Pełny numer elektro.info 9/2015 tylko dla Ciebie [PDF]

wystarczy założyć konto w portalu elektro.info.pl

Wacław Kamil Rechniewski

(1861–1924)
Wacław Kamil Rechniewski (1861–1924).
Wacław Kamil Rechniewski (1861–1924).
komel.katowice.pl

Był wybitnym polskim konstruktorem maszyn elektrycznych. Wniósł on ogromny wkład w rozwój maszyn prądu stałego oraz transformatorów, a stworzoną przez niego rodzinę maszyn elektrycznych prądu stałego, określaną mianem „système Rechniewski”. Jeden z opracowanych przez niego silników o mocy 7 KM został zastosowany w samochodzie JEANTAUD, co czyni z niego jednego z prekursorów elektrycznych napędów samochodowych. Był czołowym ekspertem pierwszego na świecie, założonego w 1872 r., czasopisma elektrotechnicznego „La Lumiére Électrique”. Zapraszam do lektury krótkiej biografii Wacława Kamila Rechniewskiego.

Urodził się 2 grudnia 1861 r. w miejscowości Kowrow, jako syn Korneliusza Wacława i Emmy Zdzisławy z d. Ratyńskiej. Młody Rechniewski rozpoczął w 1879 r. studia na Eidgenössische Technische Hochschule w Zurychu. Ukończył je z celującymi wynikami, uzyskując 21.03.1883 r. dyplom inżyniera. Po studiach (w latach 1885–1891) pracował jako konstruktor w firmie Société d’Éclairage Électrique w Paryżu. 25.08.1890 r. ożenił się z Caroline Marie Antoinette z domu Penel, córką Isaaca François i Luise Victorine Françoise z domu Forestier.

Zobacz także: Nikola Tesla

W 1893 r. przebywał w USA, gdzie związał się z firmą Thomson Houston. W tym też czasie wystąpił z wnioskiem o uzyskanie obywatelstwa francuskiego dla całej rodziny, które otrzymał 6.06.1896 r.

Wspólnie z Bruno Abdank-Abakanowiczem wspierali finansowo i organizacyjnie polskich młodych elektryków, fundując im wyjazdy studyjne, m.in. w 1900 r. do Paryża, w trakcie którego osiemdziesięciu studentów i inżynierów z Politechniki we Lwowie zwiedziło Międzynarodową Wystawę i zapoznało się z produkcją silników elektrycznych w zakładach Rechniewskiego „Postel-Vinay”.

Osiągnięcia

W latach 1885–1891 W. K. Rechniewski stworzył całą rodzinę maszyn elektrycznych prądu stałego, określaną mianem „système Rechniewski”. Skonstruował on silniki i generatory o różnej mocy, m.in. poniżej 30 kW (dwubiegunowe, o napięciu wyjściowym 65–110 V) i o mocy powyżej 300 kW – wielobiegunowe (4–8 biegunów).

Przeczytaj również: Michał Doliwo-Dobrowolski

W biuletynie z 1890 r. przeprowadzono ocenę porównawczą konstrukcji maszyn za pomocą tzw. współczynnika efektywności. Z analiz porównawczych wynika, że maszyna Edisona miała współczynnik 9 W/kg, natomiast maszyny Rechniewskiego miały ten współczynnik w granicach 21–25 W/kg, czyli były ponad dwukrotnie wydajniejsze. Dla nikogo nie było wówczas zaskoczeniem, że na wystawie w Paryżu (w 1889 r.) otrzymał on za swoje konstrukcje maszyn złoty medal.



Ciekawostką jest, że jeden z silników Rechniewskiego o mocy 7 KM został zastosowany w samochodzie JEANTAUD, pozwalając mu rozwijać prędkość 20–30 km/godz. Samochód ten wziął udział w wyścigu zorganizowanym w 1895 r. przez Automobil-Club de France, na trasie Paryż – Bordeaux – Paryż (blisko 1200 km). Pomimo uszkodzenia – tuż przed rozpoczęciem wyścigu – osi tego samochodu dojechał on do Bordeaux, uzyskując siódmy czas. W ten sposób Rechniewski wpisał się do grona prekursorów elektrycznych napędów samochodowych.

Polecamy lekturę: Thomas Alva Edison

Firma „Postel-Vinay”, produkująca m.in. silniki typu „Superieur 17” o mocy 36,3 kW, należała w owym czasie (obok zakładów Edisona, Gramma i Thury’ego) do wiodących na świecie. Na przełomie lat 1904/1905 Thomson Houston z siedzibą w Paryżu połączył się z firmą Postel-Vinay. Od tego czasu na tabliczkach znamionowych silników figurował napis „Firma francuska Thomson Houston dawne zakłady Postel-Vinay”. Firma Postel-Vinay wniosła swoje aktywa, szereg najnowszych patentów, m.in. Nr 403505 (do poprawy głosu w telefonach i innych zastosowaniach) i Nr 493509 (nowy licznik rejestrujący pobór energii elektrycznej). W nowo powstałej filii koncernu Rechniewski pełnił funkcję dyrektora i członka Komitetu Wykonawczego jej francuskiego przedstawicielstwa.

Wkład do budowy transformatorów

Prace Browna, Doliwo-Dobrowolskiego, Swinburne’a, Hopkinsona, Kappa, Ferrantiego, Stanleya, Rechniewskiego i Rogowskiego oraz wielu innych, przyczyniły się do powstania na przełomie stuleci transformatora, który w głównych rozwiązaniach podobny jest do stosowanych współcześnie. Warto podkreślić, że nazwa „transformator” pojawiła się dopiero w 1885 r. w opisach patentowych węgierskich specjalistów oraz w artykule W. K. Rechniewskiego. Publikacje te spowodowały upowszechnienie nazwy transformator.

Dowiedz się więcej: Charles Proteus Steinmetz

W. K. Rechniewski wniósł – wraz z C. P. Steinmetzem, G. Kappem i F. Bedellem – znaczący wkład w opracowanie procedur obliczania spadków napięcia w transformatorach. W czasopiśmie „Revue d’Industrie Électrique” z 1892 r. przedstawił też nowy sposób użycia transformatorów prądu stałego. Jego (i A. Rothera) publikacje na temat teorii układów połączeń transformatorów zapoczątkowały polskie prace badawcze w tej dziedzinie. Był czołowym ekspertem pierwszego na świecie, założonego w 1872 r., czasopisma elektrotechnicznego „La Lumiére Électrique”, w którym opublikował – w latach 1885–1888 – artykuły na temat maszyn prądu stałego i transformatorów.

Podsumowanie

W. K. Rechniewski był wybitnym polskim konstruktorem maszyn elektrycznych. Wniósł on ogromny wkład w rozwój maszyn prądu stałego oraz transformatorów. Za swoją aktywną pracę zawodową na przestrzeni czterdziestu lat został doceniony przez najwyższe władze francuskie, które nagrodziły go najwyższymi odznaczeniami francuskimi, uhonorowując go dwukrotnie Orderem Legii Honorowej.

W uznaniu osiągnięć został w 1922 r. odznaczony orderem kawalerskim, a dwa lata później Oficerskim Legii Honorowej. Zmarł na zawał serca i został pochowany na paryskim cmentarzu Batignolles.


Literatura
1. P. Szymczak, J. Arciszewski, „Wacław Kamil Rechniewski – pionier maszyn elektrycznych i transformatorów, Maszyny Elektryczne – Zeszyty Problemowe Nr 4/2016 (112).
2. P. Szymczak, biogram W. K. Rechniewskiego „Polski wkład w przyrodoznawstwo i technikę, t. III, s. 401–403, Wyd. Instytutu Historii Nauki PAN, Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR, Warszawa 2015.

Artykuł pochodzi z: miesięcznika elektro.info 3/2017

Wybrane dla Ciebie


Jak zagwarantować utrzymanie ciągłości zasilania »
Jak zagwarantować utrzymanie ciągłości zasilania

Dzięki produktom i rozwiązaniom firmy EVER możliwe jest zabezpieczanie kluczowych odbiorników w różnych lokalizacjach. (...) czytaj dalej »


Zobacz inspirujące łączniki do nowoczesnych pomieszczeń »

Czym chronić dużą liczbę obwodów sygnałowych »

Jakie włączniki do nowoczesnych wnętrz Ochrona przed przepięciami dla wielkiej liczby sygnałów?
Zaproponuj projektantom wysmakowaną awangardę i nowoczesność charakteryzujące współczesne wnętrza... czytaj dalej » Dzięki nowym połączeniom Push-in oraz zastosowaniu szczególnych elementów składowych (...) czytaj dalej »

Sposoby oznaczania kabli i przewodów »

Sposoby oznaczania kabli i przewodów Zobacz w jaki sposób trwale opisywać kable i przewody w instalacjach  czytaj dalej »


Oto dlaczego warto korzystać z usług materiałowych dla instalatorów »
Usługi materiałowe dla instalatorów

Poznaj korzyści zintegrowanych usług materiałowych dla instalatorów, detalistów, przemysłu, instytucji publicznych w zakresie branży elektrotechnicznej, instalacyjno-sanitarnej, grzewczej, wentylacyjnej i klimatyzacyjnej(...) czytaj dalej »


Projekt systemu rejestracji zakłóceń elektrycznych - zobacz » Poznaj niezbędne elementy układów zasilania wrażliwych odbiorów »
Projekt systemu rejestracji zakłóceń elektrycznych nowa generacja urządzeń ups kompensacyjne
Pokazał się siwy dym i w powietrzu zawisł złowieszczy zapach spalenizny… No cóż – prototyp. Nerwowe przeglądanie schematów (…) czytaj dalej »
Środowisko techniczne, w jakim te urządzenia funkcjonują, opisują normy na urządzenia odbierające energię z sieci energetycznej oraz normy (...) czytaj dalej»

Jak projektować schematy elektryczne i jakiego używać oprogramowania wspomagającego »

Jak projektować schematy elektryczne i w jakim programie Niniejszy artykuł zawiera informacje o projektowaniu schematów elektrycznych i używaniu oprogramowania wspomagającego projektowanie w branży elektrycznej i automatyce(...) czytaj dalej »


   
Nowoczesne systemy napędowe
i pozycjonowania wymagają zastosowania rozwiązania zapewniającego
Zapisz się na bezpłatny newsletter!
Najnowsze informacje na Twoją skrzynkę:
10/2017

AKTUALNY NUMER:

elektro.info 10/2017
W miesięczniku m.in.:
  • - Zasilanie budynków w energię elektryczną w warunkach normalnych
  • - Straty mocy i energii w transformatorach rozdzielczych SN/nn
Zobacz szczegóły
Cantoni Motor S.A. Cantoni Motor S.A.
Grupa Cantoni została pionierem w produkcji silników elektrycznych już w XIX wieku i od tego czasu kontynuuje misję wdrażania...
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl