Pełny numer elektro.info 7-8/2017 tylko dla Ciebie [PDF]

wystarczy założyć konto w portalu elektro.info.pl

Roman Podoski

(1873–1954)
Marta Muszyńska  |  elektro.info 7-8/2013  |  12.07.2013
Roman Podoski
Roman Podoski

Roman Podoski urodził się 15 sierpnia 1873 roku w Dąbrowicach k. Lwowa w rodzinie ziemiańskiej. Uczył się w szkole księży Pijarów w Tarnopolu, należącym do Austrii. Po ukończeniu gimnazjum rozpoczął studia na Politechnice Lwowskiej. W 1893 roku przeniósł się do Zurychu, gdzie kontynuował studia na wydziale elektromechanicznym, które ukończył w 1896 roku.

Po skończeniu nauki, w 1897 roku rozpoczął pracę na Politechnice w Zurychu, a następnie w firmie Helios w Kolonii. W 1899 roku został delegowany z firmy do Como w północnych Włoszech, gdzie prowadził budowę pierwszej linii tramwajowej. W późniejszym okresie został kierownikiem budowy trakcji tramwajowej w Katanii na Sycylii, gdzie pracował przez 3 lata.

Następnie wrócił na Ukrainię i założył w Kijowie przedsiębiorstwo elektrotechniczne, które prowadziło budowy elektrowni w różnych miastach w Rosji. W 1905 roku rewolucja rosyjska spowodowała zastój w interesach, a przedsiębiorstwo zbankrutowało. Od 1907 roku niemiecka firma Siemens-Schuckert rozpoczęła w Warszawie budowę tramwajów elektrycznych, gdzie inżynier Podoski kierował eksploatacją oraz budową sieci. W 1908 roku został zastępcą naczelnego inżyniera Zarządu Tramwajów, w tym roku także ruszyły w stolicy pierwsze tramwaje.

W czasie I wojny światowej przebywał w Kniaży k. Humania, gdzie do czasu Rewolucji Październikowej zarządzał majątkiem szwagra. We wrześniu 1918 r. udało mu się wrócić wraz z rodziną do Warszawy. Był pionierem trakcji elektrycznej w Polsce. Jeszcze w 1918 roku opracował pierwszy projekt elektryfikacji kolei. W 1922 roku z jego inicjatywy powstała międzyministerialna Komisja Studiów nad Elektryfikacją Kolei w Polsce. Komisja wydelegowała go do Stanów Zjednoczonych i Europy Zachodniej, gdzie miał zapoznać się ze stanem elektryfikacji w tych krajach.

Przeczytaj także: Charles Proteus Steinmetz

Po powrocie opracował projekt elektryfikacji warszawskiego węzła kolejowego, w którym zalecał zastosowanie prądu stałego 3 kV. Następnie został doradcą technicznym Ministerstwa Komunikacji i zaczął pracować nad projektem elektryfikacji kolei podmiejskich.

Pod koniec lat dwudziestych opracował szczegółowy projekt elektryfikacji warszawskiego węzła kolejowego, częściowo zrealizowany kilka lat później. Za zadanie pierwszorzędne uznał zelektryfikowanie warszawskiego węzła kolejowego (szczegółowy plan tego przedsięwzięcia opracował w latach 1928–1930), po którym miała nastąpić stopniowa elektryfikacja linii Warszawa–Katowice/Kraków, Warszawa–Poznań i Katowice–Lwów.

Przeczytaj także: Włodzimierz Krukowski

Od 1919 Roman Podoski był wykładowcą na Wydziale Elektrycznym w katedrze Kolejnictwa Elektrycznego i Prostowników Politechniki Warszawskiej, gdzie kształcił inżynierów, którzy w późniejszych latach prowadzili elektryfikację kolei. Jego zespół naukowy prowadził wiele badań, m.in. nad mocą silników trakcyjnych i prądami błądzącymi. Działalności dydaktycznej nie zaniechał także w trakcie okupacji hitlerowskiej, prowadząc m.in. tajne nauczanie w ramach konspiracji działającej przy Szkole Wawelberga i Rotwanda.

Od 1921 roku zajmował się także wydawaniem „Przeglądu elektrotechnicznego”, gdzie objął stanowisko redaktora naczelnego. W 1923 roku Roman Podoski otrzymał docenturę, a dziewięć lat później tytuł profesora tytularnego.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!

W latach 1933–1938 współzarządzał przedsiębiorstwem elektroenergetycznym Oberschlesisches Kraftwerk w Chorzowie, które pod jego kierownictwem przeszło polonizację – w 1933 r. zmieniono nazwę firmy na Śląskie Zakłady Elektryczne Spółka Akcyjna w Katowicach. Z tego okresu pochodzi jego autorski projekt elektryfikacji katowickiego węzła kolejowego.

Roman Podoski był aktywnym członkiem Biura Elektryfikacji Kraju, a także współinicjatorem powstania m.in. Stowarzyszenia Elektryków Polskich (był długoletnim członkiem zarządu i prezesem Oddziału Warszawskiego tej organizacji) oraz Biura Studiów Elektryfikacji Kolei. W czasie okupacji uczestniczył w konspiracyjnych pracach nad słownictwem z zakresu kolejnictwa elektrycznego zorganizowanych przez Stowarzyszenie Elektryków Polskich. W okresie powojennym pracował m.in. nad odbudową warszawskiego węzła kolejowego, budową Szybkiej Kolei Miejskiej w Trójmieście, elektryfikacją linii Warszawa–Śląsk i sieci kolei piaskowych, a także rozbudową sieci trolejbusowej w Wałbrzychu.

Przeczytaj także: Stanisław Fryze

Po wojnie zamieszkał wraz z żoną u córki w Zielonce pod Warszawą. Kiedy w roku akademickim 1945/46 wznowiono zajęcia na Politechnice, objął kierownictwo Katedry Kolejnictwa Elektrycznego i Napędu jednej z pierwszych katedr odtworzonych na wydziale elektrycznym. W 1946 roku otrzymał nominację na profesora zwyczajnego, a w 1951 uzyskał stopień doktora nauk technicznych. Był kawalerem Krzyża Oficerskiego Orderu Odrodzenia Polski i Krzyża Oficerskiego belgijskiego Orderu Króla Leopolda, członkiem Towarzystwa Naukowego Warszawskiego (od 1950), a następnie Polskiej Akademii Nauk (od 1952). Zmarł 23 listopada 1954 roku.

Syn Romana Podoskiego, Jan Podoski, był także inżynierem trakcji elektrycznej. Ku czci Romana Podoskiego na budynku dworca Warszawa Śródmieście umieszczono pamiątkową tablicę, zaś od 2003 r. imię Romana i Jana Podoskich nosi ulica w warszawskiej dzielnicy Śródmieście. Od 1973 r. Stowarzyszenie Elektryków Polskich przyznaje Medal im. prof. Romana Podoskiego, za szczególne osiągnięcia naukowe oraz pracę zawodową i społeczną w zakresie rozwoju trakcji elektrycznej.

Wybrane dla Ciebie


Konkurs z nagrodami! Zobacz które miejsce zdobędziesz »

Kable i przewody - pobierz bezpłatny Ebook »

Konkurs dla elektryków Ebook
Jesteś specjalistą z branży elektrycznej lub teletechnicznej?
Weź udział w pierszej edycji Ligi Specjalistów i poczuj emocje związane z rywalizacją w konkursie! Zaglądaj na stronę ligaspecjalistow.pl i odpowiadaj na pytania ze swojej branży.  
zobacz konkurs »
Przedstawiamy nowy poradnik „Kable i przewody”! Znajdziecie w nim m.in. metody ochrony kabli przed pożarem, jak prowadzić i oznaczać trasy kablowe (...) czytam dalej »


Akumulatory do każdego typu pojazdu »

Rozwój odnawialnych źródeł energii w Polsce »

Akumulatory do każdego typu pojazdu Magazyny energi w polsce
Niezależnie od tego czy jeździsz samochodem osobowym, SUV-em, terenówką czy autem dostawczym, znajdziesz(...) czytam dalej » Aparatura łączeniową i sterownicza dla automatyki przemysłowej, techniki medycznej oraz automatyki budynków(...) czytam dalej »

Jak zdalnie monitorować pracę silnika?

UPS zasilacze Jak przekształcić silni elektryczny w inteligentne, połączone bezprzewodowo urządzenia. Czujnik montowany jest na kadłubie silnika indukcyjnego niskiego napięcia bez potrzeby okablowania czy wprowadzania zmian mechanicznych (...) czytam dalej »


Switche niezarządzalne - które wybrać?

Systemy fotowoltaiczne. Jak zwiększyć efektywność energetyczną?

Switche niezarządzalne Rola miedzi w energetyce słonecznej
Switche niezarządzalne są to urządzenia, które mają za zadanie przekazywanie danych między urządzeniami w wymagającym środowisku przemysłowym. Ich zadaniem jest zapewnienie przede wszystkim stabilnej, jak również wydajnej komunikacji.(...) czytam dalej » Sektor energii słonecznej umacnia się coraz bardziej. Według Solar Power Europe, w roku 2017 została zainstalowana globalnie większa moc energii fotowoltaicznej niż (...) czytam dalej »

Stacje ładowania elektryków przed własnym domem »

Co się stało z tymi kablami?

miejska stacja ładowania Co sie stało z kablami
Samochody elektryczne stają się coraz bardziej popularne. Jednak ich żywot jest uzależniony od stacji ładowania. Stacja ładowania to urządzenie elektryczne, które(...) czytam dalej » Wszelkie błędy popełnione na etapie projektowania, wykonawstwa i eksploatacji nawarstwiają się latami, stopniowo pro­wadząc do wydłużenia czasu poświęcanego na administrację systemu, zmniejszając pewność jego działania i tym samym (...) czytam dalej »

Wspomnienie o prof. Kazimierzu Idaszewskim, wybitnym polskim naukowcu, nauczycielu akademickim, działaczu naukowym i społecznym, wychowawcy wielu naukowców, m.in. późniejszych profesorów. Specjalizował się m.... więcej »
Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »
12/2018

AKTUALNY NUMER:

elektro.info 12/2018
W miesięczniku m.in.:
  • - Aspekty techniczne i ekonomiczne kompensacji mocy biernej w obiektach użyteczności publicznej
  • - Optymalizacja elektroenergetycznych sieci SN
Zobacz szczegóły

Innowacyjna stacja ładowania autobusów EV w Ostrawie

Holenderska firma Heliox dostarczyła pierwsze rozwiązanie do szybkiego ładowania autobusów elektrycznych z odwróconym pantografem w Czechach. Urządzenie o mocy 450 kW zainstalowano w...

Torba i walizka na narzędzia Knipex 1

Każdy posiadacz dużej liczby narzędzi zdaje sobie z tego sprawę, że utrzymanie ich w porządku ułatwia i przyspiesza pracę. Dlatego torby czy też walizki na narzędzia są świetnym...
ZPAS ZPAS
ZPAS z siedzibą w Przygórzu to lider produkcji szaf i obudów teleinformatycznych, energetycznych i automatyki oraz kompleksowych rozwiązań...
Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl