enkodery inkrementalne
Przeznaczone są do pomiaru przemieszczeń kątowych, zarówno do pomiaru kąta, jak i prędkości kątowych. Przetworniki te umożliwiają określenie pozycji względnej przez zliczanie impulsów. Poza tym może być rozpoznawany kierunek ruchu dzięki przesunięciu fazowemu o 90o kanałów A i B. Oznacza to, że kanał B jest opóźniony w stosunku do kanału A o 90o, w przypadku ruchu zgodnie z kierunkiem wskazówek zegara. W przeciwnym przypadku kanał B wyprzedza kanał A o tę samą wartość. Znajomość tej zależności umożliwia określenie kierunku obrotu wałka enkodera. Dodatkowo stosuje się 2 linie z zanegowanymi kanałami A i B oraz 2 wyjścia referencyjne jak przedstawiono na rysunku 1. Sygnał wysoki pojawia się na wyjściach referencyjnych, gdy enkoder przechodzi przez jedną ustaloną pozycję na obrocie. Na tej podstawie można zliczać liczbę pełnych obrotów. Kanał zerowy Z oznacza przy każdym obrocie pozycję absolutną, która może służyć do rozpoznawania poprawności przychodzących impulsów i wyznaczania pozycji zerowej. Rozdzielczość określana jest przez liczbę kresek na tarczy podziałowej przetwornika (działek), co odpowiada liczbie okresów z jednego kanału [2, 3].
enkodery absolutne
Mają naniesiony na tarczy kod cyfrowy, najczęściej Gray’a, rzadziej binarny lub BCD. Rozdzielczość przetwornika dla jednego obrotu tarczy wynosi 8, 10, 12, 13, 17 czy 31 bitów. Tarcza posiada więc odpowiednio 8, 10, 12, 13 lub 31 okręgów z naniesionymi na przemian odcinkami przezroczystymi i nieprzezroczystymi, stanowiącymi dla układu nadajnika i odbiornika światła źródło sygnałów „0 – 1” (fot. 1.). Enkoder z przetwornikiem absolutnym nie jest wrażliwy na zanik zasilania lub wyzerowanie licznika, gdyż nawet po zaniku napięcia i ponownym jego włączeniu enkoder będzie wskazywał aktualną pozycję [2, 3]. Będzie on zliczał od wartości, na której się zatrzymał. Natomiast w przypadku enkodera inkrementalnego po zaniku zasilania i ponownym jego włączeniu enkoder nie wskaże pozycji aktualnej i zacznie zliczać od zera. Enkodery absolutne można podzielić także na jedno- oraz wieloobrotowe.
Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera! |
Enkoder jednoobrotowy nie wskazuje, ile wykonał obrotów, ponieważ sygnał wyjściowy jest powtarzany w tym samym formacie, co 360o obrotu wałka wyjściowego. Z tego względu można jedynie odczytać informację, na jakiej pozycji się zatrzymał lub aktualnie się znajduje.
inne typy enkoderów
Obserwuje się również konstrukcyjne modyfikacje en koderów, pozwalające na ich poprawną pracę mimo niekorzystnych warunków panujących w przemyśle. Przykładem może być zmodyfikowane osadzenie podwójnych łożysk, dzięki czemu została zredukowana możliwość uszkodzenia dysku („zgubienia impulsów”), uzyskano także większą tolerancję błędów instalacyjnych i dłuższą żywotność.
