Pełny numer elektro.info 7-8/2017 tylko dla Ciebie [PDF]

wystarczy założyć konto w portalu elektro.info.pl

Układy probiercze do prób napięciowych kabli i linii kablowych SN o izolacji polimerowej

Przykładowe drzewka wodne w izolacji polietylenowej kabla: a) wentylowane rozwijające się od strony żyły roboczej, b) typu „bow-tie” powstające na wtrącinach wewnętrznych w izolacji (z prac własnych autora)
Przykładowe drzewka wodne w izolacji polietylenowej kabla: a) wentylowane rozwijające się od strony żyły roboczej, b) typu „bow-tie” powstające na wtrącinach wewnętrznych w izolacji (z prac własnych autora)
H. Boryń

W artykule opisano układy probiercze stosowane w badaniach napięciowych prowadzonych w produkcji kabli oraz w eksploatacji linii kablowych średniego napięcia o izolacji polimerowej. Omówiono procesy zachodzące w izolacji badanych kabli, zasady działania oraz podstawowe właściwości techniczne układów probierczych wytwarzających różne rodzaje napięć: przemienne o częstotliwości przemysłowej, stałe, przemienne o bardzo niskiej częstotliwości oraz oscylujące.

Linia kablowa, podobnie jak każde urządzenie techniczne, powinna charakteryzować się wysokim stopniem niezawodności, gwarantującym wieloletnią bezawaryjną żywotność (Czytaj więcej na ten temat). Na realizację tego podstawowego zadania składa się działanie wszystkich uczestników procesu budowy i eksploatacji linii kablowej, czyli:

  • producentów kabli i osprzętu kablowego, którzy wykonują kable i odpowiedni dla nich osprzęt o jak najlepszych parametrach technicznych, gwarantując spełnienie przez te urządzenia wielu wymagań wynikających z eksploatacji w określonych warunkach środowiskowych, co jest potwierdzane wynikami przeprowadzonych badań, np. konstruktorskich, typu, wyrobu czy odbiorczych realizowanych w fazie produkcji lub bezpośrednio po niej,
  • wykonawcę linii kablowej, który instaluje kable wraz ze stosownym osprzętem kablowym (głowice, mufy), a uzyskanie właściwych parametrów potwierdza wynikami badań odbiorczych, realizowanych głównie w celu wyeliminowania kabli uszkodzonych podczas transportu oraz likwidacji ewentualnych błędów montażowych i uszkodzeń mechanicznych powstałych podczas układania nowej linii kablowej,
  • użytkownika linii kablowej, który eksploatuje zbudowany system kablowy i utrzymuje jego sprawność techniczną, a więc prowadzi badania linii kablowej w celu profilaktycznego eliminowania wad, które mogą być przyczyną uszkodzeń linii podczas jej eksploatacji oraz badania odbiorcze linii kablowej po naprawach powstałych uszkodzeń. Badania odbiorcze powinny zapewnić dobrą jakość naprawy oraz wyeliminować wady powstałe w trakcie naprawy, które mogłyby być przyczyną stosunkowo szybkiego ponownego uszkodzenia linii.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!

Jak wynika z dotychczasowych doświadczeń, najważniejszą rolę w ocenie stanu technicznego kabla bądź linii kablowej pełnią badania napięciowe izolacji kabli. Badania takie prowadzi się przy określonej wartości napięcia probierczego, działającego na badaną izolację w ustalonym czasie trwania próby, w zależności od rodzaju izolacji kabla i jego napięcia znamionowego. Nie ma jednej uniwersalnej procedury badania [3], zapewniającej zadowalający wynik badań, która mogłaby być zastosowana w każdych warunkach. W praktyce pomiarowej stosuje się kilka różnych procedur badań napięciowych, a każda z nich może spowodować powstanie określonych efektów w badanej izolacji kablowej, które w pewnych warunkach mogą spowodować przedwczesne uszkodzenie kabla. Właściwy dobór procedury badania napięciowego jest niewątpliwie jednym z ważniejszych problemów do rozwiązania w badaniach kablowych.

mechanizmy degradacji kabli o izolacji polimerowej

Izolacja polimerowa kabli średniego napięcia ulega degradacji w czasie eksploatacji, w wyniku działania na nią wielu różnych czynników wynikających z narażeń eksploatacyjnych i środowiskowych, np. naprężeń elektrycznych i mechanicznych, promieniowania, temperatury, działania wilgoci i innych związków chemicznych. Stopień degradacji izolacji określa się mierząc aktualną wartość wybranych parametrów technicznych izolacji. Analizując przyczyny i zjawiska składające się na ogólną degradację izolacji kablowej można wskazać trzy zasadnicze grupy zjawisk związanych z pogarszaniem się parametrów technicznych linii kablowej.

Po pierwsze, pojęciem degradacji fizycznej określa się zwykle zmiany, które występują w izolacji kabla w strukturze krystalicznej polimeru w stosunku do stanu osiągniętego w końcowej fazie produkcji kabla, zachodzące pod wpływem np. temperatury. Stopień usieciowania izolacji nie jest więc wielkością stałą, wzrasta w czasie eksploatacji, w okresie nawet do kilku lat od zakończenia produkcji. Jednocześnie w strukturze polimeru na skutek naprężeń mechanicznych występujących w izolacji mogą tworzyć się mikropęknięcia na granicach międzyfazowych. Taka niejednolita morfologia zwiększa ryzyko przebicia izolacji, szczególnie w przypadku działania na nią wyładowań niezupełnych.

Inne zjawiska składają się na proces degradacji chemicznej, która zachodzi pod wpływem temperatury oraz działania tlenu i promieniowania na polimer. Jej skutkami są depolimeryzacja tworzywa, czyli przerywanie długich łańcuchów polimerowych, tworzenie wolnych rodników podczas utleniania się izolacji, które charakteryzują się dużą aktywnością chemiczną, oraz powstawanie nowych wiązań sieciujących. Wymienione procesy mogą zmieniać w istotny sposób mechaniczne właściwości izolacji polimerowej.

Trzecią grupę zjawisk starzeniowych związanych z obecnością pola elektrycznego określa się mianem degradacji elektrycznej. Są to głównie procesy drzewienia elektrycznego oraz wodnego. Drzewienie elektryczne polega na tworzeniu się w izolacji drzewek elektrycznych (rys. 1.) w miejscu działania dużych natężeń pola elektrycznego. Ważną rolę odgrywają tutaj wyładowania niezupełne, które mogą rozwijać się w mikropęknięciach, pęcherzykach gazowych, wtrącinach izolacyjnych czy przewodzących oraz na nierównościach powierzchniowych warstw ekranujących kabla. Wymienione wady mogą znajdować się wewnątrz izolacji kablowej lub między warstwami izolacji i osprzętu kablowego, a powstają w trakcie produkcji kabla lub w czasie montażu i eksploatacji linii kablowej. Kiedy intensywność wyładowań niezupełnych w wymienionych wadach izolacji jest wystarczająco duża, zaczyna formować się drzewko elektryczne (częściowe kanały przebicia), które w pewnej fazie rozwoju może przejść w kanał przebicia zupełnego.

Artykuł pochodzi z: miesięcznika elektro.info 10/2008

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie


Kompleksowe inspekcje termowizyjne - gdzie szukać pomocy? »

Termowizja inspekcja

Przez ostatnie stulecie zbudowano wiele urządzeń pomiarowych w zakresie podczerwieni, ale największe możliwości i popularność zyskały rozwiązania... czytam dalej »

 


Jaki silnik elektryczny wybrać? »

silnik elektryczny

W działaniu wielu maszyn i urządzeń technicznych wymagany jest ruch postępowy lub postępowo-zwrotny. Zazwyczaj ruch ten wytwarzają (...) czytam więcej »

 


Łączniki elektroinstalacyjne - rodzaje i sposób działania?

Oświetlenie zewnętrzne LED - dobór i zastosowanie»

Ranki łączniki gniazdka oswietlenie zewnętrzen LED
W każdej standardowej instalacji elektrycznej w budynku występują gniazda wtyczkowe oraz łączniki. Ich budowa oraz sposób zamocowania zależą od miejsca zainstalowania oraz metody wykonania (...) czytam więcej » Wymiana opraw oświetlenia zewnętrznego ze źródłami LED przynosi przede wszystkim poprawę efektywności energetycznej oświetlenia ulicznego. Oświetlenie LED posiada również (...) czytam dalej »

 


Przyrządy kontrolne i pomiarowe - zobacz niezawodne rozwiązania»

narzedzia pomiarowe dla elektryka Miernik napięcia, ciągłości i kolejności faz są zaprojekotwane do testowania napięcia, fazy, polaryzacji, kolejności faz i półprzewodników. Cyfrowy multimetr oraz cyfrowy miernik cęgowy oferują idealne rozwiązania dla wszystkich wymagań i możliwych zastosowań. Mierniki wykorzystują standardowe (...) czytam dalej »


Zobacz jakie oprawy zaprezentowano na Energetab 2019  »

Wiele nowych produktów od najlepszych w branży marek »

Samochody elektryczne i  mobilne stacje elektronika
Oświetlenie awaryjne ma zapewnić bezpieczne opuszczenie zajmowanych przestrzeni podczas awarii zasilania opraw oświetlenia podstawowego. Niejednokrotnie zanik oświetlenia podstawowego nie jest spowodowany zwykłą awarią zasilania czy wyłączeniem(...) czytam więcej » Poznaj pierwszy w branży przewodnik elektroniczny po złączach. Internetowe narzędzie referencyjne ułatwiające dobór złączy. (...) chcę zobaczyć »

 


Odpowiednie oświetlenie - prawidłowy dobór oświetlenia w projekcie »

projekt oświetlenia Są takie miejsca w domu, o których nie myśli się w pierwszej kolejności. Zostawia się je na później, dopiero wtedy, gdy zadba się o ważniejsze pomieszczenia. Tak jest często (...) czytam dalej »

 


Jak zapewnić bezprzerwowe zasilanie gwarantowane? »

Kolektor słoneczny – urządzenie do konwersji energii promieniowania słonecznego na ciepło »

zasilanie gwarantowane panele słoneczne
Co rusz znaczenie tego problemu uświadamiają nam przechodzące nad naszym krajem orkany i wichury oraz widmo blackoutu, wynikające z pojawiającego się latem ogromnego zapotrzebowania na ... czytam więcej » Udział energii słonecznej w Polsce jest bardzo niski i według urzędu statystycznego, pozyskanie energii z promieniowania słonecznego w porównaniu do innych źródeł odnawialnych w 2017 roku wyniósł niecałe 1%.... czytam dalej »

Szafy energetyczne, sterowniczne, rozdzielcze - dlaczego nie wiesz co wybrać? »

szafy rozdzielcze i sterownicze Zgrupowanie urządzeń elektroenergetycznych wraz z szynami zbiorczymi, połączeniami elektrycznymi, elementami izolacyjnymi i osłonami, służący do rozdziału energii elektrycznej i łączenia oraz ... czytam dalej »


Bezprzewodowa automatyka domowa - i możesz sterować wszystkim w domu »

Intuicyjne oprogramowanie do projektowania listew ze złączkami !

Automatyka domowa - sterowaniem ze smatfona Projektowanie listew - oprogramowanie
Nowoczesny smartdom powinien być gotów na każde życzenie. Dlatego rozwiązania bezprzewodowej automatyki domowej dają Ci zdalną kontrolę nad funkcjami Twojego domu - oświetleniem, roletami, ogrzewaniem ... czytam więcej » Intuicyjne oprogramowanie do projektowania listew ze złączkami oraz profesjonalnego opisywania oznaczników do złączek szynowych, przewodów, kabli, urządzeń i instalacji. Oprogramowanie dostępne jest bezpłatnie na stronie www ... chcę poznać »

Małe, średnie i duże systemy sterowania »

Sterowniki plc Jeszcze kilka lat temu sterowniki PLC „tylko” wspierały pracowników przy wykonywaniu monotonnych zadań i zwiększaniu szybkości produkcji. Aktualnie każda produkcja ... czytam dalej »


Złącza silnoprądowe - czy silikon sobie poradzi?

Złącza silnopradowe Czy możemy zastosować elastyczne przewody silikonowe i czy są one odporne na uszkodzenie i wysokie temperatury? Przykładowo dla przekroju kabla 240 mm2 ... chcę obejrzeć »


Może Cię to zainteresuje ▼

Wyświetlacz cyfrowy - jaki wybrać?

Technologie robotyczne zgodne z koncepcją Industry 4.0 » »

wyświetlacze cyfrowe robotyka i automatyka
Współpracujący z dowolnym nadajnikiem sygnału w standardzie 4-20 mA. Urządzenia nie wymagające dodatkowego zasilania. Do obszaru zastosowań ... czytam więcej » Nowoczesne urządzenia mechaniczne nic nie znaczyłyby bez ukrytej w nich elektroniki, dizęki której ... czytam dalej »


Odczyty cyfrowe - przyrządy przeznaczone do wyświetlania położenia »

czytniki cyfrowe Współpracują z przetwornikami przemieszczeń liniowych (liniały) i kątowych (enkodery). Wykonywane są w różnych wersjach dostosowanych do (...) czytam dalej »


1-fazowe liczniki energii elektrycznej - widziałeś to?!

Inteligentny system dystrybucji mocy »

Liczniki energii jakie wybrać moc
Wymagania stawiane licznikom energii elektrycznej zawarte są w normach oraz przepisach (...) czytam dalej » Uniwersalne zastosowanie, w pojedynczych szafach sterowniczych, jak też w kompletnych systemach... czytam dalej »

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »
10/2019

AKTUALNY NUMER:

elektro.info 10/2019
W miesięczniku m.in.:
  • - Projekt zasilania pompowni pożarowej
  • - Przekładniki niekonwencjonalne wykorzystywane w automatyce elektroenergetycznej
Zobacz szczegóły
COMEX S.A. COMEX S.A.
O firmie COMEX S.A. od początku swojej działalności, tj. od 1987 zajmuje się kompleksową obsługą klientów w zakresie zasilania...

Ciekawe strony

Elektryk na Fixly.pl

EPS System - agregaty prądotwórcze

Producent oświetlenia

Ciekawa Architektura

Instalacje

Literatura fachowa

Rekuperacja

Termomodernizacja

Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl