Pełny numer elektro.info 7-8/2017 tylko dla Ciebie [PDF]

wystarczy założyć konto w portalu elektro.info.pl

Przegląd wybranych przepisów i aktów normatywnych dotyczących ochrony przeciwporażeniowej do 1 kV stosowanych w latach 1960–2019

Przegląd wybranych przepisów i aktów normatywnych dotyczących ochrony przeciwporażeniowej do 1 kV stosowanych w latach 1960–2019
Przegląd wybranych przepisów i aktów normatywnych dotyczących ochrony przeciwporażeniowej do 1 kV stosowanych w latach 1960–2019
Fot. pixabay.com

W dzisiejszych czasach trudno sobie wyobrazić życie bez elektryczności, ale musimy pamiętać o tym, że energia elektryczna może stanowić potencjalne źródło zagrożeń zarówno dla zdrowia, jak i życia ludzkiego. Zapewnienie prawidłowej ochrony przeciwporażeniowej staje się więc bardzo ważnym elementem składowym szeroko rozumianego bezpieczeństwa elektrycznego. Od roku 1960 do chwili obecnej w naszym kraju wielokrotnie miały miejsce zmiany uregulowań prawnych dotyczących ochrony przeciwporażeniowej, wynikające zarówno z konieczności dostosowania wymagań do aktualnego stanu wiedzy technicznej, jak i europejskich oraz międzynarodowych standardów.

W artykule przeanalizowano wybrane przepisy i polskie normy dotyczące ochrony przeciwporażeniowej stosowane przy napięciach do 1 kV oraz scharakteryzowano wybrane środki ochrony przeciwporażeniowej. Kontakt z technicznymi urządzeniami elektrycznymi zawsze niesie ze sobą możliwość zagrożenia związanego z występowaniem napięcia, które może być przyczyną bezpośredniego lub pośredniego działania prądu elektrycznego na organizmy. Warto jednak zwrócić uwagę na fakt, iż liczne zmiany przepisów dotyczących ochrony przeciwporażeniowej wynikały przede wszystkim z konieczności dostosowania wymagań do aktualnego stanu wiedzy technicznej oraz dostępnej w danym momencie technologii. Wszystkim tym działaniom przyświecał jeden cel, a mianowicie ustrzeżenie się przed niebezpieczeństwem przypadkowego porażenia prądem elektrycznym.

Czytaj też: Szybkość rozwoju pożaru i spodziewana moc pożaru >>

Przepisy budowy urządzeń elektrycznych ustanowione w 1960 r.

Z dniem 1 lipca 1960 r., weszło w życie Zarządzenie Ministra Górnictwa i Energetyki z dnia 20 kwietnia 1960 r. w sprawie przepisów budowy urządzeń elektrycznych [1], zgodnie z którym urządzenia elektryczne lub ich części będące pod niskim i małym napięciem musiały być chronione osłonami z materiału izolacyjnego, lub metalu przed przypadkowym ich dotknięciem. Zasady tej nie stosowano do pomieszczeń ruchu elektrycznego, gdy urządzenia lub ich części będące pod napięciem rozmieszczone były tak, że przypadkowe dotknięcie ich przy normalnych czynnościach obsługowych nie było możliwe. Osłony i ogrodzenia z wyjątkiem poręczy musiały być tak wykonane, aby ich zdjęcie lub otwarcie możliwe było wyłącznie przy pomocy kluczy, lub innych narzędzi.

Zagadnieniom ochrony przed porażeniem prądem elektrycznym poświęcony został rozdział VII Przepisów Budowy Urządzeń Elektrycznych zatytułowany „Uziemienie i zerowanie w urządzeniach elektrycznych”. W części pierwszej rozdziału (§1 – §18) przedstawiono podstawowe określenia i definicje pojęć. W §12 zdefiniowano uziemienie ochronne jako celowo wykonane metaliczne połączenie z ziemią części urządzenia odizolowanych od części będących pod napięciem, chroniące od niebezpiecznych napięć dotyku i krokowych. W kolejnym paragrafie opisano zerowania jako celowo wykonane metalicznie połączenie metalowych części urządzenia, odizolowanych od części będących pod napięciem, uziemionym przewodem zerowym, zapewniające szybkie wyłączenie urządzenia spod napięcia w przypadku zwarcia. 

Zgodnie z zapisami zarządzenia, w sieciach z przewodem zerowym bezpośrednio uziemionym należało stosować zerowanie, a w sieciach niemających przewodu zerowego bezpośrednio uziemionego, uziemienie ochronne. W przypadku urządzeń elektrycznych o napięciu względem ziemi przekraczającym 150 V, w odniesieniu do normalnie niebędących pod napięciem metalowych kadłubów, osłon lub konstrukcji maszyn elektrycznych, aparatów, tablic rozdzielczych, osłon metalowych transformatorów bezpieczeństwa, kadłubów muf kablowych orz metalowych powłok oraz rur ochronnych przewodów należało stosować uziemienie ochronne lub zerowanie. Część druga (§19 – §60) poruszała sprawy dotyczące uziemienia i zerowania ochronnego w urządzeniach elektrycznych o napięciu do 1 kV. Trzecia część rozdziału (§61 – §85) regulowała zagadnienia uziemień w urządzeniach elektrycznych powyżej 1 kV. Zarządzenie utraciło moc prawną w styczniu 1969 r. W tabeli 1 przedstawiono rodzaje i środki ochrony przeciwporażeniowej zgodne z zarządzeniem [1].

Tab. 1. Rodzaje i środki ochrony przeciwporażeniowej stosowane w urządzeniach i instalacjach niskiego napięcia zgodnie z zarządzeniem [1]
Tab. 1. Rodzaje i środki ochrony przeciwporażeniowej stosowane w urządzeniach i instalacjach niskiego napięcia zgodnie z zarządzeniem [1]

Literatura

  1. Zarządzenie MGiE z dnia 20 kwietnia 1960 r. w sprawie przepisów o budowie urządzeń elektrycznych. M.P. 1960 nr 38, poz. 190. 
  2. Zarządzenie MGiE oraz MB i PMB z dnia 31grudnia1968 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinna odpowiadać ochrona przeciwporażeniowa w urządzeniach elektroenergetycznych o napięciu do 1kV. Dz. Bud. 1969 r. nr 4, poz.13 z późn. zm. 
  3. Rozporządzenie Ministra Przemysłu z dnia 8 października 1990 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać urządzenia elektroenergetyczne w zakresie ochrony przeciwporażeniowej. Dz.U. 1990 nr 81 poz. 473. 
  4. Warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać urządzenia elektroenergetyczne niskiego napięcia w zakresie ochrony przeciwporażeniowej, Wyd. IV PBUE, Instytut Energetyki, Warszawa 1997 r.  
  5. PN-E-05009-41:1992. Instalacje elektryczne w obiektach budowlanych - Ochrona zapewniająca bezpieczeństwo - Ochrona przeciwporażeniowa. 
  6. PN-IEC-60364-4-41:2000. Instalacje elektryczne w obiektach budowlanych - Ochrona dla zapewnienia bezpieczeństwa - Ochrona przeciwporażeniowa. 
  7. PN-HD-60364-4-41:2009. Instalacje elektryczne niskiego napięcia - Część 4.41 Ochrona dla zapewnienia bezpieczeństwa - Ochrona przeciwporażeniowa. 
  8. PN-HD-60364-4-41:2017-09, Instalacje elektryczne niskiego napięcia - Część 4.41: Ochrona dla zapewnienia bezpieczeństwa - Ochrona przed porażeniem elektrycznym. 
  9. PN-EN-61140:2005, Ochrona przed porażeniem prądem elektrycznym - Wspólne aspekty instalacji i urządzeń. 
  10. PN-EN-61140:2016-07. Ochrona przed porażeniem prądem elektrycznym - Wspólne aspekty instalacji i urządzeń.
  11. Rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 21 czerwca 1994 r. w sprawie wprowadzenia obowiązku stosowania niektórych Polskich Norm z zakresu budownictwa, gospodarki przestrzennej i komunalnej oraz geodezji i kartografii Dz.U. 1994 nr 84 poz. 387.
  12. Rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 04 marca 1999 r. w sprawie wprowadzenia obowiązku stosowania niektórych Polskich Norm. Dz.U. 1999 nr 22 poz. 209. 
  13. Rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 03 kwietnia 2001 r. w sprawie wprowadzenia obowiązku stosowania niektórych Polskich Norm dla budownictwa Dz.U. 2001 nr 38, poz. 456. 
  14. Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 września 2002 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wprowadzenia obowiązku stosowania niektórych Polskich Norm dla budownictwa. Dz.U. 2002 nr 156, poz. 1304. 
  15. Rozporządzenie Ministra Górnictwa i Energetyki oraz Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska w sprawie niektórych warunków technicznych, jakim powinna odpowiadać ochrona przeciwporażeniowa w urządzeniach elektroenergetycznych o napięciu do 1 kV. Dz.U. 1976 nr 6, poz. 31. 
  16. Jasiński W., Janik S.: Wybrane aspekty bezpieczeństwa pracy przy kontakcie z prądem. w Wybrane kierunki badań ergonomicznych w 2011. red. J. Charytonowicz. PTErg. 
  17. Jasiński W.: Przyczyny porażeń prądem elektrycznym. Elektroinfo, nr 9/2013, s. 58-62. 
  18. Danielski L., Jabłoński W.: Nowelizacja zasad i wymagań stawianych ochronie przeciwporażeniowej (część 1). Elektroinfo 4/2008, s.53   

W artykule:

• Przepisy budowy urządzeń elektrycznych ustanowione w 1960 r.
• Przepisy w sprawie warunków technicznych, jakim powinna odpowiadać ochrona przeciwporażeniowa z 1968 r.
• Warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać urządzenia elektroenergetyczne w zakresie ochrony przeciwporażeniowej z 1990 r.
• Polskie Normy dotyczące ochrony przeciwporażeniowej

Chcesz być na bieżąco? Czytaj nasz newsletter!

[ochrona przeciwporażeniowa, przepisy prawne, akty normatywne, bezpieczeństwo elektryczne, instalacja elektryczna, ochrona przed dotykiem bezpośrednim, ochrona przed dotykiem pośrednim]

Ten artykuł jest PŁATNY. Aby go przeczytać, wykup dostęp.
DOSTĘP ABONAMENTOWY
DOSTĘP SMS
Dostęp za pomocą SMS czasowo zawieszony







Reklamacje usługi prosimy zgłaszać przez formularz reklamacyjny
Masz już abonament - zaloguj się:
:
:
zapomniałem hasła
Nie posiadasz konta - kliknij i załóż »
Nie masz abonamentu - wykup dostęp:
Abonament umożliwia zalogowanym użytkownikom dostęp do wszystkich płatnych treści na naszym portalu.
Dostępne opcje abonamentowe:
Pakiet: dwuletnia prenumerata papierowa (20 numerów) + dwuletni dostęp do wszystkich treści portalu (730 dni) - 185,00 zł
Prenumerata + on-line w promocyjnej cenie. ► ZAMÓW
Pakiet: roczna prenumerata papierowa (10 numerów) + roczny dostęp do wszystkich treści portalu (365 dni) - 105,00 zł
Prenumerata + on-line w promocyjnej cenie. ► ZAMÓW
Pakiet: półroczna prenumerata papierowa (5 numerów) + półroczny dostęp do wszystkich treści portalu (183 dni) - 75,00 zł
Prenumerata + on-line w promocyjnej cenie. ► ZAMÓW
Prenumerata elektroniczna (365 dni) - 79,00 zł
Roczny dostęp do wszystkich płatnych treści naszego portalu.
Prenumerata elektroniczna (30 dni) - 15,00 zł
30 dniowy dostęp do wszystkich płatnych treści naszego portalu.
Prenumerata edukacyjna - roczna elektro.info - 75,00 zł
dla studentów: prenumerata + dostęp do treści portalu
Roczny dostęp dla prenumeratorów w specjalnej cenie - 0,00 zł
Jeśli zakupiłeś roczną prenumeratę papierową, masz możliwość skorzystania z bezpłatnego dostępu do wszystkich treści elektronicznych. Po weryfikacji danych skontaktujemy się z Tobą). Dostęp na czas trwania prenumeraty papierowej!
Dwuletni dostęp dla prenumeratorów w specjalnej cenie! - 0,00 zł
Jeśli zakupiłeś dwuletnią prenumeratę papierową, masz możliwość skorzystania z bezpłatnego dostępu do wszystkich treści elektronicznych. Po weryfikacji danych skontaktujemy się z Tobą). Dostęp na czas trwania prenumeraty papierowej!
30 dniowy dla prenumeratorów w specjalnej cenie - 0,00 zł
Jeśli zakupiłeś roczną prenumeratę papierową, masz możliwość skorzystania z bezpłatnego dostępu do wszystkich treści elektronicznych. Po weryfikacji danych skontaktujemy się z Tobą). Dostęp na czas trwania prenumeraty papierowej!
Prenumerata elektroniczna (730 dni) - 138,00 zł
Dwuletni dostęp do wszystkich płatnych treści naszego portalu.
Regulamin korzystania z portalu elektro.info.pl - zobacz regulamin
Uwagi prosimy zgłaszać na adres:
Artykuł pochodzi z: miesięcznika elektro.info 10/2019

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie


Jakie wybrać kable, przewody i osprzęt kablowy!

kable i przewody - przewodnik

Rozporządzenia CPR, dotyczące kabli i przewodów elektrycznych w zakresie reakcji na ogień. Została przedstawiona klasyfikacja materiałów budowlanych w zakresie reakcji na ogień oraz... czytam więcej »

 


Kamery termowizyjne nawet 40% taniej!

Promocja na kamery termowizyjne FLIR

Tylko do 9 grudnia możesz kupić kamery termowizyjne do prac elektrycznych i energetycznych w dużo niższych cenach... sprawdź za ile »

 


System zasilania gwarantowanego - jaki wybrać?

Rodzaje zasilania

Współczesne urządzenia elektryczne i elektroniczne spełniają ogrom funkcji, których oczekują ich użytkownicy. Są znakomitą pomocą w życiu i pracy, jednak wymagają zadbania o jeden aspekt – niezawodną, łatwo... czytam dalej »

 


Jaki silnik elektryczny wybrać? »

silnik elektryczny

W działaniu wielu maszyn i urządzeń technicznych wymagany jest ruch postępowy lub postępowo-zwrotny. Zazwyczaj ruch ten wytwarzają (...) czytam więcej »

 


Łączniki elektroinstalacyjne - rodzaje i sposób działania?

Oświetlenie zewnętrzne LED - dobór i zastosowanie»

Ranki łączniki gniazdka oswietlenie zewnętrzen LED
W każdej standardowej instalacji elektrycznej w budynku występują gniazda wtyczkowe oraz łączniki. Ich budowa oraz sposób zamocowania zależą od miejsca zainstalowania oraz metody wykonania (...) czytam więcej » Wymiana opraw oświetlenia zewnętrznego ze źródłami LED przynosi przede wszystkim poprawę efektywności energetycznej oświetlenia ulicznego. Oświetlenie LED posiada również (...) czytam dalej »

 


Przyrządy kontrolne i pomiarowe - zobacz niezawodne rozwiązania»

narzedzia pomiarowe dla elektryka Miernik napięcia, ciągłości i kolejności faz są zaprojekotwane do testowania napięcia, fazy, polaryzacji, kolejności faz i półprzewodników. Cyfrowy multimetr oraz cyfrowy miernik cęgowy oferują idealne rozwiązania dla wszystkich wymagań i możliwych zastosowań. Mierniki wykorzystują standardowe (...) czytam dalej »


Zobacz jakie oprawy zaprezentowano na Energetab 2019  »

Wiele nowych produktów od najlepszych w branży marek »

Samochody elektryczne i  mobilne stacje elektronika
Oświetlenie awaryjne ma zapewnić bezpieczne opuszczenie zajmowanych przestrzeni podczas awarii zasilania opraw oświetlenia podstawowego. Niejednokrotnie zanik oświetlenia podstawowego nie jest spowodowany zwykłą awarią zasilania czy wyłączeniem(...) czytam więcej » Poznaj pierwszy w branży przewodnik elektroniczny po złączach. Internetowe narzędzie referencyjne ułatwiające dobór złączy. (...) chcę zobaczyć »

 


Odpowiednie oświetlenie - prawidłowy dobór oświetlenia w projekcie »

projekt oświetlenia Są takie miejsca w domu, o których nie myśli się w pierwszej kolejności. Zostawia się je na później, dopiero wtedy, gdy zadba się o ważniejsze pomieszczenia. Tak jest często (...) czytam dalej »

 


Jak zapewnić bezprzerwowe zasilanie gwarantowane? »

Kolektor słoneczny – urządzenie do konwersji energii promieniowania słonecznego na ciepło »

zasilanie gwarantowane panele słoneczne
Co rusz znaczenie tego problemu uświadamiają nam przechodzące nad naszym krajem orkany i wichury oraz widmo blackoutu, wynikające z pojawiającego się latem ogromnego zapotrzebowania na ... czytam więcej » Udział energii słonecznej w Polsce jest bardzo niski i według urzędu statystycznego, pozyskanie energii z promieniowania słonecznego w porównaniu do innych źródeł odnawialnych w 2017 roku wyniósł niecałe 1%.... czytam dalej »

Szafy energetyczne, sterowniczne, rozdzielcze - dlaczego nie wiesz co wybrać? »

szafy rozdzielcze i sterownicze Zgrupowanie urządzeń elektroenergetycznych wraz z szynami zbiorczymi, połączeniami elektrycznymi, elementami izolacyjnymi i osłonami, służący do rozdziału energii elektrycznej i łączenia oraz ... czytam dalej »


Bezprzewodowa automatyka domowa - i możesz sterować wszystkim w domu »

Intuicyjne oprogramowanie do projektowania listew ze złączkami !

Automatyka domowa - sterowaniem ze smatfona Projektowanie listew - oprogramowanie
Nowoczesny smartdom powinien być gotów na każde życzenie. Dlatego rozwiązania bezprzewodowej automatyki domowej dają Ci zdalną kontrolę nad funkcjami Twojego domu - oświetleniem, roletami, ogrzewaniem ... czytam więcej » Intuicyjne oprogramowanie do projektowania listew ze złączkami oraz profesjonalnego opisywania oznaczników do złączek szynowych, przewodów, kabli, urządzeń i instalacji. Oprogramowanie dostępne jest bezpłatnie na stronie www ... chcę poznać »

Małe, średnie i duże systemy sterowania »

Sterowniki plc Jeszcze kilka lat temu sterowniki PLC „tylko” wspierały pracowników przy wykonywaniu monotonnych zadań i zwiększaniu szybkości produkcji. Aktualnie każda produkcja ... czytam dalej »


Złącza silnoprądowe - czy silikon sobie poradzi?

Złącza silnopradowe Czy możemy zastosować elastyczne przewody silikonowe i czy są one odporne na uszkodzenie i wysokie temperatury? Przykładowo dla przekroju kabla 240 mm2 ... chcę obejrzeć »


Może Cię to zainteresuje ▼

Wyświetlacz cyfrowy - jaki wybrać?

Technologie robotyczne zgodne z koncepcją Industry 4.0 » »

wyświetlacze cyfrowe robotyka i automatyka
Współpracujący z dowolnym nadajnikiem sygnału w standardzie 4-20 mA. Urządzenia nie wymagające dodatkowego zasilania. Do obszaru zastosowań ... czytam więcej » Nowoczesne urządzenia mechaniczne nic nie znaczyłyby bez ukrytej w nich elektroniki, dizęki której ... czytam dalej »


Odczyty cyfrowe - przyrządy przeznaczone do wyświetlania położenia »

czytniki cyfrowe Współpracują z przetwornikami przemieszczeń liniowych (liniały) i kątowych (enkodery). Wykonywane są w różnych wersjach dostosowanych do (...) czytam dalej »


1-fazowe liczniki energii elektrycznej - widziałeś to?!

Inteligentny system dystrybucji mocy »

Liczniki energii jakie wybrać moc
Wymagania stawiane licznikom energii elektrycznej zawarte są w normach oraz przepisach (...) czytam dalej » Uniwersalne zastosowanie, w pojedynczych szafach sterowniczych, jak też w kompletnych systemach... czytam dalej »

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »
11/2019

AKTUALNY NUMER:

elektro.info 11/2019
W miesięczniku m.in.:
  • - Instalacje elektryczne na terenie imprez plenerowych – błędy oraz wymagania
  • - Ochrona przed pożarem z wykorzystaniem wyłączników różnicowoprądowych
Zobacz szczegóły
COMEX S.A. COMEX S.A.
O firmie COMEX S.A. od początku swojej działalności, tj. od 1987 zajmuje się kompleksową obsługą klientów w zakresie zasilania...

Ciekawe strony

Elektryk na Fixly.pl

EPS System - agregaty prądotwórcze

Producent oświetlenia

Ciekawa Architektura

Instalacje

Literatura fachowa

Rekuperacja

Termomodernizacja

Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl