Przegląd rozwiązań przemysłowych niskonapięciowych rozdzielnic systemowych do 4000 A

Obecnie na rynku dostępnych jest bardzo wiele typów rozdzielnic systemowych opartych na rozwiązaniach krajowych, zagranicznych lub stanowiących wersje licencyjne rozdzielnic produkowanych przez największe koncerny branży elektrotechnicznej. Odznaczają się różnorodnymi cechami konstrukcyjnymi, wyposażeniem, przeznaczeniem, a także właściwościami eksploatacyjnymi.

Przy wyborze konkretnego rozwiązania projektant i inwestor kieruje się wieloma czynnikami. Należą do nich m.in. bezpieczeństwo i komfort obsługi, funkcjonalność rozwiązania i jego cena, jakość konstrukcji i zastosowanej aparatury, odporność na czynniki zewnętrzne, łatwa możliwość rozbudowy i modernizacji, prosty montaż, możliwie małe gabaryty, łatwość projektowania i pomoc techniczna.

Rozdzielnica niskiego napięcia w obiekcie przemysłowym powinna stanowić optymalne rozwiązanie dostosowane do parametrów sieci lub instalacji, warunków w których urządzenie jest zamontowane i eksploatowane, oraz oczekiwań inwestora [1]. Taka rozdzielnica powinna charakteryzować się najwyższymi możliwościami technicznymi, niezawodnością działania, prostotą i łatwością wprowadzania różnorodnych modyfikacji. Ponadto musi uwzględniać specyfikę obiektów przemysłowych związaną m.in. z dużą złożonością układów zasilania, specjalistycznymi układami zabezpieczeń poszczególnych odbiorów, zmianami w procesie technologicznym.

wybrane aspekty doboru rozwiązań rozdzielnic systemowych

Prawidłowa praca rozdzielnicy systemowej w obiekcie przemysłowym w warunkach normalnych i minimalizacja skutków zakłóceń w stanach awaryjnych wymaga właściwego doboru parametrów rozdzielnicy, jej konfiguracji i wyposażenia oraz parametrów aparatów w niej zainstalowanych i przekrojów szyn, kabli oraz przewodów.

W obiektach przemysłowych bardzo dużą wagę przykłada się do kwestii jakości, niezawodności i bezpieczeństwa stosowanych tam rozdzielnic niskiego napięcia. Dlatego bardzo ważnym elementem oceny rozwiązań rozdzielnic są badania typu w pełnym zakresie.

Badanie typu jest realizowane na wniosek producenta w niezależnym akredytowanym specjalistycznym laboratorium (np. Laboratorium Wielkoprądowe Instytutu Energetyki) dla normalnych warunków pracy oraz dla stanów awaryjnych. Zakres badań typu jest określony w normie [3] i [2]. Badanie typu obejmuje:

• sprawdzenie w czasie prób granicznych przyrostów temperatury,
• sprawdzenie w czasie prób właściwości izolacyjnych,
• sprawdzenie w czasie prób wytrzymałości zwarciowej,
• sprawdzenie przez oględziny lub pomiar rezystancji skuteczności połączeń przewodzących części rozdzielnicy z przewodem ochronnym,
• sprawdzenie w czasie prób wytrzymałości zwarciowej przewodu ochronnego,
• sprawdzenie odstępów izolacyjnych i dróg upływu,
• sprawdzenie funkcji mechanicznych,
• sprawdzenie stopnia ochrony IP obudowy.

Dzięki przeprowadzeniu badań typu użytkownicy rozdzielnicy uzyskują wiele korzyści. Obejmują one m.in. wydłużenie cyklu eksploatacji rozdzielnicy i wyposażenia, zapobieganie zagrożeniom pożarowym, uniknięcie uszkodzeń wywołanych przez przepięcia, ograniczenie zwarcia do miejsca jego powstania, osłonę części znajdujących się pod napięciem, uniknięcie występowania niebezpiecznych napięć na nieosłoniętych elementach przewodzących, zabezpieczenie personelu w sytuacjach, gdy elementy normalnie nieprzewodzące prąd przypadkowo znajdują się pod napięciem, oraz zabezpieczenie przed przedostawaniem się cieczy i elementów stałych [5]. Pozwala to na bezpieczną i długoletnią eksploatację rozdzielnicy.

literatura

1. W. Dołęga, Stacje elektroenergetyczne, Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, Wrocław 2007.
2. IEC 60439-1:1999+A1:2004 (E) Low voltage switchgear and controlgear assemblies.
3. PN-EN 60439-1:2003 Rozdzielnice i sterownice niskonapięciowe. Część 1: Zestawy badane w pełnym i niepełnym zakresie badań typu.
4. MNS Low Voltage Switchgear, System Guide, ABB 2007.
5. MNS Rozdzielnica niskiego napięcia. Kwestie bezpieczeństwa, ABB 2009.
6. Nowy system rozdzielczy w obudowie metalowej Modula Plus. Katalog produktu, General Electric Power Control 2003.
7. Prisma Plus busbar 4000 A. Katalog produktu, Schneider Electric 2004.
8. Prisma Plus Rozdzielnica nn. Większe bezpieczeństwo potwierdzone certyfikatem. Katalog produktu, Schneider Electric 2007.
9. Rozdzielnice XL3. Katalog produktu, Legrand 2006.
10. Sivacon S-4 Rozdzielnice niskiego napięcia. Katalog produktu, Siemens 2008.
11. System rozdziału energii do 4000 A. Poradnik techniczny, Legrand, 2008/2009.
12. X-Energy Systemy rozdzielnic do samodzielnego montażu z badaniami typu do 4000 A. Katalog produktu, Moeller Electric 2008.
13. www.abb.pl
14. www.buildingtechnologies.siemens.pl
15. www.gepc.pl
16. www.legrand.pl
17. www.moeller.pl
18. www.schneider-electric.pl