Pełny numer elektro.info 7-8/2017 tylko dla Ciebie [PDF]

wystarczy założyć konto w portalu elektro.info.pl

Nowelizacja zasad i wymagań stawianych ochronie przeciwporażeniowej (część 1.)

Norma PN-EN 61140
Elementy ochrony przed porażeniem prądem elektrycznym
Elementy ochrony przed porażeniem prądem elektrycznym
W. Jabłoński

W 2003 roku wprowadzono do katalogu Polskich Norm normę uznaniową PN-EN 61140:2003 (U) pt. „Ochrona przed porażeniem prądem elektrycznym – Wspólne aspekty instalacji i urządzeń”. Jej wersja polska [2] ukazała się w 2005 roku. Jest to norma niezwykle ważna i niestety mało znana. Zapisano w niej, że „jej celem jest podanie podstawowych zasad i wymagań, które są wspólne dla instalacji, sieci i urządzeń elektrycznych lub niezbędne dla ich koordynacji”. Wymagania normy dotyczą głównie ochrony przeciwporażeniowej w obiektach elektroenergetycznych niskiego napięcia, ale niektóre postanowienia odnoszą się również lub tylko do ochrony przeciwporażeniowej w obiektach wysokiego napięcia.

W normie tej zastosowano terminologię i podano zasady różniące się często w sposób istotny od tych, do których środowisko elektryków przyzwyczajało się przez ostatnie kilkanaście lat. Wprawdzie postanowienia te są przewidziane do stosowania „tylko wtedy, gdy zostaną one włączone lub przywołane w stosowanych normach”, ale proces wprowadzania tych postanowień do innych norm międzynarodowych już się rozpoczął.

Brak powszechnej dostępności do normy PN-EN 61140 oraz wprowadzane zmiany mogą spowodować wiele trudności w zrozumieniu i przyswojeniu nowych postanowień nowelizowanych norm. Ale nawet ci, którzy sięgną do tej normy, będą mieli trudności w zrozumieniu jej postanowień. Dlatego w artykule przedstawiono podstawowe postanowienia normy PN-EN 61140 [2], wyjaśnienia postanowień, które zdaniem autorów artykułu mogą być dla wielu elektryków nie w pełni jasne oraz niektóre wymagania nowelizowanej normy IEC 60364-4-41 [1], uwzględniającej postanowienia normy PN-EN 61140.

WARTO WIEDZIEĆ >>

Ochrona przeciwpożarowa w obiektach budowlanych 2015

Sprawdź zawartość i cenę
w Księgarni Technicznej >>

zakres tematyczny normy PN-EN 61140

Postanowienia normy są zawarte w ośmiu rozdziałach i czterech załącznikach informacyjnych:

  1. Zakres.
  2. Powołania normatywne (normy przywołane).
  3. Definicje.
  4. Podstawowe zasady ochrony przed porażeniem elektrycznym.
  5. Środki ochrony (elementy środków ochrony).
  6. Środki ochronne.
  7. Koordynacja urządzeń elektrycznych i środków ochrony w instalacjach elektrycznych.
  8. Szczególne warunki działania i obsługi.
  • Załącznik krajowy NB (informacyjny). Alfabetyczny wykaz terminów polskich zdefiniowanych w rozdziale 3. i ich angielskie odpowiedniki,
  • Załącznik A (informacyjny). Zestawienie środków ochrony wprowadzonych na podstawie wymagań dotyczących ochrony,
  • Załącznik B (informacyjny). Wartości graniczne maksymalnego prądu przemiennego dotyczące prądów w przewodach ochronnych, odnoszące się do przypadków 7.5.2.2 a) oraz 7.5.2.2 b), 
  • Załącznik C (informacyjny). Wykaz terminów.

Wątpliwości budzą tytuły rozdziałów 5. i 6. Trudno od razu zauważyć, czym może bowiem różnić się treść rozdziałów zatytułowanych „Środki ochrony” i „Środki ochronne”. Wprawdzie wyjaśnieniem jest zapis podany po pierwszym tytule w nawiasie „(elementy środków ochrony)”, ale pozostaje trudność, czy właściwe jest nazywanie tych elementów środkami ochrony, gdy wchodzą one w skład „środków ochrony”. W wersji angielskiej tej normy tytuły rozdziałów 5. i 6. są następujące: „Protective provisions (elemets of protective measures)” i „Protective measures”. Aby jednak nie wprowadzać na razie nowych terminów bez dyskusji, w tekście będą stosowane terminy „środki (systemy) ochrony przeciwporażeniowej” oraz „środki (elementy) ochrony przeciwporażeniowej”. Część środków (elementów) ochrony mogą tworzyć ochronę podstawową, inne – ochronę przy uszkodzeniu, a jeszcze inne – ochronę wzmocnioną.

Środki (elementy) ochrony podstawowej i przy uszkodzeniu lub środki (elementy) ochrony wzmocnionej tworzą systemy ochrony.

terminologia stosowana w normie PN-EN 61140

Stosowane w normie PN-EN 61140 [2] terminy i ich definicje zostały w ogromnej większości zaczerpnięte z najnowszej wersji działu 195. zatytułowanego „Uziemienia i ochrona przed porażeniem prądem elektrycznym” dokumentu normalizacyjnego PN-IEC 60050 „Międzynarodowy słownik terminologiczny elektryki” [7]. Kilka terminów zaczerpniętych z działu 195. w normie PN-EN 61140 zmodyfikowano, a kilka zaczerpnięto z innych działów słownika [4, 5, 6]. W artykule przedstawiono niektóre nowe terminy (w nawiasach podano ich numery w normie) i uwagi, które nasuwają się po ich przeczytaniu (kursywą).

Część czynna niebezpieczna (3.5) – część czynna, która w pewnych warunkach może spowodować porażenie elektryczne. Jest to termin nowy. Termin ten jest potrzebny, gdyż nie każda część czynna jest lub może być niebezpieczna. Użycie tego terminu niesie precyzyjną informację, która może być istotna i celowo podkreślona.

Ekranowanie ochronne (3.22) – oddzielenie obwodów elektrycznych i/lub przewodów od niebezpiecznych części czynnych ekranem ochronnym, elektrycznie połączonym do połączenia wyrównawczego ochronnego i przeznaczonym do ochrony przed porażeniem elektrycznym. Jest to rzadko spotykany dotychczas termin. W omawianej normie jest to środek (element) ochrony przy uszkodzeniu.


Artykuł pochodzi z: miesięcznika elektro.info 4/2008

Komentarze

(0)

Wybrane dla Ciebie


Szybkie stacje ładowania samochodów elektrycznych - gdzie ich szukać? »

Stacje ładowania

Samochody elektryczne stają się coraz bardziej popularne. Jednak ich żywot jest uzależniony od stacji ładowania. Stacja ładowania to urządzenie elektryczne, które służy do ładowania akumulatorów lub baterii zasilających pojazdy elektryczne. Nowoczesna technologia sprawia, że dzięki stacjom ładowania można ładować? czytam dalej »

 


Kompleksowe inspekcje termowizyjne - gdzie szukać pomocy? »

Termowizja inspekcja

Przez ostatnie stulecie zbudowano wiele urządzeń pomiarowych w zakresie podczerwieni, ale największe możliwości i popularność zyskały rozwiązania... czytam dalej »

 


Jaki silnik elektryczny wybrać? »

silnik elektryczny

W działaniu wielu maszyn i urządzeń technicznych wymagany jest ruch postępowy lub postępowo-zwrotny. Zazwyczaj ruch ten wytwarzają (...) czytam więcej »

 


Łączniki elektroinstalacyjne - rodzaje i sposób działania »?

Słupy oswietlenia zewnętrznego - na co zwrócić uwagę przy wyborze? »

Ranki łączniki gniazdka Szynoprzewody - małe i średnie instalacje
W każdej standardowej instalacji elektrycznej w budynku występują gniazda wtyczkowe oraz łączniki. Ich budowa oraz sposób zamocowania zależą od miejsca zainstalowania oraz metody wykonania (...) czytam więcej » Wymiana opraw oświetlenia ulicznego ze źródłami LED przynosi przede wszystkim poprawę efektywności energetycznej oświetlenia ulicznego. Oświetlenie LED posiada również (...) czytam dalej »

 


Przyrządy kontrolne i pomiarowe - zobacz niezawodne rozwiązania»

narzedzia pomiarowe dla elektryka Miernik napięcia, ciągłości i kolejności faz są zaprojekotwane do testowania napięcia, fazy, polaryzacji, kolejności faz i półprzewodników. Cyfrowy multimetr oraz cyfrowy miernik cęgowy oferują idealne rozwiązania dla wszystkich wymagań i możliwych zastosowań. Mierniki wykorzystują standardowe (...) czytam dalej »


Automatyka przemysłowa i sterowanie - na jakie produkty zwrócić uwagę »

Wiele nowych produktów od najlepszych w branży marek »

automatyka przemysłowa elektronika
Jak sztuczna inteligencja wspomoże pracę elektrowni i fabryk? Aż 63 proc. respondentów twierdzi, że sztuczna inteligencja pomoże zwalczyć (...) czytam więcej » Poznaj pierwszy w branży przewodnik elektroniczny po złączach. Internetowe narzędzie referencyjne ułatwiające dobór złączy. (...) chcę zobaczyć »

 


Odpowiednie oświetlenie - prawidłowy dobór oświetlenia w projekcie »

projekt oświetlenia Są takie miejsca w domu, o których nie myśli się w pierwszej kolejności. Zostawia się je na później, dopiero wtedy, gdy zadba się o ważniejsze pomieszczenia. Tak jest często (...) czytam dalej »

 


Dobór ograniczników przepięć typu 1 »

Energetyka wiatrowa w Polsce wady i zalety?

ograniczniki konwersja energii elektryczne
Kombinowane ograniczniki przepięć jako urządzenia do ograniczania przepięć mają za zadanie zmniejszenie do bezpiecznych poziomów napięcia w instalacji elektrycznej oraz na wejściu zasilanych urządzeń: podczas operacji łączeniowych ń (...) czytam więcej » Udział odnawialnych źródeł energii w Polsce stanowi około 14% całkowitej produkcji energii elektrycznej, z czego energetyka wiatrowa stanowi obecnie ponad... czytam dalej »

Szafy energetyczne, sterowniczne, rozdzielcze - dlaczego nie wiesz co wybrać? »

szafy rozdzielcze i sterownicze Zgrupowanie urządzeń elektroenergetycznych wraz z szynami zbiorczymi, połączeniami elektrycznymi, elementami izolacyjnymi i osłonami, służący do rozdziału energii elektrycznej i łączenia oraz ... czytam dalej »


Bezprzewodowa automatyka domowa - i możesz sterować wszystkim w domu »

Intuicyjne oprogramowanie do projektowania listew ze złączkami !

Automatyka domowa - sterowaniem ze smatfona Projektowanie listew - oprogramowanie
Nowoczesny smartdom powinien być gotów na każde życzenie. Dlatego rozwiązania bezprzewodowej automatyki domowej dają Ci zdalną kontrolę nad funkcjami Twojego domu - oświetleniem, roletami, ogrzewaniem ... czytam więcej » Intuicyjne oprogramowanie do projektowania listew ze złączkami oraz profesjonalnego opisywania oznaczników do złączek szynowych, przewodów, kabli, urządzeń i instalacji. Oprogramowanie dostępne jest bezpłatnie na stronie www ... chcę poznać »

Jaką zastosować ochronę urządzeń elektrycznych i elektronicznych przed przepięciami »

ochrona przed przepięciami Każdy ogranicznik przepięć ma pewną określoną zdolność do przenoszenia przez siebie pewnej energii udaru. Jeśli po zadziałaniu ... czytam dalej »


Złącza silnoprądowe - czy silikon sobie poradzi?

Złącza silnopradowe Czy możemy zastosować elastyczne przewody silikonowe i czy są one odporne na uszkodzenie i wysokie temperatury? Przykładowo dla przekroju kabla 240 mm2 ... chcę obejrzeć »


Może Cię to zainteresuje ▼

Wyświetlacz cyfrowy - jaki wybrać?

Pobierz darmowy ebook i usprawnij instalacje przewodów »

wyświetlacze cyfrowe kable i przewody - przewodnik
Współpracujący z dowolnym nadajnikiem sygnału w standardzie 4-20 mA. Urządzenia nie wymagające dodatkowego zasilania. Do obszaru zastosowań ... czytam więcej » Poznaj najskuteczniejsze sposoby oznaczania kabli i komponentów wykorzystywanych w branżach elektrycznych i telekomunikacyjnych... czytam dalej »


Odczyty cyfrowe - przyrządy przeznaczone do wyświetlania położenia »

czytniki cyfrowe Współpracują z przetwornikami przemieszczeń liniowych (liniały) i kątowych (enkodery). Wykonywane są w różnych wersjach dostosowanych do (...) czytam dalej »


1-fazowe liczniki energii elektrycznej - widziałeś to?!

Inteligentny system dystrybucji mocy »

Liczniki energii jakie wybrać szafy sterownicze
Wymagania stawiane licznikom energii elektrycznej zawarte są w normach oraz przepisach (...) czytam dalej » Uniwersalne zastosowanie, w pojedynczych szafach sterowniczych, jak też w kompletnych systemach... czytam dalej »

Dodaj komentarz
Nie jesteś zalogowany - zaloguj się lub załóż konto. Dzięki temu uzysksz możliwość obserwowania swoich komentarzy oraz dostęp do treści i możliwości dostępnych tylko dla zarejestrowanych użytkowników naszego portalu... dowiedz się więcej »
10/2019

AKTUALNY NUMER:

elektro.info 10/2019
W miesięczniku m.in.:
  • - Projekt zasilania pompowni pożarowej
  • - Przekładniki niekonwencjonalne wykorzystywane w automatyce elektroenergetycznej
Zobacz szczegóły

Aktywny Filtr Harmonicznych firmy Rabbit

Aktywny Filtr Harmonicznych Małej Mocy – zapewnia dynamiczną kompensację mocy biernej oraz redukcję harmonicznych prądu w celu poprawienia efektywności energetycznej odbiorców energii,...

Aktywny Filtr Harmonicznych firmy Rabbit

Aktywny Filtr Harmonicznych Małej Mocy – zapewnia dynamiczną kompensację mocy biernej oraz redukcję harmonicznych prądu w celu poprawienia efektywności energetycznej odbiorców energii,...
COMEX S.A. COMEX S.A.
O firmie COMEX S.A. od początku swojej działalności, tj. od 1987 zajmuje się kompleksową obsługą klientów w zakresie zasilania...

Ciekawe strony

Elektryk na Fixly.pl

EPS System - agregaty prądotwórcze

Producent oświetlenia

Ciekawa Architektura

Instalacje

Literatura fachowa

Rekuperacja

Termomodernizacja

Dom Wydawniczy MEDIUM Rzetelna Firma
Copyright @ 2004-2012 Grupa MEDIUM Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa, nr KRS: 0000537655. Wszelkie prawa, w tym Autora, Wydawcy i Producenta bazy danych zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów zabronione. Korzystanie z serwisu i zamieszczonych w nim utworów i danych wyłącznie na zasadach określonych w Zasadach korzystania z serwisu.
realizacja i CMS: omnia.pl