Pełny numer elektro.info 7-8/2017 tylko dla Ciebie [PDF]

wystarczy założyć konto w portalu elektro.info.pl

Pomiary oświetleniowe we wnętrzach

Nowe podejście w projektowaniu i weryfikacji oświetlenia na tle normy PN-EN 12464-1:2004 Światło i oświetlenie. Oświetlenie miejsc pracy. Część 1: Miejsca pracy we wnętrzach (część 3.)
dr inż. Wiesława Pabjańczyk  |  elektro.info 11/2008  |  21.11.2008  |  1
Widok stanowiska pracy z komputerem: na stanowisku tym występuje PBO, jako obszar na biurku poza wymienionymi PZ 1 i PZ 2
Widok stanowiska pracy z komputerem: na stanowisku tym występuje PBO, jako obszar na biurku poza wymienionymi PZ 1 i PZ 2
W. Pabjańczyk

Zgodnie z normą PN-EN 12464-1:2004, obowiązującą od 2004 roku, ocena oświetlenia we wnętrzach polega na sprawdzeniu zgodności parametrów oświetlenia istniejącej instalacji oświetleniowej z wymaganiami określonymi w normie oraz dokumentacji projektowej (wykonanej zgodnie z tą normą). W części 1. cyklu artykułów o podanym wyżej tytule [4] przedstawiono wymagania oświetleniowe, w części 2. [5] – zasady weryfikacji dokumentacji projektowej, której konieczność wprowadziła nowa norma PN-EN 12464-1:2004. W trzeciej części zostanie omówiona procedura pomiarów oświetleniowych we wnętrzach i obszar jej stosowania w różnych przypadkach występujących w praktyce pomiarowej. Procedura pomiarów oświetleniowych została przedstawiona jako stanowisko Polskiego Komitetu Oświetleniowego SEP, opisane w komentarzu [2].

Pomiary oświetleniowe stanowią jeden z etapów weryfikacji oświetlenia wnętrz i powinny być odniesione do jakiejkolwiek posiadanej przez użytkownika obiektu dokumentacji projektowej oświetlenia (opracowanej wg nowej [1] lub starej normy [3]). W praktyce często występują sytuacje, gdy przed pomiarem dysponuje się niekompletną dokumentacją lub jej brak (Czytaj więcej na ten temat). Natomiast pomiary oświetleniowe należy wykonywać okresowo zgodnie z wymaganiami przepisów bhp [8]. W komentarzu PKOś [2] pokazano sposób pomiarów i oceny w sytuacjach, gdy istnieje i jest dostępna dokumentacja projektowa oświetlenia oraz gdy dokumentacji nie ma lub jest w zasadzie nieprzydatna – dotyczy to głównie bardzo starych, niemodernizowanych budynków

 

zakres pomiarów oświetleniowych wg PN-EN 12464-1:2004

W poprzednim artykule [5] przedstawiono schemat postępowania przy ocenie oświetlenia w budynkach. W przypadku, gdy jest dostępna dokumentacja projektowa oświetlenia wykonana zgodnie z normą PN-EN 12464-1:2004, czynności weryfikacyjne sprowadzono do trzech etapów:

  • etap 1. – sprawdzenie do dokumentacji projektowej z wymaganiami normy (czyli jest to instalacja nowa, wykonana po 2004 roku). Istotnym elementem tego sprawdzenia jest ocena przyjętych założeń projektowych, gdyż będą one skutkowały poprawnością spełnienia wymagań oświetleniowych. Szczegółowe informacje poddawane sprawdzeniu w dokumentacji opisano w [5], 
  • etap 2. – oględziny istniejącej instalacji oświetleniowej na zgodność z dokumentacją projektową. Sprawdzamy w trakcie wizji lokalnej:
    – typy i dane fotometryczne zainstalowanych w pomieszczeniu opraw oświetleniowych,
    – wskaźnik oddawania barw zainstalowanych źródeł światła,
    – liczbę i rozmieszczenie opraw oświetleniowych,
    – rozmieszczenie stanowisk pracy, które określają położenie i rodzaj pól zadań oraz pól najbliższego otoczenia we wnętrzu, na których to polach należy przede wszystkim wykonać pomiary oświetleniowe,
    – współczynniki odbicia podstawowych płaszczyzn w pomieszczeniu,
    – sposób eliminacji efektu stroboskopowego (tam, gdzie może on wystąpić),
  • etap 3. – pomiary natężenia oświetlenia według procedury weryfikacyjnej nowej normy, czyli w punktach siatki pomiarowej zgodnie z punktami obliczeniowymi w dokumentacji projektowej. Etap 3. występuje zawsze, bez względu na wynik oceny etapów 1. i 2.

Niezwykle ważna jest ocena, czy istniejące rozwiązanie oświetleniowe spełnia wymagania oświetleniowe dla danego wnętrza w przypadku zastosowania innych opraw i źródeł światła niż w projekcie. Podstawą oceny nie jest eliminacja danego typu (a więc i producenta) oprawy, ale charakterystyka fotometryczna nowych opraw i jej odniesienie do rozkładu luminancji we wnętrzu oraz zapewnienie innych parametrów oświetleniowych. Decyzja inwestora lub wykonawcy instalacji co do zmiany opraw powinna być przeanalizowania pod tym kątem, gdyż może ona spowodować istotne odstępstwa od przyjętych założeń projektowych. W takim przypadku zaleca się wykonanie projektu zamiennego na koszt strony inicjującej zamianę, a pomiary oświetlenia powinny być wykonane i udokumentowane niezwykle starannie, gdyż jak pokazuje praktyka, mogą być podstawą do wstrzymania decyzji co do oddania obiektu do użytkowania.

Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera!


W przypadku, gdy dokumentacja projektowa zgodnie z PN-EN 12464-1:2004 nie jest dostępna lub są projekty wykonane na podstawie starej normy PN-84/E-02033 [3] lub brak jakiejkolwiek dokumentacji oświetleniowej, czynności weryfikacyjne obejmują dwa zasadnicze etapy:

  • etap 1. – oględziny instalacji oświetleniowej pod względem zgodności z wymaganiami nowej normy,
  • etap 2. – pomiary natężenia oświetlenia według zapisów normy starej z uwzględnieniem elementów procedur weryfikacyjnych nowej normy.

 

 

Bez względu na oba wyżej przedstawione przypadki, zakres pomiarów oświetleniowych obejmuje przede wszystkim pomiary poziomu natężenia oświetlenia na stanowiskach pracy i we wnętrzu oraz, gdy brak jest informacji o wartościach współczynników odbicia głównych powierzchni we wnętrzu (ściany, podłoga, sufit, płaszczyzna pracy), również pomiary tych współczynników. Pozostałe parametry oświetleniowe (m.in. rozkład luminacji we wnętrzu lub na polu zadania wzrokowego, barwa światła źródeł, wskaźnik oddawania barw, ograniczenie olśnienia, luminacja opraw oświetleniowych, itp.), nie podlegają weryfikacji pomiarowej, ale są pośrednio oszacowywane na podstawie wyników pomiarów natężenia oświetlenia i współczynników odbicia oraz wyników oceny oględzin istniejącej instalacji.

warunki ogólne pomiarów oświetleniowych

Należy podkreślić, że norma PN-EN 12464-1:2004 nie podaje jakichkolwiek wskazówek dotyczących sposobu (metodyki) przeprowadzenia pomiarów natężenia oświetlenia. Wynika z tego, że pomiary powinny być wykonywane przez osoby z doświadczeniem pomiarowym i posiadające wiedzę z zakresu techniki oświetlania oraz technik pomiarów fotometrycznych opisanych w normach PN-83/E-04040.03 [6] i PN-89/E-04040.00 [7]. Dalej zostały wskazane najistotniejsze warunki pomiarów, których zapewnienie gwarantuje właściwą dokładność.

Artykuł pochodzi z: miesięcznika elektro.info 11/2008

Komentarze

(1)
LD | 10.07.2017, 17:58
Na jakiej wysokości należy dokonać pomiaru oświetlenia w WC? Norma nie przewiduje wymagań specyficznych. W branży zdania są podzielone jedni liczą powierzchnie roboczą standardowo na H=0,85 inni na poziomie podłogi.
   1 / 1   

Wybrane dla Ciebie


Kompleksowe inspekcje termowizyjne - gdzie szukać pomocy? »

Termowizja inspekcja

Przez ostatnie stulecie zbudowano wiele urządzeń pomiarowych w zakresie podczerwieni, ale największe możliwości i popularność zyskały rozwiązania... czytam dalej »

 


Jaki silnik elektryczny wybrać? »

silnik elektryczny

W działaniu wielu maszyn i urządzeń technicznych wymagany jest ruch postępowy lub postępowo-zwrotny. Zazwyczaj ruch ten wytwarzają (...) czytam więcej »

 


Łączniki elektroinstalacyjne - rodzaje i sposób działania?

Oświetlenie zewnętrzne LED - dobór i zastosowanie»

Ranki łączniki gniazdka oswietlenie zewnętrzen LED
W każdej standardowej instalacji elektrycznej w budynku występują gniazda wtyczkowe oraz łączniki. Ich budowa oraz sposób zamocowania zależą od miejsca zainstalowania oraz metody wykonania (...) czytam więcej » Wymiana opraw oświetlenia zewnętrznego ze źródłami LED przynosi przede wszystkim poprawę efektywności energetycznej oświetlenia ulicznego. Oświetlenie LED posiada również (...) czytam dalej »

 


Przyrządy kontrolne i pomiarowe - zobacz niezawodne rozwiązania»

narzedzia pomiarowe dla elektryka Miernik napięcia, ciągłości i kolejności faz są zaprojekotwane do testowania napięcia, fazy, polaryzacji, kolejności faz i półprzewodników. Cyfrowy multimetr oraz cyfrowy miernik cęgowy oferują idealne rozwiązania dla wszystkich wymagań i możliwych zastosowań. Mierniki wykorzystują standardowe (...) czytam dalej »


Zobacz jakie oprawy zaprezentowano na Energetab 2019  »

Wiele nowych produktów od najlepszych w branży marek »

Samochody elektryczne i  mobilne stacje elektronika
Oświetlenie awaryjne ma zapewnić bezpieczne opuszczenie zajmowanych przestrzeni podczas awarii zasilania opraw oświetlenia podstawowego. Niejednokrotnie zanik oświetlenia podstawowego nie jest spowodowany zwykłą awarią zasilania czy wyłączeniem(...) czytam więcej » Poznaj pierwszy w branży przewodnik elektroniczny po złączach. Internetowe narzędzie referencyjne ułatwiające dobór złączy. (...) chcę zobaczyć »

 


Odpowiednie oświetlenie - prawidłowy dobór oświetlenia w projekcie »

projekt oświetlenia Są takie miejsca w domu, o których nie myśli się w pierwszej kolejności. Zostawia się je na później, dopiero wtedy, gdy zadba się o ważniejsze pomieszczenia. Tak jest często (...) czytam dalej »

 


Jak zapewnić bezprzerwowe zasilanie gwarantowane? »

Kolektor słoneczny – urządzenie do konwersji energii promieniowania słonecznego na ciepło »

zasilanie gwarantowane panele słoneczne
Co rusz znaczenie tego problemu uświadamiają nam przechodzące nad naszym krajem orkany i wichury oraz widmo blackoutu, wynikające z pojawiającego się latem ogromnego zapotrzebowania na ... czytam więcej » Udział energii słonecznej w Polsce jest bardzo niski i według urzędu statystycznego, pozyskanie energii z promieniowania słonecznego w porównaniu do innych źródeł odnawialnych w 2017 roku wyniósł niecałe 1%.... czytam dalej »

Szafy energetyczne, sterowniczne, rozdzielcze - dlaczego nie wiesz co wybrać? »

szafy rozdzielcze i sterownicze Zgrupowanie urządzeń elektroenergetycznych wraz z szynami zbiorczymi, połączeniami elektrycznymi, elementami izolacyjnymi i osłonami, służący do rozdziału energii elektrycznej i łączenia oraz ... czytam dalej »


Bezprzewodowa automatyka domowa - i możesz sterować wszystkim w domu »

Intuicyjne oprogramowanie do projektowania listew ze złączkami !

Automatyka domowa - sterowaniem ze smatfona Projektowanie listew - oprogramowanie
Nowoczesny smartdom powinien być gotów na każde życzenie. Dlatego rozwiązania bezprzewodowej automatyki domowej dają Ci zdalną kontrolę nad funkcjami Twojego domu - oświetleniem, roletami, ogrzewaniem ... czytam więcej » Intuicyjne oprogramowanie do projektowania listew ze złączkami oraz profesjonalnego opisywania oznaczników do złączek szynowych, przewodów, kabli, urządzeń i instalacji. Oprogramowanie dostępne jest bezpłatnie na stronie www ... chcę poznać »

Małe, średnie i duże systemy sterowania »

Sterowniki plc Jeszcze kilka lat temu sterowniki PLC „tylko” wspierały pracowników przy wykonywaniu monotonnych zadań i zwiększaniu szybkości produkcji. Aktualnie każda produkcja ... czytam dalej »


Złącza silnoprądowe - czy silikon sobie poradzi?

Złącza silnopradowe Czy możemy zastosować elastyczne przewody silikonowe i czy są one odporne na uszkodzenie i wysokie temperatury? Przykładowo dla przekroju kabla 240 mm2 ... chcę obejrzeć »


Może Cię to zainteresuje ▼

Wyświetlacz cyfrowy - jaki wybrać?

Technologie robotyczne zgodne z koncepcją Industry 4.0 » »

wyświetlacze cyfrowe robotyka i automatyka
Współpracujący z dowolnym nadajnikiem sygnału w standardzie 4-20 mA. Urządzenia nie wymagające dodatkowego zasilania. Do obszaru zastosowań ... czytam więcej » Nowoczesne urządzenia mechaniczne nic nie znaczyłyby bez ukrytej w nich elektroniki, dizęki której ... czytam dalej »


Odczyty cyfrowe - przyrządy przeznaczone do wyświetlania położenia »

czytniki cyfrowe Współpracują z przetwornikami przemieszczeń liniowych (liniały) i kątowych (enkodery). Wykonywane są w różnych wersjach dostosowanych do (...) czytam dalej »


1-fazowe liczniki energii elektrycznej - widziałeś to?!

Inteligentny system dystrybucji mocy »

Liczniki energii jakie wybrać moc
Wymagania stawiane licznikom energii elektrycznej zawarte są w normach oraz przepisach (...) czytam dalej » Uniwersalne zastosowanie, w pojedynczych szafach sterowniczych, jak też w kompletnych systemach... czytam dalej »

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »
10/2019

AKTUALNY NUMER:

elektro.info 10/2019
W miesięczniku m.in.:
  • - Projekt zasilania pompowni pożarowej
  • - Przekładniki niekonwencjonalne wykorzystywane w automatyce elektroenergetycznej
Zobacz szczegóły
COMEX S.A. COMEX S.A.
O firmie COMEX S.A. od początku swojej działalności, tj. od 1987 zajmuje się kompleksową obsługą klientów w zakresie zasilania...

Ciekawe strony

Elektryk na Fixly.pl

EPS System - agregaty prądotwórcze

Producent oświetlenia

Ciekawa Architektura

Instalacje

Literatura fachowa

Rekuperacja

Termomodernizacja

Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl