elektro.info

Zasilanie budynków w energię elektryczną w warunkach normalnych a zasilanie w warunkach pożaru (część 2.)

Zasilanie budynków w energię elektryczną w warunkach normalnych a zasilanie w warunkach pożaru (część 2.)

W tej części artykułu prezentujemy metodykę projektowania ochrony przeciwporażeniowej oraz zagorożenia stwarzane przez gazy wydzielane przez baterie akumulatorów wraz ze sposobami ich neutralizacji.

W tej części artykułu prezentujemy metodykę projektowania ochrony przeciwporażeniowej oraz zagorożenia stwarzane przez gazy wydzielane przez baterie akumulatorów wraz ze sposobami ich neutralizacji.

news 100 dni programu „Mój Prąd”. Kiedy rusza drugi nabór?

100 dni programu „Mój Prąd”. Kiedy rusza drugi nabór?

Jakie są efekty z pierwszego naboru „Mój Prąd”? Redukcja szkodliwego dla zdrowia dwutlenku węgla o 58,8 tys. ton rocznie, 65 mln zł wypłaconych i zatwierdzonych do przekazania dotacji, 13,5 tys. dofinansowanych...

Jakie są efekty z pierwszego naboru „Mój Prąd”? Redukcja szkodliwego dla zdrowia dwutlenku węgla o 58,8 tys. ton rocznie, 65 mln zł wypłaconych i zatwierdzonych do przekazania dotacji, 13,5 tys. dofinansowanych instalacji PV przez 100 dni. Wychodząc naprzeciw ogromnemu zainteresowaniu fotowoltaiką prosumencką Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej zapowiada drugi konkurs. Do wykorzystania jest jeszcze ponad 90% z miliardowego budżetu programu.

BradyPrinter A8500: Pełna automatyzacja identyfikowalności płytek drukowanych w liniach SMT

BradyPrinter A8500: Pełna automatyzacja identyfikowalności płytek drukowanych w liniach SMT

Drukarka i aplikator etykiet BradyPrinter A8500 niezawodnie automatyzuje oznaczanie płytek z obwodami drukowanymi, co pozwala uzyskać pełną identyfikowalność. Urządzenie w sposób spójny drukuje i nakłada...

Drukarka i aplikator etykiet BradyPrinter A8500 niezawodnie automatyzuje oznaczanie płytek z obwodami drukowanymi, co pozwala uzyskać pełną identyfikowalność. Urządzenie w sposób spójny drukuje i nakłada nawet najmniejsze etykiety z naszej gamy automatycznie nakładanych etykiet poliimidowych, które są odporne na cały proces produkcji płytek drukowanych.

Skutki patologiczne u porażonego w pierwszych chwilach zdarzenia

Early pathological effects in human body after electrocution

Porażenie prądem jest wynikiem przepływu energii elektrycznej przez ciało człowieka. W skrajnych przypadkach prowadzi nawet do śmierci.

Z protokołów badań wypadków elektrycznych wynika, że bezpośredni świadkowie wypadku przystąpili zaraz do resuscytacji poszkodowanego. Motywacją do natychmiastowej resuscytacji było dostrzeganie u porażonego objawów życia. Porażony ruszał wargami i wydawał charakterystyczne charczenie. Dostrzegane objawy życia u porażonego, po krótkim czasie prowadzenia resuscytacji zanikały. Dalsze czynności reanimacyjne nie przynosiły rezultatu.

Zobacz także

Historia poznania elektrycznych właściwości ciała człowieka

Historia poznania elektrycznych właściwości ciała człowieka

W artykule opisano historię poznania właściwości elektrycznych ciała człowieka, zawarto też opis działania prądu elektrycznego na człowieka, w tym wartości impedancji jego ciała oraz skutki spowodowane...

W artykule opisano historię poznania właściwości elektrycznych ciała człowieka, zawarto też opis działania prądu elektrycznego na człowieka, w tym wartości impedancji jego ciała oraz skutki spowodowane prądem rażenia. Uwzględniono badania elektropatologiczne wykowywane w ostatnich latach. Zakres tematyczny publikacji zawarty jest m.in. w następujących obszarach: ochrona przeciwporażeniowa, impedancja ciała człowieka, prąd wrażeniowy, prąd elektryczny.

Przyczyny porażeń prądem elektrycznym

Przyczyny porażeń prądem elektrycznym

Praca w obecności urządzeń i instalacji elektroenergetycznych może być przyczyną niebezpiecznych dla człowieka skutków związanych z działaniem na niego prądu. W artykule przeanalizowano wypadki przy pracy...

Praca w obecności urządzeń i instalacji elektroenergetycznych może być przyczyną niebezpiecznych dla człowieka skutków związanych z działaniem na niego prądu. W artykule przeanalizowano wypadki przy pracy będące odchyleniem od stanu normalnego związane z elektrycznością (np. uszkodzenia wyposażenia prowadzące do kontaktu bezpośredniego lub pośredniego) w latach 2005–2012.

Bezpieczeństwo użytkowania instalacji elektrycznych w Polsce

Bezpieczeństwo użytkowania instalacji elektrycznych w Polsce

Autor publikacji analizuje instalacje elektroenergetyczne w Polsce z punktu widzenia wypadkowości porażenia prądem elektrycznym. Podstawę analizy stanowią dane na temat liczby śmiertelnych wypadków, które...

Autor publikacji analizuje instalacje elektroenergetyczne w Polsce z punktu widzenia wypadkowości porażenia prądem elektrycznym. Podstawę analizy stanowią dane na temat liczby śmiertelnych wypadków, które powodują porażenie prądem elektrycznym oraz pożary w budynkach w Polsce. Analizę prowadzono na podstawie informacji uzyskiwanych corocznie z Głównego Urzędu Statystycznego, Państwowej Inspekcji Pracy oraz Komendy Głównej Państwowej Straży Pożarnej oraz obserwacji i ustaleń. Profilaktykę stanowi...

Właściwości elektryczne ciała człowieka

Impedancja ciała człowieka zależy od czynników biofizycznych i warunkuje ją impedancja skóry, rezystancja organów wewnętrznych oraz rezystancja przejścia.

Wartość impedancji ciała człowieka jest zmienna i zależy od napięcia rażeniowego oraz czynników środowiskowych, głównie klimatycznych. Bogate w elektrolity środowisko wewnątrz organizmu jest dobrym przewodnikiem prądu elektrycznego. Ponieważ wartość rezystancji organów wewnętrznych jest bardzo mała w porównaniu z wartością impedancji skóry, o wartości całkowitej impedancji ciała decyduje naskórek i jego wilgotność. Wartość impedancji ciała zależy głównie od stopnia napełnienia potem kanalików potowych w naskórku.

Czynniki środowiskowe, jak też stany fizjologiczne człowieka, mogą powodować zwiększoną czynność skórnych gruczołów potowych i obniżenie wartości impedancji skóry człowieka.

Badania elektryczne ciała człowieka wykazały, że organy wewnętrzne ciała człowieka mają charakter rezystancyjny, natomiast skóra ma charakter rezystancyjno-pojemnościowy.

Pojemnościowy charakter impedancji ciała powoduje, że w pierwszej chwili rażenia prąd osiąga wartość szczytową przez ładowanie się pojemności skóry.

Wartość szczytową impulsu prądu rażeniowego ogranicza rezystancja wewnętrzna ciała Ri.

Występujący stan nieustalony prądu stabilizuje się po 0,1 s, osiągając wartość ustaloną przez impedancję ciała Z.

Przebieg początkowego prądu podczas rażenia napięciem stałym oraz zmiennym pokazano na rys. 1.

b skutki patologiczne porazonego rys1
Rys. 1. Przebieg prądu rażeniowego w pierwszej chwili od zdarzenia: a) dla napięcia stałego, b) dla napięcia przemiennego; rys. S. Gierlotka

Rezystancja przejścia na styku skóry z elektrodą zależy od zawilgocenia naskórka, powierzchni styczności oraz siły docisku. W normalnych warunkach wartość rezystancji przejścia jest mniejsza od 200 W.

Przepływ prądu rażeniowego przez człowieka

Na występowanie skutków patologicznych powodowanych prądem rażeniowym istotny wpływ ma droga jego przepływu przez ciało człowieka. Prąd rażeniowy płynący w organizmie człowieka wybiera drogę o największej przewodności elektrycznej. Najczęściej przepływa układem naczyń krwionośnych lub przez układ nerwowy. Tkanka nerwowa oraz naczynia krwionośne mają bardzo mały opór w porównaniu z sąsiadującymi tkankami narządów człowieka (rys. 2).

b skutki patologiczne porazonego rys2
Rys. 2. Typowe drogi przepływu prądu rażeniowego u człowieka w wypadkach elektrycznych; rys. S. Gierlotka

Droga rażeniowa przebiegająca od lewej ręki do prawej jest bardzo niebezpieczna z po­wodu przepływu prądu przez serce, co może spowodować fibrylację jego komór. Niebezpieczny jest również przepływ prądu rażeniowego od ręki (zwłaszcza lewej) do obu stóp. Przepływ prądu rażeniowego wzdłuż dłu­giej osi ciała jest niebezpieczny, gdyż oprócz fibrylacji komór serca może wystąpić uszkodzenie ośrodkowego układu nerwowego, a jeśli dotyczy kobiety w ciąży, może doprowadzić do śmierci płodu.

Zatrzymanie krążenia i oddychania w wypadkach porażenia prądem

Najgroźniejszym następstwem porażenia prądem elektrycznym jest zatrzymanie krążenia w układzie krwionośnym poszkodowanego.

Przy porażeniu prądem zmiennym o niskim napięciu dochodzi najczęściej do zatrzymania krążenia w mechanizmie fibrylacji komór.Przy porażeniu prą­dem o wyższym napięciu mechanizmem zatrzymania jest asystolia.

Asystolia jest to brak czynności elektrycznej serca, co oznacza całkowity brak jego czynności skurczowej. Do asystolii doprowadzają często też przypadki porażenia prądem stałym.

Zatrzyma­nie krążenia jest stanem zagrożenia życia, gdyż w medycynie jest utożsamiane z po­czątkiem procesu umierania. Proces ten jest związany jest z czasem tolerancji komórek narządów na niedotlenienie i nie obejmuje całości organizmu jednocześnie. Tolerancja poszczególnych narządów na niedotlenienie jest różna i zależy od zdolności komórek do wykorzystywania wewnętrznych substratów energetycznych.

W pierwszej kolejności umierają narządy i komórki o największym stopniu wyspecjalizowania, złożoności i metabolizmu. Tolerancja czasowa na niedotlenienie poszczególnych komórek wynosi:

  • kora mózgu – ok. 4 min,
  • pień mózgu – 10–20 min,
  • rdzeń przedłużony – 15–30 min,
  • mięsień sercowy – ok. 45 min,
  • nerki, wątroba – ok. 60 min,
  • skóra, mięśnie – ok. 90 min,
  • kości – ponad 100 min.

Najszybszemu uszkodzeniu z powodu niedotlenienia ulega mózg, którego metabolizm jest uzależniony od podaży tlenu i glukozy.

Mózg zdrowego dorosłego człowieka może bez większego uszczerbku znieść zatrzymanie krążenia trwające około 4 min. Jednak w organizmie, w którym z powodu niewydolności oddechowej występuje niedobór tlenu, okres tolerancji może być skrócony. Istniejąca wcześniej hipoksemia, czyli obniżenie zawartości tlenu we krwi tętniczej, powoduje zwiększoną podatność mózgu na uszkodzenia. Przyczyną hipoksemii może być niskie ciśnienie tlenu atmosferycznego zmniejszające wentylację pęcherzykową w płucach, obniżona zawartość hemoglobiny w erytrocytach oraz obniżony hematokryt.

Zmiany zachodzące w komórce w wyniku niedotlenienia dotyczą wyczerpania zapasów glukozy i tlenu, co powoduje uwolnienie adenozyny i miejscową wazodylatację.

Wazodylatacja jest to rozkurcz mięśni gładkich w ścianie naczyń krwionośnych, którego skutkiem jest poszerzenie światła naczyń i spadek ciśnienia krwi.

Podczas wazodylatacji rośnie objętość układu krwionośnego przy stałej objętości krwi. Błona komórkowa po wyczerpaniu zapasów energetycznych traci zdolność utrzymania gradientu potencjału elektrycznego. Zawartość jonów potasu w płynie międzykomórkowym szybko wzrasta. Dochodzi wtedy do napływu jonów wapnia do wnętrza komórki i zaniku właściwej różnicy stężeń tego jonu w płynie zewnątrz- i wewnątrzkomórkowym.

Lawinowy napływ jonów wapnia do komórek błony mięśniowej naczyń mózgowych prowadzi do ich silnego obkurczenia. Wraz ze wzrostem stężenia jonów wapnia we wnętrzu komórki następuje proces utleniania lipidów, prowadzący do uszkodzenia ściany komórki. Uszkodzenia komórek spowodowane zaburzeniami kinetyki jonów wapnia są głównymi czynnikami powodującymi trwałe uszkodzenie mózgu.

Tlen w krwi jest przenoszony z płuc do wszystkich komórek ciała i tam bierze udział w spalaniu komórkowym. Produktem spalania komórkowego jest dwutlenek węgla, który wraz z krwią zostaje odprowadzony do płuc i wydalony z organizmu podczas wydechu. Podczas zatrzymania oddychania procesy wdychania tlenu i wydychania dwutlenku węgla zostają zahamowane. Serce przez jakiś czas dalej pompuje jeszcze krew, ale z powodu braku tlenu również i ono po kilku minutach przestaje pracować. Mięsień serca potrzebuje tlenu, aby mógł pracować. Z powodu zatrzymania oddychania zaopatrzenie komórek organizmu w tlen w szybko spada.

Układ oddechowy i krążenia są ściśle powiązane ośrodkowym układem krążenia. W przypadku gdy czynność oddechowa płuc jest zaburzona, szybko dochodzi do upośledzenia wymiany gazowej, redukcji nawrotu krwi żylnej do serca i wstrzymania krążenia. Zatrzymanie oddechu powoduje zatrzymanie krążenia i dochodzi do zaniku czynności ośrodkowego układu nerwowego, co w konsekwencji pro­wadzi do śmierci na skutek obumierania pnia mózgu.

Zatrzyma­nie oddychania może być spowodowane porażeniem ośrodka oddechowego w rdzeniu przedłużonym. Zjawisko takie występuje, gdy prąd rażeniowy przepływał przez rdzeń kręgowy w przypadku porażenia od ręki do stóp poszkodowanego.

Obserwowane u porażonego objawy życia zaraz po zdarzeniu, charakterystyczne poruszanie wargami, charczenie, są powodowane jeszcze obecną w organizmie utlenowaną krwią. W miarę upływu czasu, wskutek zatrzymania krążenia, stopień utlenowania krwi w mózgu maleje. Pojawiają się pierwsze oznaki początku umierania.

Rozpoznanie zatrzymania krążenia

Rozpoznanie zatrzymania krążenia zazwyczaj nie jest trudne, jednak w warunkach stresu wypadkowego, może sprawiać określone trudności. Zatrzymanie krążenia prowadzi do zatrzymania oddechu i nieodwracalnego uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego.

Do podstawowych kryteriów rozpoznania zatrzymania krążenia zalicza się:

  • utratę przytomności, która może pojawić się po 5–10 s od chwili ustania krążenia mózgowego,
  • brak wyczuwalnego tętna na naczyniach tętnicy szyjnej i udowej,
  • brak oddechu lub oddech płytki i nieregularny, szerokie i niereagujące na światło źrenice.

Niereagujące na światło źrenice są objawem uszkodzenia kory mózgu, które pojawia się po 60–90 s od ustania krążenia.

Czynnikiem decydującym o skuteczności resuscytacji jest czas, jaki upływa od chwili zatrzy­mania krążenia do czasu wdrożenia zabiegów resuscytacyjnych.

Prawidłowa resuscytacja rozpoczyna się od sprawdzenia, czy ratowany reaguje:

  • należy zadać jakieś pytanie,
  • potrząsnąć za ramię,
  • zastosować bodziec bólowy.

Jeśli ratowany nie reaguje, należy ułożyć dłonie na czole ratowanego i odgiąć głowę ku tyłowi; kciuk i palec wskazujący powinny pozostać swobodne, aby można było zatkać nos i prowadzić sztuczną wentylację. Gdy podejrzewa się uraz kręgosłupa zrezygnować z odgięcia głowy.

Najczęściej przy porażeniu prądem elektrycznym występuje migotanie ko­mór, co wymaga niezwłocznej, prawidłowo przeprowadzonej defibry­lacji.

Zabieg defibrylacji polega na doprowadzeniu do mięśnia sercowego impulsu elektrycznego, w celu uregulowania nieskoordynowanej pracy serca i przerwania fibrylacji komór.

Do defibrylacji używa się prądu stałego o napięciu do 5000 V, zaś czas przepływu prądu wynosi około 0,3 ms.

Zalecana wielkość energii dla dorosłych to 360 J.

Prąd z defibrylatora przepływa przez ścianę klatki piersiowej do serca, przez przyłożone w okolicy przedsercowej elektrody.

Należy mieć na uwadze, że skuteczność defibrylacji zmniejsza się o 7–10% w ciągu każdej minuty zatrzymania krążenia.

Literatura:

1. G. Biegielmeier, J. Graiss, A. Mörx, D. Kieback, Neues Wissen über die Wirkungen des  elektrischen Stroms auf Menschen und Nutztiere. VEO Journal 1995 nr 11.

2. W. Ganong, Fizjologia. PZWL, Warszawa 1994.

3. S. Gierlotka, Elektropatologia porażeń prądem elektrycznym oraz bezpieczeństwo przy  urządzeniach elektrycznych, Grupa MEDIUM, Warszawa 2015.

4. M. Krause, Człowiek i jego układ nerwowy, Wydawnictwo Śląsk, Katowice 2003.

5. J. Saferna, R. Buehl, A. Majka, S. Sakiel, J. Strużyna, Porażenia i oparzenia prądem i łukiem elektrycznym, WNT 1993.

6. A. Zawadzki, Medycyna ratunkowa i katastrof, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2013.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!

Galeria zdjęć

Tytuł
przejdź do galerii

Powiązane

Kolumbia i energetyka

Kolumbia i energetyka

Kolumbia położona w północno-zachodniej części Ameryki Południowej zajmuje powierzchnię czterokrotnie większą od Polski. Stolicą jest Bogota, położona na wysokości 2650 m n.p.m., którą zamieszkuje ponad...

Kolumbia położona w północno-zachodniej części Ameryki Południowej zajmuje powierzchnię czterokrotnie większą od Polski. Stolicą jest Bogota, położona na wysokości 2650 m n.p.m., którą zamieszkuje ponad 8 milionów ludności. W zachodniej części kraju znajdują się Andy, a w części wschodniej nizina Orinoko i Puszcza Amazońska. Andy kolumbijskie ciągną się wzdłuż wybrzeża Pacyfiku, tworząc trzy Kordyliery rozdzielone głębokimi dolinami rzek Magdaleny i Cauca.

Syberyjska energetyka

Syberyjska energetyka

Syberia rozciąga się od Uralu aż do Oceanu Spokojnego. Większość rzek Syberii wpływa do zlewiska Oceanu Arktycznego i zamarzają w północnym biegu na około 5 miesięcy. Największym jeziorem Syberii jest Bajkał,...

Syberia rozciąga się od Uralu aż do Oceanu Spokojnego. Większość rzek Syberii wpływa do zlewiska Oceanu Arktycznego i zamarzają w północnym biegu na około 5 miesięcy. Największym jeziorem Syberii jest Bajkał, który jest też najgłębszym jeziorem na świecie. Głębokość Bajkału wynosi 1700 m. Jezioro rozciąga się na długość 670 km i szerokość 79 km. Zbiornik wypełnia 23 tys. km³ wody, co stanowi 20% światowych zasobów wody słodkiej. Od stycznia do maja wody Bajkału zamarzają na grubość do ok. 1 m. Do...

Iran i energetyka

Iran i energetyka

Iran zwany do roku 1935 Persją, jest krajem wyżynnym i górzystym. Nizinne tereny zajmują niewielki procent jego powierzchni. Wnętrze Wyżyny Irańskiej jest podzielone na dwie pustynie. W północnej części...

Iran zwany do roku 1935 Persją, jest krajem wyżynnym i górzystym. Nizinne tereny zajmują niewielki procent jego powierzchni. Wnętrze Wyżyny Irańskiej jest podzielone na dwie pustynie. W północnej części wyżyny znajduje się Wielka Pustynia Słona, a na południowy wschód od niej leży Pustynia Lota z usypanymi przez wiatr wydmami. Oficjalną religią Iranu jest islam szyicki. Irańska gospodarka opiera się na wydobyciu surowców energetycznych, głównie ropy naftowej i gazu.

Komentarze

Copyright © 2004-2019 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
Portal Budowlany - Elektro.info.pl

Ta witryna wykorzystuje pliki cookies do przechowywania informacji na Twoim komputerze. Pliki cookies stosujemy w celu świadczenia usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Twoim urządzeniu końcowym. W każdym momencie możesz dokonać zmiany ustawień przeglądarki dotyczących cookies. Nim Państwo zaczną korzystać z naszego serwisu prosimy o zapoznanie się z naszą polityką prywatności oraz Informacją o Cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności oraz Informacji o Cookies.

Administratorem Państwa danych osobowych jest Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.K., nr KRS: 0000537655, z siedzibą w 04-112 Warszawa, ul. Karczewska 18, tel. +48 22 810-21-24, właściciel strony www.elektro.info.pl. Twoje Dane Osobowe będą chronione zgodnie z wytycznymi polityki prywatności www.elektro.info.pl oraz zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r i z Ustawą o ochronie danych osobowych Dz.U. 2018 poz. 1000 z dnia 10 maja 2018r.