Pełny numer elektro.info 7-8/2017 tylko dla Ciebie [PDF]

wystarczy założyć konto w portalu elektro.info.pl

Instalacje elektryczne w obiektach budowlanych – trasy i przepusty przewodowe

Często w rozbudowywanych instalacjach liczba przewodów znacznie się powiększa – szkoda, że instalatorzy zapominają o podstawowych zasadach prowadzenia tego typu tras
Często w rozbudowywanych instalacjach liczba przewodów znacznie się powiększa – szkoda, że instalatorzy zapominają o podstawowych zasadach prowadzenia tego typu tras
Fot. JT

W większości budynków z wielkiej płyty, które były wybudowane w latach 60. i 70. ubiegłego wieku, instalacje elektryczne nie odpowiadają współczesnemu poziomowi techniki, a ich stan wymaga pilnych działań. Ponadto instalacje te z punktu widzenia mocy zapotrzebowanej nie są dostosowane do obecnych potrzeb urządzeń elektrycznych, które mamy w mieszkaniach. Należy pamiętać, że od stanu instalacji elektrycznych w budynku zależy nie tylko bezpieczeństwo mieszkańców, ale również bezpieczeństwo pożarowe obiektu [1, 2]. W Polsce w dalszym ciągu zdarza się kilkakrotnie więcej przypadków porażenia prądem elektrycznym niż w krajach starej Unii. Wiele z nich ma miejsce w pomieszczeniach mieszkalnych. Także około 20% pożarów wywoływanych jest przez niesprawne instalacje i urządzenia elektryczne.

Przebudowa WLZ w budynku mieszkalnym

Przebudowa instalacji elektrycznych w budynkach mieszkalnych wymaga nie tylko działań technicznych, ale i organizacyjnych. Dobrym rozwiązaniem jest jednoczesne zmodernizowanie instalacji w całym budynku. Prace powinny obejmować pomieszczenia użytkowane, części wspólnie nieruchomości (korytarze, klatki schodowe itp.), lokale mieszkalne i lokale niemieszkalne, jeżeli takie występują w budynku. Tymczasem sprawa napotyka opory ze strony części mieszkańców, dla których perspektywa rujnacji mieszkania jest przerażająca. O ile nikt nie ma wątpliwości, że w przypadku modernizacji instalacji centralnego ogrzewania, czy też instalacji wodno-kanalizacyjnej prace muszą być wykonane jednocześnie w całym budynku, o tyle w odniesieniu do instalacji elektrycznych nie dla wszystkich jest to takie oczywiste. Należy podkreślić, że jednoczesne wykonanie prac we wszystkich lokalach i w częściach wspólnych nieruchomości jest ze wszech miar wskazane ze względów technicznych, pozwalając również zoptymalizować ich koszty [2].

Z punktu widzenia formalnego (§ 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury [3]) istniejąca instalacja w budynku musi być dostosowana do obecnych przepisów w przypadku jej przebudowy, przebudowy budynku lub zmiany sposobu użytkowania. Natomiast przesłanki techniczne oraz względy bezpieczeństwa skłaniają do pilnego dostosowania starych instalacji elektrycznych do aktualnych potrzeb oraz przepisów.

Czytaj też: Uproszczony projekt zasilania osiedla domków jednorodzinnych w energię elektryczną >>

Pamiętać należy, że zgodnie z art. 7. pkt 1 Prawa budowlanego (DzU z 2017 r. poz. 1332, 1529 z późniejszymi zmianami) [4], do przepisów techniczno-budowlanych zalicza się Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie [3], które należy bezwzględnie przestrzegać.

 Obecny stan instalacji elektrycznych w budynkach z wielkiej płyty jest zróżnicowany i zależy od roku budowy, a także od dokumentacji projektowej i przedsiębiorstwa wykonawczego. Większość pionów WLZ ma zbyt małe przekroje przewodów, a ponadto wykonane są one z przewodów aluminiowych. Występują przypadki, w których pion wykonany jest z trzech przewodów fazowych ADY 10 mm2 i jednego przewodu PEN ADY 6 mm2, z którego zasilane są 24 lokale. Obciążalność takiej linii wynosi zaledwie 39 A (ułożenie B1 w rurze pod tynkiem wg PN-IEC 60364-5-523:2001). W przeliczeniu na moc stanowi to około 22 kW, czyli mniej niż 1 kW na lokal. Przy obecnym wyposażeniu w sprzęty elektryczne jest to zbyt mało i pion taki wymaga pilnej wymiany. Podobnie wymiany wymagają odgałęzienia od pionów WLZ do lokali wykonane np. przewodami typu YADYp 2´4 mm2 ułożonymi podtynkowo lub w spoinach styku ścian i stropu. Zwraca uwagę brak w pionie i w jego odgałęzieniach wydzielonej żyły ochronnej. Budynki z „fabryk domów” były wznoszone i wyposażane w instalacje elektryczne w latach, w których miedź była zaliczana do materiałów o znaczeniu strategicznym [2]. Dlatego w wielu budynkach instalacje są wykonane przewodami z żyłami aluminiowymi nawet w przypadku małych przekrojów żył, np. 1,5 mm2.

Przebudowana instalacja elektryczna musi być zgodna z przepisami określonymi w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 2002 r. [3] oraz przywołanymi w nim Polskimi Normami. Większość budynków z wielkiej płyty jest zasilana z sieci w układzie TN-C. Jest to sieć czteroprzewodowa, w której występuje wspólny przewód ochronno-neutralny PEN. Zgodnie z postanowieniami przepisów (§ 183 Rozporządzenia [3]) wspólny przewód ochronno-neutralny w instalacji ułożonej na stałe powinien mieć przekrój żyły miedzianej (Cu) nie mniejszy niż 10 mm2 lub aluminiowej (Al) 16 mm2, czyli w większości obwodów dużo większy niż przekroje żył fazowych. Aby tego uniknąć, należy stosować układy TN-S lub TN‑C‑S (pięcioprzewodowe). W obu tych przypadkach przewód ochronno-neutralny PEN rozdziela się na dwa niezależne przewody: ochronny PE i neutralny N [2].

Ponadto rozdzielenie przewodu PEN pozwala zlikwidować wiele niepożądanych zjawisk, takich jak [2]:

  • możliwość pojawienia się napięcia fazowego (230 V) na metalowych obudowach odbiorników w przypadku przerwania przewodu PEN;
  • przepływ w przewodzie PEN prądów wywołanych niesymetrią obciążeń.

Rozdział przewodu ochronno-neutralnego PEN na dwa odrębne przewody spełniające różne funkcje (przewód ochronny PE i neutralny N) w przypadku układu TN‑C‑S powinien mieć miejsce w złączu lub w głównej rozdzielnicy budynku. Punkt tego rozdziału musi być uziemiony dla utrzymywania potencjału ziemi na przewodzie ochronnym PE.

Literatura:

  1. J. Wiatr, M. Orzechowski, Podstawy zasilania budynków mieszkalnych, użyteczności publicznej i innych obiektów nieprzemysłowych w energię elektryczną, Poradnik projektanta elektryka, DWM, Warszawa 2012.
  2. J. Strzyżewski, Wielka płyta – dostosowanie instalacji elektrycznych do współczesnych potrzeb i przepisów, Inżynier Budownictwa, 11/2014.
  3. Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity DzU z 2015 r. poz. 1422 ze zmianą).
  4. Prawo budowlane (Dz U z 2017 r. poz. 1332, 1529 z późniejszymi zmianami).
  5. K. Kuczyński, Trasy kablowe w obiektach budowlanych – wymagania, „elektro.info” 10/2015.
  6. Norma N SEP-E-004 Elektroenergetyczne i sygnalizacyjne linie kablowe - projektowanie i budowa, COSiW SEP, Warszawa 2014.
  7. K. Kuczyński, Układanie kabli i przewodów – czyli jak prowadzić i oznaczać trasy kablowe, „elektro.info” 4/2018.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!


[instalacje elektroenergetyczne, przepusty przewodowe, trasy przewodowe, instalacje elektryczne, prowadzenie instalacji elektrycznych, oznaczenia kabli, mocowanie kabli, kable, instalacje elektroenergetyczne w obiektach budowlanych]

Ten artykuł jest PŁATNY. Aby go przeczytać, wykup dostęp.
DOSTĘP ABONAMENTOWY
DOSTĘP SMS
Dostęp za pomocą SMS czasowo zawieszony







Reklamacje usługi prosimy zgłaszać przez formularz reklamacyjny
Masz już abonament - zaloguj się:
:
:
zapomniałem hasła
Nie posiadasz konta - kliknij i załóż »
Nie masz abonamentu - wykup dostęp:
Abonament umożliwia zalogowanym użytkownikom dostęp do wszystkich płatnych treści na naszym portalu.
Dostępne opcje abonamentowe:
Pakiet: dwuletnia prenumerata papierowa (20 numerów) + dwuletni dostęp do wszystkich treści portalu (730 dni) - 185,00 zł
Prenumerata + on-line w promocyjnej cenie. Zamów już dziś!
Pakiet: roczna prenumerata papierowa (10 numerów) + roczny dostęp do wszystkich treści portalu (365 dni) - 105,00 zł
Prenumerata + on-line w promocyjnej cenie. Zamów już dziś!
Prenumerata elektroniczna (365 dni) - 79,00 zł
Roczny dostęp do wszystkich płatnych treści naszego portalu.
Prenumerata elektroniczna (30 dni) - 15,00 zł
30 dniowy dostęp do wszystkich płatnych treści naszego portalu.
Roczny dostęp dla prenumeratorów w specjalnej cenie - 0,00 zł
Jeśli zakupiłeś roczną prenumeratę papierową, masz możliwość skorzystania z bezpłatnego dostępu do wszystkich treści elektronicznych. Po weryfikacji danych skontaktujemy się z Tobą). Dostęp na czas trwania prenumeraty papierowej!
Dwuletni dostęp dla prenumeratorów w specjalnej cenie! - 0,00 zł
Jeśli zakupiłeś dwuletnią prenumeratę papierową, masz możliwość skorzystania z bezpłatnego dostępu do wszystkich treści elektronicznych. Po weryfikacji danych skontaktujemy się z Tobą). Dostęp na czas trwania prenumeraty papierowej!
30 dniowy dla prenumeratorów w specjalnej cenie - 0,00 zł
Jeśli zakupiłeś roczną prenumeratę papierową, masz możliwość skorzystania z bezpłatnego dostępu do wszystkich treści elektronicznych. Po weryfikacji danych skontaktujemy się z Tobą). Dostęp na czas trwania prenumeraty papierowej!
Prenumerata elektroniczna (730 dni) - 138,00 zł
Dwuletni dostęp do wszystkich płatnych treści naszego portalu.
Regulamin korzystania z portalu elektro.info.pl - zobacz regulamin
Uwagi prosimy zgłaszać na adres:
Artykuł pochodzi z: miesięcznika elektro.info 10/2018

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie


Gdzie znajduje zastosowanie współczesna termowizja!

Termowizja z wizytą w rozdzielnicy Zadbaj o bezpieczeństwo i uniknij awarii. Za pomocą kamery termowizyjnej możliwe jest bezdotykowe sprawdzenie instalacji elektrycznej przy pełnym obciążeniu. Dzięki temu można(...) czytam dalej »


Innowacyjne wnętrzowe stacje transformatorowe ICZ-E?

Jak monitorować i sterować procesami przemysłowymi »

Stacje termotranferowe procesy przemysłowe
Materiały dla Projektantów oraz Wykonawców (...) czytam więcej » DWiększość wyświetlaczy jest zaprojektowana do montażu panelowego, ale niektóre urządzenia mogą być również montowane zarówno w panelu (...) czytam dalej »

Jaka jest funkcja enkodera i czujnika ruchu »

Czujniki ruchu i enkodery Enkodery i czujniki nachylenia umożliwiają dokładny i wydajny pomiar prędkości oraz ustalenie(...) czytam dalej »


Jakie wybrać wsporniki do mocowania przewodów instalacji odgromowej?

Jaki jest najlepszy hermetyk na rynku »

Wsporniki ochrony odgromowej Ebook
W obudowie wykonanej z wysokiej jakości polietylenu kryje się betonowy rdzeń. Szczelnie zamknięta konstrukcja chroni go przed niekorzystnym wpływem czynników pogodowych i(...) zobacz więcej  » Dzięki wprowadzonym rozwiązaniom konstrukcyjnym oprawa charakteryzuje się szczelnością oprawy IP66. Podstawa i klosz wykonany z poliwęglanu zapewnia oprawie wysoki stopień odporności na uderzenia IK09.
(...)
czytam dalej »

System zarządzania energią EMS CX3 »

System zarządzania energią EMS CX3 składa się z urządzeń o niezwykle kompaktowej budowie modułowej, które w łatwy sposób można zainstalować zarówno w nowopowstających instalacjach jak i już istniejących, w jednym rzędzie rozdzielnicy elektrycznej z innymi aparatami (...) czytam dalej »


Może Cię to zainteresuje ▼

Energetyka i OZE. Ważna rola miedzi »

Przewody elektryczne i kable spełniające normy CPR »

Miedź i fotowoltaika Kable przeowdy lapp
Miedź jest jednym z najlepszych przewodników elektryczności i ciepła, więc trudno się dziwić, że na te zastosowania przypada około 60% całkowitego...  czytam więcej » Nieposiadanie Deklaracji Własności Użytkowych na kabel lub przewód jako wyrób budowlany oznacza brak możliwości wprowadzenia go na rynek Unii Europejskiej jako wyrób budowlany, a w konsekwencji niemożliwość (...) czytam dalej »


Kable średniego i niskiego napięcia - wymagania standardów międzynarodowych»

Zobacz nowości na ELEKTROTECHNIKA 2019 »

PRzewody i kable standardy Ochrona przepięciowa systemów alarmowych
Szeroki asortyment przewodów i kabli produkowanych zgodnie z wymaganiami restrykcyjnych standardów międzynarodowych(...)  czytam dalej » Targi ELEKTROTECHNIKA skierowane są do producentów i użytkowników sprzętu niskiego, średniego i wysokiego napięcia oraz systemów alarmowych i rozwiązań umożliwiających instalację przewodów elektrycznych w nowoczesnych budynkach. Równolegle odbędą się Targi ŚWIATŁO oraz Wystawa TELETECHNIKA..(...) czytam dalej »

Stacje ładowania pojazdów od Kolejowych Zakładów Łączności ?

UPS zasilacze Stacja umożliwia szybkie ładowanie prądem zmiennym o mocy do 22 kW (opcjonalnie 44 kW). Wyposażona jest w dwa gniazda osobno opomiarowane (...) czytam dalej »


Jak komunikować urządzenia w środowisku przemysłowym ??

Projektowanie skomplikowanych etykiet w terenie przy pomocy smartfona »

Switche zarządzalne Drukowanie etykiet ze smartfona
Switche niezarządzalne są to urządzenia, które mają za zadanie przekazywanie danych między urządzeniami w wymagającym środowisku przemysłowym. Ich zadaniem jest zapewnienie przede wszystkim stabilnej, jak również wydajnej komunikacji.(...) czytam dalej » Dzięki zainstalowaniu na dowolnym smartfonie naszej aplikacji Etykiety ekspresowe możesz projektować nawet najbardziej skomplikowane etykiety z kodami 1D, 2D i kodami kreskowymi czy etykiety seryjne korzystając (...) czytam dalej »

Nowe rozwiązania w dziedzinie zasilania gwarantowanego »

Jaką rozdzielnicę nn wybrać do projektu?

Zasilanie gwarantowane Co sie stało z kablami
Samochody elektryczne stają się coraz bardziej popularne. Jednak ich żywot jest uzależniony od stacji ładowania. Stacja ładowania to urządzenie elektryczne, które(...) czytam dalej » Wszelkie błędy popełnione na etapie projektowania, wykonawstwa i eksploatacji nawarstwiają się latami, stopniowo pro­wadząc do wydłużenia czasu poświęcanego na administrację systemu, zmniejszając pewność jego działania i tym samym (...) czytam dalej »

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »
1-2/2019

AKTUALNY NUMER:

elektro.info 1-2/2019
W miesięczniku m.in.:
  • - Projekt zasilania transformatorów elektromedycznych bloku operacyjnego szpitala
  • - Zasady wprowadzania do obrotu i stosowania urządzeń przeciwpożarowych
Zobacz szczegóły

Nowelizacja w sprawie etykiet energetycznych przyjęta

Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy o informowaniu zużycia energii przez produkty wykorzystujące energię oraz o kontroli realizacji programu znakowania urządzeń...

Nowa kamera termowizyjna FLIR T840

FLIR Systems wprowadziła na rynek nową kamerę termowizyjną FLIR T840 należącą do serii T. Wysokiej rozdzielczości model T840 ma jaśniejszy wyświetlacz oraz wbudowany wizjer pomagający...
System zarządzania energią EMS CX 3

System zarządzania energią EMS CX3

Firma Legrand wprowadziła do sprzedaży nową, innowacyjną ofertę urządzeń do pomiaru, stałej kontroli i sterowania instalacją elektryczną w budynku, zarówno lokalnie w...
Cantoni Motor S.A. Cantoni Motor S.A.
Grupa Cantoni została pionierem w produkcji silników elektrycznych już w XIX wieku i od tego czasu kontynuuje misję wdrażania...
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl