Pełny numer elektro.info 7-8/2017 tylko dla Ciebie [PDF]

wystarczy założyć konto w portalu elektro.info.pl

Spitsbergen i energetyka

Longyearbyen – przyłącza prowadzone w rurach osłonowych
Longyearbyen – przyłącza prowadzone w rurach osłonowych
Fot. Stefan Gierlotka

Spitsbergen jest miejscem niezwykłym ze względu na wyjątkową bliskość od bieguna geograficznego. Archipelag Svalbard, którego największą wyspą jest Spitsbergen, graniczy z Oceanem Arktycznym oraz Morzami: Norweskim, Grenlandzkim i Barentsa. Dominuje rzeźba górska z licznymi dolinami polodowcowymi.

Spitsbergen zajmuje powierzchnię 38 tys. km2, w tym ponad połowa powierzchni pokryta jest lodem. Zachodnią część Spitsbergenu budują góry o płaskich szczytach i stromych zboczach. W głębi wyspy są pola lodowcowe. Na zboczach gór częste są formy osuwiskowe w postaci piargów. Wieczna zmarzlina, noc polarna, suchy arktyczny klimat, niskie temperatury – to warunki, jakie występują na Spitsbergenie. Przez ponad 100 dni w roku panują tu noc (październik – luty) oraz dzień polarny (kwiecień – sierpień). Powierzchnię terenu pokrywa uboga roślinność tundrowa. Występują tu zwierzęta przystosowane do panujących warunków: niedźwiedzie i lisy polarne, renifery, foki, morsy, wiele gatunków ptaków. Niewątpliwie królem Arktyki jest niedźwiedź polarny. Jest on największym ze wszystkich gatunków niedźwiedzi. Masa jego ciała osiągać może nawet 1 tonę, a wysokość do 3 metrów, gdy stanie na tylnych łapach. Poruszając się po Spitsbergenie, dla ochrony przed niedźwiedziami obowiązkowe jest posiadanie broni.

Zobacz także: Birma i energetyka

Wyspa od XVII wieku była bazą wielorybniczą. Do początku wieku XX była to ziemia niczyja. Prawa do archipelagu rościły Dania, Norwegia, Rosja i Holandia. Sytuacja uległa zmianie po zakończeniu I wojny światowej, gdy w 1920 roku sygnowano Traktat Spitsbergeński. Obszar ten stał się częścią Królestwa Norwegii jako strefa zdemilitaryzowana. Traktat ustanowił wolną strefę ekonomiczną, gwarantując sygnatariuszom dostęp do gruntu i eksploatacji bogactw mineralnych. Archipelagiem zarządza norweski gubernator z siedzibą w Longyearbyen. Spitsbergen jest najbezpieczniejszym miejscem na Ziemi, praktycznie nie popełniono tam nigdy zbrodni.

Systemy drogowe na Spitsbergenie nie istnieją i żadne drogi nie łączą osiedli. Lokalny transport stanowią łodzie i skutery śnieżne. Transport z Longyearbyen do Barentsburg (45 km) oraz Pyramiden (100 km) jest możliwy zimą skuterami śnieżnymi lub statkami, gdy Isfiorden nie jest zamarznięty. Spitsbergen jest jednym z najdalej na północ wysuniętych obszarów, na których prowadzona jest działalność górnicza. Obecność węgli na Spitsbergenie została stwierdzona już podczas pierwszej wyprawy wielorybniczej w 1610 roku i był wydobywany przez wielorybników. Podjęte prace poszukiwawcze doprowadziły do rozpoczęcia w końcu XIX wieku eksploatacji węgla kamiennego i antracytu. Gwałtowny rozwój górnictwa na Spitsbergenie nastąpił z początkiem XX wieku. Węgiel wydobywano sztolniami z wychodni pokładów na zboczu gór. Po wojnie od 1946 roku wydobycie węgla na Spitsbergenie prowadzili Norwedzy i Rosjanie.

Największą i najstarszą osadą górniczą na Spitsbergenie jest Longyearbyen, gdzie od 1906 do 1998 roku Norwedzy eksploatowali złoża węgla. Najbardziej rzucającymi się w oczy obiektami pogórniczymi w Longyearbyen są drewniane wieże kolejki linowej służącej do transportu węgla. Zostały one zachowane jako element dziedzictwa kulturowego. Interesującym zagadnieniem jest grawitacyjny napęd systemu, który funkcjonował pod ciężarem przewożonego węgla. Zapewniał on odstawę urobku nawet z kopalni odległej o 10 km od portu w Longyearbyen.

Przeczytaj również: Kolumbia i energetyka

W miejscowości Pyramiden od 1911 roku eksploatowano pokład węgla, którego sztolnia udostępniająca była na wysokości 400 m i z tej wysokości odstawiano urobek zboczem do portu. Była to najdalej wysunięta na północ czynna kopalnia na świecie. Kopalnią i miejscowością zrządzała rosyjska spółka Arktikugol. W drugiej połowie dwudziestego wieku wydobycie w Pyramiden osiągało 235 tys. ton antracytu i węgla kamiennego rocznie. Eksploatację kopalni zakończono w 1998 roku, dokonując błyskawicznej ewakuacji całego miasteczka górniczego. Cała infrastruktura osady Piramida została pozostawiona w stanie nienaruszonym, jako obiekt dziedzictwa historycznego i przemysłowego. Pozostawiono między innymi teatr z wyposażeniem muzycznym, pracownie Domu Kultury oraz obiekty sportowe z pływalnią o wymiarach olimpijskich. Aktualnie jest to cel regularnie organizowanych wycieczek turystycznych.

Trzy miasteczka górnicze na Spitsbergenie: Barentsburg, Longyearbyen i Pyramiden miały swoje własne elektrownie zasilane węglem z pobliskiej kopalni. Problemem tych elektrowni była dostawa wody niezbędnej przy wytwarzaniu pary wodnej napędzającej turbiny podczas mrozów nocy polarnej. Elektrownia Longyearbyen zaopatruje miasto w energię elektryczną i ciepło od 1920 roku. Węgiel do elektrowni był dostarczany kolejką linową. Z początkiem XXI wieku, kiedy norweska spółka górnicza wstrzymała wydobycie węgla, elektrownię przystosowano na opalanie mazutem. Wybudowana w latach dwudziestych XX wieku elektrownia węglowa Pyramiden zakończyła pracę w 1998 roku wskutek likwidacji kopalni. Jedyną czynną elektrownią węglową pozostaje elektrownia w Barentsburgu i należy do rosyjskiej spółki Arktikugol. Obiekty zamieszkałe, znacznie oddalone od dystrybucji energetyki zawodowej, korzystają z własnych generatorów zasilanych silnikiem diesla. Przykładowo Polska Stacja Polarna w Hornsundzie wyposażona jest w dwa turbogeneratory o mocy 60 kW.

Średnionapięciowa sieć dystrybucji energii elektrycznej o napięciu 10,6 kV jest prowadzona kablami ułożonymi w rurach osłonowych układanych na powierzchni ziemi lub na kostrukcjach wsporczych. Linii napowietrznych nie spotyka się. Warunki arktyczne i wieczna zmarzlina ziemi wymusiły prowadzenie kabli energetycznych w specjalnych plastikowych rurach ochronnych układanych bezpośrednio na ziemi lub na wsporczej konstrukcji koziołkowej. Prowadzenie kabli na konstrukcji wsporczej jest uzasadnione, gdyż w okresie lata arktycznego powierzchnia ziemi się rozmraża i powstają rozlewiska wodne. Przyłącza do domów i zabudowań są od spodu budynku. Instalacje domowe wykonane są w standardowym układzie TN‑C.

Ciekawy jest sposób posadowienia konstrukcji budynków na Spitzsbergenie, wznoszonych w strefie wiecznej zmarzliny. Nie spotyka się budynków z podpiwniczeniem. Większość jest murowana i ocieplana. Budynek jest wznoszony na żelbetonowej płycie stropowej posadowionej na betonowych palach. Mniejsze konstrukcje budowlane stoją na stalowych palach śrubowych. Taki sposób fundamentowania budynków wynika z panującego tam klimatu. Oparcie fundamentów na zamarzniętej powierzchni gruntu powoduje stopniowe wtapianie się budynku i osiadanie w gruncie. Podczas lata arktycznego wierzchnia warstwa gruntu ulega rozmarznięciu, wskutek czego staje się grząskim bagnem. Gdyby budynki nie stały na palach, to swoim ciepłem roztapiałyby zamarznięty grunt i zapadały się w nim.

[fotoreportaż, Spitsbergen, energetyka, energia elektryczna, sieć dystrybucyjna, kable energetyczne, dystrybucja energii elektrycznej]

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie


Weź udział w konkursie, zdobywaj wiedzę i atrakcyjne nagrody! »

Liga specjalistów - konkurs

Jesteś profesjonalistą z branży elektrycznej lub teletechnicznej?
Jesteś uczniem lub studentem kierunku technicznego?
czytam dalej »

 


Kompleksowe inspekcje termowizyjne - gdzie szukać pomocy? »

Termowizja inspekcja

Przez ostatnie stulecie zbudowano wiele urządzeń pomiarowych w zakresie podczerwieni, ale największe możliwości i popularność zyskały rozwiązania... czytam dalej »

 


Jaki silnik elektryczny wybrać? »

silnik elektryczny

W działaniu wielu maszyn i urządzeń technicznych wymagany jest ruch postępowy lub postępowo-zwrotny. Zazwyczaj ruch ten wytwarzają (...) czytam więcej »

 


Łączniki elektroinstalacyjne - rodzaje i sposób działania »?

Słupy oswietlenia zewnętrznego - na co zwrócić uwagę przy wyborze? »

Ranki łączniki gniazdka Szynoprzewody - małe i średnie instalacje
W każdej standardowej instalacji elektrycznej w budynku występują gniazda wtyczkowe oraz łączniki. Ich budowa oraz sposób zamocowania zależą od miejsca zainstalowania oraz metody wykonania (...) czytam więcej » Wymiana opraw oświetlenia ulicznego ze źródłami LED przynosi przede wszystkim poprawę efektywności energetycznej oświetlenia ulicznego. Oświetlenie LED posiada również (...) czytam dalej »

 


Przyrządy kontrolne i pomiarowe - zobacz niezawodne rozwiązania»

narzedzia pomiarowe dla elektryka Miernik napięcia, ciągłości i kolejności faz są zaprojekotwane do testowania napięcia, fazy, polaryzacji, kolejności faz i półprzewodników. Cyfrowy multimetr oraz cyfrowy miernik cęgowy oferują idealne rozwiązania dla wszystkich wymagań i możliwych zastosowań. Mierniki wykorzystują standardowe (...) czytam dalej »


Automatyka przemysłowa i sterowanie - na jakie produkty zwrócić uwagę »

Wiele nowych produktów od najlepszych w branży marek »

automatyka przemysłowa elektronika
Jak sztuczna inteligencja wspomoże pracę elektrowni i fabryk? Aż 63 proc. respondentów twierdzi, że sztuczna inteligencja pomoże zwalczyć (...) czytam więcej » Poznaj pierwszy w branży przewodnik elektroniczny po złączach. Internetowe narzędzie referencyjne ułatwiające dobór złączy. (...) chcę zobaczyć »

 


Odpowiednie oświetlenie - prawidłowy dobór oświetlenia w projekcie »

projekt oświetlenia Są takie miejsca w domu, o których nie myśli się w pierwszej kolejności. Zostawia się je na później, dopiero wtedy, gdy zadba się o ważniejsze pomieszczenia. Tak jest często (...) czytam dalej »

 


Dobór ograniczników przepięć typu 1 »

Energetyka wiatrowa w Polsce wady i zalety?

ograniczniki konwersja energii elektryczne
Kombinowane ograniczniki przepięć jako urządzenia do ograniczania przepięć mają za zadanie zmniejszenie do bezpiecznych poziomów napięcia w instalacji elektrycznej oraz na wejściu zasilanych urządzeń: podczas operacji łączeniowych ń (...) czytam więcej » Udział odnawialnych źródeł energii w Polsce stanowi około 14% całkowitej produkcji energii elektrycznej, z czego energetyka wiatrowa stanowi obecnie ponad... czytam dalej »

Szafy energetyczne, sterowniczne, rozdzielcze - dlaczego nie wiesz co wybrać? »

szafy rozdzielcze i sterownicze Zgrupowanie urządzeń elektroenergetycznych wraz z szynami zbiorczymi, połączeniami elektrycznymi, elementami izolacyjnymi i osłonami, służący do rozdziału energii elektrycznej i łączenia oraz ... czytam dalej »


Bezprzewodowa automatyka domowa - i możesz sterować wszystkim w domu »

Intuicyjne oprogramowanie do projektowania listew ze złączkami !

Automatyka domowa - sterowaniem ze smatfona Projektowanie listew - oprogramowanie
Nowoczesny smartdom powinien być gotów na każde życzenie. Dlatego rozwiązania bezprzewodowej automatyki domowej dają Ci zdalną kontrolę nad funkcjami Twojego domu - oświetleniem, roletami, ogrzewaniem ... czytam więcej » Intuicyjne oprogramowanie do projektowania listew ze złączkami oraz profesjonalnego opisywania oznaczników do złączek szynowych, przewodów, kabli, urządzeń i instalacji. Oprogramowanie dostępne jest bezpłatnie na stronie www ... chcę poznać »

Jaką zastosować ochronę urządzeń elektrycznych i elektronicznych przed przepięciami »

ochrona przed przepięciami Każdy ogranicznik przepięć ma pewną określoną zdolność do przenoszenia przez siebie pewnej energii udaru. Jeśli po zadziałaniu ... czytam dalej »


Złącza silnoprądowe - czy silikon sobie poradzi?

Złącza silnopradowe Czy możemy zastosować elastyczne przewody silikonowe i czy są one odporne na uszkodzenie i wysokie temperatury? Przykładowo dla przekroju kabla 240 mm2 ... chcę obejrzeć »


Może Cię to zainteresuje ▼

Wyświetlacz cyfrowy - jaki wybrać?

Pobierz darmowy ebook i usprawnij instalacje przewodów »

wyświetlacze cyfrowe kable i przewody - przewodnik
Współpracujący z dowolnym nadajnikiem sygnału w standardzie 4-20 mA. Urządzenia nie wymagające dodatkowego zasilania. Do obszaru zastosowań ... czytam więcej » Poznaj najskuteczniejsze sposoby oznaczania kabli i komponentów wykorzystywanych w branżach elektrycznych i telekomunikacyjnych... czytam dalej »


Odczyty cyfrowe - przyrządy przeznaczone do wyświetlania położenia »

czytniki cyfrowe Współpracują z przetwornikami przemieszczeń liniowych (liniały) i kątowych (enkodery). Wykonywane są w różnych wersjach dostosowanych do (...) czytam dalej »


1-fazowe liczniki energii elektrycznej - widziałeś to?!

Inteligentny system dystrybucji mocy »

Liczniki energii jakie wybrać szafy sterownicze
Wymagania stawiane licznikom energii elektrycznej zawarte są w normach oraz przepisach (...) czytam dalej » Uniwersalne zastosowanie, w pojedynczych szafach sterowniczych, jak też w kompletnych systemach... czytam dalej »

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »
9/2019

AKTUALNY NUMER:

elektro.info 9/2019
W miesięczniku m.in.:
  • - Metody badania funkcji zabezpieczeń nadprądowych przekaźników elektroenergetycznych
  • - Fotowoltaika szansą rozwoju dla komunikacji miejskiej
Zobacz szczegóły

Aktywny Filtr Harmonicznych firmy Rabbit

Aktywny Filtr Harmonicznych Małej Mocy – zapewnia dynamiczną kompensację mocy biernej oraz redukcję harmonicznych prądu w celu poprawienia efektywności energetycznej odbiorców energii,...

Aktywny Filtr Harmonicznych firmy Rabbit

Aktywny Filtr Harmonicznych Małej Mocy – zapewnia dynamiczną kompensację mocy biernej oraz redukcję harmonicznych prądu w celu poprawienia efektywności energetycznej odbiorców energii,...
COMEX S.A. COMEX S.A.
O firmie COMEX S.A. od początku swojej działalności, tj. od 1987 zajmuje się kompleksową obsługą klientów w zakresie zasilania...

Ciekawe strony

Elektryk na Fixly.pl

EPS System - agregaty prądotwórcze

Producent oświetlenia

Ciekawa Architektura

Instalacje

Literatura fachowa

Rekuperacja

Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl