Korzystanie z wytworzonych przez człowieka obiektów technicznych ma bardzo długą historię, która doprowadziła do opracowania racjonalnych zasad ich użytkowania, zapobiegania skutkom ich uszkodzeń oraz najbardziej efektywnego używania. W literaturze znajdziemy cały szereg definicji dotyczących pojęcia „eksploatacja”, niektóre z nich podano w tabeli 1. Obecnie, ludzie chcąc zaspokoić swoje potrzeby wraz z postępem technologicznym stają się właścicielami coraz to nowszych i doskonalszych rozwiązań technicznych, czego doskonałym przykładem mogą być urządzenia oświetleniowe.
W myśl zapisów zawartych w § 16 Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 4 maja 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego, użytkownik jest obowiązany do prowadzenia ruchu sieciowego i eksploatacji sieci na podstawie opracowanej i udostępnionej przez właściwego operatora instrukcji [6].
W związku z brakiem szczegółowych uregulowań przepisów państwowych, każda firma użytkująca oświetlenie zobligowana jest do opracowania własnej instrukcji, pozwalającej na prowadzenie ruchu i utrzymanie urządzeń w odpowiednim stanie technicznym oraz prawidłowe ich funkcjonowanie. W rzeczywistości najczęściej spotykamy dwa podstawowe scenariusze działania służb utrzymania ruchu.
Chcesz być na bieżąco? Zapisz się do naszego newslettera! |
Pierwszy, tradycyjny, dotyczy tak zwanego utrzymania awaryjnego, które przejawia się w podejmowaniu napraw dopiero po wystąpieniu uszkodzenia. Drugi scenariusz dotyczy utrzymania zapobiegawczego. Podejście takie charakteryzuje się podjęciem działań mających na celu zmniejszenie prawdopodobieństwa wystąpienia awarii i związane jest z zaplanowanymi czynnościami, wykonywanymi zgodnie z zatwierdzonym harmonogramem, lecz bez wcześniejszego diagnozowania jego stanu. Przyjęcia urządzeń oświetlenia zewnętrznego do użytkowania, nowych lub po remoncie, dokonuje kierownik zakładu przemysłowego, z udziałem osób zajmujących się eksploatacją urządzeń energetycznych po stwierdzeniu:
- kompletności dostarczonej dokumentacji prawnej i technicznej,
- dokonania szczegółowych oględzin,
- zainstalowania urządzeń zgodnie z dokumentacją techniczną,
- uzyskania pozytywnych wyników przeprowadzonych prób i pomiarów,
- sprawdzenia poprawności funkcjonowania systemu oświetlenia,
- zapewnienia odpowiedniej liczby osób zajmujących się eksploatacją,
- sporządzenia protokołu przyjęcia urządzeń oświetlenia do eksploatacji.
Wszystkie eksploatowane urządzenia oświetleniowe powinny posiadać aktualną dokumentację, która umożliwi prawidłowe prowadzenie ich ruchu, ocenę stanu technicznego oraz zaplanowanie robót remontowo-konserwacyjnych.
Dokumentacja prawna linii i urządzeń oświetlenia zewnętrznego powinna obejmować między innymi:
- decyzję o lokalizacji i pozwolenie na budowę,
- uzgodnienie trasy linii z właściwymi instytucjami oraz użytkownikami terenu,
- dokumenty powykonawczego wytyczenia geodezyjnego tras linii,
- protokoły robót zanikających,
- oświadczenie wykonawcy i inspektora nadzoru, iż:
– zamontowane urządzenia odpowiadają wymaganiom określonym w obowiązujących przepisach i normach dotyczących oświetlenia elektrycznego,
– urządzenia zostały zainstalowane zgodnie z dokumentacją techniczną.
- uzgodnienia skrzyżowań i zbliżeń z innymi urządzeniami,
Dokumentacja techniczna linii i urządzeń oświetlenia zewnętrznego powinna zawierać:
- projekt techniczny wraz z naniesionymi poprawkami,
- rysunki powykonawcze tras linii,
- komplet rysunków skrzyżowań i obostrzeń,
- wykaz kompletnej dokumentacji,
- protokoły badań odbiorczych:
– pomiaru skuteczności ochrony przeciwporażeniowej,
– pomiaru rezystancji izolacji kabli,
– pomiaru rezystancji izolacji przewodów,
– pomiaru spadków napięć dla oświetlenia zewnętrznego,
– pomiaru uziemień,
– pomiarów fotometrycznych,
- karty gwarancyjne, atesty, certyfikaty na znak bezpieczeństwa, deklaracje zgodności z Polską Normą lub aprobatą techniczną dla zastosowanych urządzeń.
