Pełny numer elektro.info 7-8/2017 tylko dla Ciebie [PDF]

wystarczy założyć konto w portalu elektro.info.pl

Józef Herman Osiński

(1738–1802)
Karolina Chodkowska  |  elektro.info 4/2015  |  25.05.2015
Józef Herman Osiński
Józef Herman Osiński
wikipedia.pl

Józef Herman Osiński, nazywany pierwszym polskim elektrykiem oraz pionierem techniki odgromowej, urodził się 4 marca 1738 r. w Dobrzynkowie k. Płocka. Wpisał się na karty wybitnych polskich elektryków ponadto jako pedagog, tłumacz i autor wielu dzieł z zakresu metalurgii, chemii oraz fizyki. Stał się również pionierem fizjologii roślin Polsce.

wybitny student i profesor

W sierpniu 1755 r. wstąpił do zakonu Pijarów (nowicjat odbył w Podolińcu). Następnie w latach 1757–1760 studiował „humaniora” w Kolegium Pijarskim w Rzeszowie oraz filozofię i logikę w Międzyrzeczu Koreckim. Słynął z ogromnego zasobu wiedzy, ambicji oraz pracowitości, co przełożyło się na to, że po ukończeniu studiów został nauczycielem poetyki (przez 2 lata w Międzyrzeczu oraz w Warszawie w 1763 r.). Lata 1764–1765 to studia teologiczne w Warszawie. Po ich ukończeniu Osiński został skierowany do Wielunia już jako profesor filozofii (1765–1768).

rektor Szkoły Pijarskiej w Łomży

W roku 1768 Osiński wyjechał za granicę. Pełnił funkcję opiekuna wówczas młodocianego Stanisława Sołtyka, przyszłego senatora i marszałka Sejmu Księstwa Warszawskiego. Przebywając w Wiedniu (1768–1771), a następnie w Paryżu (1772) perfekcyjnie opanował najnowszą wiedzę z dziedziny fizyki, botaniki oraz chemii. Kiedy powrócił do Warszawy, został wykładowcą filozofii i matematyki w Collegium Nobilium. Przedstawiał studentom ostatnie osiągnięcia wspomnianych nauk, a ponadto najnowsze instrumenty fizyczne. Kolejne lata przyniosły mu pasmo sukcesów. W roku 1783 został wybrany na konsultora polskiej prowincji pijarów. Następnie w latach 1787–1789 pełnił funkcję superiora domu i rektora Szkoły Pijarskiej w Łomży (1790–1792).

pierwszy polski podręcznik z dziedziny metalurgii żelaza

Od 1779 r. ks. Osiński organizował wykłady publiczne z bezpłatnymi pokazami doświadczeń fizycznych, a ponadto zorganizował pierwszą w stolicy szkolną pracownię chemiczną. Treść wykładów jest współmierna z treścią książki, którą wydał w roku 1777 pt. „Fizyka doświadczeniami stwierdzona”. Osiński słynął z praktycznego wykładania wiedzy. Zarówno książkę, jak i wykłady poparł objaśnieniami, tj. zasadami działania pomp, młynów itp. Pozycja ta stała się nowoczesnym podręcznikiem fizyki ze słynnym rozdziałem IV, poświęconym galwanizmowi, magnetyzmowi i elektryczności. Był on używany jednak tylko w niektórych szkołach, nie został bowiem zatwierdzony jako podręcznik szkolny na skutek niechęci kilku członków Towarzystwa do Ksiąg Elementarnych i Komisji Edukacji Narodowej do szkolnictwa pijarskiego.

pierwsza książka z elektrotechniki w Polsce

W roku 1784 Osiński wydał pierwszą książkę z elektrotechniki w Polsce zatytułowaną „Sposób ubezpieczający życie i majątki od piorunów”. Dzięki niej został odznaczony złotym medalem przez króla Stanisława Augusta. Książka stała się cenną bazą wiedzy dotyczącą konstruowania i zakładania piorunochronów. Ponadto była poradnikiem ratowania osób porażonych piorunami. Instalację opisanych w książce piorunochronów zlecił duchowieństwu biskup płocki Michał Poniatowski w podległej mu diecezji. Pierwszy piorunochron został założony w 1778 r. w Warszawie. To bardzo istotne wydarzenie na skalę tamtych czasów, kiedy wierzono, iż pioruna można ustrzec się biciem w dzwony.

W roku 1793 Osiński przeniósł się do Góry Kalwarii, powrócił do szkolnictwa pijarskiego obejmując stanowisko superiora, a potem rektora. W latach 1797–1798 wykładał fizykę w Kolegium Władysławowskim w Warszawie. W roku 1800 wznowił pracę w Collegium Nobilium, stał się jednym z 6 założycieli Towarzystwa Przyjaciół Nauk. U schyłku życia pracował jeszcze nad podręcznikiem fizyki „Fizyka najnowszymi odkryciami pomnożona”.

Zmarł 13 marca 1802 r. w Warszawie.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!

Artykuł pochodzi z: miesięcznika elektro.info 4/2015

Wybrane dla Ciebie


PROMOCJA na kamery termowizyjne nawet do 5000 zł taniej !! »

Tylko do 31.XII możesz skorzystać z obniżki na oscyloskopy»

Promocja kamery termowizyjne oscyloskopy niskie ceny
Zostało już tylko kilka dni promocji na kamery termowizyjne. Zobacz niższe ceny z okazji BLACK FRIDAY i CYBER WEEK (...) chcę zobaczyć ceny » Oscyloskopy cyfrowe świetnie sprawdzają się przy pomiarach w laboratoriach oraz firmowych działach rozwoju. Bywają także niezbędne podczas zadań serwisowych (...) czytam dalej »


Akumulatory do każdego typu pojazdu »

Rozwój odnawialnych źródeł energii w Polsce »

Akumulatory do każdego typu pojazdu Magazyny energi w polsce
Niezależnie od tego czy jeździsz samochodem osobowym, SUV-em, terenówką czy autem dostawczym, znajdziesz(...) czytam dalej » Aparatura łączeniową i sterownicza dla automatyki przemysłowej, techniki medycznej oraz automatyki budynków(...) czytam dalej »

Jak zdalnie monitorować pracę silnika?

UPS zasilacze Jak przekształcić silni elektryczny w inteligentne, połączone bezprzewodowo urządzenia. Czujnik montowany jest na kadłubie silnika indukcyjnego niskiego napięcia bez potrzeby okablowania czy wprowadzania zmian mechanicznych (...) czytam dalej »


Switche niezarządzalne - które wybrać?

Systemy fotowoltaiczne. Jak zwiększyć efektywność energetyczną?

Switche niezarządzalne Rola miedzi w energetyce słonecznej
Switche niezarządzalne są to urządzenia, które mają za zadanie przekazywanie danych między urządzeniami w wymagającym środowisku przemysłowym. Ich zadaniem jest zapewnienie przede wszystkim stabilnej, jak również wydajnej komunikacji.(...) czytam dalej » Sektor energii słonecznej umacnia się coraz bardziej. Według Solar Power Europe, w roku 2017 została zainstalowana globalnie większa moc energii fotowoltaicznej niż (...) czytam dalej »

Kable i przewody - pobierz bezpłatny Ebook »

Kable i przewody ebook Przedstawiamy nowy poradnik „Kable i przewody”! Znajdziecie w nim m.in. metody ochrony kabli przed pożarem, jak prowadzić i oznaczać trasy kablowe (...) czytam dalej »


Stacje ładowania elektryków przed własnym domem »

Co się stało z tymi kablami?

miejska stacja ładowania Co sie stało z kablami
Samochody elektryczne stają się coraz bardziej popularne. Jednak ich żywot jest uzależniony od stacji ładowania. Stacja ładowania to urządzenie elektryczne, które(...) czytam dalej » Wszelkie błędy popełnione na etapie projektowania, wykonawstwa i eksploatacji nawarstwiają się latami, stopniowo pro­wadząc do wydłużenia czasu poświęcanego na administrację systemu, zmniejszając pewność jego działania i tym samym (...) czytam dalej »

Zapraszamy na szkolenia z elektro.info » 
Ebooki dla elektryków i nie tylko

Serdecznie zapraszamy do zapoznania się z ofertą szkoleń organizowanych przez lub przy udziale „elektro.info”. Naszą silną stroną jest dobrze merytorycznie przygotowany zespół, który
(...)
czytam dalej »


11/2018

AKTUALNY NUMER:

elektro.info 11/2018
W miesięczniku m.in.:
  • - Eksploatacja instalacji elektrycznych tymczasowych
  • - Symulacyjne metody analizy funkcjonowania układów automatyki elektroenergetycznej
Zobacz szczegóły

Aukcje 2019 - ile dla wiatru i fotowoltaiki?

Jak podaje portal gramwzielone.pl, rząd nadal nie ogłosił szczegółowych założeń przyszłorocznych aukcji dla odnawialnych źródeł energii. Jednak informacje podało Ministerstwo Energii,...

Szczypce-klucz Knipex

Szczypce-klucz to narzędzie opracowane i opatentowane wiele lat temu przez niemiecką firmę Knipex. Pod względem funkcjonalności łączy szczypce nastawne z kluczem nastawnym typu...
EAST UPS EAST UPS
Marka EAST ® to uznany producent wysokowydajnych zasilaczy awaryjnych UPS zaprojektowanych do całodobowej ochrony urządzeń elektrycznych oraz...
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl