w panelach fotowoltaicznych, stanowiących najmniejsze zintegrowane jednostki systemu. W celu dalszego zwiększenia napięcia, panele fotowoltaiczne łączy się szeregowo w łańcuchy, a w celu zwiększenia prądu, łańcuchy łączy się równolegle w zespoły.

Fotowoltaika – Twój krok w proekologiczną przyszłość

Fotowoltaika – Twój krok w proekologiczną przyszłość Fotowoltaika – Twój krok w proekologiczną przyszłość

Polska przeżywa właśnie fotowoltaiczny boom – moc zainstalowana elektrowni słonecznych przekroczyła już 2 GW. Jak skorzystać z tego trendu i zarabiać na słońcu?

Polska przeżywa właśnie fotowoltaiczny boom – moc zainstalowana elektrowni słonecznych przekroczyła już 2 GW. Jak skorzystać z tego trendu i zarabiać na słońcu?

Jaką rezystancję akumulatora w rzeczywistości mierzy tester METRACELL BT PRO?

Jaką rezystancję akumulatora w rzeczywistości mierzy tester METRACELL BT PRO? Jaką rezystancję akumulatora w rzeczywistości mierzy tester METRACELL BT PRO?

Testowanie akumulatorów polega przede wszystkim na poszukiwaniu symptomów wskazujących na ich przyspieszone starzenie się, w celu określenia stopnia ich zużycia, a tym samym sprawności. Jednak taka kontrola...

Testowanie akumulatorów polega przede wszystkim na poszukiwaniu symptomów wskazujących na ich przyspieszone starzenie się, w celu określenia stopnia ich zużycia, a tym samym sprawności. Jednak taka kontrola nie jest tak łatwa, jak się wydaje. Doskonałą analogią będzie w tym przypadku nasze ciało. Badając wydolność organizmu, nie ma większego sensu szukanie wyłącznie zakrzepów w tętnicach (podobnie jak korozji w ogniwach akumulatora). Wskazane jest także sprawdzenie, czy zawartość tlenu we krwi jest...

WARSZTATY ONLINE: Zautomatyzowana identyfikacja kabli i komponentów

WARSZTATY ONLINE: Zautomatyzowana identyfikacja kabli i komponentów WARSZTATY ONLINE: Zautomatyzowana identyfikacja kabli i komponentów

Obróbka, etykietowanie oraz znakowanie przewodów dzięki integracji urządzeń Brady i Schleuniger. Zarejestruj się już teraz! Zapraszamy serdecznie!

Obróbka, etykietowanie oraz znakowanie przewodów dzięki integracji urządzeń Brady i Schleuniger. Zarejestruj się już teraz! Zapraszamy serdecznie!

Inteligentne auto – czym jest usługa Smart Car firmy T-Mobile?

Inteligentne auto – czym jest usługa Smart Car firmy T-Mobile? Inteligentne auto – czym jest usługa Smart Car firmy T-Mobile?

Szybka lokalizacja samochodu poprzez aplikację w telefonie, precyzyjne raporty dotyczące każdej podróży, powiadomienia o próbie kradzieży czy wysyłanie wiadomości o wykrytych usterkach. To wszystko brzmi...

Szybka lokalizacja samochodu poprzez aplikację w telefonie, precyzyjne raporty dotyczące każdej podróży, powiadomienia o próbie kradzieży czy wysyłanie wiadomości o wykrytych usterkach. To wszystko brzmi nierealnie i masz wrażenie, że bardziej pasuje do filmów science fiction niż do prawdziwego życia? Nic z tego - taką rzeczywistość kreuje właśnie marka T-Mobile, która wychodzi naprzeciw polskim kierowcom, oferując usługę Smart Car. Na czym polega i jakie są jej możliwości?

Ochrona przeciwpożarowa instalacji elektrycznej

Ochrona przeciwpożarowa instalacji elektrycznej Ochrona przeciwpożarowa instalacji elektrycznej

W Polsce co roku odnotowuje się około 40 000 pożarów obiektów mieszkalnych, hal produkcyjnych czy magazynów w których ginie około 5 000 osób a 70 000 osób zostaje rannych. Straty wynikające z pożarów w ciągu...

W Polsce co roku odnotowuje się około 40 000 pożarów obiektów mieszkalnych, hal produkcyjnych czy magazynów w których ginie około 5 000 osób a 70 000 osób zostaje rannych. Straty wynikające z pożarów w ciągu roku to ponad 1,6 miliarda złotych. Niestety ilość odnotowywanych pożarów z roku na rok rośnie, dlatego ochrona przeciwpożarowa w budynkach staje się kluczowym zagadnieniem.

Słyszysz fotowoltaika, myślisz FllexiPower Group

Słyszysz fotowoltaika, myślisz FllexiPower Group Słyszysz fotowoltaika, myślisz FllexiPower Group

Odnawialne źródła energii to ich chleb powszedni. Firma FlexiPower Group działa na rynku od 2007 roku i w tym czasie wykonała już ponad 25 tys. instalacji fotowoltaicznych, 45 tys. instalacji solarnych...

Odnawialne źródła energii to ich chleb powszedni. Firma FlexiPower Group działa na rynku od 2007 roku i w tym czasie wykonała już ponad 25 tys. instalacji fotowoltaicznych, 45 tys. instalacji solarnych i prawie 5 tys. montaży pomp ciepła. W branży stawia na nowoczesne technologie i stały rozwój.

Nowa marka w branży PV

Nowa marka w branży PV Nowa marka w branży PV

Wyposażenie wnętrz i fotowoltaika – na ten mariaż zdecydowała się firma RUCKZUCK, która stworzyła markę AS ENERGY i ambitnie wkracza w branżę PV. O szczegółach mówi Prezes Zarządu Anna Górecka.

Wyposażenie wnętrz i fotowoltaika – na ten mariaż zdecydowała się firma RUCKZUCK, która stworzyła markę AS ENERGY i ambitnie wkracza w branżę PV. O szczegółach mówi Prezes Zarządu Anna Górecka.

Motopompy – jaki sprzęt warto wybrać i na co zwrócić uwagę?

Motopompy – jaki sprzęt warto wybrać i na co zwrócić uwagę? Motopompy – jaki sprzęt warto wybrać i na co zwrócić uwagę?

Motopompy to urządzenia stanowiące zespół silnika spalinowego z pompą do przepompowywania, pompowania lub wypompowywania różnego rodzaju cieczy – od wody czystej, przez brudną, szlam, aż po środki chemiczne....

Motopompy to urządzenia stanowiące zespół silnika spalinowego z pompą do przepompowywania, pompowania lub wypompowywania różnego rodzaju cieczy – od wody czystej, przez brudną, szlam, aż po środki chemiczne. Sprawdź, jak prawidłowo wybrać motopompę.

Wybieramy najlepsze oczyszczacze powietrza Sharp

Wybieramy najlepsze oczyszczacze powietrza Sharp Wybieramy najlepsze oczyszczacze powietrza Sharp

Ilość oczyszczaczy powietrza na rynku stale rośnie, a wraz z nią pojawiają się nowi producenci oraz wymyślne funkcjonalności. Obecnie możemy kupić oczyszczacz odpowiednio dostosowany do potrzeb użytkownika...

Ilość oczyszczaczy powietrza na rynku stale rośnie, a wraz z nią pojawiają się nowi producenci oraz wymyślne funkcjonalności. Obecnie możemy kupić oczyszczacz odpowiednio dostosowany do potrzeb użytkownika np. zmagającego się z alergią na pyłki, kurz czy borykającego się ze skutkami ubocznymi suchego powietrza. Często zapominamy jednak, że najważniejszym elementem oczyszczaczy jest to, aby oczyszczać – nie tylko z alergenów, ale przede wszystkim zanieczyszczeń powietrza (PM2.5 i PM10). Renomą cieszą...

Dom bliźniak, czy warto zainwestować?

Dom bliźniak, czy warto zainwestować? Dom bliźniak, czy warto zainwestować?

Własny domek wybudowany według konkretnego projektu, który przypadł nam do gustu, to niewątpliwie powód do radości i często zrealizowanie życiowych planów. Dlatego warto przemyśleć wszystkie decyzje, które...

Własny domek wybudowany według konkretnego projektu, który przypadł nam do gustu, to niewątpliwie powód do radości i często zrealizowanie życiowych planów. Dlatego warto przemyśleć wszystkie decyzje, które wiążą się z budową domu. Często dobrym rozwiązaniem okazuje się zabudowa bliźniacza i kupno projektu domu bliźniaczego.

HOCHIKI i NSC nowe systemy detekcji pożaru w ofercie MIWI URMET

HOCHIKI i NSC nowe systemy detekcji pożaru w ofercie MIWI URMET HOCHIKI i NSC nowe systemy detekcji pożaru w ofercie MIWI URMET

Firma MIWI URMET Sp. z o.o. jest wyłącznym dystrybutorem w Polsce systemów sygnalizacji pożarowej firm Hochiki oraz NSC. Hochiki Corporation to firma założona w 1918r. w Japonii. Jest jednym ze światowych...

Firma MIWI URMET Sp. z o.o. jest wyłącznym dystrybutorem w Polsce systemów sygnalizacji pożarowej firm Hochiki oraz NSC. Hochiki Corporation to firma założona w 1918r. w Japonii. Jest jednym ze światowych liderów w produkcji systemów sygnalizacji pożaru i oświetlenia awaryjnego. Podczas ponad 100 lat działalności firma wprowadziła na światowy rynek szereg innowacyjnych rozwiązań i nowoczesnych technologii, dzięki czemu produkty Hochiki stały się wyznacznikiem wysokiej funkcjonalności oraz najwyższej...

MeternetPRO – system zdalnego odczytu, rejestracji danych oraz sterowania i powiadamiania

MeternetPRO – system zdalnego odczytu, rejestracji danych oraz sterowania i powiadamiania MeternetPRO – system zdalnego odczytu, rejestracji danych oraz sterowania i powiadamiania

Wiele ostatnio mówi się o poprawie efektywności energetycznej oraz energii odnawialnej w kontekście redukcji gazów cieplarnianych i rosnących kosztów energii. W silnie konkurencyjnym otoczeniu przedsiębiorstwa...

Wiele ostatnio mówi się o poprawie efektywności energetycznej oraz energii odnawialnej w kontekście redukcji gazów cieplarnianych i rosnących kosztów energii. W silnie konkurencyjnym otoczeniu przedsiębiorstwa wykazują dużą determinację do zmian prowadzących do optymalizacji kosztów, co zapewnić ma im zachowanie przewagi konkurencyjnej, wynikającej np. z przyjętej strategii przewagi kosztowej.

Nowe rozdzielnice Practibox S - wysoka jakość i nagrodzony design w przystępnej cenie

Nowe rozdzielnice Practibox S - wysoka jakość i nagrodzony design w przystępnej cenie Nowe rozdzielnice Practibox S - wysoka jakość i nagrodzony design w przystępnej cenie

W portfolio produktowym firmy Legrand pojawiła się nowa gama rozdzielnic izolacyjnych o nazwie Practibox S. Oferta dedykowana jest przede wszystkim dla budownictwa mieszkaniowego (prywatnego jak i deweloperskiego),...

W portfolio produktowym firmy Legrand pojawiła się nowa gama rozdzielnic izolacyjnych o nazwie Practibox S. Oferta dedykowana jest przede wszystkim dla budownictwa mieszkaniowego (prywatnego jak i deweloperskiego), hoteli i obiektów biurowych. Rozdzielnice otrzymały prestiżową nagrodę IF DESIGN AWARD 2019 w kategorii produkt, za elegancki i lekki wygląd oraz dbałość o środowisko naturalne podczas procesu produkcji.

Taśmy TZe synonimem trwałości

Taśmy TZe synonimem trwałości Taśmy TZe synonimem trwałości

Mimo warstwowej budowy są niezwykle cienkie. Grubość 160 mikrometrów nie przeszkadza im jednak w osiągnięciu zaskakująco dobrych parametrów wytrzymałościowych. Taśmy TZe są odporne na ścieranie, zarysowania,...

Mimo warstwowej budowy są niezwykle cienkie. Grubość 160 mikrometrów nie przeszkadza im jednak w osiągnięciu zaskakująco dobrych parametrów wytrzymałościowych. Taśmy TZe są odporne na ścieranie, zarysowania, promieniowania UV i ekstremalne temperatury.

Drukarki etykiet dla elektryków i elektroinstalatorów Brother

Drukarki etykiet dla elektryków i elektroinstalatorów Brother Drukarki etykiet dla elektryków i elektroinstalatorów Brother

Najnowsze przemysłowe drukarki etykiet stworzone zostały z myślą o profesjonalistach, dla których ważna jest jakość, niezawodność oraz trwałość tworzonych oznaczeń. P‑touch E100VP, P-touch E300VP i P-touch...

Najnowsze przemysłowe drukarki etykiet stworzone zostały z myślą o profesjonalistach, dla których ważna jest jakość, niezawodność oraz trwałość tworzonych oznaczeń. P‑touch E100VP, P-touch E300VP i P-touch E550WVP to przenośne i szybkie urządzenia, które oferują specjalne funkcje do druku najpopularniejszych typów etykiet. Urządzenia pozwalają na szybkie i bezproblemowe drukowanie oznaczeń kabli, przewodów, gniazdek elektrycznych, przełączników oraz paneli krosowniczych.

Produkcja energii ze słońca - jak to działa?

Produkcja energii ze słońca - jak to działa? Produkcja energii ze słońca - jak to działa?

Prawdopodobnie już nie raz miałeś okazję dostrzec panele fotowoltaiczne umieszczone na dachach gospodarstw domowych. Czy zastanawiałeś się, jak faktycznie działają w celu generowania energii elektrycznej?...

Prawdopodobnie już nie raz miałeś okazję dostrzec panele fotowoltaiczne umieszczone na dachach gospodarstw domowych. Czy zastanawiałeś się, jak faktycznie działają w celu generowania energii elektrycznej? Produkcja energii ze słońca to proces złożony, do którego zrozumienia niezbędna jest znajomość zasad fizyki. Dzisiaj postaramy się w prosty sposób wytłumaczyć, jak właściwie działa instalacja fotowoltaiczna, a także odpowiedzieć na pytanie, czy warto rozważyć inwestycję w fotowoltaikę.

Yesly - komfort sterowania w obiektach budowlanych

Yesly - komfort sterowania w obiektach budowlanych Yesly - komfort sterowania w obiektach budowlanych

W obecnych czasach od automatyki budynkowej nie da się uciec. Chcąc nie chcąc znajdzie się ona w naszych domach. Finder, wychodząc naprzeciw oczekiwaniom ludzi budujących nowe domy czy też modernizujących...

W obecnych czasach od automatyki budynkowej nie da się uciec. Chcąc nie chcąc znajdzie się ona w naszych domach. Finder, wychodząc naprzeciw oczekiwaniom ludzi budujących nowe domy czy też modernizujących stare prezentuje system Yesly, czyli niewidzialne elementy wykonawcze, które zapewnią automatyzację pewnych urządzeń w naszych domach.

Pomiar napięcia w sieciach dystrybucyjnych. Poprawa funkcjonalności w węzłach rozdzielczych dzięki inteligentnym adapterom

Pomiar napięcia w sieciach dystrybucyjnych. Poprawa funkcjonalności w węzłach rozdzielczych dzięki inteligentnym adapterom Pomiar napięcia w sieciach dystrybucyjnych. Poprawa funkcjonalności w węzłach rozdzielczych dzięki inteligentnym adapterom

Sieci elektroenergetyczne stają się coraz bardziej złożone i skomplikowane ze względu na rosnącą w bardzo szybkim tempie liczbę przyłączeń zdecentralizowanych systemów produkcji energii elektrycznej. Coraz...

Sieci elektroenergetyczne stają się coraz bardziej złożone i skomplikowane ze względu na rosnącą w bardzo szybkim tempie liczbę przyłączeń zdecentralizowanych systemów produkcji energii elektrycznej. Coraz bardziej wyraziste cele w zakresie ochrony środowiska i prowadzą do dodatkowych i zmiennych obciążeń w nowoczesnych sieciach dystrybucyjnych.

Jak projektować schematy elektryczne i jakiego używać oprogramowania wspomagającego

Jak projektować schematy elektryczne i jakiego używać oprogramowania wspomagającego Jak projektować schematy elektryczne i jakiego używać oprogramowania wspomagającego

Niniejszy artykuł zawiera informacje o projektowaniu schematów elektrycznych i używaniu oprogramowania wspomagającego projektowanie w branży elektrycznej i automatyce.

Niniejszy artykuł zawiera informacje o projektowaniu schematów elektrycznych i używaniu oprogramowania wspomagającego projektowanie w branży elektrycznej i automatyce.

Nowość NIVELCO: przetwornik różnicy ciśnień NIPRESS DD-600

Nowość NIVELCO: przetwornik różnicy ciśnień NIPRESS DD-600 Nowość NIVELCO: przetwornik różnicy ciśnień NIPRESS DD-600

Rodzina przetworników różnicy ciśnień NIVELCO została wzbogacona o nową wersję – NIPRESS DD-600. Przetwornik dostępny jest od niedawna i zastępuje dotychczasowy model DD-100. Zawiera udoskonalone funkcje...

Rodzina przetworników różnicy ciśnień NIVELCO została wzbogacona o nową wersję – NIPRESS DD-600. Przetwornik dostępny jest od niedawna i zastępuje dotychczasowy model DD-100. Zawiera udoskonalone funkcje i cechy, przy czym konstrukcja zewnętrzna pozostaje niezmieniona.

Szynoprzewód IMPACT2 – lider w klasie odporności ogniowej

Szynoprzewód IMPACT2 – lider w klasie odporności ogniowej Szynoprzewód IMPACT2 – lider w klasie odporności ogniowej

Nowoczesne obiekty wymagają sprawdzonych i bezpiecznych rozwiązań do dystrybucji energii elektrycznej. Rozwiązania te muszą spełniać międzynarodowe normy i posiadać odpowiednie certyfikaty. Dobrze, jeśli...

Nowoczesne obiekty wymagają sprawdzonych i bezpiecznych rozwiązań do dystrybucji energii elektrycznej. Rozwiązania te muszą spełniać międzynarodowe normy i posiadać odpowiednie certyfikaty. Dobrze, jeśli umożliwiają rozbudowę systemu, bo koszty inwestycji to nie tylko koszt zakupu, ale również późniejsze wieloletnie koszty eksploatacji.

Ochrona przeciwporażeniowa stacji ładowania pojazdów

Ochrona przeciwporażeniowa stacji ładowania pojazdów Ochrona przeciwporażeniowa stacji ładowania pojazdów

Jak powszechnie wiadomo, ze względów bezpieczeństwa, każda instalacja elektryczna, z której korzystamy, powinna być wyposażona w wyłącznik różnicowoprądowy. Dzięki wykrywaniu minimalnych prądów upływu,...

Jak powszechnie wiadomo, ze względów bezpieczeństwa, każda instalacja elektryczna, z której korzystamy, powinna być wyposażona w wyłącznik różnicowoprądowy. Dzięki wykrywaniu minimalnych prądów upływu, powstałych na przykład wskutek drobnych uszkodzeń izolacji, urządzenie to odłącza niebezpieczne napięcie chroniąc użytkownika przed poważnymi konsekwencjami zdrowotnymi, a nawet śmiercią.

Oświetlenie do mieszkania - jakie wybrać?

Oświetlenie do mieszkania - jakie wybrać? Oświetlenie do mieszkania - jakie wybrać?

Oświetlenie mieszkania to bardzo ważna kwestia. Lampy zastępują bowiem światło dzienne i pozwalają na normalne funkcjonowanie w godzinach wieczornych oraz po zmroku. Lampy stanowią nie tylko praktyczny...

Oświetlenie mieszkania to bardzo ważna kwestia. Lampy zastępują bowiem światło dzienne i pozwalają na normalne funkcjonowanie w godzinach wieczornych oraz po zmroku. Lampy stanowią nie tylko praktyczny element w domu czy mieszkaniu, ale również estetyczny. Jak zatem dobrać lampy do pomieszczenia?

Wentylator dachowy Vero-150, cicha praca okapów kuchennych

Wentylator dachowy Vero-150, cicha praca okapów kuchennych Wentylator dachowy Vero-150, cicha praca okapów kuchennych

Kuchnia to miejsce szczególne – to serce każdego domu. Wracając zmęczony zgiełkiem dnia codziennego pragniesz ciszy. Teraz już możesz przygotować posiłki, ugotować obiad bez zbędnego hałasu i przykrych...

Kuchnia to miejsce szczególne – to serce każdego domu. Wracając zmęczony zgiełkiem dnia codziennego pragniesz ciszy. Teraz już możesz przygotować posiłki, ugotować obiad bez zbędnego hałasu i przykrych zapachów wynikających ze źle pracującej wentylacji. Mamy rozwiązanie Twoich problemów, podaruj sobie i swoim bliskim ciszę. Wentylator dachowy Vero-150 to komfort, na który zasługujesz. Nasi projektanci stworzyli go dla Ciebie! Jesteśmy tam gdzie inspiracja.

Inteligentny system monitorowania baterii COVER PBAT

Inteligentny system monitorowania baterii COVER PBAT Inteligentny system monitorowania baterii COVER PBAT

Największym problemem związanym z eksploatacją baterii akumulatorów jest zagwarantowanie ich pełnej dostępności i niezawodności. Aby to osiągnąć, wymagane jest wykonywanie okresowych testów obciążeniowych...

Największym problemem związanym z eksploatacją baterii akumulatorów jest zagwarantowanie ich pełnej dostępności i niezawodności. Aby to osiągnąć, wymagane jest wykonywanie okresowych testów obciążeniowych takiego systemu oraz czasochłonna obsługa, związana z pomiarami poszczególnych elementów składowych. W przypadku systemu składającego się z dużej liczby akumulatorów, obsługa jest czasochłonna, kosztowna i jednocześnie może zakłócać normalną pracę systemu. Co więcej, nawet prawidłowo wykonywana...

Pozorna jakość akumulatorów

Pozorna jakość akumulatorów Pozorna jakość akumulatorów

Obecnym trendem w stosowanych zabezpieczeniach ochrony przeciwpożarowej realizujących spełnienie wymaganych celów ustawowych jest wykorzystanie zabezpieczeń czynnej ochrony przeciwpożarowej. Choć w teorii...

Obecnym trendem w stosowanych zabezpieczeniach ochrony przeciwpożarowej realizujących spełnienie wymaganych celów ustawowych jest wykorzystanie zabezpieczeń czynnej ochrony przeciwpożarowej. Choć w teorii środki czynnego przeciwdziałania skutkom pożarów są dość skutecznym rozwiązaniem, to w praktyce może już nie być tak optymistycznie. Wynika to często z tego, że większość z nich to systemy tworzące funkcjonalną całość, w których skład wchodzi wiele urządzeń dostarczanych przez różnych dostawców...

Copyright © 2004-2019 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
Portal Budowlany - Elektro.Info.pl

Ta witryna wykorzystuje pliki cookies do przechowywania informacji na Twoim komputerze. Pliki cookies stosujemy w celu świadczenia usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Twoim urządzeniu końcowym. W każdym momencie możesz dokonać zmiany ustawień przeglądarki dotyczących cookies. Nim Państwo zaczną korzystać z naszego serwisu prosimy o zapoznanie się z naszą polityką prywatności oraz Informacją o Cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności oraz Informacji o Cookies. Administratorem Państwa danych osobowych jest Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.K., nr KRS: 0000537655, z siedzibą w 04-112 Warszawa, ul. Karczewska 18, tel. +48 22 810-21-24, właściciel strony www.elektro.info.pl. Twoje Dane Osobowe będą chronione zgodnie z wytycznymi polityki prywatności www.elektro.info.pl oraz zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r i z Ustawą o ochronie danych osobowych Dz.U. 2018 poz. 1000 z dnia 10 maja 2018r.