Pełny numer elektro.info 7-8/2017 tylko dla Ciebie [PDF]

wystarczy założyć konto w portalu elektro.info.pl

Wymagania środowiskowe dla urządzeń i instalacji elektroenergetycznych

The environmental requirements for electrical devices and installations
dr hab. inż. Waldemar Dołęga  |  elektro.info 4/2017  |  18.05.2017  |  3
W artykule przedstawiono problematykę dotyczącą wymagań środowiskowych dla urządzeń i instalacji elektroenergetycznych. Między innymi omówiono zagadnienie określania warunków środowiskowych i przepisy ich dotyczące.
W artykule przedstawiono problematykę dotyczącą wymagań środowiskowych dla urządzeń i instalacji elektroenergetycznych. Między innymi omówiono zagadnienie określania warunków środowiskowych i przepisy ich dotyczące.
Rys. redakcja EI

Prawidłowa i długotrwała, niezawodna praca każdego urządzenia elektroenergetycznego zależy nie tylko od technicznych warunków jego zasilania i eksploatacji, ale również od warunków środowiskowych, w których urządzenie jest zainstalowane i eksploatowane.

Warunki te określane są m.in. przez:

  • temperaturę otoczenia,
  • wilgotność powietrza,
  • wysokość nad poziomem morza,
  • ciśnienie atmosferyczne,
  • obecność wody,
  • obecność obcych ciał stałych,
  • obecność substancji powodujących korozję,
  • obecność zanieczyszczeń,
  • narażenia mechaniczne,
  • udary,
  • wibracje,
  • obecność flory,
  • obecność fauny,
  • promieniowanie (elektromagnetyczne, jonizujące elektrostatyczne itp.),
  • promieniowanie słoneczne,
  • wstrząsy sejsmiczne,
  • wyładowania atmosferyczne,
  • ruch powietrza,
  • wiatr i inne.

Zastosowane materiały i sposób ochrony przed oddziaływaniem środowiska powinny być odpowiednie do spodziewanej intensywności zjawisk negatywnie oddziaływających na urządzenie oraz powinny skutecznie chronić je przed tymi narażeniami.

Urządzenia elektroenergetyczne mogą być użytkowane stacjonarnie lub niestacjonarnie, mogą być instalowane w warunkach napowietrznych, a więc w miejscach niechronionych przed wpływem czynników atmosferycznych oraz budynkach mających ogrzewanie oraz wentylację, które chronią przed wpływem czynników atmosferycznych. Dodatkowo mogą być umieszczane w kioskach, szafach wyposażonych w system ogrzewania i wentylacji, montowanych zarówno w warunkach napowietrznych (poza budynkami), jak i budynkach mających ogrzewanie oraz wentylację.

Urządzenia mogą być również umiejscowione w budynkach, kioskach, szafach, szafkach niewyposażonych w system ogrzewania. Miejsca te są chronione przed wpływem czynników atmosferycznych.

Urządzenia mogą być realizowane w wykonaniu napowietrznym lub wnętrzowym. Te pierwsze przeznaczone są do pracy na zewnątrz pomieszczeń, natomiast te drugie – w budynkach. Wyposaża się je w osłony zapewniające wymagane bezpieczeństwo ludzi oraz ochronę przed zniszczeniem i wadliwym działaniem wskutek przedostania się do ich wnętrza ciał stałych, pyłu, wody oraz przed uszkodzeniem mechanicznym [5].

Określanie warunków środowiskowych

Położenie geograficzne i warunki środowiska związane z miejscem lokalizacji urządzeń mają zasadniczy wpływ na minimalne wymagania środowiskowe dla użytkowanych i planowanych do zainstalowania urządzeń.

Urządzenia w wykonaniu napowietrznym są budowane do zainstalowania w określonej strefie klimatycznej. W pewnych przypadkach warunki środowiskowe w miejscu zainstalowania urządzenia mogą być jednak różne od tych, jakie wynikają z klimatu naturalnego. Mamy wówczas do czynienia z tzw. mikroklimatem określającym trwałe zmiany klimatu naturalnego spowodowane głównie działalnością gospodarczą człowieka wywołującą np. zwiększone zapylenie, obecność szkodliwych związków chemicznych, zwiększoną wilgotność.

Niezależnie od stref klimatycznych i mikroklimatu istotna jest analiza lokalnych warunków środowiskowych, które mogą być bardzo różne i zmienne w czasie. Szczególnie dotyczy to niektórych obiektów i pomieszczeń zamkniętych zlokalizowanych w zakładach przemysłowych, kopalniach lub wnętrz kiosków, szaf i obudów, głównie w przypadkach zgrupowania w ograniczonej przestrzeni wielu różnych urządzeń technicznych.

Obudowy i osłony powinny chronić zainstalowane w nich urządzenia przed narażeniami środowiska. Jednak one same ze względu na zamknięcie urządzeń w ograniczonej przestrzeni i utrudnioną wskutek tego wymianę ciepła z otoczeniem powodują wystąpienie nowych warunków wewnątrz obudowy, objawiające się np. podwyższeniem temperatury [4]. Taka sytuacja może uniemożliwiać wykorzystanie znamionowych parametrów zainstalowanych urządzeń.

Przegląd przepisów dotyczących wymagań środowiskowych

Warunki i wymagania środowiskowe dla urządzeń i aparatów elektroenergetycznych określone są w bardzo wielu normach, dokumentach i specyfikacjach funkcjonalnych opracowanych przez operatora systemu przesyłowego i operatorów systemów dystrybucyjnych.

Kluczowe znaczenie ma grupa norm krajowych i międzynarodowych dotyczących klasyfikacji warunków środowiskowych i badań środowiskowych. Należą do nich normy:

  • PN-EN 60721-1:2002 Klasyfikacja warunków środowiskowych. Część 1: Czynniki środowiskowe i ich ostrości,
  • PN-EN 60721-2-1:2014-10 Klasyfikacja warunków środowiskowych. Część 2-1: Warunki środowiskowe występujące w przyrodzie. Temperatura i wilgotność,
  • PN-EN 60721-2-2:2014-02 Klasyfikacja warunków środowiskowych. Część 2-2: Warunki środowiskowe występujące w przyrodzie. Opady atmosferyczne i wiatr,
  • PN-EN 60721-2-3:2014-10 Klasyfikacja warunków środowiskowych. Część 2-3: Warunki środowiskowe występujące w przyrodzie. Ciśnienie powietrza,
  • PN-EN 60721-3-0:2002 Klasyfikacja warunków środowiskowych. Część 3-0: Klasyfikacja grup czynników środowiskowych i ich ostrości. Wytyczne ogólne,
  • PN-EN 60721-3-3:2002 Klasyfikacja warunków środowiskowych. Część 3-3: Klasyfikacja grup czynników środowiskowych i ich ostrości. Stacjonarne użytkowanie wyrobów w miejscach chronionych przed wpływem czynników atmosferycznych,
  • PN-EN 60721-3-4:2002 Klasyfikacja warunków środowiskowych. Część 3-4: Klasyfikacja grup czynników środowiskowych i ich ostrości. Stacjonarne użytkowanie wyrobów w miejscach niechronionych przed wpływem czynników atmosferycznych,
  • PN-EN 60068-1:2005 Badania środowiskowe. Część 1: Postanowienia ogólne i wytyczne,
  • PN-EN 60068-2-1:2009 Badania środowiskowe. Część 2-1: Próby. Próba A: Zimno,
  • PN-EN 60068-2-2:2009 Badania środowiskowe. Część 2-1: Próby. Próba B: Suche gorąco,
  • PN-EN 60068-2-11:2002 Badania środowiskowe. Część 2-11: Próby. Próba Ka: Mgła solna,
  • PN-EN 60068-2-30:2008 Badania środowiskowe. Część 2-30: Próby. Próba Db: Wilgotne gorąco cykliczne (cykl 12 h +12 h),
  • PN-BN 60068-2-5 Badania środowiskowe. Część 2-5: Próby. Próba Sa: Symulowane promieniowanie słoneczne występujące na powierzchni Ziemi oraz wytyczne dotyczące badania promieniowania słonecznego,
  • PN-IEC 60364-3:2000 Instalacje elektryczne w obiektach budowlanych. Ustalanie ogólnych charakterystyk,
  • IEC 60721-2-6 Classification of environmental conditions. Part 2-6: Environmental conditions appearing in nature. Earthquake vibration and shock,
  • IEC 60815 Guide for selection and dimensioning of high-voltage insulators for polluted conditions Part 1: Definitions, information and general principles.

Przy czym szczególnie istotne są postanowienia normy PN‑EN 60721‑3‑3 w przypadku urządzeń i aparatów użytkowanych w miejscach chronionych przed wpływem czynników atmosferycznych (rozwiązania wnętrzowe) i postanowienia normy PN‑EN 60721-3-4 w przypadku urządzeń i aparatów użytkowanych w miejscach niechronionych przed wpływem czynników atmosferycznych (rozwiązania napowietrzne). Ponadto ważne są postanowienia normy PN-IEC 60364-3:2000 w przypadku urządzeń i instalacji elektrycznych użytkowanych w obiektach budowlanych.

Warunki środowiskowe są również określone w postanowieniach ogólnych, wspólnych lub innych zawartych w szczegółowych normach przedmiotowych dotyczących urządzeń, aparatów i przekaźników stosowanych w instalacjach elektroenergetycznych. Ponadto są określone w specyfikacjach, wymaganiach funkcjonalnych, wytycznych i standardach opracowanych przez operatorów systemu przesyłowego i systemów dystrybucyjnych. Przy czym kluczowe znaczenie dla danego obiektu mają dokumenty opracowane przez właściwego operatora systemu.

Największa grupa specyfikacji i wymagań funkcjonalnych dotyczących urządzeń i aparatów stosowanych w instalacjach elektroenergetycznych została opracowana przez operatora systemu przesyłowego PSE S.A. Wprawdzie dotyczą one różnych elementów infrastruktury przesyłowej, ale mogą mieć zastosowanie do analizy wymagań środowiskowych dla różnych innych urządzeń.

Czytaj też: Instalacja elektryczna w domu jednorodzinnym - wymagania normalizacyjne, prawne i orzecznictwo >>>

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!

Artykuł pochodzi z: miesięcznika elektro.info 4/2017

Komentarze

(3)
FF | 06.06.2017, 12:10
Przydatny artykuł
ZZ | 06.06.2017, 12:11
Warto przeczytać
ap | 06.06.2017, 13:18
dobry artykuł
   1 / 1   

Wybrane dla Ciebie

 


Oznaczniki kabli i przewodów - jakie wybrać »

Gdzie znajdziesz systemy zasilania dla każdej dziedziny przemysłu »

drukarka etykiet systemy zasilania
Sposoby oznaczania kabli i przewodów w elektrycznych są różne.Jedne mniej trwałe, a inne (...) czytam więcej » Oferują zaawansowane usługi badawczo-rozwojowe obejmujące elektronikę, wbudowane oprogramowanie, mechanikę systemu zasilania (...) czytam dalej »

 


Gdzie znajduje zastosowanie współczesna termowizja?

Kamery termowizyjne Zadbaj o bezpieczeństwo i uniknij awarii. Za pomocą kamery termowizyjnej możliwe jest bezdotykowe sprawdzenie instalacji elektrycznej przy pełnym obciążeniu. Dzięki temu można (...) czytam dalej »

 


Jak odwzorować światło dzienne przy użyciu opraw oświetleniowych »

Bezpanelowe pozyskiwanie energii słonecznej - jak to zrobić?

Ośiwetlenie - jakie wybrać? bezpanelowa energia słoneczna
Rodzaj oświetlenia ma również fundamentalny wpływ na nasz wzrok oraz bezpośrednio wpływa na nasze ciało, umysł i (...) czytam więcej » Innowacje i technologia przeszły długą drogę. Rzeczywiście wkroczyliśmy w nową generację nowoczesnych udogodnień, które nie tylko sprawiają, że nasz styl życia jest bardziej luksusowy i komfortowy, ale... czytam dalej »

Jaką drukarkę do oznaczeń elektrycznych wybrać»

etykietowanie kabli i przewodów Priorytetem przy oznaczaniu sieci i jej poszczególnych elementów czy kolejnych aparatur w szafach rozdzielczych, kilometrów kabli, dziesiątek przełączników czy kolejnych aparatur w szafach rozdzielczych jest ...... czytam dalej »


Automatyka i czujniki - dlaczego to takie ważne »

Poznaj tajemnicę elektryków - złączki bezszynowe »

Czujniki i automatyka złączki bezszynowe
Zarówno w sektorze energetyki tradycyjnej jak i odnawialnej, czujniki oraz automatyka muszą być odporne na oddziaływaniu warunków środowiskowych. Ekstremalne ... czytam więcej » Czy wiesz jak wykonać montaż i jak można łączyć ze sobą złączki bez użycia szyn ... czytam dalej »

Zasilacze a odporność na zwarcia - dlaczego to takie ważne?

Promocje na kamery termowizyjne W sieciach zasilających obiekty przemysłowe i użyteczności publicznej powszechnie stosuje się zasilacze bezprzerwowe UPS w celu ochrony ważnych urządzeń odbiorczych, wrażliwyc ... czytam dalej »


Złącza silnoprądowe - czy silikon sobie poradzi?

Złącza silnopradowe Czy możemy zastosować elastyczne przewody silikonowe i czy są one odporne na uszkodzenie i wysokie temperatury? Przykładowo dla przekroju kabla 240 mm2 ... czytam dalej »


Może Cię to zainteresuje ▼

Wyświetlacz cyfrowy - jaki wybrać?

Kable i przewody - dobierz odpowiednie do swojego projektu »

wyświetlacze cyfrowe kable i przewody - jakie wybrać
Współpracujący z dowolnym nadajnikiem sygnału w standardzie 4-20 mA. Urządzenia nie wymagające dodatkowego zasilania. Do obszaru zastosowań ... czytam więcej » Właściwie wykonana i dostosowana do konkretnych zagrożeń środowiskowych instalacja elektryczna powinna do minimum ograniczać zagrożenia... czytam dalej »


Jak odwzorować światło dzienne przy użyciu opraw oświetleniowych »

Uwaga konkurs! Znasz "elektrycznych" producentów? Zagraj i wygraj atrakcyjne nagrody »

Oświetlenie jakie wybrać aby przypominało światło dzienne Konkurs
Rodzaj oświetlenia ma również fundamentalny wpływ na nasz wzrok oraz bezpośrednio wpływa na nasze ciało, umysł i ... czytam dalej » Weź udział w letnim konkursie i zgarnij nagrody. Co tydzien nowa gra i nowa szansa na wygraną. Sprawdź się i zawalcz o wygraną! chcę zagrać »

Co jeszcze potrafią enkodery Ethernet?

UPS zasilacze Rynek systemów przemysłowych dynamicznie się rozwija, a standard Industrial Ethernet jest przyszłością systemów (...) czytam dalej »


Jak komunikować urządzenia w środowisku przemysłowym?

Urządzenia przeciwprzepięciowe (SPD) - jakie wybrać ?

Switche zarządzalne spd ograniczniki przepięć
Switche niezarządzalne to urządzenia, które mają za zadanie przekazywanie danych między urządzeniami w wymagającym środowisku przemysłowym. Ich zadaniem jest zapewnienie przede wszystkim stabilnej, jak również wydajnej komunikacji.(...) czytam dalej » Ochronniki przepięciowe odpowiednie do zastosowań w instalacjach 230 V lub 400 V, systemy jedno- lub trójfazowe, wymienny moduł warystora i zamknięty moduł iskiernika, wizualna i zdalna sygnalizacja stanu warystora oraz ... czytam dalej »

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »
6/2019

AKTUALNY NUMER:

elektro.info 6/2019
W miesięczniku m.in.:
  • - Wpływ stacji szybkiego ładowania pojazdów elektrycznych na sieć elektroenergetyczną
  • - Projekt zasilania oświetlenia terenu bazy logistycznej
Zobacz szczegóły
Cantoni Motor S.A. Cantoni Motor S.A.
Grupa Cantoni została pionierem w produkcji silników elektrycznych już w XIX wieku i od tego czasu kontynuuje misję wdrażania...
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl